< Zapytanie biblijne od Johna

Pytania, które pojawiają się w więcej niż jednej Ewangelii, są omawiane w sekcji poświęconej Ewangeliom lub w pierwszej Ewangelii, w której się pojawiają.

Pytanie: Jakie są charakterystyczne elementy Ewangelii św. Jana?

Odp.: Jan podkreśla, że Jezus jest Bogiem. Jezus Chrystus, Bóg i Syn Boży, przyszedł i umarł, aby Jego owce uwierzyły, a wierząc, miały światło i życie przez Syna. Używa słowa „wierzyć/wiara” 89 razy, czyli częściej niż Mateusz, Marek i Łukasz razem wzięci. Chrystus jest jedyną nadzieją. Tym, którzy pokładają nadzieję w Chrystusie, On przywraca do życia Samarytankę, kobietę cudzołożną, Piotra i innych, którzy popełnili grzechy większe niż te.

Powszechnie uznaje się, że Ewangelia Jana jest ostatnią spośród ewangelii, napisana prawdopodobnie nawet po tym, jak Klemens Rzymski napisał swoje dzieło w latach 96–98 n.e. W Ewangelii Jana 20:30 Jan wskazuje, że nie opisał wielu rzeczy, które uczynił Jezus. Jan prawdopodobnie znał pozostałe ewangelie, a jego ewangelia kładzie mniejszy nacisk na czyny Jezusa i uzupełnia luki w nauczaniu, których nie ma w innych ewangeliach. Kluczowym wersem jest Ewangelia Jana 20:31, gdzie napisano, że zostały one spisane, abyśmy uwierzyli.

Jeśli chodzi o sekty, Ewangelii Jana 5:23 i 20:28 wyróżniają się jako dobre wersety do wykorzystania w rozmowach ze Świadkami Jehowy.

P: Jaki jest zarys Ewangelii św. Jana?

Odp.: Oto zarys Ewangelii według św. Jana. Siedem znaków zostało dokonanych przed Wielkim Tygodniem.

J 1:1-18 Prolog: Słowo stało się ciałem

J 1:19-51 Początek działalności: Jan Chrzciciel i pierwsi uczniowie

J 2–11 Publiczna służba w siedmiu znakach

- J 2,1-11 Znak 1: Pierwszy cud: przemiana wody w wino w Kanie

- J 2,12-25 Pierwsze oczyszczenie świątyni

- J 3,1-21 Nikodem zwraca się do Jezusa

- J 3,22–4,3 Równoległość z Janem Chrzcicielem

- J 4,4-42 Kobieta przy studni

- J 4,43-54 Znak 2: W Kanie uzdrowienie syna urzędnika w Kafarnaum

- J 5 Święto w Jerozolimie

- - J 5,16-47 Znak 3: Uzdrowienie chorego przy sadzawce Betesda w Jerozolimie 5,1-15

- - Jezus i Ojciec

- J 6,1-14 Znak 4: Nakarmienie pięciu tysięcy ludzi nad Morzem Galilejskim

- J 6,15-21 Znak 5: Chodzenie po wodzie

- J 6,25-71 Oświadczenie 1: Ja jestem chlebem życia

- J 7-8 Sprzeciw: Święto Namiotów w Jerozolimie

- - J 7,1-52 Niewiara Żydów

- - J 7,53–8,11 Przebaczenie: kobieta przyłapana na cudzołóstwie

- - J 8,12-59 Oświadczenie 2: Ja jestem światłością świata

- J 9 Znak 6: Uzdrowienie człowieka niewidomego od urodzenia w Jerozolimie

- J 10,1-21 Oświadczenia 3 i 4: „Ja jestem bramą dla owiec i Dobrym Pasterzem”

- J 10,22-39 Dyskusja podczas Święta Poświęcenia

- J 10,40-42 Działalność w Perii

- J 11 Znak 7: Wskrzeszenie Łazarza w Betanii. Oświadczenie 5: Ja jestem zmartwychwstaniem i życiem

J 12-19 Tydzień Męki Pańskiej

- J 12,1-11 Namaszczenie stóp Jezusa

- J 12,12-19 Triumfalny wjazd

- J 12,20-36 Przybycie Greków

- J 12,37-50 Trwająca niewiara Żydów

- J 13–17 Prywatna posługa

- - J 13-14 Ostatnia Wieczerza

- - - J 13 Ostatnia Wieczerza

- - - J 14 Deklaracja 6: Ja jestem Drogą, Prawdą i Życiem

- - J 15–16 Deklaracja 7: Ja jestem prawdziwym krzewem winnym

- - J 17 Modlitwa Jezusa jako arcykapłana

- J 18-19 Męka Pańska

- - J 18,1-12 Zdrada i aresztowanie Jezusa

- - J 18,13–19,15 Procesy Jezusa

- - J 19,16-42 Ukrzyżowanie, śmierć i pogrzeb

J 20 Triumf zmartwychwstania

J 21 Epilog: Ryby i ucztowanie

- Cudowny połów 153 ryb 21:1-14

- Przywrócenie Piotra do łask 21:15-25

Ewangelia św. Jana jest bardzo podobna stylistycznie do 1, 2 i 3 Listu św. Jana. Jan nie próbuje pokornie odpowiedzieć na pytanie: „Kim jest Jezus?”. Raczej odważnie i donośnie głosi: „To jest Jezus!”. My również powinniśmy odważnie głosić ewangelię.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana szczegóły dotyczące życia Jezusa znacznie różnią się od tych, które są wspólne dla pierwszych trzech ewangelii synoptycznych, jak twierdzi sceptyczny „Przewodnik po Biblii” Asimova (str. 952)?

Odp.: Ewangelia Jana zawiera inne szczegóły, ale są one ze sobą zgodne. Ewangelia Jana została najprawdopodobniej napisana po pierwszych trzech ewangeliach. Autor skupił się mniej na szczegółach historycznych, które zostały już obszernie omówione w pierwszych trzech ewangeliach, a bardziej na znaczeniu nauk Chrystusa.

W sekcji poświęconej ewangeliom znajduje się kompletna, 317-punktowa harmonizacja czterech ewangelii.

P: Czy w J 1,1 należy to przetłumaczyć jako „był boski”, „był Bogiem” czy „był Bogiem”, jak twierdzą Świadkowie Jehowy?

Odp.: Powinno brzmieć „był Bogiem”. Oto podsumowanie dowodów językowych i innych.

Nie tylko „jeden z bogów”: Ta sama konstrukcja gramatyczna, słowo theos bez przedrostka ho w języku greckim, odnosi się do Jehowy-Boga w Ewangelii Łukasza 20:38. Nawet Świadkowie Jehowy nie tłumaczą tych samych greckich słów jako „jeden z bogów” w Ewangelii Jana 1:6, 12, 13, 18. Więcej informacji można znaleźć w książkach „When Cultists Ask” (str. 159) oraz „When Critics Ask” (str. 403).

Chociaż Świadkowie Jehowy w latach 1962–1983 cytowali tłumaczenie Johannesa Grebera na poparcie swojego przekładu, już w 1956 roku wiedzieli, że żona Grebera pełniła rolę medium duchowego, aby stworzyć to tłumaczenie! Więcej informacji można znaleźć w książce „Sixty Questions Every Jehovah’s Witness Should be Asked”, str. 23.

Nie tylko boski: W książce „The Complete Book of Bible Answers” (str. 108–109) wskazano, że gdyby Jan zamierzał jedynie powiedzieć, iż Jezus był boski, mógłby użyć przymiotnika „theios”. Jednak Jan podkreślił, że Jezus jest w rzeczywistości Bogiem.

Słowo było Bogiem:

Należy zauważyć, że istnieją jeszcze mocniejsze dowody niż współczesne badania językowe, wskazujące, że fragment Jana 1:1 oznaczał, iż Słowo było Bogiem. Istnieje inne podejście. A co, gdybyśmy zapytali chrześcijan, dla których greka Nowego Testamentu była językiem ojczystym, co oznacza fragment Jana 1:1? Możemy to zrobić. Odpowiedzi znajdziesz w pytaniu następnym, choć jeśli jesteś Świadkiem Jehowy, prawdopodobnie nie spodoba ci się to, jak pierwsi chrześcijanie rozumieli swój własny język.

P: Jakie są inne przykłady zniekształcania Pisma Świętego przez Świadków Jehowy w J 1:1?

Odp.: Oto kilka przykładów.

J 1:1 Dodano „a” w zdaniu „Słowo było bogiem”.

Łk 23:43: „Zaprawdę, powiadam ci dzisiaj: będziesz ze mną w raju” (sprawiło to wrażenie, jakby Jezus mówił „dzisiaj”, a nie zgodnie z greckim znaczeniem, że skruchany złoczyńca znajdzie się w raju dzisiaj).

Dz 10:36 – dodano słowo „inny”, umieszczając je w nawiasach kwadratowych.

Rz 8:32 – dodano słowo „inne” bez kursywy ani nawiasów.

W Liście do Kolosan 1:16-20 dodano słowo „inny” cztery razy.

W Liście do Filipian 2:9 dodano słowo „inny” bez kursywy ani nawiasów.

Pytanie: Czego wczesny Kościół nauczał na temat wersetu z Ewangelii św. Jana 1:1 oraz tego, że Słowo jest Bogiem?

Odp.: Czasami interesujące jest wysłuchanie tego, co współcześni uczeni, 2000 lat później, mówią o znaczeniu greckiego tekstu. Jednak bardziej interesujące jest to, jak przywódcy kościelni żyjący 1700–1800 lat temu, z których wielu od niemowlęctwa posługiwało się greką Nowego Testamentu, rozumieli znaczenie Jana 1:1 w swoim własnym języku.

Justyn Męczennik (ok. 138–165 r. n.e.)

„gdy bowiem wypowiadamy jakieś słowo, zrodzimy je; jednak nie poprzez odcięcie, tak by zmniejszyć słowo [które pozostaje] w nas, gdy je wypowiadamy; i tak jak widzimy to również w przypadku ognia, który nie zmniejsza się, gdy rozpali [inny], ale pozostaje taki sam;... Słowo Mądrości, które samo w sobie jest tym Bogiem zrodzonym przez Ojca wszystkich rzeczy, a także Słowem, Mądrością, Mocą i Chwałą Ojca, złoży za mnie świadectwo...” „Dialog z Tryfonem”, rozdz. 61. Zob. również rozdziały 55, 56, 59, 62–64, 66, 74–78.

Teofil, biskup Antiochii (168–181/188 r. n.e.) „Samo bowiem Pismo Święte uczy nas, że Adam powiedział, iż usłyszał głos. A czymże innym jest ten głos, jeśli nie Słowem Bożym, które jest również Jego Synem?” List do Autolika, księga 2, rozdz. 22, s. 103

Ireneusz z Lyonu (182–188 r. n.e.)

„Ale to, że On [Jezus] sam w sobie, ponad wszystkich ludzi, jacy kiedykolwiek żyli, jest Bogiem, Panem i Wiecznym Królem oraz Słowem Wcielonym, głoszonym przez wszystkich proroków, apostołów i przez samego Ducha Świętego, mogą dostrzec wszyscy, którzy osiągnęli choćby niewielką część prawdy” (Ireneusz, Przeciw herezjom, księga 3, rozdz. 19.2, str. 449).

„Wiedz, że każdy człowiek jest albo pusty, albo pełen. Jeśli bowiem nie ma Ducha Świętego, nie ma wiedzy o Stwórcy; nie przyjął Jezusa Chrystusa, który jest życiem; nie zna Ojca, który jest w niebie;...” (Ireneusz, fragment 26, s. 572)

„Ona [Kościół] wierzy również w te punkty [doktryny] tak, jakby miała tylko jedną duszę... Kościoły bowiem, które zostały założone w Niemczech, nie wierzą ani nie przekazują niczego innego, podobnie jak te w Hiszpanii, w Galii, na Wschodzie, w Egipcie, w Libii ani...” Ireneusz, Przeciw herezjom, księga 1, rozdz. 10.2, s. 331

Tertulian (ok. 213 r. n.e.) (łac.) „Słowo zatem jest zarówno zawsze w Ojcu, jak mówi: «Ja jestem w Ojcu»; jak i zawsze jest z Bogiem, zgodnie z tym, co jest napisane: «A Słowo było u Boga»; i nigdy nie jest oddzielone od Ojca ani inne niż Ojciec, ponieważ «Ja i Ojciec jesteśmy jednym»”. Przeciw Praxeasowi, rozdział 8, str. 603.

Hipolit (225–235/6 n.e.), po zacytowaniu fragmentu Ewangelii św. Jana 1,1: „Jeśli więc Słowo było u Boga i samo było Bogiem, co z tego wynika? Czy można by powiedzieć, że mowa tu o dwóch Bogach? Nie będę wprawdzie mówił o dwóch Bogach, lecz o jednym; jednak o dwóch Osobach i o trzeciej ekonomii (disposition), mianowicie o łasce Ducha Świętego. Ojciec jest bowiem Jeden, ale istnieją dwie Osoby, ponieważ jest też Syn; a ponadto istnieje trzecia – Duch Święty. Ojciec postanawia, Słowo wykonuje, a Syn objawia się, przez którego wierzy się w Ojca. Ekonomia tej harmonii sprowadza się do jednego Boga; albowiem Bóg jest Jeden. To Ojciec rozkazuje, Syn jest posłuszny, a Duch Święty udziela zrozumienia; Ojciec jest ponad wszystkim, Syn jest we wszystkim, a Duch Święty jest we wszystkich. I nie możemy myśleć o jednym Bogu inaczej, jak tylko wierząc w prawdę o Ojcu, Synu i Duchu Świętym”. Przeciw herezji Noetusa, rozdział 14, str. 228

Pytanie: Czy to prawda, że doktryna, zgodnie z którą Jezus był Bogiem w ludzkiej postaci, została ostatecznie sformułowana dopiero po 300 r. n.e., jak wynika z J 1,1?

Odp.: Nie. Karen Armstrong kategorycznie stwierdziła to w książce „Historia Boga”, str. 81, i zadziwiające jest, jakie twierdzenia można bezkarnie umieszczać w niektórych wydanych książkach. Nie ma prawosławnych chrześcijan ani arian, którzy twierdziliby, że Jezus nie był Bogiem, choć arianie utrzymywali, że Jezus był inną substancją oraz Bogiem w inny i niższy sposób. Przed 300 r. n.e. pięciu wczesnych pisarzy kościelnych, cytowanych w poprzednim pytaniu, z pewnością nie uważało, by doktryna o Jezusie jako Bogu w ludzkiej postaci wymagała jakiegokolwiek ostatecznego sformułowania. Ignacy, który był uczniem apostoła Jana, lubił mawiać, że „Jezus jest Bogiem”. Apostoł Tomasz nie potrzebował żadnego soboru, gdy w Ewangelii św. Jana 20:28 rzekł do Jezusa: „Pan mój i Bóg mój!”.

Chociaż prawdą jest, że gnostycy byli heretykami, którzy mieli bardzo dziwne poglądy na temat Boga, nigdy nie zostali uznani za chrześcijan przez prawosławnych. Niemniej jednak nawet oni uznawali, że Jezus był Bogiem, choć w zupełnie innym i dziwnym sensie.

Arianie byli kolejną grupą heretycką, potępioną na Soborze Nicejskim w 325 r. n.e. Mieli oni „niską” opinię o Jezusie, wierząc, że był czas, kiedy Go nie było, oraz że Jezus miał inną substancję niż Ojciec. Jednak nawet oni zgadzali się, że Jezus był Bogiem; polegało to na tym, że błędnie wierzyli, iż Jezus nie miał tej samej natury co Ojciec.

Przypuszczam, że wadą wyznań wiary jest to, że niektórzy mogą błędnie interpretować ich przeznaczenie. Spór nicejski dotyczący arianizmu nie dotyczył tego, czy Jezus był Bogiem, ale tego, w jaki sposób Jezus był Bogiem.

Pytanie: Jak w J 1,1 Słowo mogło być jednocześnie Bogiem i być u Boga?

Odp.: W ten sam sposób, w jaki Syn mógł być zarówno Bogiem, jak i mieć Boga w Liście do Hebrajczyków 1:8,9. Oprócz odniesienia do fałszywych bogów słowo „Bóg” ma co najmniej cztery znaczenia w odniesieniu do prawdziwego Boga. „Bóg” może oznaczać tylko Ojca, tylko Syna, tylko Ducha Świętego lub wszystkich trzech w Trójcy Świętej.

Oto, co napisał pisarz wczesnego Kościoła Hipolit (225–235/6 r. n.e.) w dziele „Przeciw herezji Noetusa”, rozdz. 14, str. 228: „Jeśli więc Słowo było u Boga i było również Bogiem, co z tego wynika? Nie będę wprawdzie mówił o dwóch Bogach, lecz o jednym; jednak o dwóch Osobach i o trzeciej ekonomii (działaniu), mianowicie o łasce Ducha Świętego. Ojciec jest bowiem jeden, ale istnieją dwie Osoby, ponieważ jest też Syn; a potem jest trzecia – Duch Święty”.

Pytanie: Jak w J 1,1 Bóg mógł stać się człowiekiem?

Odp.: Z jednej strony odpowiedź jest prosta: Bóg Wszechmogący może objawiać się tak, jak tylko zechce. Z drugiej strony jest to głęboki cud. Melito z Sardes (170–180 r. n.e.) rozważał tajemnicę wcielenia w swoim „Traktacie o krzyżu” (tom 8), str. 756 „Z tych właśnie powodów przyszedł do nas; z tych właśnie powodów, choć był bezcielesny, ukształtował dla siebie ciało na nasz wzór, ukazując się jako owca, a jednak pozostając Pasterzem; będąc uważanym za sługę, a jednak nie wyrzekając się synostwa; będąc noszonym [w łonie] Maryi, a jednak odzianym w [naturę] swego Ojca; stąpając po ziemi, a jednak wypełniając niebo; przybierając postać niemowlęcia, a jednak nie odrzucając wieczności swojej natury; obdarzony ciałem, a jednak nie ograniczając nieskażonej prostoty swojej Boskości; uważany za ubogiego, a jednak nie pozbawiony swoich bogactw; potrzebujący pożywienia, ponieważ był człowiekiem, a jednak nie przestając karmić całego świata, ponieważ jest Bogiem; przybierając podobieństwo sługi, a jednak nie umniejszając podobieństwa swojego Ojca”.

Justyn Męczennik w swoim „Dialogu z Tryfonem Żydem”, rozdział 61, str. 227, podał analogię, w której ogień rozpalany jest z ognia. Pierwotny ogień nie ulega w żaden sposób osłabieniu.

(Należy zauważyć, że cytaty z wczesnego Kościoła zamieszczone na tej stronie internetowej pochodzą wyłącznie z dzieł Ojców przednicejskich oraz Ojców ponicejskich I i II).

Pytanie: W J 1,1 trudno mi zrozumieć teantropiczną naturę Chrystusa. Czy Jezus był w pełni dojrzały umysłowo, znając wszystko już jako niemowlę? Mimo że stał się człowiekiem, czy nadal posiadał nieskończony umysł Boga? Łk 2,52 mówi: „Jezus wzrastał w mądrości i w posturze, i w łasce u Boga i u ludzi”. Jeśli Jezus nie zmienił tego, kim był, kiedy przyjął ciało, to dlaczego wzrastał w wiedzy, mądrości i łasce u Boga, skoro już był nieskończonym Bogiem?

O: Wiele spraw dotyczących Boga można łatwiej zrozumieć poprzez porównanie z analogią zaczerpniętą z natury. Jednak tajemnica Wcielenia nie ma żadnego odpowiednika w naturze.

Chociaż nie możemy wiedzieć wszystkiego o Wcieleniu, możemy poznać to, co Pismo Święte o nim objawiło. Podsumowując, należy zapamiętać pięć kluczowych punktów.

1. Jezus jest w 100% Bogiem. Był w 100% Bogiem przed narodzeniem, na ziemi i teraz w niebie. (J 1,1; 20,28; Kol 1,5-20; Hbr 1,6.8.9)

(Oczywiście niebo nie było puste, gdy Jezus przyszedł na ziemię. Nie uwzględniam tego jednak jako osobnego punktu, ponieważ ta nierozerwalność Boga, wraz z odrębnością Ojca, Syna i Ducha Świętego, dotyczy Trójcy Świętej, a nie Wcielenia.)

2. Jezus był w 100% człowiekiem od momentu, gdy znajdował się w łonie matki. Był podobny do nas pod każdym względem, z wyjątkiem tego, że był bez grzechu. (List do Hebrajczyków 2:14-18; 4:15; 5:1-2)

3. Jezus był tylko jedną osobą. (Nie było dwóch odrębnych istot – Boga-Jezusa i człowieka-Jezusa – jak sugeruje skrajny nestorianizm.)

4. Jezus miał dwie odrębne natury. (Ludzkość Jezusa nie została wchłonięta przez Jego boskość. Kiedy mowa jest o tym, że Jezus cierpiał, to naprawdę cierpiał. Kiedy mowa jest o tym, że Jezus był kuszony, to naprawdę był kuszony. Te rzeczy są zaprzeczane przez bardziej skrajne odłamy błędnej doktryny monofizytyzmu.)
Jeśli jednak zrozumiesz te cztery kwestie, wciąż brakuje jednej rzeczy, którą musisz dostrzec, aby połączyć je w całość.
5. Większość chwały Jezusa była zasłonięta. Jezus dobrowolnie pozbawił się wielu swoich boskich atrybutów, zgodnie z Listem do Filipian 2:6-7. Dlatego właśnie Jezus w Ewangelii Jana 17:5 modlił się konkretnie do Ojca, aby przywrócił Mu chwałę, jaką Jezus miał przed początkiem świata. A zatem, odpowiadając na pierwszą część twojego pytania: na ziemi Jezus wzrastał w mądrości, posturze i łasce, będąc nie tylko doskonałym niemowlęciem, ale potem doskonałym małym chłopcem, doskonałym starszym chłopcem, a następnie doskonałym mężczyzną. Jezus nauczył się posłuszeństwa, cierpiał i umarł, co mógł uczynić tylko wtedy, gdy dobrowolnie i tymczasowo zrzekł się części swojej mocy.

Pytanie: Skąd jeszcze wiemy, że Jezus jest Bogiem, jak podano w J 1,1?

Odp.: Książka „1001 Bible Questions Answered” (str. 27) podaje, że dowodzi tego siedem punktów.

1. Wszystkie imiona Boga z Starego Testamentu łączą się w Jezusie Chrystusie.

2. Jezus przyjmował cześć od ludzi. Albo postąpił źle, albo postąpił słusznie.

3. Jezus przebaczał grzechy popełnione przeciwko Bogu.

4. Jezus ukazał moc Boga.

5. Jezus wykazał się wszechwiedzą (choć być może nie posiadał jej na ziemi przed swoim zmartwychwstaniem).

6. Jezus potwierdził swoją wszechobecność.

7. Nowy Testament mówi, że Jezus jest Bogiem i należy Go czcić tak samo jak Ojca.

Więcej informacji na temat fragmentu z Ewangelii św. Jana 1:1 i Trójcy Świętej można znaleźć w książce „Hard Sayings of the Bible” (Trudne fragmenty Biblii), str. 490–492.

Pytanie: Czy koncepcja wiecznego Słowa zawarta w J 1,1 została zapożyczona z filozofii greckiej?

O: Nie, nie ma na to żadnych dowodów. Grecki filozof Platon rzeczywiście pisał o wiecznym słowie „logos” jeszcze przed powstaniem Ewangelii św. Jana, a Heraklit z Efezu (ok. 500 r. p.n.e.) używał terminu „logos” na określenie zasady rozumu. Termin „logos” stosował również Filon z Aleksandrii. Nie ma jednak dowodów na to, że Jan czerpał z tych źródeł.

Zamiast twierdzić, że Jan czerpał z filozofii greckiej, nawet osoba niewierząca mogłaby argumentować, że koncepcja potężnego i żywego Słowa została zapożyczona z myśli Starego Testamentu, na przykład z Księgi Rodzaju 1:1 w języku hebrajskim.

Stary Testament nie został zapożyczony z myśli greckiej, ponieważ Mojżesz i Izraelici poprzedzali całą znaną nam pisemną literaturę grecką. Teofil z Antiochii, piszący w latach 168–181/188 n.e., jako pierwszy zwrócił na to uwagę w swoim „Liście do Autolika”, tom 3, rozdz. 30, str. 121.

W „Słowniku biblijnym Wycliffe’a” (str. 441) stwierdza się, że zwoje znad Morza Martwego wskazują, iż Ewangelia Jana, zamiast być hellenistycznym dokumentem z II wieku, „okazuje się wyraźniej niż kiedykolwiek wcześniej dziełem I-wiecznej Palestyny ze względu na liczne podobieństwa do tekstów z Qumran”.

Pytanie: Czy w J 1,1 istniał czas, zanim Jezus zaistniał?

Odp.: Nie. Tak uważali heretycy ariańscy, ale prawosławni chrześcijanie niemal jednogłośnie twierdzili, że Jezus został zrodzony przez Ojca przed początkiem czasu. Jedynym wyjątkiem był pisarz wczesnego Kościoła, Justyn Męczennik (ok. 138–165 r. n.e.). Jednak mimo że Świadkowie Jehowy powołują się na Justyna Męczennika, próbując poprzeć swoje przekonania, ich argumentacja jest zwodnicza. W swoim dziele „Dialog z Tryfonem” Justyn poświęca trzynaście rozdziałów (55–56, 59, 61–64, 66, 74–78) na udowodnienie, że Jezus jest Bogiem.

Biblia nie udziela jednoznacznej odpowiedzi na wiele pytań dotyczących tego, jak wyglądała rzeczywistość przed początkiem czasu. Nawet gdyby tak było, czy zrozumielibyśmy te odpowiedzi? W Liście do Tytusa 1:2 czytamy, że Bóg obiecał życie wieczne „przed początkiem czasu”. Wszystko zostało stworzone przez Chrystusa (List do Kolosan 1:16; Ewangelia Jana 1:3). Jeśli „wszystko” obejmuje czas (co tutaj zakładamy), to Jezus istniał, zanim powstał czas.

Więcej informacji na temat tego, że nie istniał czas przed istnieniem Jezusa, można znaleźć w książce „1001 Bible Questions Answered”, str. 27–28.

Pytanie: Czy w J 1,1 Jezus istniał wcześniej jedynie w Bożej wszechwiedzy, jak naucza organizacja „The Way International”?

Odp.: Nie. Wszyscy byliśmy znani Bogu z góry, ale Jezus różnił się od nas tym, że istniał w Niebie jeszcze przed początkiem czasu. Więcej informacji można znaleźć w książce „When Cultists Ask”, str. 161.

Pytanie: Skoro w Ewangelii św. Jana 1:1 Słowo (Logos) jest Bogiem, czy oznacza to, że Bóg jest bezosobowy, jak nauczała Mary Baker Eddy, założycielka sekty Chrześcijańskiej Nauki, w książce „Nauka i zdrowie z kluczem do Pisma Świętego”, str. 117?

Odp.: Nie. To, że Bóg posiada pewne cechy, których my nie mamy (nieskończoność, niewidzialność, trójjedność itp.), nie wyklucza tego, że Bóg posiada również cechy, które my również posiadamy, choć często w mniejszym stopniu (zdolność do miłości, inteligencja, wola, emocje itp.). Tak więc sam fakt, że Słowo jest Bogiem, nie oznacza, że musimy zaprzeczać licznym wersetom biblijnym, które pokazują, iż Bóg ma osobowość.

Jakie więc wersety biblijne pokazują, że Bóg ma osobowość? Osobowość obejmuje umysł, wolę i emocje. Chociaż komputer może przechowywać wiedzę bez osobowości, nie posiada on miłości, gniewu ani innych emocji, a także nie ma woli.

Kiedy wołamy „Abba” lub „Tatusiu” w Liście do Galatów 4:6, Ewangelii Marka 14:36 i Liście do Rzymian 8:15, chwała Bogu, zwracamy się do istoty osobowej.

Więcej informacji znajdziesz w książce „When Cultists Ask”, str. 160–161.

Pytanie: Jeśli w Ewangelii św. Jana 1:2 wszystko zostało stworzone przez Słowo, czy obejmuje to czas, przestrzeń, naukę, prawa natury i matematykę?

Odp.: Prawdopodobnie tak, choć ten werset nie został napisany po to, by to udowodnić. Jednak prawda logiczna, taka jak a = a, oraz sprzeczność logiczna, taka jak a nie równa się a, nie są rzeczami, a ten werset nie mówi o nich.

Pytanie: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 1:3 (KJV) należy przetłumaczyć jako „przez Niego” czy „za Jego pośrednictwem”?

Odp.: Grecki tekst można słusznie przetłumaczyć w obu tych sposobach.

„przez” to tłumaczenie z KJV, NET Bible, tłumaczenia Williama F. Becka oraz wczesnych wydań NASB.

„przez” to tłumaczenie z NASB 1995, NASB 2020, NIV, NKJV, NRSV, RSV, tłumaczenia George’a Rickera Berry’ego, dosłownego tłumaczenia Jaya P. Greena, tłumaczenia Williamsa oraz Komentarza biblijnego dla wierzących.

W „Wuest’s Expanded Translation” używa się tylu słów, ile jest konieczne, aby oddać sens tekstu greckiego. Autor tłumaczy to jako „poprzez Jego pośrednictwo”.

Jest to kwestia sporna, ponieważ nikt nie twierdzi, że Jezus stworzył wszystko niezależnie od Ojca. Wszyscy chrześcijanie rozumieją, że Jezus odegrał rolę, wraz z Ojcem i Duc nym, w stworzeniu wszystkiego, jak pokazuje również List do Kolosan 1:16. Więcej informacji znajdziesz w następnym pytaniu.

Pytanie: Czy w J 1,3 powinno być „przez” (KJV), czy też tłumaczenia RSV, NIV i NKJV wprowadziły poprawkę, sprytnie usuwając słowo „przez” i zastępując je słowem „za pośrednictwem”, jak twierdzi pewien zwolennik wyłącznego stosowania KJV?

Odp.: Przed wysunięciem takiego zarzutu należy wziąć pod uwagę sześć kwestii.

1. Greckie słowo, o którym tu mowa, to di, forma słowa dia. Konkordancja Stronga podaje: „pierwotna [forma]. Prz[yimek]. Oznaczający kierunek działania; poprzez (w bardzo szerokim zastosowaniu, lokalnym, przyczynowym lub okazjonalnym): – po, zawsze, wśród, przy, aby uniknąć, z powodu (tego), krótko, przez, dla (przyczyny), ze względu na, to, w ten sposób, dlatego, X choć, przez (-całkowicie), do, dlatego też, z (-w). W złożeniach zachowuje to samo ogólne znaczenie”. Zatem zarówno „przez”, jak i „poprzez” są poprawne tłumaczenia.

2. Sama Biblia Króla Jakuba tłumaczy te dwa litery (di) jako „przez” w Ewangelii Mateusza 12:43 i Ewangelii Łukasza 11:24. W Ewangelii Jana 3:17 „aby świat został zbawiony przez Niego”, greckim słowem oznaczającym „przez” jest „di”.

3. Tłumacze BSB, NASB 1995, 2020, NIV, NRSV oraz tłumaczenia Williamsa prawdopodobnie nie zakładali, że Jezus mówił językiem angielskim w stylu Biblii Króla Jakuba. Tłumaczyli z języka greckiego, a „przez” jest dopuszczalnym tłumaczeniem greckiego słowa „di” zarówno według Konkordancji Stronga, jak i samej Biblii Króla Jakuba.

4. Można by próbować argumentować, że słowo „przez” oznaczało, iż Jezus był jedyną przyczyną stworzenia, a słowo to pomija rolę Ojca i Ducha Świętego. Można by również próbować argumentować, że słowo „za pośrednictwem” oznaczało, iż Jezus odgrywał drugorzędną rolę. Prawda jest taka, że greckie słowo „di”, podobnie jak angielskie słowa „przez” i „za pośrednictwem”, ma szeroki zakres znaczeń.

5. Tłumacze Biblii Króla Jakuba wykonali dobrą robotę, przekładając Biblię na ówczesny angielski, korzystając z dostępnych im materiałów. Gdyby jednak w jakimś innym fragmencie słowa Jezusa w języku greckim (we wszystkich rękopisach) różniły się od Biblii Króla Jakuba, czy przedłożyłbyś to angielskie tłumaczenie ponad słowo Jezusa w języku greckim?

6. Zanim oskarżysz współwyznawców o podstępne usunięcie jednego słowa i wstawienie innego, powinieneś przedstawić dowody na to oskarżenie, zamiast po prostu zakładać, że Jezus mówił językiem angielskim z czasów Biblii Króla Jakuba.

Pytanie: W J 1,4 w jaki sposób Jezus jest życiem ludzi?

Odp.: Jezus jest życiem ludzi przynajmniej na trzy sposoby.

Fizycznie: zgodnie z Listem do Kolosan 1:17 wszystko jest utrzymywane przez Jezusa.

W wymiarze wiecznym tylko dzięki Jezusowi jesteśmy zbawieni, jak pokazuje Dzieje Apostolskie 4:12.

Życie w Chrystusie dzisiaj: Jezus nadaje sens, radość i pełnię życiu dzisiejszych chrześcijan na ziemi.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 1,4 Jezus wypełnił swoją misję jeszcze przed ukrzyżowaniem, jak twierdzi Jamal Badawi w tabeli 3 serii kaset nr 9?

Odp.: Nie. Ewangelia Jana 1:4 została rzeczywiście napisana przed opisem ukrzyżowania Jezusa. Jednak każdy powinien dostrzec, że Badawi szuka tu pretekstu do sprzeciwu: Ewangelia Jana 1:4 została napisana jeszcze przed opisem narodzin Jezusa.

Pytanie: Czy Jan, o którym mowa w J 1,6.19, jest autorem tej księgi?

Odp.: Nie. Jan, o którym tu mowa, to Jan Chrzciciel, natomiast autorem jest apostoł Jan, brat Jakuba.

Pytanie: Czy w J 1,8 byli po ukrzyżowaniu tacy, którzy uważali Jana Chrzciciela za Mesjasza, jak podaje „Przewodnik po Biblii” Asimova na str. 965?

Odp.: Nie ma na to bezpośrednich dowodów. Istniała jednak jedna grupa, znana w późniejszych czasach jako mandajczycy, która w to wierzyła. Mandajczycy zamieszkiwali bagna w południowym Iraku, ale nie wiadomo, kiedy i gdzie powstała ta społeczność.

Pytanie: W jaki sposób, zgodnie z Ewangelią św. Jana 1,9, Jezus jest prawdziwym światłem, które oświeca każdego człowieka?

Odp.: Przynajmniej na dwa sposoby.

Dla wszystkich: Prawda i oferta Ewangelii Jezusa Chrystusa są głoszone wszystkim. Jezus jest jedynym prawdziwym światłem. Niektórzy decydują się żyć jako dzieci światłości, pragnąc poznać, co podoba się Panu (Efezjan 5:8-10), a inni nie.

Dla wierzących: Jezus jest światłem naszego życia. Daje nam radość, zadowolenie, sens i cel, dzięki którym wszystko ma wartość.

Więcej informacji znajdziesz w książce „1001 odpowiedzi na pytania biblijne”, str. 217.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 1:13 to nie nasza wola sprawia, że rodzimy się na nowo?

Odp.: To łaska Boża. Bóg jest bardzo miłosierny, łaskawy i sprawiedliwy. Jednak te fakty nie powinny sprawiać, że zapominamy, iż prawo do naszego ponownego narodzenia należy do Boga, a nie do nas.

P: Jak w Ewangelii św. Jana 1,14 Wszechmocny Bóg, posiadający życie wieczne, mógł stać się śmiertelnym człowiekiem, który umarł?

Odp.: Ponieważ Trójjedyny Bóg jest Wszechmocny, może sprawić, że odrębna Osoba Trójcy stanie się śmiertelnym człowiekiem. To, że Jezus przebywał na ziemi, nie oznacza, że niebo było puste. To, że Jezus umarł na krzyżu, nie oznacza, że Ojciec czy Duch Święty kiedykolwiek umarli.

P: Jak w Ewangelii św. Jana 1:14 ludzie mogli ujrzeć chwałę Jezusa, skoro Jezus ogołocił samego siebie, jak mówi List do Filipian 2:6-7?

Odp.: Chwała Jezusa nie jest stanem zero-jedynkowym. Ponadto List do Filipian 2:6-7 mówi, że Jezus ogołocił samego siebie, ale nie wspomina o samej chwale. List do Filipian 2:9 mówi, że Bóg wywyższył Jezusa do najwyższego miejsca, co sugeruje wywyższoną, „uwielbioną” pozycję Jezusa, ale nie oznacza żadnej wewnętrznej przemiany.

Pytanie: Jak w Ewangelii św. Jana 1:14 natura Boża mogła się połączyć/zsyntetyzować/zostać umieszczona obok ludzkiej natury Jezusa?

Odp.: Wiele herezji udzieliło na to pytanie błędnej odpowiedzi. Chrystus nie był Bogiem, który tylko wydawał się człowiekiem (doketyści), człowiekiem i Bogiem tylko z nazwy, a nie Wszechmogącym Bogiem (ebionici), zjawą (gnostycy), człowiekiem, w którym zamieszkał Chrystus (Paweł z Samosaty), oddzielonym/podzielonym (nestorianie) ani pomieszanym (monofizyci). Prawdopodobnie nie ma na ziemi żadnej analogii, która naprawdę wystarczyłaby jako przykład boskiej i ludzkiej natury Jezusa Chrystusa. Oto dwa błędy.

Nestorianizm (dwie wole): Nestoriusz nauczał, że Jezus miał dwie odrębne wole: boską i ludzką. Podczas gdy Nestoriusz po prostu popadł w błąd, niektórzy z jego późniejszych zwolenników posunęli się jeszcze dalej. Wygląda to niemal tak, jakby w Ogrodzie Getsemani ludzka wola Jezusa i boska wola walczyły ze sobą, a zwyciężyła wola boska. Około 200 biskupów zgromadzonych na Soborze w Efezie potępiło nestorianizm w 431 r. n.e.

Monofizytyzm (jedna natura): Jako przeciwieństwo nestorianizmu, monofizytyzm głosił, że obie natury połączyły się, tak jakby kropla miodu ludzkiej woli wpadła do oceanu boskiej woli. Monofizytyzm może prowadzić do pewnych niepokojących scenariuszy. W skrajnym ujęciu Jezus spokojnie przechodził przez życie, a wszystkie Jego zmagania – z pokusami podczas czterdziestu dni, w Ogrodzie Getsemani i na krzyżu – były niemal tylko pozorem. Monofizytyzm został potępiony przez 250–350 biskupów na Soborze w Chalcedonie w 451 r. n.e. W czasach współczesnych Kościół katolicki i Kościół koptyjski (monofizytycki) odnowiły swoje stosunki.

Stanowisko prawosławne (powszechne): Po tych dwóch burzliwych soborach ostateczne stanowisko brzmiało: „Jezus Chrystus, Logos Boży, który stał się człowiekiem, jest jedną osobą o dwóch naturach, które istnieją w tej jednej Osobie bez pomieszania, bez zmiany, bez podziału i bez rozdzielenia”.

Biblia podaje następujące wskazówki dotyczące ludzkiej i boskiej natury Jezusa.

a. Podkreślono, że Jezus był Synem Człowieczym: Łukasz 5:24; 6:5; 6:22; 8:31; 22:22,69; Jan 12:34; Objawienie 1:13

b. Pochodzenie: Łukasz 1:32; Rzymian 1:3; 9:5; 2 Tymoteusza 2:8; Hebrajczyków 7:14; Mateusza 1:1.

c. Ciało fizyczne: Łukasz 24:39; Jan 4:2; List do Hebrajczyków 10:5,10; 1 List Jana 1:1; 1 List do Tymoteusza 3:16; 2 List Jana 7.

d. Człowiek (obdarzony człowieczeństwem) podczas życia na ziemi: Dzieje Apostolskie 2:22,23; List do Filipian 2:7,8; List do Hebrajczyków 2:14.

e. Nadal człowiek w Niebie: 1 List do Tymoteusza 2:5; wynika z Listu do Hebrajczyków 13:8.

f. Nasz brat: Ewangelia według św. Marka 3:35; Ewangelia według św. Łukasza 8:21; List do Hebrajczyków 2:11, 12, 17

g. Cierpiał jak ludzie: List do Hebrajczyków 2:9,18; 5:8; List do Rzymian 8:17; 1 List Piotra 1:11; 4:13; 5:1.

h. Poddany pokusom tak jak my: List do Hebrajczyków 2:18; 4:15; Ewangelia według św. Mateusza 4:1-10; Ewangelia według św. Marka 1:13; Ewangelia według św. Łukasza 4:1-12.

i. Jezus był człowiekiem pod każdym względem, z wyjątkiem tego, że był bez grzechu: List do Hebrajczyków 2:17.

Pytanie: Czy w J 1:14, kiedy Jezus przyszedł na ziemię, utracił swoją boskość, jak twierdził Herbert W. Armstrong?

Odp.: Nie. Jezus ogołocił samego siebie (List do Filipian 2:7) i tymczasowo zrezygnował z dużej części swojej chwały (Ewangelia według św. Jana 17:5), ale przed swoim ukrzyżowaniem Jezus nadal był czczony na ziemi jako Bóg przez mędrców (Ewangelia według św. Mateusza 2:11-12), uczniów (Ewangelia według św. Mateusza 14:33) oraz niewidomego (Ewangelia według św. Jana 9:38). W Ewangelii Jana 8:58 Jezus nazwał siebie najświętszym Imieniem Boga.

Pytanie: Jak Jezus, o którym mowa w J 1,15, istniał przed swoim starszym krewnym, Janem Chrzcicielem?

Odp.: Chociaż Jan Chrzciciel urodził się kilka miesięcy przed Jezusem, Jezus istniał w Niebie od początku. Jezus był również wyższy rangą od Jana Chrzciciela, ponieważ jest Bogiem Synem.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 1,17 to Mojżesz dał Prawo, czy też dał je Bóg?

Odp.: I jeden, i drugi. Bóg dał Prawo Mojżeszowi, aby ten przekazał je ludowi, i tak właśnie uczynił Mojżesz. Bóg jest autorem, a Mojżesz był „listonoszem” dostarczającym list.

Pytanie: Skoro w Ewangelii św. Jana 1,18 napisano, że nikt nigdy nie widział Boga, to jak Jezus mógł być Bogiem, skoro ludzie widzieli Jezusa?

Odp.: Kiedy Jezus przyszedł na ziemię, jak mówi List do Filipian 2:7, Jezus pozbawił się znacznej części swojej chwały. W Ewangelii św. Jana 17:5 Jezus modlił się, aby Ojciec przywrócił Mu tę chwałę.

Kiedy Mojżesz przebywał z Bogiem, zakrywał twarz zasłoną, jak opisano w Księdze Wyjścia 34:33-35 oraz 2 Liście do Koryntian 3:13-16. Ludzie nadal widzieli Mojżesza, ale nie widzieli chwały, która jaśniała na jego twarzy po spotkaniu z Bogiem. Jest to zapowiedź przyjścia Jezusa na ziemię jako Boga w postaci zasłoniętej.

Uzupełniającą odpowiedź można znaleźć w książkach „Trudne powiedzenia Biblii” (str. 492–493) oraz „Kiedy krytycy pytają” (str. 403–404).

Pytanie: Skoro w Ewangelii św. Jana 1:18 napisano, że nikt nigdy nie widział Boga, to w jaki sposób Jezus mógł Go zobaczyć?

Odp.: Jezus nie był człowiekiem, zanim został poczęty z Marii; Jezus istniał od wieczności. Co ciekawe, Jan Chrzciciel był o kilka miesięcy starszy od ludzkiej natury Jezusa, ale sam Jezus był znacznie starszy od Jana Chrzciciela.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 1:18 Jezus jest jedynym Synem Bożym, czy też my również możemy być synami Bożymi, jak mówi Ewangelia św. Jana 1:12?

Odp.: Możemy być synami Boga, ale Jezus jest Jednorodzonym Synem Bożym. Biblia podaje dwie metafory dotyczące nas: jesteśmy adoptowani do rodziny Bożej i rodzimy się na nowo w rodzinie Bożej. Jezus nie został ani adoptowany, ani nie narodził się na nowo. Jezus był Bogiem Synem od wieczności, a Jezus stał się człowiekiem bez biologicznego ojca.

Więcej informacji można znaleźć w książce „When Critics Ask” na stronie 404.

P: Kim jest Eliasz w J 1,21 (KJV)?

Odp.: Jest to Eliasz.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 1:21 Jan Chrzciciel stwierdził, że nie jest Eliaszem, skoro Jezus w Ewangelii św. Mateusza 11:14 powiedział, że nim jest?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę cztery kwestie.

1. W Księdze Malachiasza 4:5 napisano, że Eliasz przyjdzie przed wielkim i strasznym dniem Pańskim. Sam Eliasz (a nie Jan Chrzciciel) pojawił się podczas Przemienienia Pańskiego i prawie na pewno jest jednym z dwóch świadków z Apokalipsy św. Jana 11:1-12.

2. Gdyby Jan po prostu powiedział, że jest Eliaszem, ludzie zinterpretowaliby to tak, że jest on dosłownie tą samą osobą co Eliasz, a Jan wypowiedziałby się nieprawidłowo.

3. Jan mógł wyjaśnić, że nie jest dosłownym Eliaszem, ale przyszedł pełniąc rolę i realizując cel Eliasza, zgodnie z tym, co Jezus miał na myśli w Ewangelii Mateusza 11:14.

4. Jednakże, choć Jan wiedział, że jest poprzednikiem Mesjasza, być może sam nie zdawał sobie sprawy, że jest wypełnieniem proroctwa o Eliaszu, który miał nadejść. Być może więc Jan wypowiadał się wyłącznie w oparciu o to, co wiedział.

Więcej informacji można znaleźć w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 8, str. 269.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 1:21 Jan Chrzciciel popełnił błąd, twierdząc, że nie jest Eliaszem, jak naucza heretyk, wielebny Moon, w „Boskiej zasadzie” (wydanie piąte z 1977 r.)?

Odp.: Najpierw przytoczę słowa wielebnego Moona, który rzekomo jest powracającym Chrystusem, a następnie udzielę odpowiedzi.

„Boska Zasada” wielebnego Moona, str. 161: „...Jan Chrzciciel, który obraził Jezusa. W jaki sposób Jan Chrzciciel Go obraził? Jan nie wypełnił swojej misji służenia Jezusowi i opieki nad Nim”.

Odparcie: 1. Jeśli Jan zawiódł w swoim nauczaniu, to dlaczego w Ewangelii Mateusza 21:32 Jezus powiedział, że ludzie powinni wierzyć Janowi Chrzcicielowi?

2. Ewangelia Jana 10:41-42 pokazuje, że świadectwo Jana skłoniło wielu do uwierzenia w Jezusa. Powinniśmy zachować ostrożność, potępiając męczennika, który zginął za Boga, jako kogoś, kto zawiódł i obraził Boga. Słowa Jezusa, że ten, kto jest najmniejszy w królestwie niebieskim, jest większy niż [Jan Chrzciciel], odnoszą się do faktu, że Jezus nie otworzył jeszcze drogi do nieba, a Jan Chrzciciel był w rzeczywistości ostatnim prorokiem pod starym przymierzem.

3. Gdyby Jan Chrzciciel naprawdę był reinkarnacją Eliasza, to właśnie on, bardziej niż ktokolwiek inny, wiedziałby o tym. Jednak Jan Chrzciciel miał rację, mówiąc, że nie jest Eliaszem, który powrócił z martwych.

4. Jan rzeczywiście głosił w duchu i mocy Eliasza, ale Jezus nigdy nie powiedział, że Jan i Eliasz to ta sama osoba.

W Ewangelii Łukasza 1:15 Jan Chrzciciel był wielki w oczach Pana, a Pan zna przyszłość.

Pytanie: Dlaczego w J 1,29 Bóg zażądał ofiary, aby przebaczyć nasze grzechy, skoro my powinniśmy przebaczać innym, nie wymagając niczego więcej poza skruchą?

Odp.: Wybaczamy naszym braciom, nie wymagając niczego więcej poza skruchą, ponieważ grzech popełniony przeciwko nam różni się naturą od grzechu popełnionego przeciwko Bogu.

P: Jak to się stało, że w J 1,31.33 Jan nie rozpoznał Jezusa, skoro ich matki były kuzynkami?

Odp.: Greckie słowo użyte w tym miejscu, oida, oznacza pełnię wiedzy. Jan mówił, że z natury rzeczy nie mógłby Go poznać. Natychmiast dodał jednak, że Go znał, ponieważ Bóg mu to objawił.

W książce „When Critics Ask” (str. 404–405) wskazano, że Jan znał Jezusa ze słyszenia, a być może także osobiście, ale dopiero dzięki Duchowi Świętemu poznał Go poprzez boskie objawienie.

Pytanie: Jak w J 1,32-33 Duch Święty mógł mieć lokalną obecność i spocząć na Jezusie w postaci gołębia?

Odp.: Fakt, że Duch Święty przez pewien czas miał szczególną, lokalną obecność, nie ogranicza Go ogólnie w byciu gdziekolwiek indziej, gdzie tylko zechce. Używając bardzo uproszczonej analogii: istniał serial science fiction zatytułowany „Doctor Who”. Kiedy jedna z postaci uległa wypadkowi z wehikułem czasu, była jednocześnie obecna w trzech różnych momentach czasu. Skoro potrafimy to sobie wyobrazić, dlaczego Bóg nie miałby mieć wielu lokalnych obecności, a nawet nieskończonej liczby lokalnych obecności?

Zobacz także omówienie Księgi Habakuka 3:3.

Pytanie: Dlaczego w J 1,38-39 Jezus nie sprzeciwił się, gdy nazywano Go Rabbi (Mistrzem), skoro w Mt 23,7-8 powiedział, by nikt nie nazywał nas mistrzem?

Odp.: Jezus, będąc Bogiem Synem, posiada autorytet i cześć, których my nie mamy. Nie powinniśmy też nazywać nikogo innego naszym Bogiem, Zbawicielem ani Panem, a Jezusa słusznie nazywamy tym wszystkim.

Pytanie: W J 1,39 – kiedy była dziesiąta godzina?

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 1:40 uczniowie szukali „bardziej dostojnego Jezusa” u Jana, w przeciwieństwie do sytuacji w pozostałych trzech ewangeliach, gdzie to Jezus szukał i wybierał uczniów, jak sugeruje sceptyczny „Przewodnik po Biblii” Asimova, str. 968–969?

Odp.: Nie. Spośród dwunastu uczniów Ewangelia św. Jana 1,35–42 wspomina tylko o dwóch, którzy opuścili Jana i poszli za Jezusem. Następnie jednak wspomina o tym, że Jezus odszukał Filipa, a Filip przyprowadził Natanaela.

P: Czy w J 1,42 Jezus po raz pierwszy nazwał Szymona „Kefasem / Piotrem”, czy też uczynił to później, podczas swojej posługi w Kafarnaum, jak podaje Mt 16,18?

Odp.: Proste wyjaśnienie jest takie, że Jezus nazwał go tu Piotrem, ale znaczenie tego imienia wyjaśnił mu w Ewangelii Mateusza 16:18.

Pytanie: Kiedy, zgodnie z J 1,51, Natanael ujrzy aniołów wstępujących i zstępujących na Jezusa?

O: Chociaż nie można wykluczyć, że Natanael mógł mieć sen, bardziej prawdopodobne jest, że ujrzy to w Niebie. Obraz przedstawiony tu przez Jezusa przypomina drabinę Jakuba z Księgi Rodzaju 28:11-13. Więcej informacji można znaleźć w książce „Hard Sayings of the Bible” na stronach 493–494.

Dlaczego jednak Natanael miałby siedzieć nieruchomo pod drzewem figowym? Komentarz biblijny „The Believer’s Bible Commentary” (str. 1472) wskazuje, że prawdopodobnie Natanael studiował Słowo Boże lub rozmyślał nad wizją Jakuba dotyczącą drabiny (lub schodów).

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 1:51 Jezus często nazywa siebie Synem Człowieczym?

Odp.: Prawdopodobnie z następujących powodów

1. Aby podkreślić swoją zwykłą ludzkość

2. Ludzie mogli się z tym zgodzić, niezależnie od tego, czy uznawali Go za Syna Bożego, czy nie.

3. Jezus nie objawił się jeszcze jako Jednorodzony Syn Boży.

Pytanie: Jak wyglądały te dzbany, o których mowa w Ewangelii św. Jana 2:1?

O: Chociaż istnieją pewne rozbieżności co do lokalizacji starożytnej Kany, w dwóch miejscach znaleziono fragmenty ceramiki z I wieku n.e.: w dzisiejszej Kanie, położonej między Nazaretem a Kafarnaum, oraz w innym miejscu, kilka mil na północ. Fragmenty ceramiki wskazują, że naczynia miały około 12 do 16 cali średnicy. Zobacz artykuł Associated Press „Eksperci twierdzą, że być może odkryli biblijną Kanę” w gazecie „The St. Louis Post Dispatch” z 22 grudnia 2004 r.

Pytanie: W Ewangelii św. Jana 2:3-10 zawsze dostrzegam, że Jezus nigdy nie czyni niczego bez celu ani przypadkowo. Dlaczego pierwszym odnotowanym cudem jest przemiana wody w wino podczas wesela? Czy może to mieć związek z winem jako symbolem Jego krwi, obrzędowym oczyszczeniem lub nowym przymierzem małżeńskim z wszystkimi, którzy w Niego wierzą? Zastanawiałem się nad tymi kwestiami i zastanawiam się, na ile jestem w błędzie; nie chcę wykraczać poza Pismo Święte, co jest obecnie tak bardzo popularne.

Odp.: Zadajesz interesujące pytanie. Gdyby przemiana wody w wino przez Jezusa była cudem symbolizującym Jego krew, śmierć na krzyżu lub obrzędowe oczyszczenie, nikt w tamtym czasie, po Jego śmierci, a nawet we wczesnych pismach kościelnych nie zrozumiałby tego przesłania. Myślę raczej, że ten cud został dokonany ze względu na okoliczności, ale właśnie w tym możemy dostrzec głębsze zrozumienie charakteru Boga oraz wniosek dla nas.

Pojawiła się prosta ludzka potrzeba – skończyło się wino na uczcie. Kiedy Maria poprosiła Jezusa, by zajął się tym w sposób nadprzyrodzony, Jego pierwszą odpowiedzią było: „Jeszcze nie nadeszła moja godzina”. Innymi słowy, nie był to moment Jego służby, w którym musiał to uczynić, aby coś pokazać. Istniała jednak potrzeba, a On został o to poproszony , więc odstąpił od pierwotnego planu i to uczynił. Podobnie, gdy kobieta cierpiąca na krwotok dotknęła szaty Jezusa, nie było to w Jego „liście rzeczy do zrobienia” na ten dzień.

Często Bóg spotyka nas tam, gdzie właśnie jesteśmy. Smutnym przykładem jest sytuacja, w której Bóg nakazał Izajaszowi przekazać królowi Ezechiaszowi, by ten uporządkował swoje sprawy, ponieważ Ezechiasz miał umrzeć. Wierny król Ezechiasz tak bardzo się tym zasmucił, że Bóg zmiękczył serce i obdarzył go dodatkowymi piętnastoma latami życia. Jednak w ciągu tych piętnastu lat urodził się król Manasses, być może jeden z najgorszych królów Judy. Nie chodzi o to, że Bóg nie wiedział, ani że jest kapryśny lub zmienił zdanie. Raczej często to, jak postrzegamy Bożą wolę względem nas, zmienia się wraz ze zmianą naszego nastawienia (na lepsze lub na gorsze). Kiedy Abimelech przebywał z Sarą, żoną Abrahama, Bóg powiedział mu we śnie, że umrze – bez żadnych „jeśli”, „i” ani „ale”. Kiedy jednak Abimelech powiedział, że działał w nieświadomości, Bóg odpowiedział, że o tym wie i właśnie dlatego go ostrzegł. Abimelech zwrócił Abrahamowi jego żonę, a sam nie zginął. Podobnie Jonasz przepowiedział, że Niniwa zostanie zniszczona za 40 dni. Jednak mieszkańcy okazali skruchę i Niniwa nie została zniszczona.

Kiedy jesteśmy zajęci naszą służbą, planami i własnym życiem, często przychodzą do nas ludzie z potrzebami, które są ważne, a czasem nieistotne, ale oni uważają je za ważne. Możemy postrzegać to jako rozpraszacze i przeszkody, ale my również powinniśmy wychodzić naprzeciw ludziom tam, gdzie się znajdują. Gra w piłkę, pójście do kina lub spędzenie trochę czasu na „wygłupach” z kimś może nie wydawać się nam zbyt ważne w kontekście tego, co uważamy za Boży plan, i rzeczywiście być może tak jest. Ale nawet jeśli tak jest, może to być jedyna rzecz, której Bóg od nas teraz oczekuje, jeśli chcemy być w centrum Jego woli.

P: Czy w J 2,3-10 wino to było alkoholowe?

Odp.: Nie było to coś w rodzaju mocnego alkoholu, ale wino w tamtych czasach zawierało alkohol. Jeśli pozostawi się sok winogronowy w słoiku bez chłodzenia przez rok, pojawi się w nim alkohol. Nawet „wino nowe” z Dziejów Apostolskich 2:13 zawierało alkohol. Jednak, jak wskazuje książka „Difficulties in the Bible” (str. 147–149), nie jest tam powiedziane, że cudowne wino było odurzające.

Książka dla dzieci „Pierwszy cud Jezusa” autorstwa Vivian Dede (Concordia 1990) zawiera doskonałe podsumowanie lekcji płynącej z tego cudu: „Kiedy czegoś potrzeba, czy to nowego życia, czy wina, Jezus rozwiązuje każdy problem w odpowiednim dla siebie czasie”.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 2:1-11 mowa była o własnym ślubie Jezusa, a czy na podstawie Ewangelii św. Łukasza 8:3-4 Jezus poślubił jedną lub więcej kobiet, które towarzyszyły uczniom, tak jak wierzą w to poligamiczni mormoni i niektóre inne sekty?

Odp.: Nie. Po pierwsze, oto kobiety, o których wiemy, że towarzyszyły Jezusowi i uczniom. Według Łk 8,3-4 kobietami, które podróżowały z Jezusem, były Maria Magdalena, Joanna, żona Kuzasa, Zuzanna i inne. W innych fragmentach wspomniane są Salome (Mk 15,40), Maria, matka Jakuba (Mk 15,40; Łk 24,10) oraz Marta, siostra Marii.

W Ewangelii św. Jana 2:2 czytamy, że Jezus został zaproszony jako gość na wesele. Pan młody nigdy nie jest zapraszany na własne wesele.

Nie ma żadnych podstaw, by twierdzić, że Jezus kiedykolwiek się ożenił, miał dzieci lub że którekolwiek z dzieci urodziło się bez grzesznej natury. Chociaż żaden werset nie mówi wprost, że Jezus nigdy nie był żonaty, to żaden werset nie mówi też, że Jezus nie poleciał na Marsa. Argument oparty na milczeniu nie dowodzi ani jednego, ani drugiego.

Oto wszystkie pozostałe fragmenty dotyczące kobiet sprzed zmartwychwstania:

O Joannie i Salome nie ma wzmianki nigdzie indziej.

Marta (wraz z Marią) została wspomniana tylko w trzech fragmentach sprzed zmartwychwstania: podczas kolacji (Łk 10,38-41), uzdrowienia ich brata Łazarza (J 11,1-45) oraz podczas drugiej kolacji z Łazarzem (J 12,1-8).

Ponieważ nie ma o nich żadnej innej wzmianki, trudno byłoby znaleźć silniejszy argument przemawiający za tym, że Jezus poślubił Marię, niż za tym, że poślubił jej siostrę Martę. Jednak Jezus przestrzegał Prawa Mojżeszowego, a małżeństwo jednego mężczyzny z dwiema siostrami, gdy obie jeszcze żyły, było zabronione zgodnie z Księgą Kapłańską 18:18. Mormoni, którzy tak nauczają, prawdopodobnie nie zdają sobie sprawy, że głoszą, iż Jezus rzekomo złamał tutaj starotestamentowe prawa małżeńskie.

Więcej informacji można znaleźć w książce „When Cultists Ask” na stronie 163.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 2:4 Jezus powiedział, że Jego godzina jeszcze nie nadeszła?

Odp.: Jezus mówił swojej matce, że jeszcze nie nadszedł czas, by rozpoczął swoją posługę cudów. Jednak mimo że nie był jeszcze gotowy do dokonywania wielu cudów, ten konkretny cud dokonał na prośbę swojej matki.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 2:4 Jezus nazwał swoją matkę „kobieto”, używając tego samego słowa, którym w Ewangelii św. Jana 8:10 nazwał „kobieto” nierządnicę? (Kwestię tę poruszył muzułmanin Ahmad Deedat).

Odp.: Deedat wydaje się sugerować, że Jezus okazywał swojej matce taki sam brak szacunku, jak prostytutce. Jest to jednak przeciwieństwo prawdy. Jezus szanował swoją matkę, a także szanował prostytutkę. Choć niektórym może być trudno w to uwierzyć, Jezus darzył szacunkiem ubogich, zagubionych i winnych grzeszników, którzy potrzebowali Zbawiciela.

P: Co oznacza słowo „firkin” w Ewangelii św. Jana 2:6 (wersja KJV)?

Odp.: To wyrażenie z Biblii Króla Jakuba oznacza jednostkę miary. Według tłumaczeń NIV i NET Bible dzbany mieściły od dwudziestu do trzydziestu galonów.

P: Czy w J 2,8 (KJV) na uczcie był obecny namiestnik?

Odp.: To wyrażenie z Biblii Króla Jakuba odnosi się do prowadzącego lub mistrza ceremonii podczas bankietu.

P: W jaki sposób kościół mógłby dziś potrzebować takiego oczyszczenia, o jakim mowa w J 2,15?

Odp.: Dobrze i słusznie jest, aby słudzy Ewangelii utrzymywali się z Ewangelii, jak mówi 1 List do Koryntian 9:13-14. Jednak ich motywacją nie powinno być wzbogacenie się. Ci, którzy postrzegają kościół przede wszystkim jako sposób na wzbogacenie się, nie powinni być przywódcami kościelnymi i nie należy ich naśladować jako przywódców kościelnych. Z jednej strony wina leży po stronie niegodziwych przywódców kościelnych. Z drugiej strony wina leży po stronie tych członków kościoła, którzy nadal podążają za tymi przywódcami, mimo że są świadomi tego, co się dzieje.

Pytanie: Jakie są, według J 2,17, przyczyny utraty przez chrześcijan czci wobec Boga i jak mogą ją odzyskać?

Odp.: Jedną z częstych, złych cech ludzkiej natury jest to, że „zbytnia zażyłość rodzi pogardę”. Innymi słowy, ludzie mają skłonność do niewdzięczności i traktują dobre rzeczy jako coś oczywistego, jeśli doświadczają ich nieustannie. W rzeczywistości otrzymaliśmy przywilej zwracania się z prośbami do Wszechmocnego Pana Wszechświata. Chociaż Bóg jest doskonały, raczył zstąpić na ziemię i umrzeć za nasze grzechy. Aby zachować bojaźń Bożą, spędzaj czas na modlitwie z Nim, czytaj Jego Słowo i spotykaj się w społeczności z innymi wierzącymi, którzy również odczuwają bojaźń Bożą.

Pytanie: Dlaczego w J 2,20 powiedziano, że budowa świątyni trwała 46 lat, skoro tak nie było?

Odp.: Najpierw dwie rzeczy, które nie są odpowiedzią, a potem sama odpowiedź.

Nie jest to odpowiedź: Budowa drugiej świątyni, rozpoczęta po powrocie Żydów do ojczyzny w 538 r. p.n.e., nie trwała 46 lat, mimo że prace nie były prowadzone nieprzerwanie. Została ukończona 12 marca 516 r. p.n.e., zgodnie z Księgą Ezdrasza 6:15. Zobacz także Księgę Aggeusza 1:14–2:3. Byłoby to 23 lata, a nie 46.

Nie jest to odpowiedź: Biblia nie mówi, że budowa świątyni trwała 46 lat, a jedynie, że Żydzi twierdzili, iż trwała ona 46 lat. Żydzi mogli się mylić, a Biblia mogła po prostu odnotowywać to, co powiedzieli. Chociaż potencjalnie mogłoby to być prawdą, istnieje znacznie prostsze wyjaśnienie: Żydzi mieli rację.

Odpowiedź: Król Herod Wielki rozpoczął odbudowę świątyni w 19 r. p.n.e., a została ona ukończona dopiero w 63 r. n.e. 19 r. p.n.e. plus 46 lat – pamiętając, że okres od 1 r. p.n.e. do 1 r. n.e. to 1 rok – dałoby około 27 r. n.e., jak podaje „Przewodnik po Biblii” Asimova, str. 449 977.

Pytanie: Dlaczego, twoim zdaniem, Jezus w ogóle poruszył tutaj temat świątyni w J 2,20?

Odp.: Żydzi poprosili Jezusa o cudowny znak. Jezus mógł powiedzieć, że nie zamierza dać im żadnego znaku, albo mógł wskazać na cud przemiany wody w wino, który właśnie dokonał. Jezus mógł również wspomnieć o przyszłym znaku.

Mógłby bezpośrednio wymienić największy ze wszystkich znaków: swoje zmartwychwstanie. Zamiast tego jednak Jezus pośrednio nawiązał do swojego zmartwychwstania, mówiąc: „Zburzcie tę świątynię…”. Wreszcie, mógłby odnieść się do swojego zmartwychwstania pośrednio, tak jak to uczynił, używając jednak innej metafory zamiast świątyni.

Dla wielu Żydów liczyła się wyłącznie świątynia, a nie Bóg. Co więcej, prawdopodobnie sami nie zdawali sobie z tego sprawy. Jezus był o wiele ważniejszy niż świątynia w Jerozolimie, więc Jego odpowiedź została przez nich prawdopodobnie odebrana bardziej negatywnie, niż gdyby po prostu użył innej metafory.

Jezus odniósł się do tematu, który oni uważali za najważniejszy. Jezus mówił, że to nie jest w porządku; to musi się zmienić. Czasami możemy być tak skupieni na czymś, co jest ważne, że całkowicie tracimy z oczu to, co jest najważniejsze. Jak powiedział pewien pastor: „Nie pozwól, by robienie dobrych rzeczy powstrzymywało cię przed robieniem najlepszych rzeczy”.

Pytanie: Czy Jezus oczyścił świątynię w ostatnim tygodniu, jak opisano w Ewangelii Marka 11, czy też na początku swojej służby, jak w Ewangelii Jana 2?

Odp.: Miały miejsce dwa oczyszczenia; z pewnością Jezus nie oczyściłby świątyni tylko raz, a potem, gdy przyszedł trzy lata później, nie przeszedłby obok w milczeniu. Pierwszemu wydarzeniu towarzyszyły znaki i cuda, więc trudno byłoby aresztować Jezusa bez wzbudzenia poruszenia wśród ludu. Nawet za drugim razem władze nie aresztowałyby Jezusa – chyba że udałoby im się znaleźć Go z dala od tłumów, na przykład w nocy.

Zobacz John Warwick Montgomery, który udziela zasadniczo tej samej odpowiedzi w artykule „Chronological Contradictions in the Gospels?” na stronie www.Christian NewsMo.com, str. 20–21.

Pytanie: W jaki sposób fragment J 2,1–12 kontrastuje z fragmentem J 2,13–3,21 w Ewangelii św. Jana?

Odp.: W Galilei Jezus spotkał ludzi, którzy chcieli wierzyć i wierzyli. W Jerozolimie Jezus spotkał handlarzy, którzy nie chcieli wierzyć. Następnie Jezus spotkał Nikodema, kogoś, kto chciał wierzyć, ale jeszcze nie potrafił tego pojąć. W Galilei, gdzie wierzyli, Jezus zachował ich obrzęd weselny i przemienił ich dzieło. W Jerozolimie Jezus wprowadzał zamęt zarówno w finansach świątynnych, jak i w nauczaniu rabinicznym.

Więcej informacji można znaleźć w „Komentarzu ewangelickim do Biblii”, str. 850–851.

Pytanie: Co stało się z Nikodemem w J 3,1-21?

Odp.: Później, w Ewangelii św. Jana 7:50-51 czytamy, że Nikodem zganił Sanhedryn za skazanie Jezusa bez uprzedniego wysłuchania Go. Świadczy to zarówno o tym, że Nikodem należał do tego elitarnego gremium siedemdziesięciu mężów, jak i o tym, że nadal popierał Jezusa. Ewangelia św. Jana 19:39 mówi, że po śmierci Jezusa Nikodem pomógł Józefowi z Arymatei złożyć ciało Jezusa w grobie. W historii Kościoła przednicejskiego „Diatessaron” Tatiana, Tertulian i Orygenes wspominają Nikodema, ale nie dodają nic poza tym, co znajduje się w ewangeliach. Po soborze nicejskim zarówno Atanazy, jak i Jan Chryzostom omawiają postać Nikodema, ale nie dodają nic poza tym, co zawierają ewangelie. Być może Nikodem był już starszym mężczyzną, gdy spotkał Jezusa.

Pytanie: W J 3,1-18 Nikodem przyszedł do Jezusa nocą; albo dlatego, że bał się, że zostanie zauważony w ciągu dnia, albo dlatego, że nie miał innego czasu. W jakich sytuacjach jesteśmy zbyt zajęci lub zbyt przerażeni, by przyjść do Jezusa, kiedy powinniśmy?

Odp.: Większość chrześcijan uważa, że Nikodem przyszedł nocą, ponieważ jako szanowany rabin na swoim stanowisku nie chciał, by widziano, jak udaje się do Jezusa. Niektórzy twierdzą, że być może był to inny powód: Nikodem był zbyt zajęty w ciągu dnia. Pamiętajmy, że bycie rabinem, choć było to zaszczytne stanowisko, nie wiązało się z wynagrodzeniem; dlatego rabini mieli również zwykłą pracę. Tak czy inaczej, Nikodem nie przyszedł o zwykłej porze. Czasami my również nie chcemy przyjść do Jezusa ani wypełniać Jego woli o zwykłej porze, ponieważ jesteśmy zbyt zajęci lub zbyt przerażeni. Ale przynajmniej Nikodem i tak przyszedł. A jeśli ktoś przychodzi, by pójść za Chrystusem późno lub z lękiem, to przynajmniej wciąż przychodzi.

W Ewangelii Mateusza 21:28-32 Jezus opowiedział przypowieść o ojcu, który polecił swoim dwóm synom pracować na polu. Pierwszy odmówił, ale potem to zrobił. Drugi zgodził się, ale nie poszedł. Jezus powiedział, że ten pierwszy wypełnił wolę ojca. Posłuszeństwo jest najlepsze, gdy jest natychmiastowe, radosne i całkowite, ale nawet opóźnione posłuszeństwo jest wciąż lepsze niż brak posłuszeństwa.

Podobnie my sami mogliśmy w naszym życiu powiedzieć Bogu: „Jestem zbyt zajęty”, „zbyt się boję” albo po prostu „nie”. To smutne, a być może nigdy nie dowiesz się, co przez to straciłeś. Jednak nie jest jeszcze za późno. Podobnie jak pierwszy syn z Ewangelii Mateusza 21:28-32, nadal możesz teraz powiedzieć „tak” i pójść. Bóg nadal przyjmie twoje posłuszeństwo, pomimo twoich wcześniejszych wahań czy nieposłuszeństwa.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 3:3 w języku greckim jest napisane „narodzony na nowo”, czy „narodzony z góry”?

Odp.: Greckie słowo anothen może oznaczać jedno i drugie, zgodnie z „The Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 281) oraz „Hard Sayings of the Bible” (str. 495).

P: W J 3,1-21 Bart Ehrman wspomina, że w rozmowie z Nikodemem Jezus używa greckiej gry słów (podwójnego znaczenia): „z góry” i „po raz drugi” miałyby różne znaczenie w języku aramejskim. Ehrman nie wierzy, że Jezus potrafił mówić po grecku.

Odp.: Ehrman jest Amerykaninem, a wśród Amerykanów jest zazwyczaj mniej osób dwujęzycznych niż w kulturach europejskich i innych. Nazaret, gdzie wychował się Jezus, znajdował się zaledwie 15–20 mil od nieżydowskich, greckojęzycznych społeczności na zachodzie, północy i wschodzie. Na galilejskich monetach zazwyczaj widniały greckie napisy. Na wschód od Galilei znajdował się region zwany „Dekapole”, co po grecku oznacza „dziesięć miast”.

W Dziejach Apostolskich 9:36 Tabita (imię hebrajskie) była również nazywana Dorcas (imię greckie), a oba te imiona oznaczają „gazelę”.

Imię Nikodem pochodzi od słów „nike” i „demos”. Nie oznacza to bynajmniej wyborcy niebędącego republikaninem, noszącego buty sportowe! Jest to raczej imię greckie, oznaczające „zwycięzca ludu”. Załóżmy teraz dla potrzeb dyskusji, że ktoś o tradycyjnym greckim imieniu, rozmawiając z osobą z niewielkiego regionu otoczonego z trzech stron przez ludność greckojęzyczną, zdecydował się prowadzić rozmowę w języku aramejskim, hebrajskim, a nawet w jakimś innym języku niż grecki. Załóżmy teraz, że mimo iż oboje znali grekę, czy naprawdę uważasz, że nie ma żadnej możliwości, by wypowiedzieli choćby jedno zdanie lub frazę w tym języku?

Z drugiej strony, nawet gdyby pierwotne znaczenie w języku aramejskim brzmiało „narodzić się na nowo”, a nie było to dwuznaczne sformułowanie oznaczające „narodzić się z góry”, fragment ten nadal miałby sens, nawet gdyby nie zawierał tej dwuznaczności.

Pytanie: Czy w J 3,3 Jezus nauczał o reinkarnacji, kiedy wspomniał o narodzeniu się na nowo?

O: Nie. Nauczał o „drugim” narodzeniu, a nie o setkach czy tysiącach kolejnych narodzin. Jezus nauczał o narodzeniu z Ducha, a nie o narodzeniu fizycznym. Reinkarnacja byłaby sprzeczna z twierdzeniem z Listu do Hebrajczyków 9:25-28, że człowiek umiera tylko raz, i nie miałaby sensu w przypadku ludzi, którzy po swojej jedynej śmierci trafiają do nieba lub do piekła. Więcej informacji na ten temat można znaleźć w obszernej dyskusji na temat Listu do Hebrajczyków 9:25-28 w książkach „When Critics Ask” (str. 405-406) oraz „When Cultists Ask” (str. 163-164).

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 3:5 tylko niewielka „klasa pomazańców” licząca 144 000 osób rodzi się na nowo i żyje wiecznie w niebie, jak nauczają Świadkowie Jehowy (czasopismo „Strażnica”, 15 lutego 1986 r., str. 14)?

Odp.: Nie. Najpierw omówimy, czego nauczają Świadkowie Jehowy, a następnie wyjaśnimy, dlaczego część ich nauczania jest tak niebezpieczna.

Świadkowie Jehowy nauczają, że ci spośród nich, którzy nie należą do grona 144 000, będą żyć wiecznie, ale w raju na ziemi, a nie w niebie.

Jednak w Liście do Rzymian 8:9 czytamy: „Wy zaś nie jesteście pod panowaniem natury grzesznej, lecz pod panowaniem Ducha, jeśli tylko Duch Boży mieszka w was. A jeśli ktoś nie ma Ducha Chrystusowego, ten nie należy do Chrystusa. Jeśli jednak Chrystus jest w was, wasze ciało jest martwe z powodu grzechu, ale wasz duch żyje dzięki sprawiedliwości” (NIV). Zatem jeśli Chrystus nie jest w was, nie należycie do Chrystusa. Podobną naukę zawierają 1 List Jana 5:12 i 1 List Piotra 1:23.

Więcej informacji znajdziesz w książce „When Cultists Ask” na stronach 164–165.

Pytanie: Czy mógłbyś wyjaśnić różnicę między „stworzyć” a „odtworzyć”, „narodzić się” a „narodzić się na nowo”, „uczynić” a „uczynić na nowo” w Ewangelii św. Jana 3:3-21?

Odp.: Przedrostek „re-” oznacza po prostu „ponownie”. Twoje pytanie obejmuje trzy aspekty.

Przeszłość: Wszyscy, zarówno wierzący, jak i niewierzący, zostaliśmy stworzeni przez Boga na Jego obraz. Wszystko, co istnieje, zostało stworzone przez Boga Ojca poprzez Jezusa Chrystusa. Nie ma niczego ani nikogo, kto nie zostałby stworzony, z wyjątkiem Ojca, Syna i Ducha Świętego, którzy nigdy nie zostali stworzeni, lecz zawsze istnieli jako Bóg w Trójcy Świętej.

Teraźniejszość: Zostaliśmy jednak stworzeni jako istoty upadłe, obdarzone grzeszną naturą i pozostające poza Bożym odkupieniem. Musimy zostać „odnowieni” lub „narodzeni na nowo” – nie z łona naszej matki, ale poprzez duchowe odrodzenie z Ducha Świętego (J 3,3-21). Dzieje się to, gdy pokładamy wiarę w Jezusie.

Przyszłość: Kiedy ludzkość upadła i utraciła panowanie nad ziemią, samo stworzenie zostało poddane zepsuciu (Rz 8,20-21). Bóg oczyści wszystko ogniem (2 P 3,10) i stworzy nowe niebo i nową ziemię (Ap 21).

Pytanie: Co w J 3,3-8 oznacza „narodzić się na nowo”?

Odp.: Billy Graham napisał całą książkę na ten temat, zatytułowaną „Jak narodzić się na nowo”. W skrócie jednak „narodzenie się na nowo” to to, co Bóg czyni w tobie poprzez Ducha Świętego, gdy pokładasz w Nim swoją wiarę. Oznacza to:

1. Uwierzyć w Jedynego, Prawdziwego Boga, że jest On Stwórcą wszystkiego, i uznać Jego władzę nad sobą. Uwierzyć, że objawił nam swoją prawdę w swoim Słowie, Biblii.

2. Wyznać, że jesteś oddzielony od Boga z powodu grzechu i nie masz mocy, by się z Nim pojednać. Problemem nie są tylko zewnętrzne czyny, które popełniliśmy lub których nie popełniliśmy, ale także to, kim jesteśmy w głębi serca.

3. Zaufaj prawdziwemu Chrystusowi. Kiedy grzesznikom takim jak my nie było dane zbliżyć się do Boga, Bóg uczynił to możliwym, posyłając Jezusa Chrystusa na ziemię w ciele, zrodzonego z Dziewicy Maryi, aby prowadził życie bez grzechu. Umarł na krzyżu, a Jego ciało i krew stały się ofiarą przebłagalną za nasze grzechy. Trzeciego dnia zmartwychwstał w ciele i wstąpił do nieba.

4. Wołaj do Boga. Wszyscy, którzy wzywają Pana, zostaną zbawieni, a jeśli pokutujesz za swoje grzechy i poprosisz Jezusa, by stał się Panem i Zbawicielem twojego życia, zostaniesz zbawiony. On da ci nowe życie i rozpocznie proces upodabniania cię do Chrystusa. Po śmierci pójdziesz do nieba i będziesz z Bogiem na zawsze.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 3:5 jest mowa o tym, że nie można pójść do nieba, jeśli nie ma się Ducha Świętego?

Odp.: Nie, Jezus tak naprawdę tego nie powiedział. Jezus powiedział, że jeśli ktoś nie narodzi się z wody i z Ducha, nie może wejść do Królestwa Bożego.

Królestwo Boże i Niebo to nie to samo. Niebo to miejsce, do którego udają się wierzący po śmierci. Słownik biblijny Wycliffe’a (str. 991) podaje, że wielu naucza, iż królestwo Boże odnosi się do duchowego panowania Chrystusa w sercach zbawionych. Międzynarodowy słownik biblijny (str. 568) wyjaśnia, że ogólnie rzecz biorąc, słowo „królestwo” może oznaczać: a) obszar, nad którym panuje król, b) lud, nad którym panuje król, lub c) samo panowanie. „New International Bible Dictionary” (1962, IVP) stwierdza, że królestwo Boże ma zarówno aspekt teraźniejszy, jak i przyszły. Jest więc oczywiste, że królestwo Boże ma szerszy zakres niż niebo, ponieważ obejmuje obecne, ziemskie aspekty. Niebo może mieć szerszy zakres niż królestwo Boże, ponieważ możliwe jest, że niemowlęta i inne osoby dołączają do królestwa Bożego dopiero po dotarciu do nieba.

Niemowlęta nie mają Ducha Świętego, jednak powszechnie uznaje się, że nic w Biblii nie mówi, iż nie mogą one trafić do nieba.

Większość wierzących ze Starego Testamentu nie posiadała Ducha Świętego, a mimo to nie zostali oni na stałe pozbawieni dostępu do nieba.

O żadnej z tych grup nie można powiedzieć, że żyła na ziemi jako część królestwa Bożego (pod panowaniem Chrystusa), a mimo to mogą one znaleźć się w niebie.

Podsumowując, Duch Święty jest niezbędny, aby ktoś na ziemi mógł być częścią Królestwa Bożego. Jednak „ręce Boga nie są związane” w odniesieniu do świętych Starego Testamentu, niemowląt, osób z poważnymi niepełnosprawnościami umysłowymi oraz tych, którzy nie mieli okazji usłyszeć Ewangelii.

Pytanie: Czym, w skrócie, jest woda, o której mowa w J 3,5?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę pięć punktów.

1. Grecki tekst może oznaczać „woda i Duch” lub „woda, a nawet Duch”. Zatem może to oznaczać „woda symbolizująca Ducha”. Grecki Nowy Testament Alanda i innych (wydanie trzecie z 1975 r.) podaje, że słowo kai oznacza „i, również, ale, nawet; to znaczy, mianowicie”; rozszerzone tłumaczenie Kennetha S. Wuesta również używa słowa „nawet”.

2. Niektórzy, począwszy od Augustyna, uważali, że chodzi o wodę towarzyszącą fizycznemu narodzeniu. Jednak Jezus wydaje się mówić tylko o jednym narodzeniu, a nie o dwóch; metafora ta nie występuje w pozostałej części Biblii ani w ówczesnej kulturze żydowskiej. Nie znamy żadnych wczesnych greckojęzycznych chrześcijan, którzy rozumieliby ten werset w ten sposób.

3. Inni twierdzą, że „woda” oznacza słowo Boże (opierając się przede wszystkim na Liście do Efezjan 5:26). Jedyną zaletą tego poglądu jest to, że pozwala uniknąć problemów związanych z twierdzeniem, iż chrzest wodny jest niezbędny. Czy to oznacza, że Nikodem i faryzeusze byli w połowie narodzeni na nowo, ponieważ znali słowo Boże zawarte w Starym Testamencie? – Oczywiście, że nie. Ta interpretacja otwiera również drzwi do błędu zwanego ultra-dyspensacjonalizmem, zgodnie z którym chrzest wodny nie powinien być praktykowany dzisiaj. Co więcej, nie znamy ani jednego greckojęzycznego chrześcijanina, który rozumiałby Ewangelię św. Jana 3:5 w ten sposób, a to wymagałoby, by Jezus upomniał Nikodema za niezrozumienie Nowego Testamentu, który nie został jeszcze napisany.

4. Odniesienie do chrztu jest tym, czego jednogłośnie nauczali pisarze wczesnego Kościoła, choć nie wykluczano znaczeń uzupełniających. Liczne umywalnie w Świątyni służyły temu, by ludzie mogli przestrzegać starożytnych zasad dotyczących obmywania. Czy potężna posługa Jana Chrzciciela była bez znaczenia? – Tylko w zamkniętych umysłach niektórych faryzeuszy. Można było się spodziewać, że Jezus zgani Nikodema, nauczyciela, za niezrozumienie pokuty, potrzeby oczyszczenia i wymaganego wewnętrznego oczyszczenia, które symbolizuje chrzest, zanim dana osoba mogłaby zostać przyjęta do królestwa Bożego.

5. Królestwo Boże nie jest niebem, ponieważ obejmuje to, czego wierzący mogą doświadczać już podczas życia na ziemi. Chrzest wodny stanowi ważny element przystąpienia do Kościoła Bożego na ziemi w dzisiejszych czasach. Niemowlęta, święci Starego Testamentu, osoby z poważnymi zaburzeniami psychicznymi i być może inne osoby powinny jednak cieszyć się, że to Bóg wysyła ludzi do nieba, a nie woda chrzcielna.

Pytanie: Czym jest woda, o której mowa w J 3,5?

Odp.: Wszyscy zgadzają się, że „duch” to Duch Święty, który bierze udział w nowym narodzeniu, ale prawdziwi chrześcijanie mają różne poglądy na temat „wody”. Poniżej wymieniono kilka faktów istotnych dla ustalenia prawidłowej interpretacji, a następnie przedstawiono różne poglądy na temat „wody”, ich zalety i wady oraz wskazano, kto je wyznaje.

Istotne fakty:

Język grecki wskazuje tylko na jedno narodzenie – z wody i z Ducha – a nie na dwa. Greckie słowo „i” (kai) może oznaczać „i” lub „nawet/a mianowicie”. Wuest w swoim dziele „Nowy Testament: rozszerzone tłumaczenie” pisze: „kto nie narodzi się z wody jako źródła, a nawet z Ducha jako źródła, nie może wejść do królestwa Bożego”.

Żydzi nie posługiwali się symboliką wody w odniesieniu do fizycznego narodzenia aż do wieków po Jezusie.

W Jerozolimie, gdzie się wypowiadali, w Świątyni znajdowało się wiele miejsc do rytualnego obmywania, zwanych mikwami.

Jan Chrzciciel wywoływał w tym czasie spore poruszenie, głosząc chrzest na znak pokuty.

Chrzest istniał już przed Janem Chrzcicielem, ponieważ chrzczono osoby nawracające się na judaizm. Chrzest symbolizował zatem pokutę, oczyszczenie i nawrócenie. Według „Wycliffe Bible Dictionary” (str. 441) sekta żydowska w Qumran również praktykowała chrzest przez zanurzenie.

Nikodem znał już wówczas całe Słowo Boże, ponieważ Nowy Testament nie został jeszcze napisany.

Wszyscy faryzeusze, widząc mikwy, powinni byli przypomnieć sobie liczne przykazania dotyczące rytualnego obmywania zawarte w Starym Testamencie oraz wodę do oczyszczenia z Księgi Ezechiela 36:25-27.

Każdy zachowany tekst wczesnego Kościoła, który wspomina o Ewangelii św. Jana 3:5, aż do ok. 400 r. n.e., jednogłośnie interpretuje ten fragment jako odnoszący się do obmycia przez chrzest.

List do Tytusa 3:5 ma bardzo podobne sformułowanie do Ewangelii św. Jana 3:5, mówiąc o „obmyciu odrodzenia i odnowieniu przez Ducha Świętego”.

Jezus odnosi się tutaj do królestwa Bożego, a nie do nieba czy zbawienia. Omówienie tej kwestii znajduje się w poprzednim pytaniu.

RÓŻNE ODPOWIEDZI:

1. Fizyczne narodziny.

Tak jak płyn owodniowy z łona matki jest związany z narodzinami, tak Duch Święty jest związany z drugim narodzeniem. Nikodem zapytał o to, czy można narodzić się po raz drugi w łonie matki, a Jezus wykorzystał tę tautologię, aby skierować myśli Nikodema od wody matki przy pierwszym narodzeniu ku wodzie duchowej/chrzcielnej przy drugim narodzeniu.

Jednak Żydzi nigdy nie używali wody jako symbolu narodzin, przynajmniej przez kilka stuleci po Jezusie. Ponadto byłaby to tautologia; a pouczanie kogoś, że musi narodzić się jako osoba, nie jest szczególnie pomocne.

Ponadto gramatyka grecka wskazuje, że woda i duch nie są dwiema odrębnymi rzeczami, lecz jedną całością, zgodnie z „New Geneva Study Bible” (str. 1665) oraz „Hard Sayings of the Bible” (str. 495).

Niemniej jednak nie można przywiązywać zbyt dużej wagi do gramatyki greckiej, ponieważ Jezus prawdopodobnie rozmawiał z Nikodemem w języku aramejskim lub hebrajskim, a nie greckim.

Pogląd ten, w połączeniu z poglądem na chrzest, po raz pierwszy głosił Augustyn z Hippony w swoim kazaniu na temat Ewangelii św. Jana 2:23–3:5 (ok. 400 r. n.e.). (Augustyn posługiwał się łaciną i w swoich „Wyznaniach” napisał, że nie lubił greki, co uniemożliwiło mu pogłębienie wiedzy w tym zakresie). Odniesienie do narodzin fizycznych jest również poglądem Rona Rhodesa w książce „Complete Book of Bible Answers” (str. 211) oraz Warrena Wiersbe’a w „Nelson’s Quick Reference” (str. 390).

2. Woda symbolizuje Słowo Boże.

Psalm 119:9 wspomina, że młody człowiek może zachować czystość swojej drogi, żyjąc zgodnie ze Słowem Bożym (choć nie ma tu wzmianki o wodzie).

List do Efezjan 5:26 mówi, że Chrystus oczyścił Kościół przez obmycie wodą poprzez/za pomocą/w słowie.

W Ewangelii Jana 15:3 Jezus mówi, że są czyści dzięki słowu, które Jezus do nich skierował. (nie ma tu jednak wzmianki o wodzie)

W Liście Jakuba 1:18 czytamy, że rodzimy się przez Słowo (nie ma tu jednak wzmianki o wodzie).

W 1 Liście Piotra 1:23 czytamy, że rodzimy się na nowo nie z nasienia ulegającego zepsuciu, ale z nieulegającego zepsuciu, przez Słowo Boże. (nie ma tu wzmianki o wodzie)

Jak jednak dokładnie Jezus wyjaśnił Nikodemowi, że ma się „narodzić ze Słowa”? Pamiętajmy, że List do Efezjan, Ewangelia Jana 15:3 i 1 List Piotra 1:23 nie miały znaczenia dla Nikodema, ponieważ Nowy Testament nie został jeszcze napisany. Nikodem znał już wszystkie istniejące wówczas Pisma Boże. Czy to oznacza, że Jezus mówił Nikodemowi, iż jest już w połowie drogi, ponieważ znał Stary Testament? Myśl, że Jezus chwalił Nikodema za jego zrozumienie, jest daleka od znaczenia tego wersetu.

Wręcz przeciwnie, Jezus wyraził zdziwienie, że Nikodem, nauczyciel Izraela, nie rozumiał. W przeciwieństwie do saduceuszy, Nikodem i faryzeusze nigdy nie byli oskarżani o nieznajomość Słowa Bożego. Kiedy Jezus odniósł się do wody, mówił o czymś, co Nikodem, jako żydowski nauczyciel Prawa, powinien już wiedzieć. Za co więc Jezus upominał Nikodema? Około 200 lat przed Chrystusem Żydzi pod wpływem faryzeuszy odeszli od zrozumienia świętości, miłości i duchowej relacji z Bogiem na rzecz religijnego legalizmu. Kto studiował Stary Testament, powinien był wiedzieć więcej o pokucie i oczyszczeniu związanych z rytualnym obmyciem, a także o ważnej roli, jaką miał odegrać Duch Święty, jak zapowiadali Joel i inni prorocy.

Jeśli można interpretować słowo „woda” w sposób sprzeczny z jego dosłownym znaczeniem, to dlaczego ultra-dyspensacjonaliści nie mogą również interpretować słów „woda” i „chrzest” w innych fragmentach Nowego Testamentu w sposób sprzeczny z ich dosłownym znaczeniem? Zobacz również następne pytanie, aby zapoznać się z dalszą dyskusją na temat tego akapitu.

Pogląd ten popierają: książka „1001 Bible Questions Answered” (str. 225–226), James Boice oraz „Believer’s Bible Commentary” (str. 1478 oraz str. 1948 w odniesieniu do Listu do Efezjan 5:26).

3. Zewnętrzne oczyszczenie poprzez chrzest wodny, wskazujące na wewnętrzną skruchę i oczyszczenie

Nikodem znał zapewne metaforę chrztu wodnego jako oczyszczenia, opartą na Księdze Ezechiela 36:25-27, Torze i innych fragmentach. Zobacz również poglądy 3a. i 3b.

Trudno jednak oczekiwać, by Nikodem rozumiał pełnię chrztu chrześcijańskiego, ponieważ objawiono wówczas jedynie obmycia ze Starego Testamentu oraz chrzest Jana. Jezus oczekiwał, że Nikodem był już w stanie to pojąć. Twierdzenie, że odnosi się to wyłącznie do chrztu chrześcijańskiego, nie może więc być słuszne.

Niemniej jednak, gdy Jezus mówił w Ewangelii św. Jana 6:51-56, zapowiadając swoją śmierć i komunię, nie tylko zapowiadał chrzest chrześcijański, ale dzięki Janowi słuchacze byli już bardzo zaznajomieni z chrztem na znak pokuty.

Pogląd ten wyznaje:

Jan Chryzostom (392–407 r. n.e.) Homilie o św. Janie, homilia 25, s. 87–90

Grzegorz z Nazjanzu (330–391 r. n.e.) „Mowa o świętym chrzcie”, rozdz. 8, s. 362

F.F. Bruce w książce „Trudne powiedzenia Biblii”, s. 495–496

Jamieson, Fausset, Brown

Komentarz biblijny Harpera.

3a. Woda symbolizuje odrodzenie chrzcielne.

Takie stanowisko zajmowali pisarze wczesnego Kościoła.

Jednak w „The Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 281) wspomniano, że interpretacja ta jest sprzeczna z doktryną zbawienia wyłącznie przez wiarę, jak pokazują List do Efezjan 2:8-9 i Ewangelia Jana 3:16.

Pogląd ten popiera

Justyn Męczennik (ok. 150 r. n.e.) w „Pierwszej apologii”, rozdział 61, str. 183

Ireneusz z Lyonu (182–188 r. n.e.) w fragmencie 34, str. 574

Tertulian (198–220 r. n.e.) w dziele „O chrzcie”, rozdz. 12

Cyprian z Kartaginy (ok. 246–258 r. n.e.) w „Liście 71”, rozdział 1, str. 378

Grzegorz z Nazjanzu (330–391 n.e.) w „Mowie o świętym chrzcie”, rozdział 8, str. 362

Bazyli z Kapadocji (357–379 r. n.e.) w dziele „O Duchu Świętym”, 15:35, s. 22

Ambroży z Mediolanu (378–381 r. n.e.) „O Duchu Świętym”, księga 3, rozdz. 10, § 63–64, s. 144

Konstytucje Apostolskie (375–380 r. n.e.), księga 6, sekcja 3, rozdz. 15, str. 456 (Było to dzieło fałszywe, opatrzone wczesną datą. Między innymi popiera ono również chrzest niemowląt).

3b. Chrzest wodny jest zewnętrznym znakiem wewnętrznego oczyszczenia przez Ducha.

Większość interpretatorów, którzy odrzucają tezę 3, czyni to wyłącznie na podstawie tego, że teza 3a jest nieprawidłowa, nie rozważając alternatywnego rozwiązania przedstawionego w tezie 3b. Ewangelia Jana 3:5 w żaden sposób nie wyjaśnia „mechanizmu” powiązania chrztu wodnego z królestwem Bożym, a jedynie stwierdza, że takie powiązanie istnieje. Nasz chrzest wodny nie zbawia nas bardziej niż zbawia nas nasze nawrócenie, nasza miłość, nasza wiara czy nasze posłuszeństwo Bogu. Błędem byłoby jednak zaprzeczać, że wszystkie cztery elementy są powiązane z królestwem Bożym.

Grecki spójnik kai jest powszechnie używanym słowem oznaczającym „i”, ale może również oznaczać „nawet/a mianowicie”. Tak więc, choć prawdopodobnie oznacza „woda i duch”, mógłby również oznaczać „woda, a mianowicie duch”.

Kiedy Jan Chrzciciel nawoływał ludzi do pokuty, nikt nie zapytał: „Czym jest ta nowa rzecz zwana chrztem, którą praktykujesz?”. Powodem tego było to, że świątynia w Jerozolimie była pełna mikw, które były podobne do chrzcielnic służących do oczyszczenia wiernych. Bezpośrednim słuchaczem był tu Nikodem, a Łukasz w Łk 7,29-30 krytykuje faryzeuszy za odrzucenie Bożych zamierzeń względem nich samych poprzez to, że nie dali się ochrzcić przez Jana.

Jednak interpretowanie fragmentu z Ewangelii św. Jana 3:5 w ten sposób brzmi niemal jak uznanie chrztu (czy to chrztu Jana, czy chrztu chrześcijańskiego) za warunek zbawienia.

Niemniej jednak chrzest Jana był środkiem służącym poszukiwaniu zbawienia, a nie czymś, co samo w sobie przynosiło zbawienie. W Dziejach Apostolskich 2:38 Piotr powiedział, że ludzie muszą pokutować i przyjąć chrzest, a wtedy otrzymają Ducha Świętego. List do Hebrajczyków 4:2 mówi, że niektórzy nie zostali zbawieni, ponieważ nie podzielali wiary (lub nie połączyli jej z wiarą). Takie rzeczy jak pokuta, wiara i posłuszeństwo, w tym posłuszeństwo w chrzcie wodnym, są dowodem na to, że otrzymaliśmy zbawienie, a nie tym, co nas zbawia.

Pogląd ten popierają:

„The Applied New Testament Commentary”, str. 368

Komentarz Matthew Henry’ego stwierdza, że „prawdopodobnie Chrystus miał na myśli sakrament chrztu”.

4. Woda symbolizuje nawrócenie.

Osoby nawracające się na judaizm przechodziły ceremonię chrztu. Jezus sugerował, że aby doświadczyć nowego narodzenia, trzeba się nawrócić. Dlatego Jezus mówił: „przez nawrócenie i przez Ducha”. Pogląd ten nie wyklucza wierzenia również w inne poglądy.

Jednakże, choć nawróceni Żydzi byli obmywani, częstszym widokiem było obmywanie się Żydów w celu rytualnego oczyszczenia. Ten punkt widzenia nie jest być może tak bardzo błędny, ile raczej zbyt wąskim ujęciem punktu 3.

Pogląd ten popierają:

Komentarz biblijny IVP: Nowy Testament (1993), str. 270.

5. Woda symbolizuje posługę chrzcielną Jana Chrzciciela, a Duch – posługę Jezusa.

Nikt w tamtych czasach nie mógł myśleć o „chrzcie” i „nowych rzeczach” w tym samym zdaniu, nie mając na myśli posługi Jana Chrzciciela.

Pogląd ten popiera F.B. Meyer w książce „Ewangelia Jana”, str. 64. Komentarz „Bible Knowledge Commentary: Nowy Testament”, str. 281, przedstawia pięć poglądów, ale tylko ten uznaje za posiadający „zasługę zgodności z historią, a także akceptowalności teologicznej”. Biblia „Life Application Bible” podaje różne poglądy, z których jednym jest pokuta, którą symbolizowała posługa Jana Chrzciciela.

6. Woda jest symbolem wylania Ducha w czasach Starego Testamentu.

Jezus powiedział w Ewangelii św. Jana 7:38: „Kto wierzy we Mnie, jak mówi Pismo, z jego wnętrza popłyną rzeki wody żywej. To jednak powiedział o Duchu, którego mieli otrzymać ci, którzy w Niego wierzą; Duch Święty bowiem nie został jeszcze dany, ponieważ Jezus nie został jeszcze uwielbiony” (NKJV). W „New Geneva Study Bible” na stronie 1676 napisano, że choć nie jest to dokładny cytat z żadnego fragmentu Starego Testamentu, może to być ogólne odniesienie zarówno do Księgi Izajasza 44:3, jak i do Księgi Ezechiela 36:25-27. List do Tytusa 3:5 zawiera sformułowanie bardzo podobne do tego z Ewangelii św. Jana 3:5, mówiąc o „obmyciu odrodzenia i odnowieniu przez Ducha Świętego”. Chociaż Dzieje Apostolskie przedstawiają pewne szczególne przypadki, normą było, że chrześcijanie byli chrzczeni dosłowną wodą i Duchem Świętym.

Jednak w Torze woda służy do rytualnego obmywania, a nie do wylania Ducha. Ponadto w „Komentarzu biblijnym dla wierzących” (str. 1478) wskazano, że gdyby woda symbolizowała jedynie działanie Ducha, werset ten brzmiałby: „chyba że ktoś narodzi się z Ducha i Ducha”, co byłoby zbędnym powtórzeniem.

1 List Jana 5:8 mówi o wodzie, Duchu i krwi. Skoro Duch i krew są różne, to woda również jest inna.

Pogląd ten popiera „New Geneva Study Bible” (str. 1665).

W „Companion Bible” stwierdza się, że chodzi o „wodę duchową”, a nie o wodę w sensie dosłownym. Komentarz biblijny „IVP Bible Commentary: New Testament” wskazuje, że grecki tekst można przetłumaczyć albo jako „woda i Duch”, albo jako „woda, to znaczy Duch”.

MOJA KONKLUZJA:

1. nie jest szczególnie przekonujący. Ma sens tylko wtedy, gdy pomija się precyzję greckiego tekstu i uważa, że Jezus mówił Nikodemowi, iż trzeba narodzić się fizycznie.

2. opiera się na założeniu, że Jezus upomniał Nikodema za rozumienie Pisma Świętego, które nie zostało jeszcze napisane. Dla niektórych pogląd ten wynika z przekonania, że jeśli „chrzest” ma oznaczać błędną doktrynę odrodzenia przez chrzest, to nie może być chrztem.

3a. jest niebiblijny, ponieważ Dzieje Apostolskie 10 pokazują, że ludzie mogli zostać zbawieni i otrzymać Ducha Świętego przed chrztem wodnym.

3b, 4 i 5. można ze sobą powiązać. Pogląd ten ma na swoją korzyść dosłowne znaczenie, a także powszechne rozumienie w greckojęzycznym wczesnym Kościele.

6. nie ma żadnej wartości, z wyjątkiem tego, że stanowi drugorzędną implikację punktów 3b, 4 i 5.

Być może powinniśmy mniej skupiać się na tym, „co to oznaczałoby dla mnie”, a bardziej na tym, „co to oznaczałoby dla Nikodema i pierwszych chrześcijan”. Najbardziej prawdopodobną odpowiedzią jest połączenie punktów 3b, 4 i 5. Chociaż poglądy 2 i 6 sugerują symbolizm, Nikodem nie uznałby ich za główne znaczenie tego fragmentu, podobnie jak żaden ze znanych greckojęzycznych chrześcijan.

W książce „When Critics Ask” (str. 406) omówiono również niektóre z tych poglądów, nie opowiadając się jednak za żadnym konkretnym.

Pytanie: Czy w J 3,5 prawdziwa jest „regeneracja chrzcielna”, czyli przekonanie, że chrzest wodny jest niezbędny do zbawienia?

Odp.: Nie. Poganie, którzy zostali napełnieni Duchem Świętym i mówili językami w Dz 10,44–48, zanim zostali ochrzczeni wodą, prawdopodobnie tak nie uważali. Najwyraźniej Jezus również tak nie uważał, gdy przemawiał do złoczyńcy po swojej prawej stronie. Można by próbować argumentować, że sytuacja złoczyńcy na krzyżu miała miejsce przed zmartwychwstaniem Jezusa, ale przecież słowa Jezusa skierowane do Nikodema również zostały wypowiedziane – i były prawdziwe – przed zmartwychwstaniem Jezusa. Oczywiście wszystko to miało miejsce przed zstąpieniem Ducha Świętego w dniu Pięćdziesiątnicy i przed pojawieniem się chrztu chrześcijańskiego; znali oni jedynie chrzest Jana i obmycia ze Starego Testamentu.

Jeśli jednak interpretacja jakiegoś wersetu sprawia, że część tego wersetu traci wszelki sens, to interpretacja ta jest bez wątpienia błędna. Jakie jest zatem znaczenie słów Jezusa w tym miejscu?

Odpowiedź wynika z Łukasza 7:29-30, gdzie powiedziano, że faryzeusze i znawcy Prawa odrzucili Boży plan wobec siebie. Podanym powodem jest to, że nie zostali ochrzczeni przez Jana. Chrzest wodny nie jest ani bezsensownym rytuałem, ani jedynie czymś opcjonalnym, jak próby chóru, mającym na celu okazanie szczególnej miłości Bogu. Jeśli osoba posiadająca pełną wiedzę odrzuca chrzest wodny i prawdę, którą on reprezentuje, odrzuca ona Boga. Jeśli się nie nawróci, nie pójdzie do nieba.

Więcej informacji można znaleźć w książkach: „1001 odpowiedzi na pytania biblijne”, str. 118–119, „Kiedy pytają krytycy”, str. 406, „Kiedy pytają członkowie sekt”, str. 165–166 oraz „Kompletna księga odpowiedzi biblijnych”, str. 210–211.

Pytanie: Czy w przypadku wierzących w błędną doktrynę odrodzenia przez chrzest, jak opisano w J 3,5, byłaby to herezja prowadząca do zguby duszy?

Odp.: Nie. To pytanie jest ważne nie po to, by nauczyć nas prawdy, ale by dać nam perspektywę na to, w jakich błędach powinniśmy się dzielić, a w jakich nie. Ponieważ powinniśmy poważnie traktować nakaz z Listu do Rzymian 15:7, abyśmy przyjmowali się nawzajem tak, jak Chrystus nas przyjął, musimy wiedzieć, jakie błędy mogą popełniać ludzie i nadal być prawdziwymi chrześcijanami.

Wczesne grupy campbellitów nauczały o odrodzeniu przez chrzest, a większość grup Kościoła Chrystusowego wierzy w odpuszczenie grzechów przez chrzest. Inne wyznania protestanckie w to nie wierzą. Kościół katolicki, prawosławny i anglikański nauczały pewnego rodzaju odrodzenia przez chrzest, choć bardzo różniącego się od tego wyznawanego przez Kościół Chrystusowy. Jeśli jednak uważasz, że tylko niezbawieni heretycy mogą wierzyć w odrodzenie przez chrzest, nie powinieneś już nazywać chrześcijanami Justyna Męczennika, Ireneusza, Tertuliana, Bazylego, Grzegorza z Nazjanzu, Ambrożego z Mediolanu, Augustyna, Prospera z Akwitanii, Cypriana i prawdopodobnie Atanazego. Oto, co powiedzieli oni na temat Ewangelii św. Jana 3:5 i chrztu.

Justyn Męczennik, który pisał około lat 138–165 n.e., w swojej Pierwszej Apologii, rozdz. 61, str. 183, napisał: „Następnie prowadzimy ich tam, gdzie jest woda, i zostają odrodzeni w taki sam sposób, w jaki my sami zostaliśmy odrodzeni. W imię Boga, Ojca i Pana wszechświata, naszego Zbawiciela Jezusa Chrystusa oraz Ducha Świętego, otrzymują oni wówczas obmycie wodą. Chrystus bowiem powiedział: «Jeśli się nie narodzicie na nowo, nie wejdziecie do królestwa niebieskiego…». A co do tego [obrzędu], poznaliśmy od apostołów ten powód”.

Ireneusz we fragmencie 34, str. 574, powiedział: „Nie bez powodu Naaman w dawnych czasach, cierpiąc na trąd, został oczyszczony po chrzcie, ale [służyło to] jako wskazówka dla nas. Gdyż jako trędowaci w grzechu jesteśmy oczyszczani dzięki świętej wodzie i wzywaniu Pana z naszych dawnych grzechów; odradzamy się duchowo jako nowo narodzone niemowlęta, tak jak oświadczył Pan: «Jeśli ktoś nie narodzi się ponownie z wody i z Ducha, nie wejdzie do królestwa niebieskiego»”.

Tertulian w dziele „O chrzcie”, rozdz. 12, s. 674–675, „Gdy jednak ustanawia się zasadę [prawdziwą w opinii Tertuliana], że «bez chrztu nikt nie może osiągnąć zbawienia» (głównie na podstawie oświadczenia Pana, który mówi: «Jeśli ktoś nie narodzi się z wody, nie ma życia»), natychmiast pojawiają się skrupulatne, a raczej zuchwałe wątpliwości ze strony niektórych, «w jaki sposób, zgodnie z tą zasadą, zbawienie mogą osiągnąć apostołowie, których – z wyjątkiem Pawła – nie znajdujemy ochrzczonych w Panu? … A teraz, na ile będę w stanie, odpowiem tym, którzy twierdzą, że «apostołowie nie byli ochrzczeni»”.

Cyprian w Liście 71, rozdz. 1, s. 378: „… chyba że przyjmą również chrzest Kościoła. Wtedy bowiem w końcu mogą zostać w pełni uświęceni i stać się synami Bożymi, jeśli narodzą się z każdego sakramentu; ponieważ jest napisane: «Jeśli ktoś nie narodzi się ponownie z wody i z Ducha, nie może wejść do królestwa Bożego»”. (Zob. również List 72, rozdz. 22, s. 385)

Grzegorz z Nazjanzu (330–391 r. n.e.) w „Mowie o świętym chrzcie”, rozdz. 8, str. 362: „A ponieważ jesteśmy stworzeni z dwóch części, to znaczy z ciała i duszy, przy czym jedna część jest widzialna, a druga niewidzialna, tak samo oczyszczenie jest dwojakie: przez wodę i przez Ducha; jedno przyjmujemy widzialnie w ciele, drugie współdziała z nim niewidzialnie i poza ciałem;… Bo, mówiąc jednym słowem, moc Chrztu należy rozumieć jako przymierze z Bogiem na rzecz drugiego życia i czystszego postępowania”.

Bazyli z Kapadocji (357–379 r. n.e.) O Duchu Świętym, rozdział 15:35, str. 22: „Stąd wynika, że odpowiedź na nasze pytanie, dlaczego woda została powiązana z Duchem Świętym, jest jasna: powodem jest to, że w chrzcie wyznaczono dwa cele; z jednej strony zniszczenie ciała grzechu, aby nigdy nie przyniosło owocu śmierci; z drugiej strony nasze życie według Ducha Świętego i wydawanie owoców w świętości…”

Atanazy, jeden z twórców Credo Nicejskiego, wysoko cenił chrzest, choć nie odniósł się bezpośrednio do fragmentu z Ewangelii św. Jana 3:5. Nie udało mi się jeszcze ustalić, czy wierzył w odrodzenie przez chrzest, czy też nie.

Jan Chryzostom (392–407 r. n.e.) nie wspominał o odrodzeniu przez chrzest, ale dla porównania oto, co powiedział w swoim kazaniu na temat Ewangelii św. Jana 3,5. Homilie Jana Chryzostoma na Ewangelię św. Jana, homilia 25, rozdz. 2, tom 14, str. 89. „Jaki więc jest sens wody? O tym również powiem wam później, gdy odkryję wam ukrytą tajemnicę. ... W chrzcie wypełniają się obietnice naszego przymierza z Bogiem: pogrzeb i śmierć, zmartwychwstanie i życie; a wszystko to dzieje się jednocześnie”.

Ambroży z Mediolanu (378–381 r. n.e.) w dziele „O Duchu Świętym”, księga 3, rozdz. 10.64, str. 144, powiedział na temat J 3,5: „Kimże jest ten, kto rodzi się z Ducha i staje się Duchem, jeśli nie ten, kto odnawia się w Duchu swojego umysłu? Z pewnością jest to ten, kto został odrodzony przez wodę i Ducha Świętego, ponieważ otrzymujemy nadzieję życia wiecznego poprzez chrzcielnicę odrodzenia… Bo kimże jest ten, kto jest ochrzczony Duchem Świętym, jeśli nie ten, kto narodził się na nowo przez wodę i Ducha Świętego?”.

Ambroży również wierzył, że chrzest ma moc, polegającą na tym, że niemowlętom chrzest otwiera królestwo niebieskie (O Abrahamie 2:79)

Augustyn z Hippony również wierzył w skuteczność chrztu. Podzielał błędne przekonanie, że ochrzczone niemowlęta idą do nieba, a nieochrzczone – do piekła.

Prosper z Akwitanii również wierzył w ten sam błąd, że chrzest wodny usuwa grzech pierworodny oraz wcześniejsze grzechy osobiste zarówno wybranych, jak i potępionych. („Odpowiedź na artykuły Galów”, art. 2 i 3).

Na koniec należy zauważyć, że przeciwne błędne przekonanie, zgodnie z którym chrześcijanie nie powinni praktykować chrztu wodnego, stanowi część błędnej doktryny zwanej „ultra-dyspensacjonalizmem”. Więcej informacji na ten temat można znaleźć w trzech pytaniach dotyczących 1 Listu do Koryntian 1:17.

Pytanie: Skoro w J 3,13 wydaje się być powiedziane, że nikt nigdy nie wstąpił do nieba, to co z Eliaszem i Henochem itp.? A co ze wszystkimi świętymi Starego Testamentu? Gdzie oni byli, jeśli nie w niebie? (Kwestię tę poruszył muzułmanin Ahmad Deedat.)

Odp.: Chociaż Eliasz został wzięty do nieba, nikt z własnej mocy nie wstąpił z ziemi do właściwego nieba, dopóki nie uczynił tego Jezus. Najpierw przyjrzyjmy się temu, co Biblia mówi o Eliaszu i Henochu, a następnie o wierzących Starego Testamentu w ogóle.

Eliasz i Henoch: Księga Rodzaju 5:24 mówi, że Henoch chodził z Bogiem, a potem Bóg go zabrał. Nie podaje się dokładnie, dokąd Bóg zabrał Henocha, choć jestem pewien, że Henoch był bardzo zadowolony z tego miejsca. 2 Księga Królewska 2:1,11 mówi, że Eliasz został wzięty do nieba. Hebrajskie słowo oznaczające tutaj niebo, „shameh” (nr Stronga 8064), oznacza zarówno niebo, jak i przestrzeń niebieską. Na przykład jest ono używane w znaczeniu przestrzeni niebieskiej w Księdze Rodzaju 15:5; Księdze Rodzaju 26:4 (gdzie znajdują się gwiazdy); Księdze Wyjścia 16:4; 1 Księdze Królewskiej 18:45 (skąd pochodzi deszcz). Wiemy jednak, że Eliasz opuścił ten świat, aby być z Bogiem.

W „Komentarzu biblijnym dla wierzących” (str. 1479) wspomniano, że Biblia nie mówi, iż Eliasz i Henoch wstąpili [o własnych siłach] do nieba; raczej zostali zabrani do nieba.

Wierzący przed Chrystusem: Wszyscy ludzie trafiali do Szeolu, co tłumaczy się jako „grób”. Jednak Żydzi rozróżniali dwie części: więzienie i raj. Kiedy Jezus umierał na krzyżu, nie powiedział złoczyńcy po prawej stronie: „Dzisiaj będziesz ze mną w niebie”. Powiedział raczej: „Dzisiaj będziesz ze mną w raju”. Jest to to samo miejsce, o którym mowa w Ewangelii Łukasza 16:22-26 w odniesieniu do Abrahama. Kiedy Jezus powstał z martwych, raj opustoszał, a Jezus zabrał ich wszystkich ze sobą do nieba.

Wniosek: Chociaż Mojżesz i wierzący ze Starego Testamentu przebywali w raju przed przyjściem Jezusa, a Eliasz został nawet wzięty do nieba w ognistym rydwanie, nikt z własnej woli nie wstąpił z ziemi i nikt nie wstąpił do właściwego nieba, dopóki nie uczynił tego Jezus. Więcej informacji można znaleźć w książce „When Critics Ask” (str. 407).

Pytanie: Porównaj Ewangelię św. Jana 3:13 („Nikt bowiem nie wstąpił do nieba, tylko Ten, który zstąpił z nieba, Syn Człowieczy...”) z 2 Księgą Królewską 2:11 („... a Eliasz wzniósł się w niebo na wichrze”). Czy Jezus popełnił błąd, skoro 2 Księga Królewska 2:11 wskazuje, że Eliasz wzniósł się wcześniej?

Odp.: Wniebowstąpienie Jezusa zasadniczo różniło się od wniebowstąpienia Eliasza na wichrze i rydwanach pod dwoma względami.

1) Kwestią drugorzędną jest to, że greckie słowo w J 3,13 (anabebeken, forma słowa anabaino) oznacza wznosić się, wspinać się, podnosić się itp. Jezus sam wstąpił do nieba, podczas gdy Eliasz został uniesiony przez wicher.

2) Co ważniejsze, wierzący przed zmartwychwstaniem Chrystusa nie udawali się do tego samego miejsca, o którym mówił Jezus. Kiedy Jezus wisiał na krzyżu, nie powiedział, że złoczyńca po Jego prawej stronie ujrzy Jezusa dzisiaj w niebie; raczej że złoczyńca ten będzie dzisiaj z Jezusem w raju. W Ewangelii Łukasza 16 Jezus mówił o „łonie Abrahama” – miejscu odpoczynku. W Liście do Efezjan 4:8, kiedy Jezus powstał z martwych, otworzył bramy nieba, aby święci Starego Testamentu z raju mogli pójść wraz z Nim. Nikt nie wszedł do nieba poza Jezusem ani przed Jezusem.

Więcej informacji można znaleźć w „Believer’s Bible Commentary” na stronie 1479.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 3:13 oraz 6:38, 42 zstąpienie Chrystusa z nieba jest jedynie duchowym, symbolicznym faktem, a nie faktem materialnym, jak nauczają bahaiści w książce „Some Answered Questions” (str. 103–105)?

Odp.: Nie. ‘Abdu’l-Baha twierdzi tak, ponieważ w Ewangelii św. Jana 3:13 i następnych wersach czytamy: „…ale Ten, który zstąpił z nieba, to Syn Człowieczy, który jest w niebie”, w czasie, gdy Jezus przebywał na ziemi (str. 103).

Po pierwsze, to ostatnie zdanie stanowi wariant rękopiśmienny, który nie występuje w najwcześniejszych rękopisach, choć znajduje się w późniejszym lekcjonarzu bizantyjskim. Dziwne jest opieranie doktryny na jednym tylko wariancie.

Po drugie, zgodnie z „New Geneva Study Bible” (str. 1665), boską naturę Jezusa można nadal rozpatrywać zarówno w niebie, jak i na ziemi.

Wreszcie, co najważniejsze, nawet jeśli zaakceptuje się tę odmianę manuskryptową, w tym samym wersecie jest napisane, że Jezus zstąpił z nieba. Łatwo jest wykazać na podstawie Biblii, że Jezus istniał w niebie przed wcieleniem, a to, że ten sam Jezus „zstąpił”, jest faktem materialnym.

Pytanie: W J 3,14, w jaki sposób miedziany wąż na pustyni odnosił się do Jezusa?

Odp.: W Księdze Liczb 21:4-9 Bóg ukarał Izraelitów za ich grzechy ukąszeniami jadowitych węży. Jednak Bóg zapewnił im sposób na uzdrowienie. Polecił im wykonać posąg z brązu przypominający węże, które ich ugryzły. Gdy spojrzeli na tego brązowego węża, przeżyli.

Ta analogia, którą Bóg tu przedstawił, wydaje się w tym kontekście szczególnie trafna. My ponosimy winę i konsekwencje naszych grzechów. Jezus, który był bez grzechu, wziął na siebie karę za nasze grzechy. Kiedy spoglądamy na Jezusa, będziemy żyć.

Pytanie: Czy w J 3,15; 10,28; 17,3 greckie słowo oznaczające „wieczny” – aionion – oznacza po prostu „do końca wieku”?

Odp.: Chociaż dosłowne znaczenie tego słowa to „do końca wieku”, oznacza ono „wieczny”, ponieważ odnosi się również do chwały i istoty Boga. Było to jedyne słowo, jakim dysponowali Grecy, aby wyrazić pojęcie wieczności. Więcej informacji można znaleźć w książce „1001 Bible Questions Answered” (Odpowiedzi na 1001 pytań biblijnych), str. 162.

P: Czy w J 3,16 Bóg kocha ludzi, którzy nie są zbawieni, czy też ich nienawidzi?

Odp.: Bóg ich kocha. Jednak, posługując się prymitywną analogią, kiedy niemowlę ma gorączkę, jest zaraźliwe i zaraz zwymiotuje na ciebie, z przyjemnością będziesz trzymać to urocze, słodkie dziecko w przyszłości, ale być może nie właśnie teraz.

Bóg może zarówno nienawidzić grzechu, jak i okazywać współczucie wszystkim. Jednak Bóg wie, że wybrani mogą oczekiwać wieczności z Nim, podczas gdy niewybrani nie mogą.

Pytanie: Czy w J 3,16 nie ma sprzeczności w tym, że śmierć Chrystusa jest zarówno ofiarą, jak i wydarzeniem o kosmicznym znaczeniu? (Tak nauczał Rudolph Bultmann)

Odp.: Nie. Wyobraź sobie przez chwilę, że maleńka mrówka nagle otrzymałaby ciało, część inteligencji, ale tylko odrobinę wiedzy człowieka. Albo mrówka zorientowałaby się, że istnieją sytuacje i rzeczy wykraczające poza jej dotychczasowe pojmowanie, albo wszędzie dostrzegałaby sprzeczności. Na przykład: jak chrząszcz mógłby zjeść człowieka, nie wyrządzając mu krzywdy? I jakie znaczenie ma to, że ten „chrząszcz” został wyprodukowany przez Volkswagena? Jak owady mogłyby żyć wewnątrz oprogramowania komputerowego? – i tak dalej. Jeśli twierdzisz, że coś jest sprzecznością, musisz oczywiście mieć podstawę, dlaczego tak jest. Trudno jest Bultmannowi (lub jakiemukolwiek innemu niewierzącemu) wykazać, że założenia i wymagania, które stosujemy w naszych czasach do codziennego życia na ziemi, mają zastosowanie do ponadczasowego, nieskończonego Boga, który wypełnia Niebiosa.

Wiele osób ma bożki, które są po prostu prymitywnymi posągami. Niektórzy współcześni „teologowie” mają bardziej wyrafinowanego bożka, który żyje wyłącznie w ich własnym umyśle. Kiedy ludzie wymyślają ograniczenia dotyczące Boga, zamiast wierzyć w to, co Bóg objawił o sobie w Biblii, bałwochwalstwo jest trafnym opisem boga, o którym mówią.

Pytanie: Czy w J 3,16 Bóg kocha każdą osobę na świecie, czy tylko tych, którzy pójdą do nieba?

Odp.: Prawdziwi chrześcijanie nie są co do tego zgodni. Moim zdaniem odpowiedź na to pytanie składa się z trzech części.

Wobec wszystkich: Bóg okazuje miłość i pewne miłosierdzie każdemu, jak pokazuje Psalm 145:9,13. Bez względu na to, jak zła i nikczemna może być dana osoba, Bóg nadal wzywa ją i zaprasza, by uwierzyła w Jego Syna, prosiła o przebaczenie i oczyszczenie z grzechów oraz żyła w świętości razem z Bogiem w niebie. Jako słudzy Boży jesteśmy posłańcami wysłanymi, by przekazać tę wiadomość wszystkim.

Wybrani: Bóg okazuje niektórym szczególną miłość, której nie okazuje innym. Dzieje się to jeszcze przed ich zbawieniem. Przykładami są Jakub i Ezaw w Liście do Rzymian 9:10-12, ogólnie wybrani i odrzuceni w Liście do Rzymian 9:22-25 oraz dwaj synowie Dawida i Batszeby w 2 Księdze Samuela 12:15-25.

Wierzący?: Czy Bóg kocha chrześcijanina bardziej po tym, jak został zbawiony, niż przed zbawieniem? Żaden fragment Pisma Świętego tego nie wskazuje, ani nie wyjaśnia, jak miałoby to się mieć do ponadczasowego Boga.

Pytanie: Skoro w Ewangelii św. Jana 3:16 Jezus nie jest istotą stworzoną, to w jaki sposób może być zrodzony z Boga? Muzułmanie zaprzeczają, że Jezus jest zrodzony z Boga.

Odp.: „Zrodzony” nie oznacza „stworzony”, ponieważ możemy tworzyć wiele rzeczy, ale dzieci zrodzamy. Wielu muzułmanów ma nieco podobne przekonanie, że Koran pochodzi od Allaha, ale nie został przez Niego stworzony. Przed początkiem czasu Jezus, zwany również Słowem Bożym, pochodził od Boga Ojca. Tak więc, choć w różny sposób, zarówno chrześcijanie, jak i wielu muzułmanów [niebędących mutazylitami] twierdzi, że Słowo Boże pochodzi od Boga, ale nie zostało stworzone. Więcej informacji można znaleźć w książkach „1001 Bible Questions Answered” (str. 26–27), „The Complete Book of Bible Answers” (str. 109) oraz „When Cultists Ask” (str. 166).

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 3,16 ludzie mogą odrzucić Jezusa i trafić do piekła?

Odp.: Jezus powiedział w Ewangelii św. Jana 3,36, że wszyscy, którzy Go odrzucą, pójdą do piekła. Dlaczego Bóg powierzył nam tę zarówno niesamowitą, jak i przerażającą odpowiedzialność, byśmy sami zdecydowali, czy przyjąć Jezusa, czy Go odrzucić, a nasze wieczne przeznaczenie zależało od tego wyboru? Odpowiedź może wiązać się z wartością, jaką Bóg nam przypisuje. Bóg stworzył nas na swój obraz, a nie jako roboty. Tak bardzo ceni naszą wolną wolę, że pozwala nam wybierać nasze przeznaczenie i żyć zgodnie z naszym wyborem. Pozwolił Adamowi i Ewie postąpić tak samo, co miało dla nich i ich potomków straszne konsekwencje. Być może Bóg mógł cofnąć się w czasie i „odstworzyć” Adama i Ewę, ale z jakichś powodów postanowił tego nie robić i pozwolił, by wybory człowieka pozostały niezmienne.

P: Czy w J 3,18 wszyscy ludzie naprawdę rodzą się w stanie potępienia lub oddalenia od Boga?

Odp.: W stanie oddalenia od Boga – tak. W stanie potępienia – niekoniecznie. Chociaż Augustyn z Hippony i Prosper z Akwitanii nauczali, że wszystkie niemowlęta, które umierają przed chrztem , automatycznie trafiają do piekła, Biblia tego nie mówi, a niewielu współczesnych chrześcijan w to wierzy. Ludzie rodzą się bez Ducha Świętego w sobie i rzeczywiście, wszyscy rodzą się w oddzieleniu od Boga. Jednak w czasach Starego Testamentu Bóg mógł zdecydować się na zbawienie ludzi, którzy nie mieli Ducha Świętego, i nic nie ogranicza Boga w zbawianiu niemowląt dzisiaj.

P: Czy w J 3,17; 8,15; 12,47 Jezus nie przyszedł, aby sądzić świat, czy też będzie sądził świat zgodnie z J 5,22.27; 9,39?

Odp.: Obie tezy są prawdziwe.

Za pierwszym razem Jezus nie przyszedł, aby sądzić świat, lecz przyszedł jako Baranek, aby go zbawić, umierając za nasze grzechy. Jednak skutkiem przyjścia Jezusa jest to, że ci, którzy Go odrzucili, podlegną przyszłemu sądowi.

Podczas Drugiego Przyjścia Jezus przyjdzie jako lew, aby osądzić tych, którzy Go odrzucili. Wierzący są chronieni dzięki krwi Chrystusa i nie mają się czego obawiać przed Sądem przed Wielkim Białym Tronem. Natomiast niewierzący powinni bardzo obawiać się Chrystusowego Sądu nad ich uczynkami, gdy On powróci.

Więcej informacji można znaleźć w książce „When Critics Ask” (str. 407).

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 3:18 mowa jest o sprawiedliwości, że rodzimy się w stanie oddalenia od Boga?

Odp.: Bóg jest sprawiedliwy, ale nie oznacza to, że musieliśmy urodzić się w jakimś konkretnym stanie. Odpowiedź znajdziesz w omówieniu fragmentów z Listu do Rzymian 9:19-22 oraz 11:8,10.

Pytanie: Dlaczego, twoim zdaniem, w Ewangelii św. Jana 3:25-26 mężczyzna prowadzący dyskusję zapytał Jana o Jezusa?

Odp.: Nie widzimy żadnych dowodów na to, że ten Żyd podążał za Janem lub Jezusem, ani że miał zamiar podążać za którymkolwiek z nich. Być może uważał nauczanie Jana za błędne i próbował wskazać na to, co postrzegał jako sprzeczność między nauczaniem Jana a nauczaniem Jezusa.

Poza tym być może ten Żyd chciał zasiać niezgodę między Janem a Jezusem. Gdyby udało mu się wykorzystać ucznia Jana, by doprowadzić do sporu między Janem a Jezusem, obaj zostaliby zdyskredytowani, ponieważ Jan potwierdzał autorytet Jezusa, a Jezus potwierdzał autorytet Jana. Dzisiaj, jeśli komuś uda się skłócić chrześcijan publicznie, może to doprowadzić do zdyskredytowania obu stron w oczach świata. Dlatego nigdy nie lekceważ innych chrześcijan, ani publicznie, ani prywatnie. Bądźcie bardzo ostrożni w krytykowaniu innych chrześcijan, chyba że są to chrześcijanie popełniający poważne błędy lub grzechy albo nie są oni w rzeczywistości chrześcijanami.

Pytanie: Dlaczego w J 3,27-30 Jan odpowiedział w taki sposób?

Odp.: Kiedy jesteś przyjacielem panny młodej lub pana młodego na weselu, chcesz, by to para była czczona, a nie ty sam. Misją Jana było oddawanie chwały Bogu. Czasami oznaczało to odważne przemawianie, co zwiększało jego sławę. Czasami oznaczało to ustąpienie z drogi, aby Jezus mógł być naśladowany. Jan czuł się dobrze w obu tych sytuacjach.

Pytanie: Jak możemy dzisiaj zastosować słowa z J 3,27: „człowiek może otrzymać tylko to, co mu zostało dane z nieba”?

Odp.: Ciesz się błogosławieństwami, darami i umiejętnościami, które Bóg postanowił ci dać. Nie bądź niezadowolony z tego, czego Bóg ci nie dał. Nawet jeśli niewierzący mają większą zdolność do zarabiania pieniędzy, lepsze zdrowie, mogą być bardziej sławni itp., bądź zadowolony, że Bóg dał ci wszystko, czego potrzebujesz.

P: Skoro w J 3,32 napisano, że nikt nie przyjął świadectwa Chrystusa, to dlaczego Jan Chrzciciel i inni przyjęli Chrystusa?

Odp.: Werset 32 jest doprecyzowany przez werset 33. We współczesnych tekstach często pisze się: „Nikt… z wyjątkiem…”. Starożytne teksty są podobne, z tą różnicą, że „z wyjątkiem” jest czasem domyślne.

Stwierdzenie Jana odnosi się tutaj do słów Jezusa z Ewangelii św. Jana 6:44, że nikt nie może przyjść do Boga, jeśli Ojciec go nie pociągnie. Bez Bożej pomocy ludzie pozostawieni samym sobie nie chcą szukać Boga, jak mówi List do Rzymian 3:11.

Pytanie: Skoro w J 3,34 Bóg jest Duchem, to w jaki sposób Jezus może być Synem Bożym?

O: Chrześcijanie NIE wierzą, że Jezus był Synem Bożym w prymitywnym sensie fizycznym czy seksualnym. Termin ten jest raczej wyrazem głębokiego znaczenia tego, czym Jezus różni się od każdej stworzonej istoty.

P: Czy w J 3,36 chodzi o to, że wszyscy, którzy nie odrzucają Chrystusa, pójdą do nieba, czy też trzeba faktycznie wierzyć w Chrystusa?

O: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę dwie kwestie.

Wszyscy, którzy odrzucają Jezusa, „rzeczywiście umrą w swoich grzechach”, jak stwierdza Jezus w Ewangelii św. Jana 8,24. Również fragment z Ewangelii św. Jana 3,36 jest bardzo jasny: ci, którzy odrzucają Jezusa, pójdą do piekła. Justyn Męczennik (ok. 138–165 r. n.e.) był jednym z pierwszych chrześcijan, który również nauczał podobnie – że wszyscy Żydzi odrzucający Chrystusa idą do piekła, jak pisze w „Dialogach z Tryfonem Żydem”, rozdział 26.

Nigdzie nie jest powiedziane, że wszystkie zmarłe niemowlęta idą do piekła. Oczywiście niemowlęta nie mają wystarczającego zrozumienia, by przyjąć Jezusa, więc skoro nie wszystkie niemowlęta idą do piekła, świadczy to o tym, że Bóg nie jest ograniczony do działania w ramach tego ograniczenia. Zobacz także następne pytanie.

Pytanie: A co z tymi, którzy nie słyszeli o Chrystusie, o czym mowa w J 3,36? Czy sprawiedliwy Bóg skazuje ich na piekło, nie dając im żadnej szansy?

Odp.: Nie. Bóg jest sprawiedliwy i uczciwy, a także miłosierny. Bóg mówi, że nie poczytuje grzechu tam, gdzie nie ma prawa (Rz 4,15; 5,12). Wiemy, że Bóg zapewni sposób, by osądzić ich sprawiedliwie. Pomijając czyściec, limbo i niektóre skrajne stanowiska kalwinistyczne, oto różne spekulacje na temat sposobów, jakie Bóg mógłby wybrać, by to uczynić.

Bóg zapewnia, że wszyscy, którzy chcą przyjąć Ewangelię, ją usłyszą: ludzie, którzy odrzucają Boga, ponoszą większe potępienie ze względu na większą wiedzę (zob. 2 Piotra 2:21). Jedyną nadzieją dla człowieka jest usłyszenie Ewangelii i jej przyjęcie przed śmiercią, ale Bóg dba o to, by wszyscy, którzy powinni ją usłyszeć, ją usłyszeli.

Niektórzy słyszą Ewangelię i przyjmują ją po śmierci:

Pogląd ten opiera się na interpretacji trzech fragmentów Biblii: 1 List Piotra 3:19-20; 1 List Piotra 4:5-6 oraz List do Efezjan 4:8-10. 1 List Piotra 3:19-20 mówi, że po śmierci Chrystus głosił duchom w więzieniu. Termin „więzienie” nie opisuje miejsca, do którego udali się sprawiedliwi zmarli (tacy jak Abraham) przed przyjściem Chrystusa. Opisuje ono raczej miejsce, do którego przed Chrystusem trafiły zagubione dusze ludzkie, albo inne dusze (niektóre demony i/lub nefilim), które istniały przed Chrystusem. Zgodnie z tym poglądem Jezus nie tylko poinformował ich o tym, co wydarzyło się na ziemi, ale głosił im Ewangelię, aby mogli dokonać tego samego wyboru, którego dokonaliby na ziemi. Nie oznacza to, że po śmierci istnieje druga szansa; jest to raczej pierwsza szansa dla tych, którzy nigdy jej nie mieli.

Niektórzy słyszą Ewangelię i przyjmują ją w tysiącleciu:

Odpowiedź ta jest bardzo podobna do poglądu o zbawieniu po śmierci. Jeśli zestawimy pytanie „co dzieje się z tymi, którzy nigdy nie słyszeli” z pytaniem „dlaczego Bóg wskrzesi ludzi, którzy nie podjęli decyzji na Jego rzecz”, te dwa pytania wydają się wzajemnie uzupełniać.

Poszukujący mogą zostać zbawieni przez Chrystusa:

Czy ktoś dzisiaj mógłby zostać zbawiony tak jak Abraham i Hiob? Oni szukali Stwórcy zamiast stworzenia, uświadomili sobie swoją potrzebę przebaczenia, szukali Bożego miłosierdzia i zbawienia oraz byli posłuszni temu, co wiedzieli. Pogląd ten nie mówi, że wszyscy idą do nieba ani że istnieje wiele dróg do Boga. Mówi on, że nawet jeśli jesteś na złej drodze, która nie prowadzi do Boga, Bóg może nadal docenić twoją szczerość, jeśli naprawdę szukasz Prawdziwego Boga i nie odrzuciłeś dostępnej prawdy. Nie dotyczy to tych, którzy mogli zgłębić naukę Chrystusa, ale nigdy się na to nie zdecydowali lub nie uznali tego za wystarczająco ważne.

Więcej informacji znajdziesz w omówieniu fragmentu z Ewangelii św. Jana 6:45.

P: Dlaczego w J 4,1-2 Jezus nikogo nie ochrzcił?

Odp.: Pismo Święte tego nie wyjaśnia, ale możemy spekulować. W kontekście Listu do Efezjan 2:20 fundamentem nie jest Jezus, lecz apostołowie i prorocy, a Jezus jest kamieniem węgielnym, na którym opiera się ten fundament. Gdyby Jezus ochrzcił wiele osób, niektórzy mogliby pomyśleć, że mogą ominąć ten fundament. W sensie duchowym wszyscy prawdziwi chrześcijanie są ochrzczeni wraz z Chrystusem. Jednak nasza wiara opiera się na fundamencie apostołów i proroków. (Oczywiście chodzi tu o apostołów z Nowego Testamentu, a nie o współczesnych oszustów bez żadnego uzasadnienia).

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 4:1-2 Jezus kiedykolwiek kogoś ochrzcił?

Odp.: Pismo Święte tego nie precyzuje. W Nowym Testamencie mamy tylko dwa fragmenty, w których jest mowa o tym, czy Jezus chrzcił, czy nie. W Ewangelii św. Jana 3:22 czytamy, że Jezus i Jego uczniowie przebywali na wsi i chrzcili, bez sprecyzowania, kto dokonywał chrztu. Ewangelię św. Jana 4:1-2 wyjaśnia, że choć faryzeusze słyszeli, iż Jezus chrzcił, to w rzeczywistości chrztu dokonywali uczniowie podążający za Jezusem.

Być może Jezus osobiście nikogo nie chrzcił, ponieważ nie chciał, aby ktoś uległ pokusie myślenia, że jest „lepszy” w wierze, ponieważ został ochrzczony bezpośrednio przez Niego, a nie przez kogoś innego. Być może właśnie z tego samego powodu Paweł zlecał chrzczenie innym, a nie robił tego sam (z wyjątkiem chrztu Krispa, Gajusza i domowników Stefanasza). Inni mogli zajmować się chrztem, ale Paweł miał głosić kazania (1 Kor 1,17).

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 4:4 Jezus naprawdę musiał przechodzić przez Samarię?

Odp.: Samaria leżała na najkrótszej trasie z Judei do Galilei, ale większość szanujących się faryzeuszy robiła wszystko, by obejść ten region. Jezus nie musiał wybierać najkrótszej trasy, ale postanowił to zrobić. Oczywiście, skoro wybrał najkrótszą trasę, musiał przejść przez Samarię.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 4:4 Samarytanka była zaskoczona, że Chrystus zwrócił się do niej?

Odp.: Żydzi nie utrzymywali kontaktów z Samarytanami, ponieważ Samarytanie

1. wierzyli, że centrum kultu powinno znajdować się na górze Gerizim w Samarii, a nie w Jerozolimie;

2. Byli jedynie mieszańcami i nie pochodzili z czystej linii izraelskiej. Ponieważ nie byli prawdziwymi Żydami, Żydzi nie jedli z nimi.

3. Nie uznawali żadnej części Starego Testamentu poza pięcioma pierwszymi księgami.

4. Żywili urazę do Żydów.

Samarytanie żywili urazę do Żydów, ponieważ

1. Nehemiasz, Ezdrasz i inni wykluczyli ich z udziału w budowie murów Jerozolimy oraz z kultu w Jerozolimie.

2. Żydzi żywili urazę do Samarytan.

Więcej informacji można znaleźć w książce „Today’s Handbook for Solving Bible Difficulties” (Dzisiejszy podręcznik rozwiązywania trudności biblijnych), str. 57–59.

Pytanie: W Ewangelii św. Jana 4:6 Jezus zmęczył się, a w Psalmie 121:4 czytamy, że Bóg nie męczy się. Czy to oznacza, że Jezus nie był Bogiem?

Odp.: Nie, oznacza to, że Jezus dobrowolnie zrezygnował z części swojej mocy, gdy przyszedł na ziemię, jak pokazują List do Filipian 2:6-7 i Ewangelia Jana 17:5. Jezus musiał być pod każdym względem człowiekiem takim jak my, zgodnie z Listem do Hebrajczyków 2:14-17. Psalm 121:4 został napisany, gdy Jezus przebywał w Niebie. Na ziemi Jezus doświadczał zmęczenia, cierpienia, uczył się posłuszeństwa i nie wiedział wszystkiego, na przykład kiedy nastąpi Jego powtórne przyjście.

Oto, co powiedział chrześcijański pisarz Hilary (355–367/368 r. n.e.): „Działania Boga wykraczają zatem poza zrozumienie naszej ludzkiej natury i nie wpisują się w nasz racjonalny proces myślenia, ponieważ działanie nieograniczonej wieczności wymaga nieskończonego pojmowania rzeczy. Tak więc to nie jest wniosek rozumu, lecz ograniczenie mocy, gdy Bóg stał się człowiekiem, gdy Nieśmiertelny umiera, gdy Wieczny zostaje pogrzebany. Z drugiej strony nie zależy to od naszego sposobu myślenia, lecz od wszechmocy, że objawia się On jako Bóg z człowieka, jako nieśmiertelny z tego, który umarł, i jako wieczny z tego, który został pochowany. Stąd też jesteśmy ożywiani przez Boga w Chrystusie poprzez Jego śmierć.” (O Trójcy Świętej, księga 1, rozdz. 13, str. 44)

Pytanie: Skąd kobieta przy studni w J 4,9 wiedziała, że Jezus był Żydem?

Odp.: Pismo Święte tego nie mówi, ale istnieją trzy możliwe powody:

1. Podróżny przejeżdżający przez Samarię byłby prawdopodobnie Żydem.

2. Najwyraźniej mieszkańcy Galilei mieli charakterystyczny akcent (Mt 26,73), który prawdopodobnie posiadał Jezus.

3. Być może po jego ubraniu, choć fragment biblijny nie dostarcza na to żadnych dowodów.

Pytanie: Skoro w J 4,14 napisano, że każdy, kto wypije wodę życia wiecznego od Jezusa, nigdy nie będzie odczuwał pragnienia, to dlaczego niektórzy chrześcijanie nie żyją w zadowoleniu, tak jak powinni?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę trzy kwestie.

1. Chrześcijanie mogą zawsze być zadowoleni i nigdy nie odczuwać „pragnienia” w tym życiu. Jednak chrześcijanie, którzy nie trwają w Chrystusie, mogą odczuwać niezadowolenie. Jak mówi słynny chrześcijański hymn: „O, jakiż pokój często tracimy, o, jakiż niepotrzebny ból znosimy, wszystko dlatego, że nie powierzamy wszystkiego Bogu w modlitwie”.

2. Można dyskutować, czy ten werset zawiera domyślny warunek, że chrześcijanin decyduje się trwać w Chrystusie, czy też nie.

3. Punkt 2 nie ma znaczenia dla prawdziwości tego wersetu. Niezależnie od tego, w jaki sposób chrześcijanin trwa w Chrystusie na ziemi, ten werset jest bezwarunkowo prawdziwy w odniesieniu do wierzących w Niebie.

Pytanie: Co w J 4,23 oznacza oddawanie czci Bogu „w duchu i w prawdzie”?

Odp.: Jezus przeciwstawiał to tutaj zarówno kultowi samarytańskiemu, jak i kultowi starotestamentowemu.

Kult samarytański: Samarytanie wywodzili się z mieszanej populacji Izraelitów i innych ludów, które zamieszkiwały tę ziemię po wygnaniu. Kult samarytański opierał się na tradycji, w tym na uznaniu góry Gerizim za najświętszą. Popełniali oni wiele błędów, w tym nieuznawanie żadnej części Starego Testamentu poza Torą. Anonimowe dzieło „Przeciw wszystkim herezjom”, rozdz. 1, str. 649, podaje, że Dositeusz jako pierwszy odrzucił proroków.

Kult żydowski: Żydzi przestrzegali rytuałów ustanowionych przez Boga w Starym Testamencie, ale oni również nie mieli Ducha Świętego, który nie został jeszcze wylany. Chociaż Żydzi posiadali prawdę zawartą w Starym Testamencie, nawet oni nie znali pełnej prawdy, którą przyszedł objawić Chrystus.

Więcej informacji można znaleźć w książce „Now That’s a Good Question”, str. 353–354.

Pytanie: Skoro w Ewangelii św. Jana 4:23 czytamy, że mamy czcić Boga Ojca, czy oznacza to, że nie powinniśmy czcić Jezusa, jak twierdzą Świadkowie Jehowy (czasopismo „Strażnica” z 15 lutego 1983 r., str. 18)?

Odp.: Nie. Co powiedziałby Jezus? Jezus zaakceptował, że Tomasz nazwał Go Panem i Bogiem w Ewangelii św. Jana 20:28. Jezus był czczony przez Trzech Króli w Ewangelii św. Mateusza 2:11, jednak był wtedy niemowlęciem i nie miał w tej sprawie wyboru. Jednak jako dorosły Jezus był czczony przez uczniów (Ewangelia według św. Mateusza 14:33), byłego niewidomego (Ewangelia według św. Jana 9:38), kobiety przy grobie (Ewangelia według św. Mateusza 28:9), aniołów (List do Hebrajczyków 1:6) oraz zastępy niebieskie (Apokalipsa św. Jana 5:12)

Więcej informacji można znaleźć w książce „When Cultists Ask” na stronach 166–167.

Pytanie: Skoro w J 4,24 napisano, że Bóg jest Duchem, a Jezus jest Bogiem, to w jaki sposób Jezus mógł naprawdę posiadać fizyczne ciało? Czy Jezus tylko wydawał się człowiekiem, jak głosiła wczesna herezja doketyzmu?

Odp.: Nie. Jezus płakał prawdziwymi ludzkimi łzami w Ogrodzie Getsemani. Cierpienie Jezusa na krzyżu było rzeczywiste. Fakt, że Bóg jest Duchem, nie uniemożliwia Chrystusowi wcielenia się w człowieka, tak samo jak to, że jesteśmy z krwi i kości, nie uniemożliwia nam noszenia ubrań. Chociaż nie ma na ziemi analogii, która w pełni odpowiadałaby wcieleniu, być może analogia do sztucznego organu jest tak samo bliska (i tak samo daleka) od trafnego porównania, jak noszenie ubrań.

P: Co oznacza słowo „Messias” w J 4,25 (KJV)?

Odp.: To słowo oznacza Mesjasza.

P: Czy w J 4,26 jest niemożliwe, aby Jezus głosił, że jest Mesjaszem przez prawie trzy lata, nie będąc aresztowanym (tak twierdzi sceptyczny „Przewodnik po Biblii” Asimova, str. 968)?

Odp.: Nawet nie odwołując się do Bożej opieki, nie jest to wcale niemożliwe. Jezus był często otoczony przychylnymi tłumami. Rzymianie nie przejmowali się Mesjaszem, o ile nie podważał on istniejących struktur politycznych. Dokonywał cudów, a ostrożni przywódcy, choć od dawna pragnęli się Go pozbyć, nie chcieli ryzykować zrażenia do siebie ludu. Wreszcie, przywódcom żydowskim w Jerozolimie trudno było rozszerzyć swój wpływ na kosmopolityczną Galileę.

P: Czy w J 4,34 Jezus mówi, że został tu nakarmiony w sposób nadprzyrodzony?

O: Prawdopodobnie nie. Jego misja i cel polegały raczej na wypełnianiu woli Bożej. W tym przypadku rozmowa z upadłą Samarytanką miała wyższy priorytet niż Jego głód i potrzeba regularnego posiłku. Czy byłbyś gotów zrezygnować z posiłku, aby wypełnić wolę Bożą?

P: W J 4,44 czytamy, że prorok nie ma czci we własnej ojczyźnie – a co z Mojżeszem, Ezechielem i Danielem?

Odp.: Żaden z tych trzech proroków nie mieszkał w swojej ojczyźnie, gdy pełnił swoją posługę, ale nie o to tu właściwie chodzi. Ten werset mówi, że prorocy nie są powszechnie szanowani w miejscu, z którego pochodzą, i Jezus nie był pod tym względem wyjątkiem.

W przypadku Jezusa nie chodzi o to, że nikt w regionie Galilei Go nie szanował. (W końcu uczniowie Go szanowali.) Raczej większość ludzi miała trudności z uwierzeniem, że zwyczajnie wyglądający mężczyzna z ich własnego regionu mógłby być wielkim prorokiem Bożym, a tym bardziej Mesjaszem.

Nawet dzisiaj nie powinniśmy zapominać, że Bóg często posługuje się zwykłymi chrześcijanami, by dokonywać wielkich rzeczy.

Pytanie: W J 4,54 w jaki sposób uzdrowienie syna urzędnika jest drugim znakiem cudownym, skoro pierwszym znakiem cudownym było przemienienie wody w wino w J 2,11, a w J 2,23 w Jerozolimie podczas Paschy wielu ludzi widziało znaki cudowne (w liczbie mnogiej)?

Odp.: Najpierw to, co nie jest odpowiedzią, a potem uzasadnienie odpowiedzi.

To nie jest odpowiedź: Jan nie wskazał wyraźnie, że fragment z J 2,23 następuje chronologicznie po tym, co było przed nim i po nim. Zatem fragment z J 2,23 mógłby następować po fragmencie z J 4,54. Najprawdopodobniej jednak są one ułożone chronologicznie.

Odpowiedź: Ewangelia Jana 4:54 nie mówi po prostu, że był to drugi znak; raczej był to „drugi cudowny znak, którego dokonał Jezus, przybywszy z Judei do Galilei”. Jan nie mógł mieć na myśli, że był to drugi znak w ogóle, ze względu na fragment z Ewangelii św. Jana 4:45: „Galilejczycy przyjęli Go z radością. Widzieli bowiem wszystko, co uczynił w Jerozolimie podczas Święta Paschy, gdyż oni również tam byli” (NIV).

To, że Jan wymienia pierwsze dwa cuda w Galilei, pokazuje, że sytuacja jest tym bardziej irytująca, ponieważ wielu Galilejczyków odrzuciło Jezusa. Natomiast nawet Samarytanie uwierzyli w Jezusa bez żadnego cudu. Wiara oparta wyłącznie na cudach nie jest wiarą pełną, ale wielu Galilejczyków nie miało nawet tego. Jednak Galilejczycy później próbowali ukamienować Jezusa, nawet po tym, jak te cuda zostały tam dokonane. Również w „The Expositor’s Greek Testament”, tom 1, str. 735, oraz w „Believer’s Bible Commentary”, str. 1488, 1489, stwierdza się, że jest to drugi znak w Galilei.

W Ewangelii św. Jana 21:25 czytamy, że Jezus dokonał również wielu innych znaków. Jednak spośród wszystkich cudownych znaków Jezusa Jan postanowił wyraźnie wymienić tylko siedem, które miały miejsce przed Jego zmartwychwstaniem:

J 2,1-11 – zamiana wody w wino, pokazująca, że Jezus zaspokaja nasze pragnienie i ma władzę nad procesami naturalnymi

J 4,46-54 – wskrzeszenie syna urzędnika, pokazujące, że Jezus jest naszym uzdrowicielem, mającym władzę nad chorobą

J 5,1-9 – Jezus uzdrawia w szabat paralityka cierpiącego od 38 lat, pokazując, że Jezus jest Panem szabatu

J 6,5-13 – nakarmienie pięciu tysięcy osób, pokazujące, że Jezus jest chlebem życia

J 6,19-21 – Jezus chodzi po wodzie, pokazując, że jest większy niż wszystkie nasze lęki

Ewangelia według św. Jana 9:1-7 – Jezus uzdrawia człowieka ślepego od urodzenia, aby pokazać, że przyszedł, aby ślepi przejrzeli, a widzący stali się ślepi (Ewangelia według św. Jana 9:39)

J 11,1-44 – Jezus wskrzesił Łazarza, pokazując, że Jezus jest zmartwychwstaniem i życiem

Po zmartwychwstaniu nastąpił cudowny połów ryb opisany w Ewangelii św. Jana 21:1-11, pokazujący, że Jezus pozostał ten sam, a oni mieli podążać za Nim tak samo jak dotychczas.

Pytanie: O jakie święto chodziło w J 5,1?

Odp.: Księga Wyjścia 23:14-17 mówi, że trzy razy w roku wszyscy żydowscy mężczyźni mieli udawać się na święto do Jerozolimy: na święto Paschy, Pięćdziesiątnicy i Namiotów. Jan nie sprecyzował, o które święto chodziło, być może dlatego, że sam tego nie pamiętał. Chociaż możemy spekulować, które to było święto, nie ma w tym większego sensu. Biblia jest Słowem Bożym spisanym przez ludzi. Bóg nie miał obowiązku, by ludzie pamiętali każdy szczegół, a jedynie te, o których chciał, by pamiętali i przekazywali. Jak wskazuje „Komentarz ewangelicki do Biblii” (str. 853), wiele czynów Jezusa i kluczowych wydarzeń z Jego życia zbiegło się w czasie z żydowskimi świętami.

Pytanie: Czy istnieją jakieś archeologiczne dowody na istnienie sadzawki Betesda w Jerozolimie, o której mowa w Ewangelii św. Jana 5:2?

Odp.: Tak. W rzeczywistości były to dwa baseny położone w północno-wschodniej części Starego Miasta. W czasach Chrystusa obszar ten nazywano „Bezetha”, czyli „nowe miasto”. Zwoje znad Morza Martwego wspominają o tych sadzawkach, chrześcijański pielgrzym opisał je w 333 r. n.e., a współcześni archeolodzy odkryli je w 1888 r. Więcej informacji można znaleźć w książce „New Testament Documents: Are They Reliable?” (Dokumenty Nowego Testamentu: czy są wiarygodne?), str. 94, autorstwa F.F. Bruce’a (IVP 1943).

P: Kim byli ludzie wspomniani w J 5,3.7 (KJV)?

Odp.: To wyrażenie z Biblii Króla Jakuba oznacza osoby niepełnosprawne.

P: W J 5,4; Dz 14,16; 2 Tes 2,10; Ap 16,9.11 – skoro Bóg jest Wszechmocny, a Jego postanowienia są nieodparte, to w jaki sposób ludzie mogą odmówić przyjścia do Niego? Albo oferta ta nie była szczera (nie udzielono wystarczającej łaski dla wszystkich), albo też Bóg nie był w stanie lub nie chciał zapewnić, by ludzie przyjęli tę ofertę.

Odp.: Bóg pozwala: w tych dwóch słowach kryje się ogromne znaczenie. Tak, Wszechmocny Bóg z pewnością może sprawić, by wszystkie Jego marionetki wykonały swój scenariusz perfekcyjnie i na zawołanie. Ale On nie stworzył nas jako marionetki. Bóg może zrobić wszystko, czego zapragnie, tak jak uzna to za stosowne. Bóg może kontrolować wszystko, nawet samego siebie. Jeśli Bóg może zrobić wszystko, to może też pozwolić. Ale nawet gdy Bóg pozwala, nic nie dzieje się poza tym, na co Bóg zezwala w ramach ustalonych przez Niego granic.

P: Dlaczego w J 5,6 Jezus zadał temu człowiekowi to oczywiste pytanie?

Odp.: Najpierw to, co nie jest odpowiedzią, a potem sama odpowiedź.

Nie jest to odpowiedź: Niektórzy niepełnosprawni nie chcą wyzdrowieć. W koloniach trędowatych zdarzały się przypadki, gdy rodzice celowo zarażali swoje dzieci trądem, aby mogły one do końca życia korzystać z bezpłatnego wyżywienia i opieki. Jednak ten człowiek rzeczywiście pragnął uzdrowienia, a Jezus już o tym wiedział.

Odpowiedź: Chociaż Jezus już to wiedział, chciał, aby mężczyzna to wyraził słowami i poprosił. Czasami Jezus nie daje nam pewnych rzeczy, jeśli o nie nie poprosimy. Kiedy mężczyzna publicznie poprosił Jezusa o uzdrowienie, Jezus odpowiedział na jego prośbę. Nie widzimy, aby Jezus uzdrawiał kogokolwiek, kto nie chciałby zostać uzdrowiony.

Czasami musimy zadawać niewierzącym podstawowe pytania, takie jak: „Czy chcesz pójść do nieba?”, lub pytać chrześcijan, którzy oddalili się od wiary: „Czy chcesz kochać Boga i być Mu posłusznym?”. Musimy uzyskać od nich potwierdzenie, że właśnie tego pragną.

Więcej informacji znajdziesz w „Believer’s Bible Commentary” na stronie 1490.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 5:10 uzdrowiony człowiek łamał szabat, skoro był posłuszny Jezusowi, niosąc swoje łóżko?

Odp.: Nie. Człowiek ten nie przestrzegał jedynie dodatkowych ograniczeń dotyczących szabatu nałożonych przez faryzeuszy. Ograniczenie to znajduje się w Misznie Szabat 7:2, zgodnie z „Komentarzem ewangelickim do Biblii”, str. 854. Jest to właściwie dość zabawne. Zakaz ten wyraźnie zabrania przenoszenia łóżek lub mebli w szabat. Jednakże mówi on, że przenoszenie pacjenta leżącego na łóżku jest dozwolone. Nie uwzględnia ona jednak sytuacji, w której pacjent porusza się samodzielnie, ponieważ został cudownie uzdrowiony. To trochę tak, jakby firma pogotowia ratunkowego miała zasadę, że sparaliżowani pacjenci nie mogą samodzielnie przenosić noszy. Ponadto mężczyzna niósł swoje leżnisko, a nie łóżko. Zasadniczo więc Bóg kazał mu podnieść leżnisko, a faryzeusze twierdzili, że Bóg [Jezus] postąpił źle, łamiąc ich zasady. Więcej informacji można znaleźć w „New International Bible Commentary” (str. 1242) oraz w „Believer’s Bible Commentary” (str. 1490).

Stary Testament mówi, że w szabat nie wolno było pracować. Nigdzie nie było napisane, że nie wolno nosić maty, a to faryzeusze zinterpretowali to jako pracę. Drugim cudem jest to, że gdyby ktoś był przykuty do łóżka przez 38 lat, to nawet po uzdrowieniu byłby fizycznie zbyt słaby, by chodzić, a tym bardziej nosić matę. Musiał również wzmocnić swoje mięśnie. W pewnym sensie Jezus dokonał tu nie jednego, ale dwóch cudów.

„Ale Jezusie, czy nie mogłeś poczekać z tym do niedzieli?” Nie byłoby prawie żadnego sprzeciwu, gdybyś po prostu poszedł na rękę faryzeuszom i ich tradycjom. Jednak moment uzdrowienia był ważny, aby dać faryzeuszom i ludowi jasny wybór: podążać za Mesjaszem czy za swoją tradycją. Faryzeusze wyraźnie dostrzegli ten wybór: właśnie dlatego po raz pierwszy spiskowali, by zabić Jezusa, jak czytamy w Ewangelii św. Jana 5:18.

Znałem chrześcijanina niebędącego Żydem, któremu surowi ortodoksyjni Żydzi płacili za to, by mieszkał z nimi. W soboty wierzyli, że nie mogą robić niczego, co wiązałoby się z tworzeniem czegoś. Włączenie włącznika światła zamyka obwód i powoduje przepływ prądu . Dlatego, oprócz innych obowiązków, musiał w soboty włączać dla nich światła.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 5:14-15 Jezus powiedział mu, by przestał grzeszyć?

Odp.: Chociaż Pismo Święte nie wymienia konkretnych grzechów, istnieje wiele grzechów, których osoba niepełnosprawna nie może popełnić, przynajmniej dopóki nie wyzdrowieje. Jego niepełnosprawność nie wynikała jednak z jakiegoś konkretnego grzechu. Jednak fragment z Ewangelii św. Jana 5:14-15 nie zawiera żadnej wzmianki o wdzięczności, jaką ten człowiek żywił wobec Jezusa. Kiedy Bóg czyni coś dla niektórych ludzi dzisiaj, nie okazują oni wdzięczności. Jeśli oczekujesz podziękowań za każdym razem, gdy poświęcasz się dla kogoś innego, w tym życiu czeka cię rozczarowanie. Więcej informacji znajdziesz w „The Bible Knowledge Commentary: New Testament”, str. 290.

Pytanie: Jaka jest różnica między fałszywą wiarą, wiarą, która prawdziwie wierzy w Boga, a wiarą zbawczą, o której mowa w Ewangelii św. Jana 5:14-15?

Odp.: Ten człowiek naprawdę wierzył, że Bóg go uzdrowił; w końcu chodził po okolicy. Jednak świadomość, że to prawda, nie oznacza, że porzuciłeś swoje grzeszne życie i chcesz powierzyć swoje życie Bogu. Jeśli agnostyk, który jest alkoholikiem, zażywa narkotyki, prowadzi niemoralne życie i rabuje banki, zacznie szczerze wierzyć, że Jezus istnieje i umarł na krzyżu za nasze grzechy, a mimo to nadal będzie alkoholikiem, zażywać narkotyki, prowadzić niemoralne życie i rabować banki, to czy jego wiara przyniesie mu jakąkolwiek korzyść lub zapewni mu miejsce w niebie? List Jakuba 2:17-20 mówi, że nie.

Więcej informacji znajdziesz w „New International Bible Commentary”, str. 1241.

Pytanie: W Ewangelii św. Jana 5:18, kiedy Jezus nazwał Boga swoim Ojcem, w jaki sposób to oznaczało, że stawiał się na równi z Bogiem?

Odp.: W rodzinie ojciec i syn pełnią różne role, a syn jest posłuszny ojcu, jednak obaj są równi pod względem natury. Dobry ojciec nie uważa swojego życia za cenniejsze od życia syna i vice versa. To samo dotyczy Trójcy Świętej. Bóg Syn jest podporządkowany pod względem roli, ale nie jest gorszy pod względem natury, tytułów ani czci.

W „Nelson Study Bible” (str. 1991) podano również przykład żony, która nie jest gorsza od męża, ale pełni inną rolę.

Chociaż Jezus potwierdził swoją równość z Ojcem, to w Ewangelii św. Jana 5:18-19 stwierdził również, że jest zależny od Ojca. Więcej informacji można znaleźć w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 64.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 5:18 możemy nazywać Boga naszym Ojcem, skoro nie jesteśmy równi Bogu?

Odp.: Nie, chyba że Bóg nam na to pozwolił. Bóg rzeczywiście pozwala nam nazywać Go naszym Ojcem z szacunkiem. Był to wielki przywilej, jaki dał nam Jezus, rozpoczynając pierwsze dwa słowa swojej modlitwy słowami „Ojcze nasz”.

Pytanie: Skoro Jezus miał wolną wolę, dlaczego w Ewangelii św. Jana 5:19-20 nie był w stanie uczynić niczego poza tym, co widział, że czyni Ojciec?

Odp.: Jezus postanowił być posłuszny we wszystkim, co Ojciec mu nakazał. Jak czytamy w Liście do Hebrajczyków 5:8, Jezus nauczył się posłuszeństwa na ziemi. W Ewangelii św. Jana 5:30 Jezus powiedział, że przyszedł nie po to, by zadowolić siebie, ale Ojca. Nawiasem mówiąc, słowo oznaczające „miłość” w Ewangelii św. Jana 5:20 wskazuje, że Ojciec darzy Syna miłością braterską/przyjacielską (phileo).

Kluczową kwestią jest to, że Jezus powiedział, iż został posłany przez Ojca: w Ewangelii św. Jana wspomniał o tym 25 razy. Jezus nie przyszedł samodzielnie i nie uczynił niczego na ziemi samodzielnie. Więcej informacji można znaleźć w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 66.

Pytanie: Jak dokładnie, w Ewangelii św. Jana 5:19-22, Ojciec najpierw uczynił wszystko, co uczynił Jezus?

Odp.: Chociaż Jezus powiedział, że Ojciec mieszka w Nim, nie jest to główna myśl, którą Jezus tutaj przekazywał.

Oczywiście wszyscy rozumieli, że Ojciec nie narodził się na ziemi i nie został ochrzczony przez Jana Chrzciciela. Jezus mówi raczej, że będzie wykonywał tylko te dzieła, które Ojciec zaplanował dla Niego.

P: Czy w J 5,22 to Jezus nas osądza, czy Ojciec?

Odp.: Jezus powiedział, że Ojciec powierzył Mu cały sąd. Dobrze to pasuje do Dziejów Apostolskich 4:12, gdzie jest napisane, że nie ma pod niebem żadnego innego imienia, przez które ludzie mogliby zostać zbawieni.

P: Jak w J 5,23 mamy czcić Syna tak samo, jak czcimy Ojca, który Go posłał?

Odp.: Naśladowcy Jezusa oddają Mu cześć w następujący sposób:

1. Oddajemy cześć Jezusowi, tak jak czynią to aniołowie w Apokalipsie i Liście do Hebrajczyków 1:6.

2. Modlimy się do Jezusa, tak jak uczynił to Szczepan w Dziejach Apostolskich 7:59.

3. Nazywamy Jezusa Bogiem, jak napisano w Liście do Hebrajczyków 1:8,9.

4. Nazywamy Jezusa „moim Bogiem”, tak jak uczynił to Tomasz w Ewangelii św. Jana 20:28.

5. Wierzymy i jesteśmy posłuszni temu, czego On nauczał, a także temu, czego Jego apostołowie nauczali o Bogu i o Nim samym.

Przestrzeganie tych wersetów Biblii jest jedną z kluczowych rzeczy, która odróżnia sekty Świadków Jehowy, „Drogi” i inne sekty z jednej strony od współczesnych i pierwszych chrześcijan z drugiej strony. Oto, co mówili pierwsi chrześcijanie.

Hilary (355–367/368 r. n.e.) skomentował Ewangelię św. Jana 5:23 następująco: „Skoro bowiem rzeczy, które nie są tej samej natury, nigdy nie są obdarzane równym zaszczytem, a równość zaszczytu nie powoduje rozdzielenia tych, którzy są czczeni. Tajemnica narodzin wymaga jednak równości zaszczytu”. Z książki „O Trójcy Świętej”, tom 9, rozdział 23, str. 162

Justyn Męczennik (ok. 138–165 r. n.e.) powiedział: „Dlatego te słowa wyraźnie świadczą, że On [Jezus] jest potwierdzany przez Tego [Ojca], który ustanowił te rzeczy, jako zasługujący na czczenie jako Bóg i jako Chrystus”. „Dialog z Tryfonem”, rozdz. 63, str. 229

Ignacy, Ireneusz, Tertulian, Nowacjan, Hipolit i inni również wypowiadali się na temat czci należnej Jezusowi jako Bogu.

Pytanie: Co oznacza w Ewangelii św. Jana 5,26 stwierdzenie „mieć życie w sobie”?

Odp.: Chociaż my mamy życie wieczne w niebie, jest to życie wieczne pochodne, które zostało zarówno umożliwione, jak i podtrzymywane przez Boga. Jednak Jezus nie ma życia wiecznego pochodnego, lecz życie wieczne właściwe.

Pytanie: W jaki sposób bycie „Synem Człowieczym”, o którym mowa w J 5,27, stanowi dla Ojca powód, by obdarzyć Jezusa władzą osądzania nas?

Odp.: Pismo Święte nie mówi tego wprost, ale sugeruje odpowiedź. List do Hebrajczyków 2:14-17 mówi, że skoro jesteśmy z krwi i kości, Jezus musiał stać się jednym z nas, aby Jego śmierć mogła nas odkupić. Jezus musiał stać się jednym z nas, aby stać się naszym Arcykapłanem.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 5:28-29, skoro ci, którzy czynili dobro, zostaną wskrzeszeni, aby żyć, oznacza to, że zbawienie przez uczynki jest prawdą?

Odp.: Nie. Nie jest tam powiedziane, że to dobre uczynki sprawiły, iż będą żyć. Dobre uczynki wierzących, choć mogą być ograniczone, są dowodem na to, że są oni dziećmi Bożymi, które będą żyć wiecznie w Nim. Więcej informacji można znaleźć w: „Encyklopedia trudności biblijnych”, str. 369–371; „Trudne powiedzenia Biblii”, str. 496–498; „Kiedy pytają wyznawcy sekt”, str. 167–168 oraz „Kiedy pytają krytycy”, str. 408–409.

Pytanie: Jak w J 5,30 Jezus może być Bogiem, skoro sam z siebie nie mógł nic uczynić? Nawet wyrzucanie przez Niego demonów odbywało się za sprawą palca Bożego, jak podano w Łk 11,20. (Kwestię tę poruszył muzułmanin Ahmad Deedat).

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę dwie kwestie.

a) Jeśli chodzi o wypędzanie demonów za pomocą palca Bożego, Jezus jest Bogiem i NIE działa niezależnie ani wbrew Bogu Ojcu czy Duchowi Świętemu.

b) Kiedy Jezus stał się człowiekiem na ziemi, dobrowolnie i tymczasowo zrezygnował z dużej części swojej mocy i chwały, a w swoim ziemskim stanie szczególnie polegał na Ojcu i Duchu Świętym.

Pytanie: Jaka jest, w świetle J 5,30, kluczowa różnica w naszym życiu między służeniem Bogu z powodu tego, co nam się podoba, i wtedy, gdy nam się to podoba, a służeniem Bogu wtedy, gdy nam się to nie podoba?

Odp.: Posłuszeństwo może być kapryśne, przypadkowe i niepełne, gdy zależy od tego, jak się z tym czujemy. Niektórzy podkreślają, że Bóg zawsze uczyni to, co jest dla nich najlepsze; inni, na wzór modlitwy Jabez z 1 Kronik 4:9-10, chcą służyć Bogu bez cierpienia. Bóg może wysłuchać tej prośby, ale gdzie byłby nowotestamentowy kościół , gdyby Paweł chciał służyć wyłącznie bez cierpienia? Czy myślisz, że Paweł znosił te bicie i uwięzienie, aby zadowolić samego siebie? Dlatego o wiele lepiej jest, gdy jesteśmy posłuszni nie po to, by zadowolić samych siebie.

Z drugiej strony, kiedy jesteśmy posłuszni, odczuwamy przyjemność i radość płynącą od Boga. Dla Pawła i Sylasa bicie i uwięzienie w filipińskim więzieniu nie było przyjemnością, ale z drugiej strony Paweł postrzegał swoich ukochanych Filipian jako swoją radość i koronę (Flp 4:1). Paweł więc nie cierpiał, głosząc ewangelię dla samej przyjemności, ale paradoksalnie w końcu czerpał z tego radość.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 5:31, gdyby Jezus świadczył o samym sobie, czy to sprawiłoby, że Jego świadectwo byłoby nieprawdziwe?

Odp.: Nie, Jezus nie mówi tego w tym miejscu. Jezus odpowiada na zarzut faryzeuszy, że gdyby tylko On sam dawał o sobie świadectwo, to w sądzie nie wystarczyłoby to do potwierdzenia Jego autentyczności. O tym, że jeden świadek nie jest wystarczający, mowa jest w Księdze Powtórzonego Prawa 17:6 oraz w rabinicznej Misznie Kethuboth 2:9, zgodnie z „Evangelical Commentary on the Bible” (s. 854).

Jezus przedstawił czterech świadków: Jana Chrzciciela, swoje cuda, Pismo Święte oraz Boga Ojca. W książce „When Critics Ask” (str. 410) wskazano, że świadectwo Jezusa było w rzeczywistości i osobiście prawdziwe samo w sobie. Jednak dla Żydów świadectwo Jezusa nie było wystarczające z oficjalnego i prawnego punktu widzenia.

Pytanie: Co w Ewangelii św. Jana 5:33-34 jest tak istotne w kwestii świadectwa?

Odp.: Z jednej strony Żydzi, stosując podwójne standardy, twierdzili, że odrzucają Jezusa z powodu braku świadectwa, pomimo Jana Chrzciciela, cudów i mesjańskich proroctw Pisma Świętego. Z drugiej strony kluczowym celem Jezusa i naszym jest bycie świadectwem. Zgodnie z „The Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 291–293) słowo „świadectwo” lub „świadczyć” występuje jako rzeczownik w 60 miejscach Nowego Testamentu, a jako czasownik w 76 miejscach. 30 razy jako rzeczownik i 47 razy jako czasownik pojawia się w Ewangelii św. Jana, 1., 2. i 3. Liście św. Jana oraz w Apokalipsie.

Mamy nauczać i uzasadniać nadzieję, którą mamy (1 List Piotra 3:15b), a także modlić się i pomagać innym. Nie zapominajmy jednak, że innym kluczowym powodem, dla którego wciąż przebywamy na tej ziemi, jest dawanie świadectwa. Czynimy to poprzez nasze słowa i nasze życie. Arabskie przysłowie mówi: „Największą zbrodnią na pustyni jest znalezienie wody i milczenie”. (Cytat pochodzi z wykładu KayLyn Hopper z 29 kwietnia 2018 r.)

Pytanie: Czy w J 5,34 Jezus posługuje się argumentem ad hominem, którego sam nie akceptował?

Odp.: Nie. Najpierw omówimy, czym jest argument ad hominem, a następnie przyjrzymy się słowom Jezusa.

Łacińskie wyrażenie „ad hominem” oznacza „do osoby”. Jest to argument, w który sam mówca nie wierzy, ale przytacza go, aby przekonać słuchaczy. Na przykład, jeśli polityk nie dotrzymuje obietnicy, to ktoś, komu nie zależy na złamanych obietnicach, może o tym wspomnieć, aby przekonać osoby, którym zależy na dotrzymywaniu obietnic, i skłonić je do głosowania na niego. (Można przypuszczać, że ten drugi kandydat lepiej dotrzymywałby obietnic, ale jest to jedynie niewypowiedziane założenie).

Ciekawe jest to, że Jezus, który uzdrawiał w szabat, wywołując sprzeciw, choć mógł poczekać do niedzieli, dokłada tutaj wszelkich starań, by wyjaśnić swoje uzasadnienie w sposób, który słuchacze mogą zrozumieć.

Jezus w pełni zaakceptował to, co powiedział Jan Chrzciciel. Jednak Jezus zasadniczo stwierdził, że posługuje się argumentem ad hominem, ponieważ podczas gdy faryzeusze domagali się wielu świadków, zanim uwierzyli, że coś jest prawdą, Jezus nie zgadzał się z takim podejściem. Jeśli jednak mieli oni stosować to podejście, to Jan Chrzciciel rzeczywiście potwierdził świadectwo Jezusa o Nim samym. Słowa Jana nie „uczyniły” świadectwa Jezusa prawdziwym; jego słowa jedynie pokazały, że było ono prawdziwe.

Dzisiaj ludzie często tracą to rozróżnienie w sądzie. Sędzia lub ława przysięgłych może ogłosić oskarżonego „niewinnym”. W rzeczywistości werdykt nie czyni oskarżonego winnym ani niewinnym. Jest on winny, jeśli popełnił przestępstwo, niezależnie od prawidłowości werdyktu. W Stanach Zjednoczonych, w procesie karnym, jeśli ława przysięgłych uważa, że oskarżony prawdopodobnie popełnił przestępstwo, ale istnieją uzasadnione wątpliwości, otrzymuje ona polecenie uznania oskarżonego za „niewinnego”. Czy to sprawia, że oskarżony jest niewinny? – Nie.

Więcej informacji można znaleźć w książce „When Critics Ask”, str. 410–411.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 5:37 Jezus powiedział Żydom, że nigdy nie słyszeli głosu Boga ani nie widzieli Jego postaci?

Odp.: Oczywiście tłumy, do których przemawiał Jezus, nie słyszały głosu Boga ani nie widziały Jego postaci. Jednak w przeciwieństwie do proroków Starego Testamentu, zwykli Żydzi z czasów Starego Testamentu również nie słyszeli głosu Boga ani nie widzieli Jego postaci. Jednak Jezus nie ogranicza się tutaj jedynie do stwierdzenia faktów. Jest to dla nich nagana. Chociaż nie doświadczyli nawet tego, czego doświadczyli prorocy w Starym Testamencie, teraz sam Bóg stał przed nimi, a oni nadal nie rozpoznawali głosu Boga ani nie widzieli Jego postaci. Więcej informacji można znaleźć w książce „When Critics Ask” na str. 411.

Pytanie: Czy zgodnie z J 5,39 otrzymujemy życie wieczne dzięki wierze w Biblię, czy też nie?

Odp.: Właściwie nie. Życie wieczne jest darem od Boga. Jednak Żydzi mieli częściowo rację, ponieważ Pismo Święte wskazuje nam drogę do Boga, prowadzącą do życia wiecznego. Możliwe jest, że ktoś będzie bardziej skupiony na Piśmie Świętym niż na samym Bogu, tak jak faryzeusze w czasach Jezusa.

P: Jaki był główny problem faryzeuszy w J 5,42-43?

Odp.: Głównym problemem było to, że faryzeusze nie mieli w sercach miłości do Boga. Oznaką tego, że problem leżał w ich sercach, a nie w logice, jest to, że stosowali podwójne standardy w kwestii tego, czy przyjąć Jezusa, czy też nie, w porównaniu z przyjmowaniem innych (J 5,43).

Podobnie kościół w Efezie został ostrzeżony w Apokalipsie 2:4, że porzucił swoją pierwszą miłość. Jeśli ktoś nie ma miłości do Boga, może nadal zachowywać się religijnie i robić wiele rzeczy, które wyglądają dobrze – przynajmniej w oczach świata – ale traci to, co jest najważniejsze.

Również w Ewangelii św. Jana 5:38 Jezus powiedział faryzeuszom, że Słowo nie mieszka w nich. Mogło to wydać się dość szokujące, ponieważ ci faryzeusze poświęcali tak wiele czasu na studiowanie Pisma Świętego. Jednak studiowanie Pisma Świętego a wiara w nie i stosowanie się do niego to dwie różne rzeczy.

Więcej informacji można znaleźć w „Evangelical Commentary on the Bible” (s. 854) oraz w „New International Bible Commentary” (s. 1243).

Pytanie: Czy w J 5,43, skoro Jezus przyszedł w imieniu Ojca, oznacza to, że Jezus ma to samo imię co Ojciec, a zatem Jezus jest Ojcem?

Odp.: Rzeczywiście mają oni wiele wspólnych tytułów. Jednak ja sam mam to samo nazwisko co moi rodzice, ale to nie dowodzi, że wszyscy jesteśmy jedną osobą. W książce „When Cultists Ask” (str. 168–169) napisano, że niektórzy pentekostaliści wyznający doktrynę jedności, tacy jak Campbell (1975), faktycznie tak twierdzą. Gdyby byli w tym konsekwentni, pentekostaliści wyznający doktrynę jedności nigdy nie głosiliby w imieniu Jezusa, ponieważ uważaliby, że wykonywanie czegokolwiek „w imieniu Jezusa” uczyniłoby ich również Jezusem.

Pytanie: W J 5,44, w jaki sposób przyjmowanie czci od innych wiąże się z niewiarą?

Odp.: Jezus nie mówi, że nie podobają się Bogu; Jezus mówi coś jeszcze gorszego. Oni nawet nie próbują podobać się Bogu. A choć to już jest złe, wygląda to jeszcze gorzej, biorąc pod uwagę wysiłek, jaki wkładają w to, by podobać się ludziom.

P: W J 5,45-46, w jaki sposób wszyscy, którzy wierzą w Mojżesza, wierzą w Jezusa? Wielu współczesnych Żydów nie zgodziłoby się z tym.

Odp.: Jezus mógł odwoływać się do Księgi Powtórzonego Prawa 18:18-19. Jeśli ktoś nie słucha słowa nadchodzącego proroka (Jezusa), sam Bóg pociągnie tę osobę do odpowiedzialności. W Ewangelii św. Jana 5:46 jest mowa o czymś podobnym.

Mojżesz był pobożnym prorokiem. Jednak ich znajomość prawa i nauk Mojżesza oraz to, że nie podążali za Tym, na którego one wskazywały, będzie dla nich jeszcze gorszym obciążeniem podczas sądu. Więcej na temat surowszego sądu wynikającego z większej wiedzy można przeczytać w 2 Liście Piotra 2:20-22.

W „Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 60, znajduje się tutaj interesująca uwaga. Posłuszeństwo wobec Mojżesza było dobre, ale to właśnie posłuszeństwo stało się dla nich źródłem pychy. Czytanie Biblii, chodzenie do kościoła, głoszenie ewangelii, unikanie zła oraz ogólnie rzecz biorąc, posłuszeństwo Bogu to wszystko dobre rzeczy, które powinniśmy czynić. Uważaj jednak, aby nie stało się to dla ciebie źródłem pychy.

Pytanie: Dlaczego w J 6,5-6 Jezus zadał pytanie, skoro znał już odpowiedź?

Odp.: W Ewangelii św. Jana 6:6 czytamy, że Jezus zadał to pytanie, aby sprawdzić Filipa. Stosowanie tego, co dziś nazywamy metodą sokratejską, czyli zadawanie uczniowi pytania, na które nauczyciel zna już odpowiedź, jest w porządku. Najwyraźniej uczniowie nie byli z tym obcy, o czym świadczy odpowiedź Piotra na pytanie Jezusa w Ewangelii św. Jana 21:17: „Panie, Ty wszystko wiesz: wiesz, że Cię kocham” (NIV).

W szczególności Filip mógł odpowiedzieć, że spróbuje nakarmić ludzi, że nie ma nadziei na naturalne zaspokojenie tej potrzeby lub że wierzy, iż Chrystus może ich nakarmić.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 6:5-6 Jezus zwrócił się do Filipa, a nie do któregoś z pozostałych uczniów?

Odp.: Chociaż Pismo Święte nie podaje tego jednoznacznie, może zawierać pewną wskazówkę. W Ewangelii św. Jana 6:44 czytamy, że Filip, podobnie jak Andrzej i Piotr, pochodził z Betsaidy, która znajdowała się w tym regionie.

P: Skoro w J 6,13 Jezus mógł tak łatwo rozmnożyć pokarm, po co zbierać resztki?

Odp.: Boże dary, które nam dał, nie powinny się marnować. Jezus nie zawsze miał być z nimi, a chleb przydałby się innym.

Ponadto dwanaście koszy ryb i pięć chlebów jęczmiennych miało swoje znaczenie. Bóg wskazuje na zjednoczenie pogan i Żydów w Chrystusie. Liczba dwanaście symbolizuje plemiona Izraela, a także dwunastu uczniów, natomiast liczba pięć symbolizuje Bożą łaskę wobec wszystkich ludzi, takich jak 5 000 mężczyzn oraz kobiety i dzieci.

Pytanie: Jak Jezus mógł chodzić po wodzie, o czym mowa w J 6,19?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę trzy kwestie.

Morze Galilejskie było bardzo głębokie, więc Jezus nie stosował żadnej sztuczki, chodząc po kamieniach.

Jezus był prawdziwą osobą z krwi i kości, więc nie był to jakiś rodzaj widma bez ciężaru.

Bóg, który stworzył prawa natury, może je unieważnić, kiedy tylko zechce. Nazywamy to cudem, ale być może dla Boga jest to po prostu alternatywny sposób działania.

Obserwacja naukowa

Aby zrozumieć ten nadprzyrodzony cud z naukowego punktu widzenia, należy najpierw zrozumieć, dlaczego woda w ogóle jest w stanie utrzymać jakikolwiek ciężar, na przykład pływającą łódź. W mechanice statystycznej zespół to rozkład prawdopodobieństwa stanów układu. Na powierzchni cieczy cząsteczki wody poruszające się z większą prędkością nieustannie „wyskakują” z cieczy i uciekają do atmosfery. Nazywamy to parowaniem. Większość cząsteczek tego nie robi z trzech powodów:

1) Napięcie powierzchniowe sprawia, że cząsteczki wody są „lepkie” i opierają się rozdzieleniu,

2) Tylko pewien procent cząsteczek wody porusza się z wystarczająco dużą prędkością

3) Tylko pewien procent cząsteczek wody o dużej prędkości porusza się w kierunku do góry.

Możemy zmienić punkt 1), pokrywając powierzchnię jakąś substancją.

Możemy zmienić punkt 2), zwiększając prędkość cząsteczek wody: nazywamy to podgrzaniem wody.

Nie mamy możliwości zmiany punktu 3) (chyba że dysponujemy cieczą magnetyczną i zastosujemy magnesy), a już samo to mogłoby utrzymać cokolwiek.

Gdyby superbohater z komiksu nie posiadał żadnej supermocy poza zdolnością do zmiany prawdopodobieństwa statystycznego, mógłby zrobić niemal wszystko, w tym unosić się w powietrzu, przechodzić przez ściany i przywracać do życia zdezorganizowane martwe komórki.

Pytanie: Co wiemy o mieście Tyberiadzie z J 6,23?

Odp.: W czasach Jezusa było to nowe miasto, ponieważ Herod Antypas zbudował je między 16 a 22 r. n.e. jako swoją stolicę administracyjną. Było to miasto pogańskie; jak podaje „Przewodnik po Biblii” Asimova (str. 822–823), Żydzi unikali go, ponieważ zostało zbudowane na cmentarzu.

Jednak „Encyklopedia Britannica” oraz „Słownik biblijny Wycliffe’a” (str. 1704) podają, że w II wieku pochodził stamtąd redaktor Miszny (ok. 198–220 r. n.e.), Juda hak-Kadhosh. Ponadto około 400 r. n.e. zredagowano tam Talmud. Wśród sławnych rabinów pochowanych w tym miejscu znajdują się Majmonides, Akiba (Akiva), Johanan ben Zakkai oraz Eliezer Wielki.

Więcej informacji można znaleźć w „The New International Dictionary of the Bible”, str. 1014.

Pytanie: W Ewangelii św. Jana 6:27 Jezus powiedział, żebyśmy nie pracowali dla pokarmu, który się psuje. W jaki sposób pracujemy dzisiaj dla pokarmu, który się psuje?

Odp.: Przede wszystkim musimy robić pewne rzeczy z konieczności, na przykład zdobywać pożywienie. Jednak Jezus mówi, że nie powinno to być celem ani głównym punktem naszego życia. Powinniśmy poświęcać naszą energię życiową sprawom wiecznym; a tym, co jest wieczne, a jednocześnie otacza nas ze wszystkich stron, są dusze ludzi.

Być może pomoże tu analogia. Jeśli rano dojeżdżasz do pracy, czy twój szef płaci ci za czas spędzony w drodze? Jeśli nie dojeżdżasz dla przyjemności, a twój szef ci za to nie płaci, to dlaczego nie przestaniesz dojeżdżać do pracy? Odpowiedź zazwyczaj brzmi: „bo muszę, jeśli chcę otrzymać wynagrodzenie”. Idea robienia czegoś, co nie jest produktywne, ale jest konieczne, aby robić to, co jest produktywne, nazywa się „czynnością niezbędną”. W tym życiu jest wiele rzeczy, które musimy robić, a które są właśnie tymi czynnościami pomocniczymi – w rzeczywistości jest ich tak wiele, że możemy nieświadomie popaść w sposób myślenia, że życie polega wyłącznie na tych czynnościach i rozrywce. Jednak te rzeczy są konieczne jedynie po to, by umożliwić nam robienie tego, co jest naprawdę ważne: wielbienie Boga, kochanie innych, przyprowadzanie ludzi do Chrystusa oraz pomaganie im w wzrastaniu w Chrystusie.

Pytanie: Co Jezus miał na myśli w J 6,27b, mówiąc: „Ojciec położył na mnie pieczęć aprobaty”?

Odp.: Jezus był miły Ojcu, został posłany przez Ojca na ziemię i właśnie wypełniał wolę Ojca. Pieczęć aprobaty Ojca była oczywista i przejawiała się w cudach Jezusa. Gdyby ktoś chciał wielbić Ojca, nie odrzuciłby tego, na którym Ojciec położył swoją pieczęć aprobaty. Jezus wielokrotnie wspominał, że zstąpił z nieba w Ewangelii św. Jana 6:33, 38, 41, 50 i 58.

Nawet jeśli jesteś już wierzącym, musisz zadać sobie pytanie: czy twoje życie nosi pieczęć aprobaty Boga? Czy swoim sposobem życia podoba się Bogu?

Pytanie: W J 6,31-36; 48-51 w jaki sposób Jezus jest chlebem (lub manną) życia?

Odp.: Słowo „prawdziwy” w wyrażeniu „prawdziwy chleb” to alethinos, co oznacza autentyczny lub oryginalny. Jezus jest chlebem życia przynajmniej na dwa sposoby.

Dla wszystkich: Jezus podtrzymuje wszystko we wszechświecie, zgodnie z Listem do Kolosan 1:17

Dla wierzących: Słodkie jest życie w Jezusie, który nas karmi, chroni i zachowuje, a także przygotowuje nas do wiecznego przebywania z Nim.

Tak jak Jezus daje wodę żywą (J 4,15), tak właśnie jest On tutaj chlebem życia.

Więcej informacji można znaleźć w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 75.

Pytanie: Skoro w Ewangelii św. Jana 6:37 wszyscy, których Ojciec daje Jezusowi, przychodzą do Niego, a niektórzy nie przychodzą, czy oznacza to, że Ojciec ich Jezusowi nie dał?

Odp.: Tak. Ewangelia zbawienia jest szczerze oferowana wszystkim. Jednak List do Hebrajczyków 4:2 mówi, że Ewangelia jest bezużyteczna dla tych, którzy nie łączą jej z wiarą. Łukasz 7:30 jest drugim przykładem; więcej informacji można znaleźć w omówieniu Łukasza 7:30.

P: Czy w J 6,39 Jezus miał wolę odrębną od woli Boga Ojca, czy też nie?

Odp.: Przeformułujmy to pytanie tak, jak zadał je uczeń czwartej klasy: ile mózgów ma Trójca Święta? Pomijając fakt, że Bóg nie ogranicza się do komórek, można by powiedzieć, że mają swoje własne mózgi. Jezus miał odrębną wolę, co pokazuje Jego modlitwa w Ogrodzie Getsemani. Jednak Jezus zawsze wybierał, by Jego wola była zgodna z wolą Ojca, na co wskazuje również Jego modlitwa w Ogrodzie Getsemani.

P: Czy w J 6,42 narodziny z dziewicy są prawdziwe, skoro Żydzi twierdzili, że znali Józefa, ojca Jezusa?

Odp.: Nie zaprzecza to narodzinom z dziewicy.

Po pierwsze, skoro Józef był mężem Marii, w świetle prawa był on prawnym ojcem Jezusa.

Po drugie, wielu Żydów zakładało, że Józef był również biologicznym ojcem Jezusa. Nie każde założenie, jakie ludzie przyjmują, musi być prawdziwe.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 6,43-70 ludzie narzekają na Boga i co można im powiedzieć, aby im pomóc?

Odp.: Zazwyczaj sprowadza się to do jednej podstawowej przyczyny: Bóg nie spełnił ich oczekiwań. Hiob narzekał na Boga, ponieważ nie widział tego, co działo się za kulisami, ani ostatecznego wyniku. Ludzie również narzekają, ponieważ nie wiedzą, co dzieje się za kulisami, ani nie widzą ostatecznego wyniku.

Pytanie: Jeśli w J 6,43-70 ktoś uważa, że coś w Bogu jest nie do przyjęcia, jak mu odpowiedzieć?

O: Bóg tak naprawdę nie prosił o twoją zgodę. On jest Bogiem, więc może robić, co mu się podoba. Bóg oferuje ci drogę do życia wiecznego, a jeśli tego nie chcesz, pozostaje ci tylko alternatywa. Niektórzy ludzie muszą uwolnić się od swoich uprzedzeń dotyczących Boga. Być może właśnie dlatego Jezus powiedział, że musimy przychodzić do Boga jak małe dzieci (Łk 18,16-17 i Mt 19,14).

Pytanie: Co oznacza stwierdzenie z Ewangelii św. Jana 6:44, 65 oraz 6:37, 39, że nikt nie może przyjść do Jezusa, jeśli Ojciec go nie pociągnie?

Odp.: Greckie słowo może oznaczać „zmuszać”, „przyciągać” (jak przy czerpaniu wody) lub „zabiegać o kogoś/przekonywać”. Więcej informacji na temat greckiego słowa można znaleźć w książce „Now That’s a Good Question”, str. 27–29. Ponieważ greckie słowo ma szeroki zakres znaczeń, różni chrześcijanie w różny sposób uwzględniają ten werset w swojej teologii.

Umiarkowani niekalwiniści twierdzą, że Jezus przyciąga wszystkich zewnętrznie, a oferta zbawienia jest dostępna dla każdej osoby. Wewnętrznie Duch Święty (zwany również Duchem Chrystusa) przekonuje świat (zarówno wybranych, jak i potępionych) o grzechu. Jednak wszyscy, których Ojciec przeznaczył, są przyciągani do nieba, a ci, którzy nie są wybrani, nie przychodzą do Boga. Niektórzy niekalwiniści twierdzą, że predestynacja i przewidywanie idą w parze, podczas gdy inni niekalwiniści utrzymują, że przewidywanie poprzedza predestynację, ponieważ w obu przypadkach, gdy są one wymienione razem w Piśmie Świętym, przewidywanie jest zawsze wymieniane jako pierwsze.

Kalwiniści nie zaprzeczają, że Ewangelię należy głosić wszystkim, ale Ojciec przyciąga tylko wybranych, a ani Ojciec, ani Duch Święty nie działają w sposób zbawczy na rzecz potępionych, ponieważ Jezus nie umarł za nich.

Hiperkalwiniści podzielają w tej kwestii poglądy kalwinistów, z tym wyjątkiem, że nauczają, iż Ewangelię można głosić wszystkim, ale błędem jest oferowanie jej wszystkim.

Więcej informacji znajdziesz w następnym pytaniu.

Pytanie: Czy w J 6,44.65 oraz J 6,37.39 Ojciec przyciąga niektórych ludzi, czy też Jezus przyciąga wszystkich do siebie, jak mówi J 12,32?

Odp.: W tekście greckim jest po prostu napisane, że Jezus przyciąga „wszystkich”. Nie ma tam faktycznie mowy o tym, że Jezus przyciąga „wszystkich ludzi” czy „wszystkich ludzi”. Istnieją trzy poglądy.

Ojciec przyciąga każdą osobę: Jesteśmy tak grzeszni, że nikt nie może przyjść do Ojca, jeśli Ojciec go nie przyciągnie (nie umożliwi mu tego). Jednak Ojciec przyciąga wszystkich. Kiedy w Ewangelii św. Jana 6:37,39 jest mowa o tym, że wszyscy, których Ojciec daje Jezusowi, przyjdą do Niego, oznacza to, że Ojciec przyciąga wszystkich, ale Jezusowi daje tylko tych, których z góry znał (a zatem przeznaczył) na przyjście do Niego. Jednak ta interpretacja jest sprzeczna z dosłownym sensem fragmentu z Ewangelii św. Jana 6:64-65, który wskazuje, że to Ojciec musi przyciągać ludzi i że właśnie to było powodem, dla którego niektórzy nie uwierzyli.

Jezus przyciąga zewnętrznie, a Ojciec wybiera wewnętrznie: Jezus przyciąga do siebie zarówno wybranych, jak i potępionych. Zarówno wybrani, jak i potępieni podejmują decyzję, czy zaufać Jezusowi, czy nie. Jednak Ojciec przeznaczył wybranych, a zatem tylko wybrani są przyciągani przez Ojca.

Wszelkiego rodzaju ludzie – zarówno Ojciec, jak i Jezus – przyciągają wyłącznie wybranych. Nieprzyciąganie każdej osoby jest poglądem kalwinistycznym, propagowanym w „New Geneva Study Bible” (str. 1688).

Więcej informacji można znaleźć w poprzednim pytaniu.

Pytanie: Skoro w J 6,45 jest napisane, że każdy, kogo uczy Bóg, przychodzi do Jezusa, czy oznacza to, że wszyscy, którzy nigdy nie słyszeli o Jezusie, nie mieli szansy uniknąć piekła?

Odp.: Biblia nigdy tego nie mówi. Wręcz przeciwnie, List do Hebrajczyków 11 pokazuje, że Abel, Henoch, Noe i wielu innych najwyraźniej nigdy nie słyszało o Jezusie (gdy żyli na ziemi), a mimo to prawdopodobnie trafili do nieba. W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę jeszcze dwie kwestie:

2. Niemowlęta, które umierają, nigdy nie słyszą o Jezusie. Biblia nigdzie nie mówi, że osoby poniżej wieku odpowiedzialności idą do piekła.

3. Jezus rzeczywiście powiedział w Ewangelii św. Jana 8:24, że wszyscy, którzy Go odrzucają, umrą w swoich grzechach.

Więcej informacji znajdziesz w omówieniu Ewangelii św. Jana 3:36.

Pytanie: Skoro w Ewangelii św. Jana 6,50-51 jest napisane, że ten, kto spożywa chleb niebieski (Jezusa), będzie żył wiecznie i nie umrze, to dlaczego chrześcijanie wciąż umierają?

Odp.: Można to rozumieć na dwa sposoby.

1. Chrześcijanie będą żyć wiecznie w niebie, a zatem osiągniemy stan, w którym nasze uwielbione ciała nigdy nie umrą. Więcej na ten temat można znaleźć w „Believer’s Bible Commentary” na stronie 1505.

2. Ponadto, choć nasze ciała umierają raz, od momentu, gdy po raz pierwszy uwierzyliśmy, nasze duchy nigdy nie umierają. Księga Objawienia określa Jezioro Ognia jako drugą śmierć.

Śmierć fizyczna jest „tylko drobnym szczegółem” w porównaniu z życiem wiecznym lub drugą śmiercią. Ten werset jest ważny, ponieważ mówi nam, że gdy wierzący trafi do nieba, nie ma obawy, że zgrzeszy i upadnie.

Pytanie: Co Jezus naprawdę miał na myśli w Ewangelii św. Jana 6:51-56?

Odp.: Istnieją co najmniej trzy poglądy.

1. Jezus daje wierzącym duchowe pożywienie

Komentarz „Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 297) wskazuje, że skoro Wieczerza Pańska miała miejsce dopiero rok później, odnosi się to do duchowego pokarmu i napoju, które Jezus miał dać wierzącym.

2. Ilustracja duchowej jedności

Jak wskazuje „New Geneva Study Bible” (str. 1673), Jezus przemawiał do tłumów, które w tamtym czasie nie miały jeszcze pojęcia o Wieczerzy Pańskiej. Książka „Hard Sayings of the Bible” (str. 498-500) wyraźnie opowiada się za tym poglądem, sugerując jednocześnie połączenie go z trzecim poglądem.

3. Oprócz obu poprzednich interpretacji – zapowiedź Wieczerzy Pańskiej

Kiedy Jezus powiedział: „…moje ciało, które wydam za życie świata”, przepowiadał swoją śmierć na krzyżu. Podobnie Jezus przepowiadał, że będą o tym pamiętać podczas Wieczerzy Pańskiej.

Więcej na temat tego poglądu można znaleźć w „Komentarzu biblijnym dla wierzących” (Believer’s Bible Commentary), str. 1505. Książka „Trudne powiedzenia Biblii” (Hard Sayings of the Bible), str. 498–500, sugeruje ten pogląd w połączeniu z poprzednim, ponieważ Jan nie opisuje Ostatniej Wieczerzy, a to byłoby jego odpowiednikiem nauczania o znaczeniu komunii.

Kwestie te są w pewnym sensie podobne do problemów interpretacyjnych związanych z „wodą i duchem” w Ewangelii św. Jana 3:5.

Pytanie: Dlaczego w J 6,52–56 Jezus nie wyjaśnił nieporozumienia tłumu?

Odp.: Jezus najwyraźniej chciał wypowiedzieć te słowa właśnie w ten sposób i nie okazał zaskoczenia, że niektórzy w tym momencie odeszli. Mówienie do Żydów o piciu krwi brzmiałoby dla nich obraźliwie. Każda osoba miała tu wybór. Mogła zaufać Bogu, ale tylko w granicach tego, co w pełni rozumiała, albo mogła zaufać Bogu całkowicie, wiedząc, że Bóg będzie i uczyni rzeczy wykraczające poza jej zrozumienie. Jak powiedział pewien chrześcijanin, nie powinniśmy czuć się urażeni tym, co niewyjaśnione. Ponieważ faryzeusze słuchali Jego słów tylko po to, by się im sprzeciwić, Jezus dał im coś, czego mogli się uchwycić.

Pismo Święte nie podaje wszystkich powodów, dla których Jezus przemawiał w ten sposób, ale oto pewna hipoteza. Ludzie, którzy widzieli cuda, mogli uwierzyć w Jezusa niezależnie od tego, czy chcieli podążać za Bogiem, czy nie, ponieważ mieli przed sobą żywy dowód. Jezus zniweczył również nadzieje tych, którzy postrzegali Go jako mesjasza politycznego. Jezus mówił w ten sposób, aby ci, którzy chcieli podążać za Nim na Jego warunkach, mogli to później zrozumieć, a ci, którzy nie chcieli podążać za Nim, mieli pretekst do odejścia.

P: Czy w J 6,53a Jezus nauczał, że chleb faktycznie stał się Jego Ciałem, jak głosi Kościół rzymskokatolicki, nazywając to transsubstancjacją?

Odp.: Nie, ponieważ Jezus (podobnie jak Paweł) często posługiwał się metaforami. Na przykład jesteśmy Ciałem Chrystusa, a jednak nie zamieniamy się fizycznie w Ciało Chrystusa. Jezus nazwał kiedyś Piotra szatanem, ale to nie oznacza, że Piotr przemienił się w szatana; raczej szatan wykorzystywał słowa Piotra, by kusić Jezusa. Kiedy Jezus powiedział, że jest winoroślą w Ewangelii św. Jana 15:1, czy Jezus fizycznie przemienił się w winorośl? Czy Jezus trzymał w rękach swoje „drugie ciało”? – tylko w sensie metaforycznym. To więcej niż kwestia błaha, ponieważ zastosowanie tej zasady decyduje o tym, czy ktoś uważa, że powinien czcić chleb i wino, czy też nie.

Bardziej wyczerpujące odpowiedzi można znaleźć w książkach „When Cultists Ask” (str. 168–173) oraz „When Critics Ask” (str. 412–413).

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 6:60–66 Jezus wydaje się tu niemal fatalistyczny? – Jeśli przyjdą, to przyjdą. Jeśli nie, to nie.

Odp.: Jezus nie był fatalistą, ale dobrze znał ograniczenia słowa. Jeśli ktoś nigdy nie chce powierzyć swojego życia Chrystusowi, nigdy nie zaakceptuje tego, czego nie potrafi udowodnić jako prawdziwego lub fałszywego. Jeśli ludzie nie chcą podążać za prawdą, prawie zawsze znajdą jakąś wymówkę, by tego nie robić.

P: Dlaczego w J 6,67 Jezus wystawił na próbę dwunastu uczniów, pytając, czy oni też odejdą?

O: Jezus wiedział, że oni nie odejdą, ale zadał to pytanie z co najmniej dwóch powodów. Chciał, aby mieli możliwość odejścia; dzięki temu stałoby się dla nich jasne, że pozostanie jest ich własnym wyborem. Po drugie, chciał, by cofnęli się o krok i podjęli – a raczej ponownie podjęli – tę decyzję. Musieli „wyznaczyć granicę” i zdecydować, czy będą towarzyszyć Jezusowi we wszystkim, na dobre i na złe. W podobny sposób Noemi skłoniła Rutę do podjęcia decyzji w Księdze Rut 1:15-18. Oczywiście, jak wskazuje Ewangelia Jana 6:70, Jezus znał już ich decyzję; jednak oni nadal musieli ją podjąć.

Kiedy ktoś taki jak Piotr podjął złą decyzję, zaprzeczając Chrystusowi, Chrystus mógł przywrócić Piotra do łask w Ewangelii św. Jana 21:15-19. Jeśli musiałeś podjąć jakąś decyzję i popełniłeś błąd, nie trzymaj się z dala od Boga z poczucia winy, ale wróć do Niego, prosząc o przebaczenie.

Pytanie: Skoro w J 6,70 Jezus wybrał dwunastu uczniów, a Judasz był jednym z nich, to czy Judasz był jednym z wybranych przez Jezusa?

O: Nie. Podobnie jak inni ludzie, Jezus miał swobodę dokonywania wielu wyborów. Fakt, że Jezus zdecydował się zjeść pewną figę, nie oznacza, że ta figa należy do grona wybranych. Podobnie wybór przez Jezusa dwunastu uczniów różnił się od wyboru wybranych, którzy pójdą do nieba. Więcej informacji można znaleźć w książce „Now That’s a Good Question”, str. 133–134.

P: Co oznacza termin „Żydostwo” w J 7,1 (KJV)?

O: To wyrażenie z Biblii Króla Jakuba odnosi się do Żydów.

P: Kim byli „bracia” Jezusa w J 7,3.5.10 (KJV)?

Odp.: Są to biologiczni przyrodni bracia Jezusa. Mateusz 13:55–56; Marek 6:4; List do Galatów 1:19 oraz List Judy 1 również podają, że Jezus miał braci. Euzebiusz w swoim dziele „ ” („Historia Kościoła”, 318 r. n.e.) 2:23 i 3:20 również podaje, że czterej bracia Jezusa to Jakub (zwany Sprawiedliwym), Józef (lub Józef), Judasz (to samo co Juda) i Szymon. Więcej na ten temat można znaleźć w 1 Liście do Koryntian 9:5.

Pytanie: Kim są „bracia” Jezusa z Ewangelii św. Jana 7:5, którzy w Niego nie wierzyli?

Odp.: Maria była dziewicą, a Józef nie zbliżył się do Marii, gdy narodził się Jezus, i nie miał z nią stosunku „aż do czasu, gdy urodziła syna”, jak podaje Ewangelia Mateusza 1:25. Ewangelia Mateusza 12:46; 13:55-56; Ewangelia Marka 6:3-4; J 2,12; Dz 1,14; 1 Kor 9,5 również wspominają o braciach Jezusa, a Paweł wspomina o „Jakubie, bracie Pańskim” w Ga 1,18–19. Książka „1001 odpowiedzi na pytania biblijne” (str. 39–40) wskazuje również na mesjański Psalm 69,7–9, gdzie jest mowa o „braciach… dzieciach mojej matki”.

Gdyby wierzyli w Jezusa, wydawałoby im się logiczne, że Jezus ujawniłby to wszystko już teraz. Jednak ten werset mówi, że w tamtym czasie NIE wierzyli w Jezusa, więc ich uwaga nie budzi wątpliwości: „Jeśli naprawdę uważasz się za Mesjasza, pokazałbyś to teraz wszystkim”. Więcej informacji można znaleźć w „The Bible Knowledge Commentary: New Testament”, str. 299.

Pytanie: Czy w J 7,7 świat nie nienawidził uczniów, czy też nienawidził ich w J 15,20-21?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę dwie kwestie.

W Ewangelii św. Jana 7:7 uczniowie wciąż się uczyli, a świat jeszcze ich nie nienawidził, ponieważ nie głosili jeszcze konsekwentnie nawrócenia się do Jezusa. Żydzi i Rzymianie nie doszli jeszcze do punktu, w którym chcieliby prześladować chrześcijan.

W Ewangelii św. Jana 15:20-21 Jezus przepowiedział, że wkrótce nadejdzie czas, kiedy świat będzie ich nienawidził, ponieważ należeli do Chrystusa.

P: Dlaczego w J 7,8 Jezus powiedział, że nie idzie lub jeszcze nie idzie na święto?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę pięć punktów.

1. Niektóre rękopisy zawierają sformułowanie „nie idę”. Należą do nich: Sinaiticus, Cantabrigiensis, koptyjski rękopis bohairski, rękopis ormiański oraz Diatessaron.

2. Inne rękopisy, takie jak Bodmer II (125–175 r. n.e.), Bodmer 14, 15 (III wiek) oraz Vaticanus, zawierają sformułowanie „jeszcze nie”.

3. Nawet gdybyśmy znali dokładny tekst grecki, nie można przywiązywać zbyt dużej wagi do konkretnych słów, ponieważ nie wiadomo, czy Jezus mówił tu po grecku, czy po aramejsku.

4. Niezależnie od tego Jezus nie składał obietnicy, lecz wyrażał swoje zamiary, więc obie wersje rękopisów są poprawne.

5. Być może różnice między rękopisami służą Bożemu zamysłowi. Mogą one pokazywać nam, że nie powinniśmy traktować słów Pisma Świętego z nadmierną precyzją.

Pytanie: Dlaczego w J 7,8 Jezus powiedział, że Jego czas jeszcze nie nadszedł?

Odp.: Nie nadszedł jeszcze czas, aby Jezus rozpoczął swoją publiczną działalność, której kulminacją była Jego śmierć na krzyżu za nasze grzechy.

Pytanie: Dlaczego w J 7,10 Jezus najwyraźniej zmienił zdanie i udał się do Jerozolimy, skoro wcześniej powiedział swoim braciom, że nie zamierza tam iść?

Odp.: Jezus nie złamał obietnicy, a raczej zmienił zdanie co do tego, co zamierzał uczynić. Jednak za tą prostą odpowiedzią kryje się ważna lekcja. Istnieje różnica między wyrażeniem zamiaru a obietnicą.

Książka „When Critics Ask” (str. 414) podaje inną odpowiedź. Bracia Jezusa chcieli, aby udał się do Jerozolimy i „jawnie objawił się jako Mesjasz”. Jezus rzeczywiście udał się tam później, ale nie w sposób, w jaki sugerowali to Jego bracia.

Pytanie: Dlaczego w J 7,13 ludzie bali się Żydów? Przecież wszyscy byli Żydami!

Odp.: Ludzie ci obawiali się żydowskich władz. Często warto odróżniać wierzenia i praktyki zwykłych ludzi od oficjalnego nauczania religijnego. Ponadto Ewangelie Mateusza i Marka, skierowane do bardziej żydowskiej publiczności, rozróżniają Żydów będących faryzeuszami od saduceuszy. Jan, pisząc najwyraźniej głównie do odbiorców pogańskich [nieżydowskich], zazwyczaj nie wprowadza takiego rozróżnienia, lecz nazywa ich po prostu Żydami. Jan wspomina o faryzeuszach jedynie w Ewangelii św. Jana 3:1.

P: Czy w J 7,17 wszyscy, którzy decydują się wypełniać wolę Bożą, pójdą do nieba? – nawet hinduiści, muzułmanie, buddyści itp.

Odp.: Jak przekonał się Kain, syn Adama, Bóg nie przyjmuje wszystkich ofiar składanych Mu. Jak pokazuje 1 List do Koryntian 10:20, trzeba przynajmniej składać ofiary Prawdziwemu Bogu. Wiele osób skupia się na tym, jak inne religie nauczają błędnych doktryn i „mieszają ludziom w głowie”. Równie ważne jest to, że znieczulają one ludzi na pragnienie tego, co najlepsze, i „mieszają im w sercu”.

1. W niektórych religiach, w tym w niektórych formach hinduizmu, czynienie dobra nie jest celem. Celem jest raczej doświadczanie zarówno dobra, jak i zła. Dowód na to znajdziesz w następnym pytaniu.

2. W niektórych religiach, w tym w buddyzmie i hinduizmie, wyznawcy nie pragną żyć wiecznie w niebie. Ich celem jest wyrwanie się z niepożądanego cyklu reinkarnacji i osiągnięcie nirwany w buddyzmie lub zjednoczenie się z wiecznym płomieniem w hinduizmie wedantycznym.

3. W niektórych religiach prawda nie ma znaczenia. Hinduizm jest znany jako religia, w której „zasada niesprzeczności” nie jest przedmiotem szczególnej troski.

Pytanie: Czego fałszywa religia, jaką jest hinduizm, uczy na temat czynienia dobra (J 7,17)?

Odp.: Naucza co najmniej dwóch bardzo różnych rzeczy.

Czynienie dobra jest błogosławieństwem. „Dobro to jedno, a przyjemność to coś innego. Te dwie rzeczy, różniące się swoim celem, skłaniają do działania. Błogosławieni są ci, którzy wybierają dobro; ci, którzy wybierają przyjemność, nie osiągają celu”. Katha Upaniszada, str. 16

Z drugiej strony…

1. „Wiedz, że wszystkie stany istnienia – czy to dobroci, pasji, czy ignorancji – przejawiają się dzięki Mojej energii. W pewnym sensie jestem wszystkim, ale jestem niezależny. Nie podlegam gunom materialnej natury, gdyż to one, wręcz przeciwnie, znajdują się we Mnie. Złudzeni przez trzy guny [dobroć, pasję i ignorancję], cały świat nie poznaje Mnie, który jestem ponad gunami i niewyczerpany” Bhagavad Gita 7.12-13, str. 379-380.

2. „Nawet jeśli ktoś popełnia najohydniejszy czyn, to jeśli oddaje się służbie oddania, należy go uważać za świętego, ponieważ jest właściwie ustawiony w swoim postanowieniu”. Bhagavad-gita 9.30, str. 494

3. „Napisano: »Ten, kto zna radość Brahmana, której nie da się wyrazić słowami i której umysł nie jest w stanie pojąć, jest wolny od strachu. Nie dręczy go myśl: «Dlaczego nie postąpiłem słusznie? Dlaczego postąpiłem źle?». Ten, kto zna radość Brahmana, znając zarówno dobro, jak i zło, wykracza poza nie obie«”. Taittiriya Upaniszada, str. 58.

4. „Moi synowie zabijają swoich wrogów, a moja córka jest cesarzową, i odniosłam całkowite zwycięstwo. Mój głos jest najwyższy w uszach mojego męża. Ofiarę, którą złożył Indra i dzięki której stał się chwalebny i najwyższy, właśnie taką złożyłam dla was, o bogowie. „Naprawdę stałam się bez rywali wśród żon. Bez rywali wśród żon, pogromczyni rywali wśród żon, zwycięska i najwybitniejsza, przywłaszczyłam sobie urok innych kobiet, jakby to było bogactwo kapryśnych kobiet”. To połączenie kultu i wczesnych hinduskich „wartości rodzinnych” pochodzi z Rigwedy 10.159.3-5.

Pytanie: Czy w J 7,18 Jezus mówi, że nie ma nieprawości we wszystkich ludziach, którzy szukają chwały Ojca?

Odp.: Nie, Jezus raczej pośrednio odnosi się do Siebie samego, mówiąc, że w Nim nie ma nieprawości.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 7:28 Jezus nauczał w świątyni, skoro w Ewangelii św. Jana 7:10 udał się do Jerozolimy potajemnie, aby nie zostać zauważonym?

Odp.: Gdyby Jezus udał się tam jawnie jako osoba prywatna, władze mogłyby Go łatwo aresztować. Jednak gdy już tam był, znajdując się pośród wielkiego i przychylnego Mu tłumu, nie byłyby w stanie Go aresztować. Chcieliby poczekać, aż wokół będzie jak najmniej ludzi. Jezus i uczniowie spędzili noc poza Jerozolimą w miejscu, gdzie nigdy by ich nie znaleziono – o ile oczywiście nie zostaliby zdradzeni.

P: W J 7,38-39 czytamy: „Gdzie w Piśmie Świętym jest napisane: »strumienie wody żywej będą płynąć z niego«?”.

Odp.: Starożytna literatura nie rozróżniała między dosłownym cytatem, parafrazą jednego zdania a parafrazą ogólnej koncepcji wyrażonej w wielu zdaniach. W „New Geneva Study Bible” (str. 1676) stwierdza się, że choć nie jest to dosłowny cytat z żadnego fragmentu Starego Testamentu ( ), może to być ogólne odniesienie zarówno do Księgi Izajasza 44:3, jak i do Księgi Ezechiela 36:25-27.

Zgodnie z „Evangelical Commentary on the Bible” (s. 857) oraz „Believer’s Bible Commentary” (s. 1512) Żydzi mieli zwyczaj przynoszenia wody ze źródła Gihon lub sadzawki Siloam i wlewania jej do srebrnej misy przy ołtarzu całopalenia podczas śpiewania Psalmów 113–118. Ósmego dnia nie czynili tego.

Pytanie: W J 7,38-39, w jaki sposób strumienie żywej wody wypływają z Jezusa?

Odp.: Tak jak woda daje życie, sprzyja wzrostowi, oczyszcza i gasi pragnienie, tak Jezus obdarza nas tymi darami w sensie duchowym. Zgodnie z Ewangelią św. Jana 7:39 jest to Duch Święty.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 7:39 Duch Święty był na świecie przed przyjściem Jezusa na ziemię?

Odp.: Tak, ale w bardziej ograniczony sposób. W czasach Starego Testamentu Duch Święty był z prorokami, ale przeciętny wierzący w tamtych czasach nie posiadał Ducha Świętego.

P: Co dokładnie oznacza tutaj grecki tekst w J 7,46?

Odp.: W Ewangelii św. Jana 7:46 grecki tekst jest tu bardzo dobitny. Chociaż „Nikt nigdy nie mówił w ten sposób…” (NIV) jest poprawnym tłumaczeniem, bardziej precyzyjne brzmienie to „nigdy żaden człowiek nie przemawiał w taki sposób…” (Wuest), „Nigdy żaden człowiek tak nie mówił” (The Bible Knowledge Commentary: New Testament, str. 302) lub „Nigdy żaden człowiek nie wypowiadał się w ten sposób” (The Expositor’s Bible Commentary, tom 9, str. 88).

Pytanie: W J 7,51–52 nie jestem pewien, czy gdybym żył w czasach Chrystusa, byłbym w stanie samodzielnie zrozumieć wszystko, co miałem robić. Czy to konieczne?

Odp.: Chociaż wtedy być może nie zdołałbyś wszystkiego rozgryźć samodzielnie, to kto powiedział, że dzisiaj też jesteśmy w stanie wszystko rozgryźć na własną rękę? Dlatego właśnie musimy prosić Boga o pomoc i potrzebujemy wsparcia od siebie nawzajem. Każdy, pozostawiony samemu sobie, może dojść do jakichś głupich i bezsensownych poglądów. Potrzebujemy pomocy Boga oraz siebie nawzajem, aby sobie pomagać i korygować się.

P: Czy w J 7,52 Jezus pochodził z Betlejem w Judei, czy z Nazaretu w Galilei?

Odp.: I z jednego, i z drugiego; Jezus urodził się w Betlejem w Judei, a wychował się w Nazarecie w Galilei.

P: Dlaczego w J 7,52 twierdzono, że z Galilei nigdy nie pochodził prorok, skoro Jonasz pochodził z tego regionu, z Gath-Hepher, położonego około trzech mil od Nazaretu? (Kwestię tę porusza sceptyczny „Przewodnik po Biblii” Asimova, str. 971).

Odp.: Należy zauważyć, że mówcami byli niewierzący Żydzi. Chociaż Jonasz prawdopodobnie pochodził z Gat-Heferu niedaleko Nazaretu, nie jest to pewne. Biblia nie mówi: „żaden prorok nigdy nie pochodził z Galilei”. Powiedzieli raczej: „żaden prorok nigdy nie pochodził z Galilei”. Mówcy, którzy odrzucili Jezusa, prawdopodobnie mylili się w tej kwestii.

Dlaczego Jezus przemówił w taki sposób? Nie próbował po prostu wywoływać zamieszania dla samego zamieszania i z pewnością nie robił tego tylko po to, by zwiększyć swoją popularność. Niektórzy mogą sądzić, że Jezus powinien był odpowiedzieć w bardziej przyjazny sposób. Jednak najwyraźniej Jezus naciskał na ludzi, by podjęli decyzję – niezależnie od tego, jaką. Twierdzili oni, że odrzucają Go z najbłahszych powodów. Gdyby Jezus po wszystkich innych cudach dokonał dla nich jeszcze jednego cudu, czy zmieniłoby to coś znaczącego? Nie. Problemem nie był brak informacji ani brak referencji; chodziło o to, by skłonić ich do podjęcia decyzji.

Pytanie: Co mówią współczesne angielskie tłumaczenia Biblii w J 7:53–8:11?

Odp.: W Biblii KJV fragment ten występuje bez komentarza.

W NKJV fragment ten znajduje się w tekście z przypisem: „NU umieszcza fragment od 7:53 do 8:11 w nawiasach, uznając go za nieobecny w tekście oryginalnym. Fragment ten występuje jednak w ponad 900 rękopisach Ewangelii św. Jana”.

Wczesna wersja NASB umieszcza ten fragment w nawiasach z przypisem: „Większość starożytnych źródeł pomija fragment Jana 7,53–8,11. Te, które go zawierają, znacznie się od siebie różnią”.

Wersje NASB z 1995 r. i NASB z 2020 r. umieszczają ten fragment w nawiasach. Przypis brzmi: „Późniejsze rękopisy dodają historię o kobiecie przyłapanej na cudzołóstwie, numerując ją jako Ewangelię św. Jana 7:53–8:11”.

Wuest przetłumaczył ten fragment bez komentarza.

W BSB znajduje się informacja: „Niektóre wczesne rękopisy nie zawierają fragmentu od Ewangelii św. Jana 7:53 do 8:11”.

W NIV fragment ten jest wyróżniony osobnymi wierszami wraz z komentarzem: „[Najwcześniejsze rękopisy i wiele innych starożytnych źródeł nie zawiera fragmentu od Jana 7:53 do 8:11]”.

W RSV fragment ten znajduje się w tekście wraz z przypisem: „Niektóre starożytne źródła wstawiają fragment 7,53–8,11 albo na końcu tej Ewangelii, albo po Łk 21,38, z różnicami w tekście. Inne pomijają go całkowicie”.

W tłumaczeniu NRSV fragment ten umieszczono w nawiasach wraz z przypisem: „W najstarszych źródłach brakuje fragmentu 7,53–8,11; inne źródła dodają ten fragment tutaj, po wersecie 7,36, po wersecie 21,25 lub po Łk 21,38, z różnicami w tekście; niektóre oznaczają ten fragment jako wątpliwy”.

Williams tłumaczy ten fragment, umieszczając na dole dwie przypisy, z których oba wskazują, że najlepsze rękopisy pomijają ten fragment.

Więcej informacji można znaleźć w książce „When Critics Ask”, str. 414–415.

Pytanie: Dlaczego w J 8,3–4 faryzeusze przyprowadzili do Jezusa kobietę przyłapaną na gorącym uczynku cudzołóstwa, a nie mężczyznę?

Odp.: To dobre pytanie, zwłaszcza że Księga Powtórzonego Prawa 22:22-24 mówi, iż należało przyprowadzić oboje. Wydaje się, że mniej zależało im na sprawiedliwości wobec mężczyzny niż wobec kobiety. A może w ogóle nie zależało im na sprawiedliwości, a jedynie na zastawieniu pułapki na Jezusa. Encyklopedia trudności biblijnych, str. 372, „When Critics Ask”, str. 415, a także Josh McDowell (w wykładzie) również zwrócili uwagę na tę niezgodność z prawem.

P: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 8:3-4 wskazuje, że Jezus nie akceptował kary śmierci?

O: Nie, ale postępowanie nie przebiegło prawidłowo, ponieważ mężczyzny nie postawiono przed sądem. Więcej informacji znajdziesz w poprzednim pytaniu.

P: W J 8,3-4 – gdzie w Starym Testamencie znajduje się nakaz ukamienowania kobiety za cudzołóstwo (kwestię tę poruszył muzułmanin)?

O: Kara śmierci za cudzołóstwo została przewidziana w Księdze Kapłańskiej 20:10 oraz w Księdze Powtórzonego Prawa 22:22-24. Sposób wykonania kary, czyli ukamienowanie, podano w Księdze Powtórzonego Prawa 22:24 na przykładzie mężczyzny, który obcował z dziewicą zaręczoną z mężczyzną mieszkającym w tym samym mieście.

Pytanie: W Ewangelii św. Jana 8:6, w opowieści o kobiecie przyłapanej na cudzołóstwie, co Jezus napisał na piasku?

Odp.: W odpowiedzi należy uwzględnić sześć kwestii.

1. Większość rękopisów biblijnych podaje sformułowanie „napisał na ziemi”. Należą do nich m.in. rękopis Cantabrigiensis, lekcjonarz bizantyjski, koptyjski rękopis bohairski i inne.

2. Jednak rękopisy ormiańskie (z V i IX wieku) mówią: „napisał na ziemi grzechy każdego z nich”.

3. Z kolei inne rękopisy i autorzy nie zawierają tej części Ewangelii św. Jana. Należą do nich: Bodmer 2, Bodmer 14, 15, Sinaiticus, Vaticanus, Alexandrinus, koptyjski sahidicki, gotycki oraz Diatessaron.

4. Zakładając, że większość rękopisów jest poprawna, Pismo Święte milczy na temat tego, co Jezus uczynił z kijem na ziemi. Encyklopedia trudności biblijnych, str. 371–373, stwierdza, że cokolwiek to było, przekonało ich o ich własnych grzechach. Niektórzy spekulują, że Jezus zapisywał ich grzechy lub imiona dziewczyn niektórych z nich.

5. Przyprowadzono jedynie kobietę przyłapaną na gorącym uczynku; mężczyzny nigdy nie przyprowadzono. Być może w tłumie znajdowali się niektórzy z mężczyzn, z którymi kobieta dopuściła się cudzołóstwa.

6. Z drugiej strony, w książce „Now That’s a Good Question” (str. 586–587) napisano, że nie tylko tego nie wiemy, ale nie mamy też pewności, czy Jezus w ogóle coś napisał. Być może po prostu rysował coś od niechcenia, zastanawiając się nad sprawą. Jednak coś sprawiło, że wszyscy mężczyźni nagle odeszli.

Pytanie: Skoro w J 8,11 Jezus postępował zgodnie z Prawem Mojżeszowym, dlaczego nie potępił tej kobiety?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę dwie kwestie.

Jezus nie był zobowiązany do wymierzenia kary kobiecie, o której wiedział, że jest winna, ponieważ: 1) Jezus nie pełnił tu funkcji władzy państwowej; 2) to Jezus sam ustanowił to prawo; oraz 3) procedura nie była prawidłowa, ponieważ nie sprowadzono również mężczyzny.

Jednak Jezus faktycznie przestrzegał Prawa Mojżeszowego. Musiał być oskarżyciel, a nie było żadnych oskarżycieli. Ponadto cała sytuacja była dziwna, ponieważ została przyłapana na gorącym uczynku, a mimo to nie przyprowadzono żadnego mężczyzny.

Pytanie: W jaki sposób, zgodnie z J 8,12, Jezus jest światłością świata?

Odp.: Światło jest niezbędne w naszym życiu. Nie tylko przyciąga ludzi, ale także chroni ich przed potknięciem się w ciemności, pozwala nam zbadać samych siebie, rozpoznać się nawzajem i cieszyć się pięknem. Już wtedy ludzie zdawali sobie sprawę, że bez światła rośliny domowe nie rosną. Jezus jest dla nas ważniejszy nawet niż światło fizyczne.

P: Dlaczego w J 8,13-14 faryzeusze twierdzili, że skoro Jezus sam o sobie świadczył, to Jego świadectwo nie jest ważne?

O: Gdyby ktoś wysunął twierdzenie bez dowodów, byłoby ono podejrzane. Jezus uważał, że dziwne byłoby stosowanie tego do Niego. W końcu Ojciec w pewnym sensie dał wszystkim świadectwo o Jezusie poprzez proroctwa spisane setki, a nawet tysiące lat wcześniej, a także poprzez to, że Jezus dokonywał wówczas wielu cudów.

P: Dlaczego w J 8,14-18 Jezus odpowiedział faryzeuszom w taki sposób?

Odp.: Prawdopodobnie istnieje wiele powodów.

1. Będąc częścią tej kultury, Jezus rozumiał ogólne uprzedzenia faryzeuszy.

2. Jezus rozumiał tych faryzeuszy indywidualnie.

3. Jezus często celowo posługiwał się mową przenośną (J 16,25.29).

4. Być może miłosierdziem było nie mówić zbyt wiele tym, którzy Go odrzucali, jak pokazują 2 List Piotra 2:21-22 i Ewangelia Jana 15:22-25.

Również w J 8,17 Jezus powiedział „wasze prawo”, ponieważ Jego stosunek do prawa różnił się od ich, podobnie jak Jezus mówił „mój Ojciec” i „wasz Ojciec”, ale nie „Ojcze nasz” – z wyjątkiem sytuacji, gdy uczył ich Modlitwy Pańskiej. Więcej informacji można znaleźć w: Lenski, R.C., The Interpretation of St. John’s Gospel, s. 605.

P: Czy w J 8,17 i J 10,34 Jezus powiedział „wasze” prawo?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę trzy kwestie.

W J 8,17 grecki Nowy Testament Alanda (1975) nie wymienia żadnych greckich rękopisów, w których występowałoby sformułowanie „wasze prawo”. Mówią one po prostu „prawo”.

Jeśli chodzi o J 10,34, większość rękopisów w tym miejscu zawiera sformułowanie „prawo”. Należą do nich: Bodmer II (125–175 r. n.e.), Bodmer 14, 15 (początek III wieku), Sinaiticus, Vaticanus, Alexandrinus, Lekcjonarz Bizantyjski, koptyjski sahidicki, koptyjski bohairski, gotycki, ormiański, Atanazjański

Jednak niektóre rękopisy w Ewangelii św. Jana 10:34 zawierają sformułowanie „wasze prawo”. Należą do nich: papirusy Chester Beatty I (100–150 r. n.e.), Sinaiticus (poprawiony), Cantabrigiensis oraz pisarze Tertulian (198–220 r. n.e.) i Hilary z Poitiers (355–367/368 r. n.e.).

Pytanie: W J 8,18–19 Jezus mówił o swoim Ojcu, więc co jest złego w pytaniu Jezusa, gdzie jest Jego Ojciec?

Odp.: Podczas gdy Jezus mówił o Bogu Ojcu w Niebie, pytający nie miał tego na myśli. Pytający oskarżał Jezusa o to, że urodził się poza związkiem małżeńskim. Pytający z „ ” nie szukał odpowiedzi od Jezusa; chciał jedynie przypomnieć tłumowi o „niejasnościach” dotyczących narodzin Jezusa, aby zdyskredytować Go w oczach tłumu. Zadał jednak to pytanie w formie pytania, aby nie było tak oczywiste, do czego dążył.

Pytanie: Czy w J 8,20 (KJV) Jezus znajdował się w skarbcu?

Odp.: Jezus przemawiał w tej części świątyni, która znajdowała się w pobliżu miejsca, gdzie przyjmowano ofiary. Nie przebywał w samym pomieszczeniu, w którym przechowywano pieniądze.

P: W J 8,24.58; J 13,19 oraz J 18,5.6, oprócz „Ja jestem”, jakie inne tytuły łączą Ojca i Jezusa?

Odp.: Oto częściowa lista tytułów Boga z Starego Testamentu oraz tytułów Jezusa z Nowego Testamentu.

Pytanie: Jak to możliwe, że w J 8:29 Ojciec [rzekomo] nigdy nie opuści Jezusa, skoro Jezus powiedział: „Boże mój, Boże mój, czemuś mnie opuścił?” w Mt 27:46 i Mk 15:34?

Odp.: Ewangelia Jana 8:29 NIE mówi, że Ojciec nigdy nie opuści Jezusa. Mówi ona: „nie pozostawił mnie samego” (NIV) lub „nie pozostawił mnie samego” (rozszerzone tłumaczenie Wuesta), a KJV brzmi: „nie pozostawił mnie samego”. Ojciec rzeczywiście opuścił Jezusa na krzyżu, ale z drugiej strony, gdy Jezus umierał, powiedział: „W Twoje ręce powierzam ducha mojego” (Łk 23,46).

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 8:31 trwanie w słowie Jezusa jest warunkiem bycia Jego uczniem?

Odp.: Jest to dowód, a nie warunek wstępny. Analogia może pomóc w udzieleniu odpowiedzi na to pytanie. Czy oddychanie jest warunkiem bycia żywym? Oddychanie jest dowodem bycia żywym. Jednakże, choć można bez końca przeprowadzać sztuczne oddychanie na zwłokach, nie ożywi to zwłok. Co więcej, żywa osoba może wstrzymać oddech na kilka minut, ale potem poczuje silną potrzebę ponownego oddychania i to zrobi.

W podobny sposób wytrwałość w posłuszeństwie słowu Jezusa jest dowodem nowego życia w Chrystusie. Osoba niebędąca chrześcijaninem może przez pewien czas przestrzegać tych samych przykazań, ale nie oznacza to, że poprosiła Jezusa, by stał się Panem i Zbawicielem jej życia. Chrześcijanin może przez jakiś czas zdecydować się nie być posłusznym Jezusowi, ale jeśli jest prawdziwie zbawiony, poczuje silną potrzebę powrotu do Chrystusa i tak uczyni.

P: Co Jezus miał na myśli w J 8,32, mówiąc: „uwolnię was”?

Odp.: Jezus uwalnia nas na co najmniej cztery wspaniałe sposoby.

W sensie prawnym: Bóg ogłasza, że wszystkie nasze grzechy zostały „w całości odpokutowane” dzięki darowi śmierci Jezusa na krzyżu

W tym życiu jesteśmy uwalniani z niewoli grzechu i przymusu grzeszenia.

W perspektywie wieczności jesteśmy uwolnieni od drugiej śmierci i będziemy żyć wiecznie z Bogiem, bez obawy przed upadkiem.

Na co dzień możemy prowadzić życie pełne nadziei, miłości i radości w wolności Chrystusa.

Więcej informacji znajdziesz w książce „Now That’s a Good Question”, str. 578–579.

Pytanie: Jak to się stało, że w Ewangelii św. Jana 8,37 nie było w ich sercach miejsca na słowo Jezusa?

Odp.: Jezus podał bardzo trafny opis. W ich specyficznej logice nie było miejsca na to, by Mesjasz przyszedł pośród nich. W ich sercach nie było pragnienia, by ujrzeć Mesjasza. Nie mieli zamiaru czekać na Mesjasza ani podążać za Nim, gdyby przyszedł i nie spełnił ich oczekiwań. Nie dało się ich nauczyć nie dlatego, że nie potrafili zrozumieć, ale dlatego, że nie chcieli zrozumieć; nie byli niezdolni, ale niechętni.

Jezus nie krytykował jedynie ich wniosków. Krytykował raczej ich obojętność wobec poszukiwania prawdy.

Dzisiaj chrześcijanie, którzy szukali prawdy, mogą naiwnie sądzić, że wszyscy inni, czy to w sposób właściwy, czy niewłaściwy, również szukają prawdy. Wielu musi najpierw zapragnąć odnaleźć prawdę, zanim jej odkrycie przyniesie im jakąkolwiek korzyść.

Pytanie: Dlaczego w J 8,44 Jezus powiedział ludziom, którzy cenili swoje pochodzenie, że ich ojcem jest diabeł?

Odp.: Przypuszczam, że stało się tak, ponieważ Jezus nigdy nie uczęszczał na kurs „Jak zdobywać przyjaciół i wywierać wpływ na ludzi”. Polityczna poprawność Jezusa jest tutaj, podobnie jak w innych przypadkach, wysoce wątpliwa.

Mówiąc poważnie, Jezus bardziej troszczył się o nich i ich wieczne przeznaczenie niż o to, czy podobają im się Jego słowa.

Dzisiaj jednym z powodów, dla których niektórzy chrześcijanie (w tym ja) są winni tego, że nie dzielą się Ewangelią tak często, jak powinni, jest to, że bardziej cenili sobie przyjaźń niż troskę o przyjaciela.

P: Jak w J 8,47 ci, którzy są z Boga, słyszą słowo Boże?

Odp.: Ci, którzy są z Boga, słyszą słowo Boże w dwóch różnych znaczeniach.

Wierzący już usłyszeli słowo Boże, przyjęli je z radością i powierzyli swoje życie Bogu.

Wybrani mogą jeszcze nie być zbawieni. Jednak termin „wybrani” oznacza, że prędzej czy później zostaną zbawieni.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 8:48 próbowali „obrazić” Jezusa, oskarżając Go o to, że jest Samarytaninem?

Odp.: Uznali to za wielką zniewagę, a Jezus doskonale rozumiał, w jakim stopniu wyrażali w ten sposób swoją pogardę wobec Niego. Jednak Jezus nie uznał tych słów za zniewagę i najwyraźniej nawet nie zadał sobie trudu, by na to odpowiedzieć.

P: Jak to jest, że w J 8,50 Ojciec jest sędzią, skoro w J 5,22 jest napisane, że „Ojciec nikogo nie sądzi, lecz cały sąd powierzył Synowi”?

Odp.: Najpierw to, co nie jest odpowiedzią, a potem sama odpowiedź. Istnieją dwa rodzaje sądów: sąd przed Wielkim Białym Tronem oraz sąd przed tronem Chrystusa (bema), podczas którego wierzący otrzymają nagrody. W języku greckim istnieją różne słowa oznaczające „sąd”, które mają znaczenie „rozróżniania” i „potępiania”. Jednak biorąc pod uwagę różnice w czasie, greckie słowo w obu wersetach jest takie samo: krinei.

Odpowiedź brzmi: w przypadku sądu nad wszystkimi ludźmi Ojciec jest ostatecznym sędzią i władzą, ale Ojciec nie osądza niczego inaczej niż poprzez Jezusa. Biblia mówi wyłącznie o Ojcu jako o tym, który nas przeznacza, ale jesteśmy przeznaczeni i zbawieni przez Chrystusa. Jan 5:22 nie mówi jedynie, że Ojciec pozwala Jezusowi osądzać niektórych ludzi; raczej Ojciec nie osądza niczego poza tym, co powierzył Chrystusowi.

Oto jak to wygląda w Objawieniu 20:11-15. Ten, który zasiada na wielkim białym tronie, to najprawdopodobniej Ojciec. Są tam dwie księgi: księga uczynków i Księga Życia. Księga Życia to „Księga Życia Baranka”, zgodnie z Objawieniem 21:27. Ojciec skazuje na Jezioro Ognia wszystkich, którzy nie są zapisani w Księdze Życia Baranka.

Pytanie: W jaki sposób, zgodnie z Ewangelią św. Jana 8:51, ci, którzy przestrzegają słów Jezusa, nigdy nie zaznają śmierci?

Odp.: Odpowiedź znajdziesz w omówieniu fragmentu z Ewangelii św. Jana 6:50-51.

P: Czy w J 8,57 może to oznaczać, że Jezus miał naprawdę około 50 lat, jak nauczał Ireneusz z Lyonu (182–188 r. n.e.)?

Odp.: Nie. Ireneusz był wielkim nauczycielem wczesnego chrześcijaństwa, ale nawet dobrzy nauczyciele chrześcijańscy mogą popełniać błędy, a w tej kwestii Ireneusz całkowicie się mylił (Ireneusz, „Przeciw herezjom”, księga 2, rozdz. 22.6, str. 392). To faryzeusze twierdzili, że Jezus miał mniej niż 50 lat. Być może chcieli wyolbrzymiać Jego młodość. Kiedy analizujesz werset z Biblii, niezwykle ważne jest, aby zidentyfikować osobę wypowiadającą te słowa.

Pytanie: Dlaczego w J 8,58 Jezus użył tutaj imienia Bożego?

Odp.: Jezus jasno mówił Żydom, że nie był tylko prorokiem, nie był tylko Mesjaszem, ale że Jezus był samym Bogiem. Abraham znał to imię, ale to Mojżeszowi przy płonącym krzewie (Księga Wyjścia 3) sam Bóg po raz pierwszy objawił pełne znaczenie swojego imienia

Pytanie: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 8:58 oznacza, że Jezus istniał wcześniej, ale nie istniał odwiecznie, jak nauczają Świadkowie Jehowy (Rozważania na podstawie Pisma Świętego, 1989, str. 418)?

O: Nie. W Ewangelii św. Jana 8:58 czytamy, że Jezus istniał jeszcze przed narodzinami Abrahama, ale nie podano, jak długo Jezus istniał przed narodzinami Abrahama. Ewangelię św. Jana 1:1 mówi nam jednak: „Na początku było Słowo…”, i nic nie zostało stworzone inaczej niż przez Chrystusa. W książce „When Cultists Ask” (str. 173–174) napisano, że jest to ten sam termin, którego używa się w odniesieniu do Boga Ojca, a takie użycie wcale nie oznacza, że Bóg Ojciec miał jakiś moment, w którym po raz pierwszy zaczął istnieć.

Pytanie: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 8:58 oznacza, że wszyscy ludzie mają w sobie boską obecność „Ja Jestem”, jak nauczają zwolennicy ruchu New Age – Mark i Elizabeth Clare Prophet (w książce „Lost Teachings of Jesus”, str. 87) oraz Mary Baker Eddy, założycielka Chrześcijańskiej Nauki (w książce „Science and Health with Key to the Scriptures”, str. 333–334)?

Odp.: Nie. Zwróć uwagę na temat przemowy Jezusa oraz reakcję Żydów. Jezus mówił o sobie samym, a nie o nas. Żydzi zareagowali negatywnie, ponieważ dostrzegli, że Jezus twierdził, iż On sam jest Bogiem. Nikt w Ewangeliach ani żaden z pisarzy wczesnego Kościoła nigdy nie wymyślił idei, że Jezus miał na myśli, iż „Ja Jestem” odnosi się do wszystkich ludzi. Więcej informacji znajdziesz w książce „When Cultists Ask”, str. 174.

P: Dlaczego w J 8,59 Jezus, który jest Bogiem, ukrył się w tym miejscu?

Odp.: Jezus ukrył się, ponieważ próbowano Go ukamienować. Jezus był Bogiem, nawet na ziemi, ale jak pokazuje List do Filipian 2:7, Jezus dobrowolnie ogołocił samego siebie i stał się niczym, gdy przyszedł na ziemię. Człowiek może wypełniać wolę Bożą i jednocześnie ukrywać się przed złoczyńcami.

P: Czy w Ewangelii św. Jana 9:1 ten człowiek urodził się niewidomy z powodu grzechów, które popełnił przed reinkarnacją, jak naucza chrześcijańska szkoła Unity?

Odp.: Gdyby Jezus powiedział: „Ten człowiek urodził się niewidomy z powodu grzechów, które popełnił przed narodzeniem się w tym życiu”, wówczas szkoła chrześcijaństwa zwana Unity miałaby rację.

Jednak Jezus nie tylko tego nie powiedział, ale powiedział coś przeciwnego. W rzeczywistości ten werset można wykorzystać, by wykazać, że reinkarnacja NIE była czynnikiem wpływającym na ślepotę tego człowieka. Konkretnie, gdy zapytano Jezusa, czy ten człowiek, czy jego rodzice zgrzeszyli, Jezus odpowiedział: ani jeden, ani drugi.

Więcej informacji można znaleźć w książce „When Cultists Ask” (str. 174–175) oraz w książce Todda Ehrenborga „Mind Sciences: Christian Science, Religious Science, Unity School of Christianity” (pod redakcją Alana W. Gomesa, str. 7).

Pytanie: Dlaczego dokładnie ten człowiek urodził się niewidomy (J 9,1-3)?

Odp.: Jezus powiedział, że nie było to spowodowane ani jego grzechem, ani grzechem jego rodziców. Ludzie na ogół cierpią w tym życiu, w tym z powodu wad wrodzonych, ponieważ rodzimy się jako upadłe istoty żyjące w upadłym świecie. Jednak w konkretnym przypadku tego człowieka jego ślepa wzrok miał służyć chwale Boga, ponieważ Jezus go uzdrowił, a jego oczy miały stać się świadectwem, dzięki któremu inni mogliby dostrzec prawdę o Jezusie.

W przeciwieństwie do tego późniejsze nauczanie rabinów żydowskich miało gotowe wyjaśnienie, dlaczego ludzie cierpią na choroby. Obrzęk oznaczał, że dana osoba popełniła grzech seksualny; żółtaczka była wynikiem nieugaszonej nienawiści, ubóstwo i upokorzenie oznaczały grzech pychy, a dolegliwość wątroby (?) oznaczała obgadywanie za plecami. W Szabat 55a znajduje się stwierdzenie: „Nie ma śmierci bez grzechu, nie ma kary bez złego uczynku”. Więcej informacji na ten temat można znaleźć w „The Expositor’s Greek Testament”, tom 4, str. 475.

Pytanie: Co Jezus miał na myśli w Ewangelii św. Jana 9:4, mówiąc, że nadchodzi noc, w której nikt nie będzie mógł pracować?

Odp.: Odpowiedź ma dwa aspekty.

Wkrótce ten etap Bożego działania, kiedy Jezus chodził po ziemi, dobiegnie końca.

Przez krótki czas, między ukrzyżowaniem a zmartwychwstaniem, wszyscy mieli się rozproszyć. Nie mieli już pełnić służby w znaczący sposób aż do Pięćdziesiątnicy, 50 dni po Paschę.

Co najważniejsze, Żydzi byli otwarci na nowe nauczanie Jezusa, a ta otwartość wkrótce zniknie po pierwszych dniach istnienia wczesnego Kościoła.

Dzisiaj w pracy duszpasterskiej nadal potrzebne jest wyczucie czasu. Kraje otwierają się na Ewangelię lub zamykają przed nią w zależności od panującego reżimu politycznego. Całe kultury stają się bardziej otwarte lub zamknięte w zależności od ich dobrobytu, mediów i innych ziemskich (i nie tylko ziemskich) wpływów.

Pytanie: Dlaczego w J 9,6 Jezus ulepił glinę ze swojej śliny, skoro mógł po prostu wypowiedzieć słowa?

Odp.: Jezus miał do dyspozycji wiele sposobów, by uzdrowić tego człowieka. Być może Jezus chciał w ten sposób podkreślić, że jako Słowo Boże to właśnie On stworzył człowieka, w tym jego oczy, z prochu ziemi. Technicznie rzecz biorąc, Jezus nie przywrócił mu wzroku, ponieważ ten człowiek nigdy go nie posiadał. Jedna z teorii głosi, że mężczyzna nie miał gałek ocznych, więc Jezus jako Stwórca tworzył je od nowa. Ponadto tradycje rabiniczne zabraniały ugniatania gliny w szabat, a Jezus łamał tę tradycję. Więcej informacji można znaleźć w „The Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 307) oraz w „Believer’s Bible Commentary” (str. 1520–1521).

P: Dlaczego w J 9,7 Jezus wysłał go do sadzawki Siloam?

Odp.: Jezus mógł go uzdrowić od razu, na miejscu, bez konieczności udawania się do sadzawki, a Siloam znajdowało się w południowo-wschodnim krańcu miasta, w pewnej odległości. Niewidomy, który prawdopodobnie przez całe życie polegał na pomocy innych, musiałby wykazać się inicjatywą i poprosić kogoś, by zaprowadził go do sadzawki. Wielu mieszkańców Jerozolimy widziało tego niewidomego, z błotem na oczach, idącego przez miasto, by udać się do sadzawki w celu uzdrowienia. Byłby to niezwykły widok. Więcej informacji można znaleźć w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 101–102.

Pytanie: Dlaczego w J 9,7 istotne jest to, że słowo oznaczające sadzawkę, „Siloam”, oznacza „posłany”?

Odp.: Jan uznał to za istotne, ponieważ specjalnie zwraca na to naszą uwagę. Z jednej strony mężczyzna udał się tam, by się umyć, ponieważ został tam wysłany przez Jezusa. Sam Jezus był „posłanym”, wysłanym przez Ojca. Jako wierzący jesteśmy „posyłani” przez Boga do różnych miejsc i w różne okoliczności. Bóg nie zawsze wysyła nas do najprzyjemniejszych miejsc, ale do tych, do których chce, abyśmy się udali.

Z drugiej strony jedynym dużym basenem w okolicy był Siloam i „z pewnością wydaje się to niezwykłym zbiegiem okoliczności”, że pojawiłaby się taka gra słów: człowiek wysłany do basenu „wysłanego”? – z tym że u Boga nie ma zbiegów okoliczności. Bóg może wglądać w historię i ją zmieniać, by stworzyć grę słów, z tym że ta gra słów nie miała na celu rozbawienia, ale dostarczenie kolejnej wskazówki, że Jezus był tym, za kogo się podawał. Chociaż Jezus był częścią historii, tak naprawdę nie został stworzony dla historii; to historia została stworzona dla Jezusa.

Pytanie: Dlaczego w J 9,14-16 faryzeusze twierdzili, że Jezus nie przestrzegał szabatu?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę trzy kwestie.

Żadne prawo Starego Testamentu nie zabraniało uzdrawiania, ratowania życia zwierzęcia ani ratowania życia człowieka w szabat. Żadne prawo nie mówiło, że nie można okazywać miłości innym i troszczyć się o nich w tym dniu. Chodziło jedynie o to, że nie wolno było pracować.

Faryzeusze dodali coś do Słowa Bożego, twierdząc, że nie wolno robić wielu rzeczy (na przykład można przejść jedną milę, ale nie dwie) oraz że nie wolno niczego tworzyć. Najwyraźniej uważali uzdrawianie za „tworzenie” i dlatego, zgodnie z ich interpretacją, było to zabronione.

Dzisiaj, podobnie jak wtedy, bardzo ważne jest rozróżnienie między tym, co powiedział Bóg, a twoją interpretacją tego, co Bóg powiedział, jak pokazują 1 List do Koryntian 4:6 i Księga Przysłów 30:5-6.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 9:24 faryzeusze powiedzieli: „oddajcie chwałę Bogu”?

Odp.: Było to uroczyste wezwanie do mówienia prawdy. Podobne sformułowanie pojawia się w Księdze Jozuego 7:19.

P: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 9:26-27 faryzeusze ponownie zadawali pytania? Jak rozpoznać, czy czyjeś pytania są szczere?

Odp.: Na pierwszy rzut oka mogło się wydawać, że naprawdę chcieli się dowiedzieć lub że nie usłyszeli tego za pierwszym razem. Jednak nawet człowiek urodzony niewidomy nie dał się zwieść; wiedział, że to tylko zasłona dymna. Nie pytali, ponieważ chcieli poznać prawdę; pytali, aby znaleźć jakąś lukę lub wadę albo w zeznaniu tego człowieka, albo w działaniach Jezusa.

Nie każde pytanie jest szczere; nawet niektóre z tych, które są sformułowane w szczery sposób, nie są szczere, ale kryje się za nimi ukryty cel.

Pewnego razu rozmawiałem z facetem, który twierdził, że jest ateistą, i zapytał mnie o predestynację oraz wolną wolę. Po godzinie rozmowy w końcu zapytałem go: „Gdybym mógł ci udowodnić, że Jezus był tym, za kogo się podawał, czy poszedłbyś za Nim?”. Bez cienia wahania odpowiedział: „Nie ma mowy! Chcę żyć tak, jak mi się podoba”. Przez głowę przemknęła mi myśl; może to był Duch Święty, a może po prostu ja. Ale ta myśl brzmiała: „Jedna godzina, po prostu zmarnowana”. A co, gdybym zadał mu to pytanie na początku rozmowy, a gdyby ta rozmowa nie miała żadnego wpływu na jego nawrócenie się do Chrystusa, moglibyśmy zamiast tego porozmawiać o czymś, co by miało?

Kiedy rozmawiasz z niewierzącym na jakiś temat, na początku powinieneś zapytać, czy rozwiązanie tej kwestii przybliżyłoby go do zaufania Chrystusowi, czy nie. Jeśli odpowie „tak”, kontynuuj. A pod koniec rozmowy, jeśli uzna, że kwestia została wyjaśniona, zapytaj go, co powstrzymuje go przed pójściem dalej i oddaniem się Chrystusowi.

Zachowywali się tak, jakby chcieli poznać prawdę, a jednak nie chcieli nawet potwierdzić, że ktoś, kto dokonywał cudów możliwych tylko dzięki Bogu, mógł pochodzić od Boga. Odpowiedź byłego niewidomego można podsumować słowami: „Wstydźcie się!” Czasami, gdy ktoś ma zatwardziałe serce, my również powinniśmy tak powiedzieć. Więcej informacji znajdziesz w „Believer’s Bible Commentary” na stronach 1522–1523.

Pytanie: Jeśli w J 9,34 dziecko lub ktoś, kogo nie szanujemy, kazałby nam coś zrobić, a my wiedzielibyśmy, że jest to słuszne, czy powinniśmy to zrobić?

Odp.: Tak, choć faryzeusze z Ewangelii św. Jana 9:34 tak nie uważali. Jeśli jednak chcemy podążać za Bogiem i postępować święcie, powinniśmy czynić to, co słuszne, niezależnie od tego, kto nam to nakazuje. List Jakuba 4:17 mówi: „Kto więc wie, co należy czynić, a nie czyni tego, ten popełnia grzech” (NKJV). Nie ma tam żadnej wzmianki, że można to zignorować, jeśli osoba, która nam to nakazuje, jest dzieckiem lub kimkolwiek innym.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 9:34 faryzeusze twierdzili, że niewidomy urodził się w grzechu?

Odp.: Prawdopodobnie nie wypowiadali się oni na temat swojego ogólnego poglądu na naturę ludzką. Uważali raczej, że fakt, iż ten człowiek urodził się niewidomy, dowodził, iż w przeciwieństwie do innych ludzi, urodził się w grzechu. Jezus zaprzeczył tej fałszywej nauce w Ewangelii św. Jana 9:1-3.

Żydowski midrasz do Księgi Powtórzonego Prawa 31:14 mówi, że kobieta w ciąży, która grzeszy, sprawia, że jej nienarodzone dziecko grzeszy, zgodnie z „New International Bible Commentary”, str. 1248, zaczerpniętym z (por. N.P. Williams, „Ideas of the Fall and Original Sin”, 1927, str. 98).

Mężczyzna ten nie mógł już dłużej oddawać czci Bogu w synagodze, ponieważ został z niej wygnany przez faryzeuszy. Jednak brak tego miejsca nie miał znaczenia, ponieważ zamiast tego oddawał cześć Jezusowi.

Pytanie: W Ewangelii św. Jana 9:27-32 faryzeusze w praktyce zabraniali Bogu tego czynienia. W jaki sposób ludzie próbują dziś zabraniać Bogu działania?

Odp.: Robią to na wiele sposobów, choć nie zawsze są świadomi, że właśnie to robią.

Muzułmanie wierzą, że Bóg nie ma Syna, ale wielu z nich uważa, że Wszechmogący Bóg nie mógłby mieć Syna.

Święci w Dniach Ostatnich (mormoni) wierzą, że ich bóg, bóg tego świata, stał się bogiem poprzez przestrzeganie praw i obrzędów. Prawa i obrzędy są w pewnym sensie ważniejsze niż ich bogowie.

Wielu adwentystów dnia siódmego wierzy, że Bóg nie mógłby zmienić szabatu z soboty.

Niektórzy kalwiniści wierzą, że gdyby Bóg obdarzył jakąkolwiek istotę wolną wolą, nie byłby już Bogiem. Więcej na ten temat można przeczytać w nauczaniu R.C. Sproula na temat „jednej zbuntowanej cząsteczki”. Nie widzą oni lub nie chcą dostrzec, że wszechwiedzący Bóg mógłby dać pewien stopień wolności, wiedząc z całą pewnością, co zostanie wybrane, a nawet że ta wolność pozostaje pod Jego zwierzchnictwem. Wszechmocny Bóg ma moc „pozwalać”. Na szczęście wielu kalwinistów, takich jak Francis Schaeffer, to dostrzega.

Niektórzy arminianie uważają, że Bóg nie mógłby predestynować, ponieważ nie byłoby to „sprawiedliwe”. Powinni jednak wziąć pod uwagę, że choć Biblia mówi, iż Bóg jest sprawiedliwy, to nigdy nie mówi, że Bóg jest „sprawiedliwy” lub „uczciwy” według jakichś ludzkich standardów.

Są też inne przykłady.

Pytanie: Dlaczego w J 9,40 faryzeusze zapytali Jezusa, czy uważa ich za ślepych?

Odp.: Ich fizyczna zdolność widzenia nie miała nic wspólnego z ich pytaniem ani z odpowiedzią Jezusa. Byli przyzwyczajeni do posługiwania się metaforami i pytali Jezusa o Jego opinię na ich temat. Czy Jezus uważał, że najwyżsi przywódcy duchowi ludu byli faktycznie duchowo ślepi?

Jezus w rzeczywistości nie powiedział: „widzicie lub nie widzicie”. Powiedział, że gdyby byli oni rzeczywiście nieczuli na sprawy duchowe (ślepi), nie byliby winni grzechu. Ponieważ jednak twierdzili, że widzą sprawy duchowe – niezależnie od tego, czy rzeczywiście je widzieli, czy nie – byli nie tylko ślepi, ale także winni wobec Boga. Faryzeusze byli nie tylko ślepi, ale także winni świadomej ślepoty. Więcej informacji można znaleźć w „The Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 309) oraz w książce R.C.H. Lenskiego „The Interpretation of St. John’s Gospel” (str. 711).

Pytanie: Co Jezus mówi w przenośni o złodziejach i rabusiach w J 10,1-2?

Odp.: Każda osoba, zarówno w tamtych czasach, jak i dzisiaj, która mówi ludziom, że jest drogą lub że może im wskazać drogę, a nie pochodzi od prawdziwego Boga, jest złodziejem i rabusiem. Złodzieje owiec zazwyczaj nie przychodzili i nie zabierali siłą każdej owcy po kolei. Otwierali bramę i próbowali wyprowadzić całe stado. Złodzieje próbują zabierać potajemnie, a rabusie zabierają z użyciem przemocy. Niezależnie od tego jednak każdy, kto dostał się do owczarni, przeskakując mur, miał złe zamiary. Sposób, w jaki się wchodzi, jest równie ważny, jak to, czy w ogóle się wchodzi.

Często w tej samej zagrodzie mieszano owce z różnych stad, a nie znakowano ich, by rozróżnić, do kogo każda z nich należy. Pasterz raczej wołał owce, a tylko te, które były pod jego opieką, szły za nim.

Nie można oczekiwać od owiec zbyt wiele, ponieważ nie są one zbyt bystre, ale mimo to wiedzą, że mają podążać za swoim pasterzem, a za nikim innym. Zadziwiająca jest jednak liczba ludzi, którzy sądzą, że mogą podążać za Chrystusem, a jednocześnie próbują naśladować złodziei i rabusiów.

Pytanie: Czy w J 10,2.7, w tej przypowieści, Jezus jest pasterzem czy bramą?

Odp.: I tym, i tym. Chociaż starożytni pisarze nie mieli nic przeciwko mieszaniu metafor, w tym przypadku obie są częścią tej samej metafory. Owczarnia, zbudowana z glinianych lub kamiennych ścian, często nie miała drewnianej bramy. Sam pasterz kładł się przed wejściem, pełniąc rolę bramy.

P: Kim byli złodzieje i rabusie, którzy pojawili się przed Jezusem w J 10,8?

Odp.: Byli to fałszywi mesjasze i fałszywi prorocy. Fałszywi mesjasze zazwyczaj przekonują ludzi, by pokładali w nich ufność zamiast w prawdziwym Mesjaszu. Fałszywi prorocy natomiast nakłaniali do zaufania fałszywemu mesjaszowi lub fałszywemu bogu.

Ponadto słowa te padły w okresie Chanuki, która upamiętnia ponowne poświęcenie świątyni za czasów Judy Machabeusza. W tamtych czasach byli skorumpowani przywódcy Izraela, którzy sprzedali się Seleucydom, a w obecnym czasie byli skorumpowani przywódcy – saduceusze – którzy sprzedali się Rzymianom.

Pytanie: Czy w J 10,11 Jezus jest Pasterzem, czy też w 1 Kor 5,7 i J 1,29-34 jest Barankiem?

Odp.: Są to figury retoryczne zwane metaforami i obie są trafne i prawdziwe w odniesieniu do Jezusa. Jest On naszym Pasterzem w tym sensie, że nas prowadzi, a my powinniśmy za Nim podążać i być Mu posłuszni. Jednak Jezus przyszedł, aby umrzeć jako Baranek Paschalny za nasze grzechy. Więcej informacji można znaleźć w książce „When Critics Ask” na stronie 416.

P: Czy w J 10,11 Jezus oddał swoje życie za swoje owce, czy też za swoich wrogów, jak wskazują Rz 5,6.10 i 2 P 2,1?

Odp.: Jezus oddał swoje życie nie tylko za tych, którzy byli Jego przyjaciółmi przed ukrzyżowaniem, ale oddał je również za swoich wrogów, takich jak Saul z Tarsu, który nienawidził nazwy „chrześcijanin”. Jednak Saul później okazał skruchę i zmienił imię na Paweł. List do Rzymian 5:10 mówi nam, że Chrystus nie umarł za ludzi, którzy pragnęli zbawienia, ale umarł nawet za tych, którzy początkowo nie chcieli mieć nic wspólnego z Chrystusowym zbawieniem, a później zmienili się i okazali skruchę.

Czy Chrystus umarł nawet za tych, którzy nigdy nie okażą skruchy? Tak, oferta zbawienia Chrystusa jest skierowana do wszystkich, jak mówi 1 List Jana 2:2. Jednak zbawienie Chrystusa „nie ma dla nich żadnej wartości, ponieważ ci, którzy je usłyszeli, nie połączyli go z wiarą”. (Hbr 4,2). Nie przynosi ono korzyści tym, „którzy zaprzeczają Panu, który ich wykupił” (2 Piotra 2,1), „odrzucają Boży plan wobec siebie” (Łk 7,30) i „traci łaskę, która mogłaby być ich udziałem” (Jonasz 2,8) (NIV)

Zobacz książkę „When Critics Ask”, str. 416, gdzie znajdziesz inną, ale uzupełniającą odpowiedź.

Pytanie: W J 10,14-33 w którym momencie słowa Jezusa byłyby bluźnierstwem, gdyby wypowiedział je zwykły człowiek?

Odp.: Chociaż Pismo Święte tego nie mówi, każda inna osoba wypowiadająca słowa z Jana 10:1 i dalszych wierszy byłaby fałszywym prorokiem, gdyby wypowiedziała te słowa o sobie samym. Kiedy Jezus mówi o „Swoich owcach” i „Swojej władzy”, potwierdza swoje roszczenia do bycia Bogiem, nawet przed fragmentem z Jana 10:33-42.

Pytanie: O kim Jezus mówi w Ewangelii św. Jana 10:16, gdy wspomina o „innych owcach”?

Odp.: Jezus odnosi się do pogan (nie-Żydów). Nie dotyczy to wyłącznie mieszkańców Nowego Świata, jak nauczają mormoni. Nie dotyczy to również wszystkich wierzących, którzy nie należą do grupy 144 000 Świadków Jehowy, jak nauczają Świadkowie Jehowy. Więcej szczegółowych odpowiedzi można znaleźć w książkach „The Complete Book of Bible Answers” (str. 57–58), „When Cultists Ask” (str. 175–176) oraz „Jehovah’s Witnesses Answered Verse by Verse” (str. 78–79).

Pytanie: W J 10:18, w jaki sposób Jezus otrzymał moc, by oddać swoje życie i znów je przyjąć?

Odp.: Jezus ogołocił się, gdy przyszedł na ziemię, więc nie miał żadnej mocy poza tą, którą dał Mu Ojciec i Duch Święty. Na ziemi dali Mu moc, by oddał swoje życie (fizycznie umarł) i powrócił do życia.

Pytanie: Czym było Święto Poświęcenia, o którym mowa w Ewangelii św. Jana 10:23 i które odbywało się zimą?

Odp.: Jest to to samo, co Święto Świateł, czyli Chanuka, zgodnie z „The Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 310) oraz „Believer’s Bible Commentary” (str. 1527). Chanuka upamiętniała ponowne poświęcenie Świątyni po tym, jak została ona zbezczeszczona w czasie, gdy Machabeusze wyzwolili Izrael. Należy zauważyć, że Chanuka nie jest wymieniona jako święto w Starym Testamencie, ale Jezus obchodził ją wraz z innymi Żydami. Obchodzenie święta, którego nie ma w Biblii, jest dopuszczalne.

Pytanie: Czy w J 10,26 niektórzy Żydzi nie byli owcami Jezusa, ponieważ nie wierzyli, czy też nie wierzyli, ponieważ nie byli owcami Jezusa?

Odp.: Najpierw prosta analiza słowna, a następnie trzy poglądy.

Analiza słów: Greckie słowo przetłumaczone tutaj jako „bo” to gar. Konkordancja Stronga podaje jako podstawowe znaczenie „powód”. Konkordancja Stronga wskazuje również, że może ono oznaczać: „i, jako, ponieważ (że), ale, nawet, bo, rzeczywiście, bez wątpienia, widząc, wówczas, zatem, zaprawdę, co, dlaczego, jednak”. W greckim Nowym Testamencie Alanda podano, że oznacza ono: bo, skoro, zatem; rzeczywiście, z pewnością; Co! Dlaczego!. Tak więc greckie słowo „gar” ma szeroki zakres znaczeń. Ponadto Jezus mógł wypowiedzieć te słowa w języku aramejskim, a nie greckim, więc nie można precyzyjnie określić jednej definicji. W każdym razie istnieją trzy możliwości, a trzecia z nich jest najbardziej prawdopodobna.

Zatem: Nie byli owcami Jezusa, ponieważ nie wierzyli. Jednak w języku greckim istnieją znacznie silniejsze słowa oznaczające „zatem”, takie jak oukoun, które były często używane w Nowym Testamencie, a słowa te nie zostały tutaj zastosowane.

Z powodu: Nie wierzyli, ponieważ nie byli owcami Jezusa. Chociaż greckie słowo jest podobne do angielskiego „for” w tym sensie, że może oznaczać zarówno tę, jak i poprzednią interpretację, struktura zdania przemawia za tym poglądem, a nie za poprzednim. Ludzie naturalnie kładą nacisk na to, że nie byli owcami Jezusa, ponieważ nie wierzyli. Jednak ten fragment Pisma Świętego mówi coś przeciwnego. „New Geneva Study Bible” (str. 1683) wspomina o tym poglądzie, choć niekoniecznie wyklucza on drugi pogląd.

Oba: Stwierdzenie „albo-albo” jest sztucznym uproszczeniem. Przypomina to pytanie, czy ludzie żyją, ponieważ oddychają, czy też oddychają, ponieważ żyją? Komentarz „Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 311) wspomina, że jest to „ ne, proste stwierdzenie dotyczące ich postępowania. Przypomina ono również o ostatecznej tajemnicy Bożego wyboru”.

Pytanie: Co fragment z J 10,28-29 mówi o możliwości utraty zbawienia przez jedną z owiec Jezusa i pójścia do piekła?

Odp.: Ten werset jasno naucza, że Bóg zadba o to, by nikt – czy to demony, czy ludzie – nie mógł siłą odebrać nam zbawienia. List do Rzymian 8:35-36 również mówi, że nic nie może nas oddzielić od miłości Bożej. W „Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 311) podano, że grecki tekst brzmi: „oni rzeczywiście nigdy nie zginą”. Stwierdzono tam również, że słowo oznaczające „wyrwać” (harpasei) jest spokrewnione ze słowem oznaczającym „drapieżnego wilka” (harpax). Więcej informacji na temat tego, że życie wieczne nie jest uzależnione od postępowania danej osoby, można znaleźć w „Believer’s Bible Commentary” (str. 1527).

Niemniej jednak osoba niebędąca wybranym może przekonać świat, a nawet samego siebie, że jest chrześcijaninem, a później zdecydować się na odstąpienie od wyznania wiary w Chrystusa.

Jednak niektórzy chrześcijanie twierdzą, że choć nikt nie może odebrać nam zbawienia, prawdziwi chrześcijanie mogą sami zdecydować się wyskoczyć z ręki Boga i trafić do piekła. Ten werset ani nie potwierdza, ani nie zaprzecza temu poglądowi.

David O’Brien w książce „Today’s Handbook for Solving Bible Difficulties” (str. 307–310) stwierdza, że wierzący nigdy nie może „zgubić” swojego zbawienia, co oznacza, że żaden wierzący nie może zgrzeszyć tak bardzo, by – nieświadomie – utracić zbawienie. Utrzymanie naszego zbawienia nie zależy od uczynków, tak samo jak samo uzyskanie zbawienia nie zależy od uczynków. Jednak prawdziwy wierzący mógłby świadomie zdecydować się na „oddanie” swojego zbawienia Bogu. Wówczas byłby podobny do tych, którzy znali prawdę, a mimo to ukrzyżowali Jezusa.

Z drugiej strony, w książce Rona Rhodesa „Complete Book of Bible Answers” (str. 190–193) przedstawiono pogląd, że gdy ktoś raz zostanie zbawiony, nic ani nikt (nawet on sam) nie może oddzielić tej osoby od tego, co obiecał Bóg.

Pytanie: Jakie jest twoje stanowisko w sprawie wiecznego bezpieczeństwa (raz zbawiony – zawsze zbawiony) w świetle fragmentu z Ewangelii św. Jana 10:28-29?

Odp.: Wierzę w zasadę „raz zbawiony – zawsze zbawiony” z dwóch powodów:

a) Z perspektywy ponadczasowej jest wewnętrzną sprzecznością, aby Bóg „wiedział”, że dana osoba jest zbawiona, a potem odkrył, że się mylił i że ta osoba nie jest zbawiona. W rzeczywistości można to podsumować jako „raz wybrany – zawsze wybrany”. (Nawiasem mówiąc, nie jestem kalwinistą).

b) Z perspektywy czasowej Bóg obiecuje złożyć na nas pieczęć Ducha Świętego, gwarantując nam nasze dziedzictwo. Nikt nie może wyrwać nas z ręki Boga (J 10,28). Wszyscy, którzy zostali „... usprawiedliwieni, będą uwielbieni” (Rz 8).

Oto kilka wersetów na ten temat.

- - - - - - -

Zbawienie jest darem łaski, a nie czymś, na co zasługujemy poprzez uczynki. Żadna nasza zasługa nie może nas zbawić. Ef 2:8-9; 2 Tm 1:9; Tt 3:5; Dz 26:20; Rz 3:23-24; 4:5; 6:14-15; 9:32; 11:5-6; Ga 3:2,3,10-14

Prawdziwa wiara przynosi owoce, ponieważ wiara bez uczynków jest martwa. List Jakuba 2:14-26; 1 List św. Jana 3:17-19

Wszyscy prawdziwi wierzący starają się być posłuszni Bogu i okazywać miłość Bogu oraz ludziom. 1 J 3:14-15

Wierzący mogą być pewni swojego życia wiecznego. 1 J 4:17; 5:11-19; 3:24; 4:13; Ef 3:12

Bóg nie tylko nas zbawia, ale także nas pieczętuje i zachowuje. Ef 1:13-14; Judy 24; 1 Tm 1:14

Z drugiej strony widziałem, jak doktryna „raz zbawiony – zawsze zbawiony” była stosowana w sposób fałszywy i niezrównoważony. Pewna kobieta opowiedziała mi kiedyś o swoim synu, studencie, który opuścił dom i wyjechał do Kalifornii, by zamieszkać ze swoją dziewczyną. Wiedziała jednak, że i tak trafi do nieba, ponieważ przeszedł przez nawrócenie w kościele.

Doktryna „raz zbawiony – zawsze zbawiony” jest prawdziwa, ale trzeba również znać „doktrynę równoważącą” dotyczącą fałszywego nawrócenia. Niektórzy ludzie, którzy nie są zbawieni, będą w stanie oszukać innych, a nawet samych siebie, wierząc, że są zbawieni. Oto wersety na ten temat.

- - - - - - -

Musimy badać samych siebie, ponieważ fałszywi chrześcijanie mogą dać się zwieść. 2 Kor 13:5

Wierzący muszą być wytrwali aż do końca, aby ich nadzieja była pewna. Hbr 6:11

Niektórzy mogą mieć fałszywą pewność zbawienia (Jr 17:10), nawet jeśli:

• Mają pozory pobożności; znają Pismo Święte. 2 Tm 3:5; J 5:39-47

• Wierzą (w sensie intelektualnym, a nie zbawczym) i są ochrzczeni. Dz 8,13.20; Jk 2,19

• Przynajmniej sami wierzyli, że prorokowali w imieniu Jezusa, wypędzali demony i dokonywali wielu potężnych cudów. Mt 7:21-23; 2 Tes 2:9-10

• Kiedyś uciekli od zepsucia tego świata dzięki poznaniu naszego Pana i Zbawiciela. 2 Piotra 2:17-22

Możemy mieć pewność co do naszego zbawienia, możemy WIEDZIEĆ, że mamy życie wieczne (1 J 5). Mamy jednak również obowiązek badać samych siebie i zachowywać czujność.

- - - - - - -

Jesteśmy odpowiedzialni za uważne czuwanie nad naszym życiem i nauką. 2 Tm 1:14; Kol 1:23; Prz 22:5

Nie podążajmy za mądrością tego świata. Kol 2:8-9; Jk 3:15; 1 Kor 1:17-27; 2:6,8,14; 2 Kor 1:12

Wytrwać. Hbr 10:23,36; 12:1,12-13; 1 J 2:24; 1 Kor 13:7; Rz 5:3-4; Jk 1:3-4,12; 5:11; 2 P 1

Chociaż nie jestem kalwinistą (wyznaję uniwersalne aspekty odkupienia), to jednak wyznaję doktrynę wytrwałości świętych, którą uważam za połączenie tych dwóch doktryn.

a) Raz zbawiony – zawsze zbawiony: Bóg nie pozwoli, by ktokolwiek utracił zbawienie

b) Fałszywe nawrócenie: Wszyscy prawdziwie zbawieni, nawet jeśli zbłądzą, powrócą do Boga. W przeciwnym razie nie byli prawdziwie zbawieni.

Pytanie: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 10:30 dowodzi prawdziwości modalizmu, skoro Jezus i Ojciec są Jednością?

Odp.: Nie. Zgodnie zarówno z „Traktatem o Trójcy Świętej” Nowacjana (rozdz. 27, str. 637), jak i z gramatyką grecką, greckie słowo oznacza „Jeden” (rodzaj nijaki), a nie „Jeden” (rodzaj męski), więc są oni jednością pod względem charakteru i istoty, ale nie są jedną osobą. Więcej informacji można znaleźć w książkach „When Cultists Ask” (str. 176–177), „The Complete Book of Bible Answers” (str. 149) oraz w „New International Bible Commentary” (str. 1249).

P: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 10:30 wskazuje, że Jezus jest Bogiem?

Odp.: Wskazuje to, że Jezus jest Bogiem w większym stopniu niż ludzie, których nazywano bogami. Więcej informacji można znaleźć w książce „The Complete Book of Bible Answers”, str. 120–121.

Pytanie: W jaki sposób, zgodnie z Ewangelią św. Jana 10:30, Ojciec i Jezus są jednym?

Odp.: Pismo Święte ujawnia wiele sposobów, w jakie są oni jednym.

Po pierwsze: Oto kilka z nich.

1. Łączą ich wspólne tytuły

Jezus nazywany jest Ojcem Wiecznym, co może odnosić się do tego, że jest źródłem życia wiecznego (Izajasz 9:6).

Ambroży z Mediolanu (378–381 r. n.e.) w swoim dziele „O Duchu Świętym”, księga 1, rozdz. 13, ust. 132–139, napisał więcej na temat wspólnego używania imion boskich. Więcej informacji na temat pism Ambrożego można znaleźć w „The Nicene and Post-Nicene Fathers”, seria II, tom 10, str. 110–111.

2. Mają tę samą naturę. List do Filipian 2:5

3. Należy im się ten sam zaszczyt. Ewangelia św. Jana 5:23

4. Ojciec i Jezus „posiadają” wszystko wspólnie. Ewangelia według św. Jana 16:15; 17:10.

5. Na ziemi Ojciec mieszkał w Jezusie. Ewangelia według św. Jana 10:38; 14:10-11.

6. Na ziemi Jezus był w Ojcu. Ewangelia św. Jana 10:38; 14:11

7. Jeśli naprawdę znasz Jezusa, to znasz Ojca i widziałeś Ojca. Ewangelia św. Jana 14:7-9

8. Nikt nie przychodzi do Ojca inaczej jak tylko przez Jezusa. Ewangelia Jana 14:6; 6:45; ~8:24; Dzieje Apostolskie 3:12

9. Obaj są słusznie czczeni. List do Hebrajczyków 1:6

10. Obaj słusznie nazywani są Bogiem. Ewangelia Jana 1:1; 20:28, List do Hebrajczyków 1:8,9

11. Do obu kieruje się modlitwy. Dzieje Apostolskie 7:59-60

12. Wszystko na świecie zostało stworzone przez nich obu. Ewangelia Jana 1:3, 10; List do Kolosan 1:16

13. W Jezusie jest pełnia boskości. List do Kolosan 1:19

14. Są jednością w duchu, miłości i celu. Prawdziwe posłuszeństwo jednemu z nich oznacza posłuszeństwo drugiemu. ~Jana 14:23-24

Jednak nie są oni tacy sami pod każdym względem.

1. Są odrębni. Jezus nie był brzuchomówcą. Ewangelia Mateusza 3:16; Ewangelia Jana 8:18.

2. Ojciec, Jezus i my wszyscy mamy pewne wspólne cechy, takie jak życie wieczne. Ewangelia Jana 16:13-15

Ojciec nie posiada niektórych rzeczy, które dzielimy z Jezusem po Jego ludzkim narodzeniu. List do Hebrajczyków 1:6-10; 2:14; 7:3

3. Ojciec nie stał się Jezusem, nie ewoluował w kierunku Jezusa ani nie przemienił się w Jezusa. List do Hebrajczyków 13:8; 1:9; Ewangelia Jana 14:10, 24, 26; 15:1; 16:27-28, 32; 17:5

4. Jezus nie stał się, nie ewoluował ani nie przemienił się w Ojca. List do Hebrajczyków 13:8; ~Objawienie 5:13; Ewangelia według św. Jana 20:17; 14:10, 24, 26; 15:1

5. Jezus został opuszczony na Golgocie. Ewangelia według św. Marka 15:34; Ewangelia według św. Mateusza 27:46

6. Choć byli sobie tak bliscy na ziemi, Jezus i tak miał udać się do Ojca. Ewangelia Jana 14:12; Ewangelia Marka 16:19; Ewangelia Jana 20:11

Zostało to podsumowane następująco: „Zjednoczeni bez pomieszania, […] odrębni bez rozdzielenia, niepodzielni i bez stopni”. Fragmenty tego tekstu pochodzą z Kazania Atanazego na temat Łukasza 10:22, rozdz. 2, str. 90

Komentarz biblijny „The Believer’s Bible Commentary”, str. 1528, podaje nieco inną odpowiedź. Stwierdzając, że są oni jednym pod względem wszystkich swoich atrybutów, wyjaśnia, że w tym fragmencie Jezus odnosi się do Ojca i do tego, że są oni jednym w mocy.

Pytanie: Jak w J 10,31 mogli podnieść kamienie, by ukamienować Jezusa, w kolumnadzie Salomona?

Odp.: W kolumnadzie Salomona prawdopodobnie nie było żadnych luźnych kamieni; jednakże znajdowała się ona tuż przy wschodniej stronie świątyni, która była wówczas odbudowywana przez Heroda, więc na pewno było tam mnóstwo kamieni przeznaczonych do budowy. Oznacza to jednak, że kamienie te nie były kamykami, lecz co najmniej tak duże jak dłoń człowieka. Zgodnie z „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 112–113, greckie słowo w tym miejscu oznacza „nieść”, a nie tylko „podnosić”.

Pytanie: Czy w J 10,34 ludzie również są bogami?

Odp.: Nie. W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę pięć kwestii.

Niezliczona liczba ludzi fałszywie twierdziła, że jest bogami.

Żaden człowiek nie jest prawdziwym Bogiem, poza Jezusem.

Niektórzy ludzie zostali w Biblii mianowani elohim. Mojżesz był jak Bóg (elohim) dla faraona (Księga Wyjścia 7:1), ponieważ od faraona oczekiwano posłuszeństwa wobec Bożego przesłania przekazanego przez Mojżesza.

Słownik biblijny Wycliffe’a (str. 309) oraz NKJV również podają, że termin „Elohim” odnosi się do sędziów w Księdze Wyjścia 21:6. W 1 Księdze Samuela 2:25 Słownik biblijny Wycliffe’a (str. 309) i KJV podają, że odnosi się to do sędziów, natomiast NKJV twierdzi, że odnosi się to do Boga. W tłumaczeniu NIV użyto terminu „sędziowie”, ale w przypisie umieszczono słowo „Bóg”. W „Komentarzu biblijnym Expositor’s” (tom 3, str. 586) na temat 1 Księgi Samuela 2:25 czytamy: „Jak wskazuje przypis w NIV, nie zawsze możemy być pewni, czy w określonych kontekstach słowo (elohim) oznacza «Boga», czy też «(tych) sędziów». … Tutaj, w wersecie 25, oraz w fragmentach Księgi Wyjścia, najlepiej być może pozostawić tę kwestię otwartą, ponieważ w każdym razie «sędziowie» (jeśli takimi są) są postrzegani jako przedstawiciele Boga, którzy odzwierciedlają Jego wolę i realizują Jego zamierzenia”.

W Psalmie 82:6 słowo „elohim” odnosi się do zwykłych ludzi i jest tłumaczone jako „sędzia” w KJV oraz NKJV. Jako „sędzia” jest ono również wymienione w „The Bible Knowledge Commentary: Old Testament” (str. 142) oraz w „Believer’s Bible Commentary” (str. 111). Chrześcijanie nie są zgodni co do tego, czy Psalm 82:6 zawiera ironię, nazywając złych ludzi [tak zwanymi] „bogami”, czy też mówi o tym, że mianowani sędziowie (elohim) byli skorumpowani.

Niezależnie od tego, „elohim” z Psalmu 82:6 sądzą niesprawiedliwie, chodzą w ciemności i umierają jak ludzie.

Więcej informacji można znaleźć w książkach „The Complete Book of Bible Answers”, str. 58, „When Cultists Ask”, str. 177–178 oraz „Encyclopedia of Bible Difficulties”, str. 373–374.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 10:34-36 Jezus odwołał się do Psalmu 82:6?

Odp.: Jezus mógł sformułować swój argument na inne sposoby, ale „Evangelical Commentary on the Bible” (s. 862) wskazuje, że Jezus przedstawiał tu swoją argumentację tak, jak uczyniłby to rabin. Jest to argumentacja typu „a fortiori”, tj. przechodząca od mniejszego do większego. Jezus wykorzystywał trzy koncepcje Pisma Świętego jako „dźwignię”, próbując otworzyć umysły Żydów.

Jako punkt podparcia (oś) tej dźwigni Jezus oparł się na ich prawidłowym zrozumieniu, że istnieje tylko jeden Bóg.

Z drugiej strony Jezus odwołał się do faktu, że w Piśmie Świętym nawet niegodziwi ludzie zostali nazwani „elohim” w Psalmie 82. Niektórzy postrzegają Psalm 82 jako tekst napisany w tonie ironii (sarkastycznie) o tych ludziach, którzy występowali jako „bogowie”, ale i tak umrą w prochu. Inni jednak dostrzegają, że ludzie pełniący funkcję sędziów nosili tytuł „elohim”, ponieważ zastępowali Boga, wymierzając Jego sprawiedliwość. Psalm 82 odnosił się do skorumpowanych sędziów. Jeśli chodzi o to, co dokładnie oznaczało nazywanie ludzi „Elohim” w Starym Testamencie, zobacz poprzednie pytanie. Niezależnie od tego jednak śmiertelni ludzie w Psalmie 82 byli nazywani „elohim” w pewnym sensie tego słowa.

Z drugiej strony, skoro dopuszczalne było głośne czytanie tego psalmu i nazywanie tych ludzi „elohim”, choć nie zasługiwali na to, o ileż bardziej właściwe jest nazywanie Jezusa „Elohim”, skoro Jezus jest jedynym synem Boga. Jezus nie wyjaśniał tu wszystkich szczegółów relacji między Nim a Ojcem, ani nie wdawał się w szczegóły dotyczące tego, jak Trójca Święta jest jednym Bogiem (punktem podparcia), ale trzema Osobami. Jezus po prostu mówi tutaj, że skoro ci niegodziwcy byli nazywani „elohim”, to warto zastanowić się, czy Jezus nie mógłby być „elohim” w szerszym sensie.

Jak wspomniano w książce *As When Cultists Ask* (str. 177–178), argument typu „o ileż bardziej” nazywany jest argumentem „a fortiori”.

Więcej informacji można znaleźć również w książkach „Hard Sayings of the Bible”, str. 279–280, oraz „Believer’s Bible Commentary”, str. 1528.

Pytanie: Dlaczego w J 10,37–38 Jezus mówi, by przynajmniej wierzyć w Jego dzieła, skoro nie chcą wierzyć w Niego?

Odp.: Jezus nigdy nie powiedział, że wiara w Jego dzieła wystarcza do zbawienia. W Dziejach Apostolskich 8:13, 18–19 Szymon Czarownik wierzył w prawdziwość cudów, a jednak nie został zbawiony.

Jezus był raczej zdumiony, że widząc to, co uczynił, nie zrobili nawet pierwszego kroku i nie uwierzyli w rzeczywistość cudów. To nie byłoby wystarczające, ale stanowiłoby pomost, dzięki któremu być może później uwierzyliby w Tego, który dokonał tych cudów.

Pytanie: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 10:37-38 wskazuje, że wiara w dzieła Jezusa, a nie w samego Jezusa, wystarcza do zbawienia?

Odp.: Nie. Oznacza to, że jeśli potrafią przynajmniej uwierzyć w dzieła Jezusa i uwierzyć, że pochodzą one od Boga, jest to pierwszy krok do uwierzenia w Jezusa. Czasami trzeba podchodzić do spraw krok po kroku.

P: Dlaczego w J 10,40 Jezus udał się do miejsca, gdzie Jan zwykł chrzcić?

Odp.: Jezus wycofał się z powodu silnego sprzeciwu faryzeuszy i innych Żydów. Udał się tam, ponieważ właśnie tam rozpoczęła się Jego służba. Oczywiście teraz sytuacja wyglądała inaczej; Jan Chrzciciel został ścięty, a ludzie chcieli zabić również Jezusa. Jednak uczniowie, którzy do Niego przyszli, pamiętali swoją dawną przysięgę złożoną podczas chrztu przez Jana Chrzciciela. Czasami dobrze jest dać się ponieść nostalgii i powrócić do dobrze zapamiętanego miejsca, aby przypomnieć innym (i sobie samym) o naszej dawnej przysięgę i miłości.

Pytanie: Dlaczego w J 11 nie wspomniano o Łazarzu w pozostałych ewangeliach, skoro jest to tak kulminacyjny moment w Ewangelii św. Jana, jak pyta sceptyczny „Przewodnik po Biblii” Asimova (str. 984)?

Odp.: Zanim odpowiemy na ten zarzut, sprawmy, by pytanie stało się jeszcze „trudniejsze”. Dlaczego wskrzeszenie córki Jaira pojawia się we wszystkich trzech ewangeliach (Mt 9,18–26; Mk 5,21–43; Łk 8,40-56), a nie ma go w Ewangelii św. Jana? Dlaczego uczniowie i kobiety oddali cześć Jezusowi w Mt 14,33 i Mt 28,9, a nie ma o tym wzmianki w pozostałych ewangeliach? Dlaczego pasterze oddali cześć Jezusowi w Łk 2,15-20, a nie ma o tym wzmianki w pozostałych ewangeliach? Dlaczego niewidomy oddawał cześć Jezusowi w Ewangelii św. Jana 9:38, a nie w pozostałych ewangeliach? Skoro już o tym mowa, dlaczego w którejkolwiek z ewangelii miało miejsce jakieś wydarzenie, które nie zostało również odnotowane w każdej z pozostałych trzech?

Jan podaje nam odpowiedź w Ewangelii Jana 21:25: „Jest jeszcze wiele innych rzeczy, które Jezus uczynił. Gdyby wszystkie zostały spisane, sądzę, że cały świat nie pomieściłby ksiąg, które by powstały”. Istnieją trzy punkty:

1) Jan i autorzy ewangelii wybierali, co nam przedstawić, skupiając się na tym, co uważali za kluczowe aspekty pokazujące, kim był Jezus.

2) Jeden z autorów mógł dysponować informacjami, których inni nie znali. Na przykład Łukasz wydaje się posiadać znacznie więcej informacji na temat dzieciństwa Jezusa. Być może prowadził obszerne rozmowy z Marią.

3) Autorzy pisali do różnych odbiorców. Na przykład, jeśli Jezus umarł o godz. 15:00, byłaby to dziewiąta godzina (Mt 27,45), ponieważ Żydzi rozpoczynali dzień około godz. 6:00 rano. Jednak dla czytelników greckich i rzymskich, dla których dzień zaczynał się o godz. 9:00 rano, byłaby to szósta godzina (Łk 23,44). W Ewangelii Jana 20:19 noc określono jako poprzedni dzień, tak jak robili to Rzymianie i Grecy, podczas gdy Żydzi uważali, że noc po zachodzie słońca to już następny dzień.

3) Wreszcie uważa się, że Ewangelia Jana powstała później niż pozostałe ewangelie i być może autor chciał w niej zawrzeć informacje, których nie ma w pozostałych trzech.

Zobacz także książkę „When Critics Ask”, str. 411–412, gdzie znajduje się zasadniczo ta sama odpowiedź na powiązane pytanie dotyczące fragmentu z Ewangelii św. Jana 6:35.

Pytanie: Czy fragment J 11,1-33 wskazuje, że Jezus utrzymywał stosunki seksualne z Marią i Martą, jak naucza sekta „Dzieci Boże” (= „Rodzina Miłości”)?

Odp.: W żadnym wypadku! Nic nie wskazuje na to, by Jezus nie był całkowicie czysty. Lider „Rodziny Miłości”, Moses David Berg, w książce „Ffer’s Handbook!” (str. 4) nauczał nawet, że skoro Jezus musiał za nas wszystko wycierpieć, dobrowolnie zaraził się chorobą weneryczną od Marii Magdaleny. Jezus kochał Łazarza, a także Marię i Martę, a Jego miłość miała charakter przyjaźni, a nie seksu. Więcej informacji można znaleźć w książce „When Cultists Ask” (str. 178–179).

P: Jaka była podstawa prośby skierowanej do Jezusa w Ewangelii św. Jana 11:3?

Odp.: Maria i Marta nie prosiły Jezusa, by przyszedł, ponieważ Łazarz Go kocha lub ponieważ one Go kochają. Powiedziały raczej, by przyszedł, ponieważ ten, którego On kocha, jest chory. 1 List św. Jana 4:19 mówi, że kochamy Boga, ponieważ On pierwszy nas umiłował, a nie na odwrót. Kiedy modlimy się do Boga, nie prośmy Go o spełnienie naszej prośby ze względu na naszą sprawiedliwość, miłość czy uczynki. Prośmy Go raczej ze względu na Jego obietnice i Jego miłość do nas. Oczywiście Bóg może nadal odmówić tego, co nie jest dla nas najlepsze lub nie leży w Jego woli.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 11:4 Jezus powiedział, że Łazarz nie jest chory na śmierć, skoro później, w fragmentach 11:11-14,17, Łazarz zmarł?

Odp.: Jezus miał tu oczywiście inne spojrzenie niż uczniowie. Bóg generalnie ma inne spojrzenie zarówno na śmierć, jak i na to, co jest możliwe. W tym przypadku Jezus wiedział, że Łazarz powróci do życia, i wypowiedział te słowa właśnie po to, by podkreślić ten fakt. Uzupełniającą odpowiedź można znaleźć w książce „When Critics Ask” na stronach 417–418.

P: Dlaczego w J 11,6 Jezus zwlekał, zanim udał się do swojego chorego przyjaciela Łazarza?

Odp.: Ostateczna odpowiedź znajduje się w Ewangelii św. Jana 11:15. Z powodu opóźnienia Jezusa Łazarz umarł, a wskrzeszenie Łazarza z martwych stało się jeszcze większym dowodem Jego mocy.

Czy Jezus, wiedząc o tym wszystkim, celowo zdecydował się zwlekać z tego powodu? A może Jezus nie zdecydował się na to celowo, ale zwlekał z wyjazdem, aż Ojciec poprowadził Go, by tam udał się, i taki był tego skutek. Pismo Święte tego nie mówi i może być tak albo tak.

P: Jak to możliwe, że w Ewangelii św. Jana 11:9 mowa jest o dwunastu godzinach światła dziennego, skoro dzień jest krótszy zimą, a dłuższy latem?

Odp.: Chociaż Jezus nauczał tu przede wszystkim o służbie, a nie o astronomii, był w tym przypadku bardzo precyzyjny. Niezależnie od szerokości geograficznej, w ciągu całego roku jest dokładnie 12 godzin światła dziennego każdego dnia. Czasami dzisiaj jesteśmy tak pochłonięci harmonogramem z godziny na godzinę lub bieżącą porą roku, że nie dostrzegamy, jak rzeczy uśredniają się w dłuższej perspektywie czasowej.

Pytanie: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 11:11-14 wskazuje, że po śmierci jesteśmy nieprzytomni, skoro Łazarz „zasnął”, jak nauczają Świadkowie Jehowy w książce „Ludzkość w poszukiwaniu Boga” (str. 128)?

Odp.: Nie, tego powszechnego eufemizmu na śmierć, używanego również w Starym Testamencie, nie należy interpretować tak, jakby Jezus zaprzeczał własnym słowom o świadomości po śmierci zawartym w Ewangelii Marka 9:43-48; Ewangelii Łukasza 16:22-23 oraz Apokalipsie 19:20, a także słowom Pawła z 2 Listu do Koryntian 5:8 i Listu do Filipian 1:23. Więcej informacji można znaleźć w książce „When Cultists Ask” (str. 179).

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 11:16 Tomasz powiedział: „Idźmy, abyśmy z nim umarli”?

Odp.: Tomasz był oddany, ale zdezorientowany. Poza odwagą Tomasza Pismo Święte nie podaje, jakie inne powody skłoniły go do wygłoszenia tej dziwnej uwagi. Oto dwie hipotezy.

Rozpacz: Być może Tomasz sądził, że władze prawdopodobnie odnajdą Jezusa i aresztują uczniów. Dzisiaj, nawet w rozpaczy, powinniśmy nadal podążać za Jezusem, aż do śmierci. Paweł również odczuwał rozpacz w 2 Liście do Koryntian 1:8-10.

Brak wiary: Być może Tomasz sądził, że choć Jezus potrafił czynić cuda, to nawet On nie był w stanie wskrzesić zmarłych. Kiedy Tomasz powiedział: „Niech umrzemy razem z Nim”, najwyraźniej nie spodziewał się, że Jezus wskrzesi Łazarza z martwych. Dzisiaj, nawet gdy ogarnia nas zwątpienie, powinniśmy postępować tak jak ojciec chłopca cierpiącego na drgawki, który rzekł do Jezusa: „Wierzę, Panie, pomóż mojej niewierze” (Mk 9,24).

Pytanie: Co Jezus mówi w Ewangelii św. Jana 11:23-25 na temat zmartwychwstania?

Odp.: Stwierdzenie, że zmartwychwstanie jest jedynie wydarzeniem, odnosi się wprawdzie do jego drugorzędnego znaczenia, ale pomija główny powód leżący u podstaw tego znaczenia. Stwierdzenie, że „Jezus jest zmartwychwstaniem”, oznacza, że skoro Jezus miał moc wskrzeszenia samego siebie z martwych, to w Jezusie tkwi również moc naszego zmartwychwstania.

P: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 11:26 Jezus powiedział, że ci, którzy w Niego wierzą, nigdy nie umrą?

Odp.: Będą mieli życie wieczne, najpierw na ziemi, a potem w niebie. Jezus nie powiedział, że nigdy nie umrą, ale że „będzie żył, nawet jeśli umrze” (NIV). Więcej informacji znajdziesz w książce „When Critics Ask” na stronie 419.

P: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 11:33, 38 Jezus był poruszony?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę cztery kwestie.

1. Jezus był wyraźnie poruszony, ponieważ z Ewangelii św. Jana 11:36 wynika, że tłum to zauważył.

2. Ewangelia św. Jana 11:36 sugeruje również, że tłum zakładał, iż Jezus był poruszony z powodu swojej miłości do Łazarza i smutku z powodu jego „ostatecznej” śmierci.

3. Chociaż Jezus rzeczywiście bardzo kochał Łazarza, Pismo Święte nie podaje właściwie prawdziwego powodu, dla którego Jezus był wyraźnie poruszony.

4. Jezus mógł być poruszony nie ze względu na fizyczny stan Łazarza, ale z powodu kruchego stanu duchowego jego sióstr i innych osób.

Pytanie: Jak to możliwe, że w Ewangelii św. Jana 11:35 mamy Boga tak bezsilnego, że płacze, a w Ewangelii św. Jana 19:28 – że odczuwa pragnienie? (Kwestię tę poruszył muzułmanin Ahmad Deedat).

Odp.: Porozmawiajmy najpierw o płaczu, a potem o pragnieniu. Jezus płakał: Deedat rzeczywiście wskazuje na interesujący kontrast. Kiedy ktoś odchodzi od islamu lub nie jest posłuszny Allahowi, nigdzie nie jest napisane, że Allah płacze lub okazuje w tej sprawie jakąkolwiek troskę, poza gniewem. Jezus jednak płakał nad Jerozolimą, płakał nad Łazarzem. Psalm 116:15 mówi: „Cenna jest w oczach Pana śmierć Jego świętych” (NKJV). Deedat nigdzie nie wspomniał, że to samo dotyczy Allaha.

Jezus odczuwał pragnienie: Bóg w Niebie nigdy nie odczuwałby braku, głodu ani pragnienia, więc jak Bóg mógłby kiedykolwiek wczuć się w naszą sytuację lub zrozumieć nasze ludzkie doświadczenia? A co, gdyby Wszechmogący Bóg, który może zrobić wszystko, postanowił stać się człowiekiem? Jezus nie tylko mówi nam, byśmy byli wierni i wytrwali, ale On wie, jak trudne bywa to czasami, i rozumie nasze cierpienie. Muzułmanie powiedzieliby, że Allah jest świadomy cierpienia każdego człowieka, ale to Jezus, a nie Allah, rozumie z własnego doświadczenia, czym jest nasze cierpienie, ponieważ On również cierpiał i doświadczył bólu za nas.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 11,42 Jezus w swoich modlitwach zwracał się do Boga w sprawach dotyczących ludzi?

Odp.: Jezus nie był nieszczery, lecz bardzo szczery i uczciwy. Nie mówił: „proszę, wysłuchaj mnie lepiej niż zwykle”, ani nawet „proszę, wysłuchaj mnie”, lecz raczej dziękował Ojcu, który już obiecał Go wysłuchać. Gdyby Jezus nie powiedział: „Wiem, że mnie słyszysz”, ludzie mogliby to źle zrozumieć i pomyśleć, że prosi Boga, by Go wysłuchał.

Dzisiaj istnieje różnica między modlitwą a modlitwą w wierze. Jak ktoś kiedyś powiedział: jeśli kiedykolwiek czujesz, że krótka modlitwa nie wyrządzi wielkiej szkody, to prawdopodobnie nie przyniesie też wielkiej korzyści. Nie jest brakiem szacunku „opierać się na obietnicach Boga” i modlić się z przekonaniem, że Bóg dotrzymuje swoich obietnic.

Pytanie: Dlaczego w J 11,43 Jezus powiedział: „Łazarzu, wyjdź”?

Odp.: Bóg stworzył wszystko swoim słowem. Gdyby Jezus po prostu powiedział: „wyjdź”, mogłoby to spowodować poważny problem, ponieważ wszyscy zmarli ożyli by w tym momencie. Jezus powie to dopiero później. Przypuszczam, że Jezus, będąc tym, kim był, musiał bardzo uważać na swoje słowa.

P: Jak w Ewangelii św. Jana 11:44 Łazarz mógł wyjść, skoro był związany po rękach i nogach?

Odp.: Jak wspomniano w książce „When Critics Ask” na str. 418, zwłoki owijano w płótno; nie były one ciasno związane, jak ciała w Egipcie. Nic tutaj nie uniemożliwiało Łazarzowi chodzenia.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 11:46 niektórzy poszli i opowiedzieli faryzeuszom o tym, co uczynił Jezus?

Odp.: Prawdopodobnie nie wynikało to z miłości do Jezusa. Być może pełnili oni rolę „oczu i uszu” faryzeuszy.

P: Dlaczego w J 11,46-51 faryzeusze zachowali się w ten sposób?

Odp.: Faryzeusze najwyraźniej nie wiedzieli, co robić. Ich celem było utrzymanie swojej pozycji, a nie podążanie za Bogiem. Chcieli pozbawić Jezusa poparcia społecznego, ale nie mogli tego zrobić, skoro Jezus dokonywał tych cudów.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 11:49-52 Kajfasz wygłosił prawdziwą przepowiednię, skoro odrzucił Jezusa?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę cztery kwestie.

1. Kajfasz był osobą, która odrzuciła Jezusa i pragnęła Jego śmierci; Kajfasz nie podobał się Bogu.

2. Słowa wypowiedziane przez Kajfasza były prawdziwym proroctwem, choć ich znaczenie (odkupienie świata przez Chrystusa) nie było tym, co zamierzał wyrazić Kajfasz.

3. Bóg może posłużyć się kimkolwiek zechce, by objawić proroctwo i prawdę; nawet złymi ludźmi, którzy nie podobają się Mu.

4. Zatem jeśli ktoś głosi proroctwo, nie oznacza to automatycznie, że jest osobą pobożną. Dwa inne fragmenty potwierdzające ten wniosek to Lb 22:32-33 (Balaam) oraz 1 Sm 19:18-24 (Saul i jego ludzie).

Pytanie: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 11:49-52 potwierdza rzymskokatolickie twierdzenie o nieomylności papieskiej, jak twierdzą niektórzy katoliccy uczeni, o czym mowa w książce „When Cultists Ask” na stronach 179–180?

Odp.: Nie, to dość naciągane rozumowanie, że pojedyncze, nieumyślnie trafne stwierdzenie jednego z żydowskich przywódców potwierdza, iż wszystkie siedem do czternastu (lub więcej) oświadczeń ex cathedra wygłoszonych przez papieży są w jakiś sposób nieomylne. Kajfasz również mówił nieprawdziwe rzeczy, czy to więc dowodzi, że papieże mówią nieprawdziwe rzeczy?

Trzeba jednak uczciwie zauważyć, że wielu katolików NIE próbuje na siłę dopasowywać tego wersetu, by udowodnić nieomylność papieską.

P: W J 12,1-11 mowa jest o przygotowaniach do męki Jezusa. Co możemy zrobić w naszym życiu, aby przygotować się do tego, by dziś bardziej oddawać się Jezusowi?

A: Z pozytywnej strony możemy spędzać więcej czasu z Bogiem, rozważając Jego Słowo, modląc się do Niego i poświęcając Mu każdy dzień. Możemy zrozumieć, jak ważne jest dzielenie się ewangelią z innymi, i to robić.

Z drugiej strony możemy wykorzenić z naszego życia wszystko, co osłabia naszą pasję wobec Boga. Wszelkie grzechy, które nas dręczą, lub rzeczy pochłaniające mnóstwo czasu, które sprawiają, że jesteśmy „zbyt zajęci” błahostkami, by zająć się tym, co najważniejsze – tym, czego Bóg od nas oczekuje.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 12,3 Jezus pozwolił, by użyto na Nim drogocennego olejku?

Odp.: Ponieważ Jezus jest Bogiem, jest godny czci i uwielbienia. Jezus przyjął jej miłość i szacunek wobec Niego oraz pozwolił innym zobaczyć i nauczyć się na jej przykładzie. Te perfumy z nardu były drogie; zgodnie z „Evangelical Commentary on the Bible” (str. 864) oraz „The Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 316) sprowadzano je z północnych Indii. Judasz powiedział, że można je sprzedać za trzysta denarów, a robotnik zarabiał jednego denara dziennie.

W „Komentarzu ewangelickim do Biblii” (str. 865) napisano, że nie było niczym niezwykłym, gdy gospodarz zlecał słudze umycie stóp gościom podczas kolacji, ale sam tego nie robił.

Zazwyczaj namaszczenie byłoby radosną okazją, ale tutaj była to wzruszająca i smutna chwila, jak podaje „Komentarz do Biblii: Nowy Testament” (str. 316).

Pytanie: Dlaczego w J 12,6 Jezus pozwolił Judaszowi być uczniem, skoro Judasz był złodziejem i przyszłym zdrajcą?

Odp.: Jak wynika z Ewangelii św. Jana 12:4-6, Judasz był złodziejem już po tym, jak został uczniem. Bóg może posługiwać się dowolnymi środkami, jakie wybierze, aby zrealizować swój plan. Zdrada Jezusa była częścią Bożego planu, jak pokazują Psalm 41:9, Dzieje Apostolskie 2:23, Ewangelia Mateusza 26:24, 54, Ewangelia Marka 14:21, Ewangelia Łukasza 22:22 oraz Ewangelia Jana 13:18.

Zdrada Jezusa przez Judasza była złem, ale Bóg wykorzystał to zło jako część swojego planu, aby doprowadzić do dobra – w tym przypadku do śmierci Jezusa na krzyżu za nasze grzechy. Jest to przykład zjawiska zwanego „współdziałaniem”.

P: W jaki sposób w J 12,7 Maria i Judasz byli tutaj przeciwieństwami?

Odp.: Jest to dość wyraźny kontrast. Maria ofiarowała ten kosztowny dar w geście uwielbienia, a Judasz chciał ten kosztowny dar zabrać, aby go ukraść. Maria ofiarowała go z ofiarnej miłości; Judasz był praktyczny i kierował się „utylitaryzmem”.

Dzisiaj niektórzy angażują się w życie kościoła wyłącznie ze względu na to, co mogą z tego uzyskać – czy to w sensie materialnym, czy duchowym. Inni angażują się również ze względu na to, co mogą ofiarować. Wszyscy czerpiemy z kościoła dobre nauczanie, wspólnotę, przyjaciół itp., a pragnienie tych rzeczy jest czymś dobrym. Ale co ty dajesz? Nie musi to być stanowisko w kościele, ale raczej: co dajesz Bogu? Pełny kielich nie może pomieścić już więcej płynu. Ale kiedy wylewasz to, co otrzymałeś, na rzecz innych, Bóg może ponownie napełnić twój kielich świeżymi, dobrymi rzeczami.

Więcej informacji znajdziesz w „The Bible Knowledge Commentary: New Testament”, str. 316 oraz w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 125.

Pytanie: Co Łazarz zrobił źle (w oczach kapłanów) w Ewangelii św. Jana 12:9-11, że chcieli go zabić?

Odp.: Powrót do życia był czymś, nad czym Łazarz nie miał kontroli; nawet arcykapłani przyznaliby, że Łazarz nie zrobił nic złego, gdy Jezus go wskrzesił. Jednak arcykapłani w ogóle nie dbali o sprawiedliwość i uczciwość wobec Łazarza; byli nastawieni defensywnie, w trybie „otaczamy się murem”, i zrobiliby wszystko, co konieczne, by osiągnąć swój cel. Byli zaniepokojeni tym, że „cały świat poszedł za nim” (J 12,19 i nast.). Czasami, gdy ludzie czują, że znajdują się dziś w niepewnej sytuacji, postępują tak samo. W rzeczywistości wielu z tłumu miało później odwrócić się od Jezusa, ale arcykapłani o tym nie wiedzieli.

W pracy widziałem tabliczkę na biurku kierownika. Było na niej napisane: „Nie mówię, że to twoja wina; mówię, że obwiniam ciebie”. Tabliczka była humorystyczna, ale przesłanie, które się za nią kryło, już nie – czasami człowiek utrzymuje się na stanowisku tylko dzięki zrzucaniu winy na innych. Aby jednak robić to skutecznie, musi być bezduszny i nie dbać o to, którzy niewinni ludzie ucierpią, podczas gdy on chroni siebie.

Pytanie: Dlaczego w J 12,21-22, spośród wielu szczegółów, o których Jan nie wspomniał, Duch Święty skłonił Jana do wspomnienia właśnie tego drobnego?

Odp.: Po pierwsze, ten szczegół dotyczący Greków w żaden sposób nie posuwa naprzód narracji ani nie wyjaśnia późniejszych wydarzeń w Ewangelii. Jednak ten drobny szczegół uwidacznia ogromny kontrast. Podczas gdy arcykapłani, znający Prawo, trzymali się z dala od Jezusa i knuli spisek, jak Go zabić, ci Grecy (albo nie-Żydzi, albo – co bardziej prawdopodobne – Żydzi mówiący po grecku oraz nawróceni na judaizm) podjęli wysiłek, by złożyć specjalną prośbę o spotkanie z Jezusem. Jak podaje „Evangelical Commentary on the Bible” (str. 865), przywódcy żydowscy odrzucili Jezusa, ale Grecy Go przyjęli.

Wreszcie przesłanie Jezusa w ich obecności podkreślało konieczność Jego śmierci. Być może zasugerowali oni, że Jezus mógłby uciec, wyjeżdżając z nimi za granicę. Komentarz biblijny „The Believer’s Bible Commentary” (str. 1538) przypuszcza, że tak właśnie mogło być.

Pytanie: Co sądzisz o stwierdzeniu z J 12,23–24, że dla Niego „śmierć jest konieczna dla żniwa”?

Odp.: Fizyczna śmierć Jezusa była konieczna, aby mogło nastąpić zmartwychwstanie, które pokona śmierć. Jednak w naszym przypadku czasami nasze aspiracje, nadzieje i marzenia muszą umrzeć, zanim nastąpi obfite żniwo. Czasami umierają i zostają nam odebrane, ponieważ Bóg chce, abyśmy skupili się na innych sprawach. Czasami mogą umrzeć, ale potem Bóg je wskrzesza, być może w innej, wspanialszej postaci. Chociaż możemy nie chcieć patrzeć, jak umiera coś, co jest nam drogie, powinniśmy pamiętać, że Jezus powiedział nam w Ewangelii św. Jana 15:2 i następnych, że Bóg przycina rzeczy w naszym życiu. Nie powinniśmy udawać zaskoczonych. Powinniśmy chwalić Boga za to, że nas przycina, przygotowując nas do większych rzeczy. Powinniśmy chwalić Pana za Jego przycinanie – nawet gdy nie mamy na to ochoty.

Czy regularnie ćwiczysz dla zdrowia? Jeśli tak, to czy wiesz, że ćwiczenia faktycznie powodują rozpad mięśni? Tuż po zakończeniu treningu jesteś słabszy niż przedtem. Jest to jednak coś dobrego, nad czym nie należy rozpaczać, ponieważ twoje mięśnie odzyskują dawną siłę lub stają się jeszcze silniejsze. Nie rozpaczamy z powodu utraty mięśni spowodowanej ćwiczeniami i nie powinniśmy również rozpaczać z powodu Bożego przycinania.

Na koniec, czy wiesz, że nie tylko Bóg nas przycina? Powinniśmy sami się przycinać! Powinniśmy umrzeć dla naszej grzesznej natury, zgodnie z Listem do Kolosan 3:3-10, Listem do Rzymian 6:12-14 i Listem do Galatów 6:14.

Więcej informacji znajdziesz w „The Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 317), „The Expositor’s Bible Commentary” (tom 9, str. 129) oraz „Believer’s Bible Commentary” (str. 1538).

P: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 12:28-29 Ojciec przemówił, a ludzie nie zrozumieli?

Odp.: Ojciec chciał, aby tylko Jezus to zrozumiał. Wszechmogący Bóg jest również wszechmocnym komunikatorem. Potrafi uczynić swoje przesłanie jasnym dla każdego, kto ma je usłyszeć, a dla tych, którzy nie mają go zrozumieć – sprawić, by pozostało niesłyszalne lub stało się bełkotem, niczym nie do złamania tajny kod. Jak mówi Objawienie 2:7, 11, 17, 29; 3:6, 13, 22: „Kto ma uszy, niechaj słucha, co mówi Duch…”

Niektórzy ludzie chętnie wyjaśniają każde dzieło Boga jako zwykłe zjawisko naturalne, jak podaje „Komentarz biblijny dla wierzących” na stronie 1538.

Pytanie: Kto jest księciem tego świata w Ewangelii św. Jana 12:31 i 16:11?

Odp.: Jest to szatan, którego Jezus wygnał. Inne wersety, które mówią o szatanie jako o tym, który ma wpływ na ten świat, to 1 List Jana 5:19, List do Efezjan 2:2 i 2 List do Koryntian 4:4.

P: W jaki sposób, zgodnie z J 12,32, wszyscy są przyciągani do Jezusa?

Odp.: W języku greckim jest po prostu napisane „wszyscy”. Nie precyzuje się tam ani „wszyscy ludzie”, ani „wszyscy wybrani”, a być może chodziło o obie te grupy.

Wszyscy ludzie: Po ukrzyżowaniu i zmartwychwstaniu Jezusa Duch Święty zstąpił na świat, aby świadczyć o Chrystusie (J 15,26) oraz aby przekonywać świat o grzechu, sprawiedliwości i sądzie (J 16,8-11). Ewangelii oferuje się szczerze i bezpłatnie każdemu, ponieważ wszyscy mają obowiązek jej przestrzegać (2 Tes 1,8).

Wszyscy przeznaczeni do nieba (wybrani): Każdy, kto idzie do nieba – nawet przed przyjściem Chrystusa – idzie tam przez Jezusa (J 14,6). Nie ma innego imienia (Dz 4,12), przez które moglibyśmy zostać zbawieni.

Bardziej wyczerpującą odpowiedź można znaleźć w książce „1001 odpowiedzi na pytania biblijne”, str. 36–37.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 12:34 ludzie twierdzili, że Prawo mówi, iż Mesjasz będzie trwał na wieki?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę cztery kwestie.

1. Jak podaje „The Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 318), Księga Daniela 7:13-14 naucza, że Syn Człowieczy będzie królował na wieki. Jednak Księga Daniela nie jest częścią Prawa (Tory).

2. W Ewangelii św. Jana 12:34 nie jest powiedziane, że było to częścią Prawa. Jest tam jedynie napisane, że tłum twierdził, iż jest to częścią Prawa. W Ewangelii św. Jana 7:49 faryzeusze zarzucili tłumowi, że nie ma pojęcia o Prawie.

3. Jeśli jednak tłum, używając słowa „Prawo”, miał na myśli Stary Testament, to byłoby to poprawne, choć nie do końca precyzyjne.

4. Niezależnie od tego, czy to, co powiedział tłum, było słuszne, Jan jedynie zapisuje to, co powiedzieli.

Pytanie: Co w Ewangelii św. Jana 12:35 i następnych wersetach oznacza „chodzenie w ciemności” i w jaki sposób ludzie to robią?

Odp.: Chociaż przebywanie w grzechu oznacza przebywanie w ciemności, to „chodzenie” (peripateite) w ciemności ma w rzeczywistości bardziej konkretne znaczenie. Nie widzisz, co powinieneś zrobić, nie możesz sobie pomóc, nie rozróżniasz, co jest dobre, a co niebezpieczne, ani co jest słuszne, a co złe, i mimo to potykasz się na każdym kroku. Nie chciałbyś przecież chodzić nocą po gęstym lesie bez światła. Nie chciałbyś jechać wiejską drogą z wyłączonymi światłami. Podobnie, będąc w ciemności, mógłbyś przynajmniej usiąść spokojnie, zamiast chodzić i prawdopodobnie pogarszać sytuację. Ale jeszcze lepiej jest dostrzec pilność sprawy i dotrzeć tam, gdzie musisz, póki jest jeszcze światło dzienne. Chwała Bogu za Światło! Więcej informacji znajdziesz w „The Bible Knowledge Commentary: New Testament”, str. 318.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 12:37-40 niektórzy nie uwierzyli nawet po wszystkich tych cudach?

Odp.: Czasami zdarzenia mają przyczynę bezpośrednią, a także przyczynę powodującą tę bezpośrednią przyczynę, i wreszcie przyczynę ostateczną. Tak właśnie jest w tym przypadku.

Bezpośrednia przyczyna: Nie zwrócili się ku Chrystusowi, ponieważ postanowili nie podążać za Nim.

Łk 7,30; Hbr 4,2; Jr 17,4 i inne wersety jasno to pokazują. Nie jest to jednak sedno fragmentu z J 12,37-40.

Przyczyna pośrednia: Nie mogli uwierzyć, ponieważ Bóg zaślepił ich oczy i znieczulił ich serca. Gdyby zwrócili się ku Chrystusowi, Bóg by ich uzdrowił, ale Bóg ich zaślepił, aby w swojej ślepocie nie doszli do prawdy. To jest główny sens fragmentu z Ewangelii św. Jana 12:37-40 oraz Księgi Izajasza 6:10.

Przyczyna ostateczna (pogląd supralapsaryjski): Dlaczego Bóg zdecydował się to uczynić? Bardzo niewielka mniejszość chrześcijan, zwana supralapsaryjskimi kalwinistami, twierdzi, że Bóg chciał postanowić, iż ci ludzie (zwani potępionymi) pójdą do piekła, jeszcze zanim Bóg postanowił zapewnić każdemu drogę (przez Chrystusa) do nieba. Innymi słowy, zgodnie z tajemniczą wolą Bożą, której – jak twierdzą kalwiniści supralapsaryjscy – nikt nie jest w stanie pojąć, Bóg tego pragnął. Według rozprawy doktorskiej jednego z kalwinistów (Curt Daniel, s. 69) szacuje się, że nie więcej niż 5% kalwinistów to supralapsaryści. Według Daniela do supralapsarian należy Theodore Beza. Twierdzi on, że hiperkalwiniści to ci, którzy odrzucają bezpłatną ofertę Ewangelii skierowaną do wszystkich. Należą do nich A.W. Pink (s. 88) i John Gill (s. 86, 126). Loraine Boettner, znany kalwinista, w swojej książce *The Reformed Doctrine of Predestination* (s. 129) szacuje, że jedynie 1% kalwinistów to supralapsaryści. Na s. 127 Boettner wypowiada się ostro na temat tej formy kalwinizmu: „Supralapsaryzm popada w równie wielką skrajność z jednej strony, jak uniwersalizm z drugiej”.

Przyczyna ostateczna (pogląd większości pozostałych kalwinistów): Bóg zdecydował, kim będą potępieni, dopiero po tym, jak wybrał Chrystusa jako drogę zbawienia. Poza tym wydają się unikać odpowiedzi na to pytanie, twierdząc jedynie, że jest to część tajemnej, nieobjawionej woli Bożej.

Przyczyna ostateczna (pogląd dominujący): W obu miejscach Biblii, gdzie przedwiedza i wybór Boży są wymienione razem, przedwiedza poprzedzała wybór Boży. Chociaż te dwa elementy mogą iść w parze, nic nie stoi na przeszkodzie, by Bóg wybrał tych, którzy pójdą do nieba, i tych, którzy pójdą do piekła, opierając się na swojej przedwiedzy o tym, jacy będą, jakie decyzje podejmą i w jaki sposób Bóg postanowi działać w ich życiu.

Pytanie: Dlaczego w J 12,38-41 wydawało się, że Bóg nie chce, aby wielu uwierzyło w Jezusa?

Odp.: W większości epok i kultur wiara w Chrystusa była „trudną” walką.

W Ewangelii św. Jana 12:40 czytamy, że Bóg nie chciał, aby niektórzy nawrócili się i zostali uzdrowieni.

W Ewangelii św. Jana 12:41 podano przykład, że choć wielu faryzeuszy wierzyło w Jezusa, bardziej cenili sobie pochwały ludzi niż pochwały od Boga.

W Ewangelii św. Jana 12:47-48 czytamy, że Bóg nie uznaje tych, którzy słuchają słów Chrystusa (a nawet w nie wierzą), jeśli nie przestrzegają Jego słów.

Najwyraźniej Bóg nie przywiązuje wielkiej wagi do wiary tych, którzy przedkładają uznanie ludzi nad uznanie Boga.

Jednak Ewangelię Jana 12:40 i 12:46 pokazują również, że Bóg zadba o to, by absolutnie nikt, kto prawdziwie wierzy w Chrystusa, nie pozostał w ciemności. Dotyczy to nie tylko ciemności wiecznej, ale także ciemności w tym życiu, jak pokazują 1 List Jana 3:6,9 i 1 List Jana 4:20.

Pytanie: Skoro w Ewangelii św. Jana 12:42-43 wielu spośród przywódców wierzyło w Jezusa, dlaczego nie poszli za Nim?

Odp.: Istnieje różnica między zwykłą intelektualną wiarą w to, że On mógł czynić cuda, a powierzeniem swojego życia w celu pójścia za Nim.

P: Czy w świetle fragmentu z Ewangelii św. Jana 13:1-17 obmywanie nóg powinno być obrzędem, który praktykujemy dzisiaj?

Odp.: Mycie sobie nawzajem stóp jest czymś dobrym. Może to być sposób na pokorne okazanie, że cenimy innych bardziej niż samych siebie. Jednak w Piśmie Świętym nie ma nic, co wskazywałoby, że powinno to być obrzędem lub instytucją, tak jak praktykują to menonici. Tertulian (198–220 r. n.e.) w dziele „De Corona”, rozdz. 8, str. 98, wspomina o tym, jak Chrystus umył stopy swoim uczniom, ale nie wspomina o żadnym ustalonym obrzędzie.

P: Jak w J 13,3 Jezus przygotowywał się do powrotu do Boga, skoro sam był Bogiem?

Odp.: Słowo „Bóg”, odnoszące się do Prawdziwego Boga, ma co najmniej cztery znaczenia: Ojciec, Syn, Duch Święty oraz Bóg w Trójcy Świętej. Rola Ojca jako Boga Jezusa jest w rzeczywistości dość powszechną koncepcją w Piśmie Świętym. Oto dziesięć przykładów:

J 20,17: „Ja [Jezus] wracam do mojego Ojca i waszego Ojca, do mojego Boga i waszego Boga”.

List do Hebrajczyków 1:9: „…dlatego Bóg, wasz Bóg…”

Prawdopodobnie 1 List Piotra 1:3: „Niech będzie błogosławiony Bóg i Ojciec Pana naszego Jezusa Chrystusa!…”

Prawdopodobnie List do Efezjan 1:3: „Niech będzie błogosławiony Bóg i Ojciec Pana naszego Jezusa Chrystusa…”

List do Efezjan 1:17: „Bóg naszego Pana Jezusa Chrystusa”

List do Rzymian 15:6 „…abyście wielbili Boga i Ojca naszego Pana Jezusa Chrystusa”.

Mateusz 27:46, Marek 15:34 „…Boże mój, Boże mój, czemuś mnie opuścił?”

Prawdopodobnie 2 List do Koryntian 1:3 „Niech będzie błogosławiony Bóg i Ojciec Pana naszego Jezusa Chrystusa”

Objawienie 1:6 „…uczynił nas królestwem i kapłanami, abyśmy służyli Jego Bogu i Ojcu…”

Prawdopodobnie 1 List do Koryntian 11:3: „a głową Chrystusa jest Bóg” (Ambroży uważał jednak, że Bóg w tym miejscu oznacza Trójcę Świętą, a nie Ojca).

(cytaty pochodzą z Biblii NIV)

Niektórzy uważają, że Ojciec nadal pełni rolę Boga Chrystusa, nawet po wniebowstąpieniu Chrystusa. Inni, na przykład autorzy książki „The Complete Book of Bible Answers” (str. 110–111), sądzą, że Ojciec był Bogiem Jezusa tylko wtedy, gdy Jezus przebywał na ziemi. Wydaje się jednak, że List do Efezjan 1:17 zaprzecza tej tezie.

Pytanie: Dlaczego dokładnie Jezus umył stopy swoim uczniom w Ewangelii św. Jana 13:4-17?

Odp.: Ciekawe jest to, że Jezus wykonał tę czynność, zanim wyjaśnił jej znaczenie w Ewangelii św. Jana 13:12-17.

Jezus powiedział, że uczynił to jako przykład dla nas. Chociaż większość chrześcijan nie widzi potrzeby dosłownego mycia sobie nawzajem stóp, wszyscy powinniśmy zgodzić się, że powinniśmy służyć sobie nawzajem z taką szczerością, pokorą i poświęceniem, jakie Jezus nam pokazał swoim przykładem.

P: Czy w J 13,19 Jezus nazwał siebie imieniem boskim?

Odp.: Tak. Greckie sformułowanie brzmi tutaj „ego eimi”, a Aland i Green nie wskazują w tym miejscu żadnych różnic między rękopisami. Dosłowne tłumaczenie Jaya P. Greena brzmi: „zanim to się stanie, abyście, gdy to się stanie, uwierzyli, że JESTEM”. Wersje NASB 2020, KJV i NKJV mówią: „…uwierzcie, że Ja jestem Tym” (kursywa w oryginale). Wersje BSB i NRSV brzmią: „…uwierzycie, że Ja jestem Tym”. Komentarz „Believers Bible Commentary” (str. 1543) również wskazuje, że Jezus nazwał tu siebie imieniem boskim. Tłumaczenie Williamsa brzmi: „Ja jestem Chrystusem”, a przypis wyjaśnia: „Grk., że Ja jestem Tym”.

Pytanie: Dlaczego w J 13,21 Jezus był zmartwiony, skoro już wcześniej wiedział, że Judasz Go zdradzi?

Odp.: Jezus rozumiał, co się wydarzy i jak to się zakończy. Jednak gdy zbliżał się ten moment, był emocjonalnie poruszony tym, co miał nastąpić i tym, co będzie musiał znosić.

Pytanie: Czym jest „sop” w Ewangelii św. Jana 13:26 (KJV)?

Odp.: W Biblii Króla Jakuba termin ten odnosi się do kawałka chleba zamoczonego w bulionie lub sosie.

P: W J 13,34 i 1 J 2,7-8, w jaki sposób wzajemna miłość jest nowym przykazaniem?

Odp.: Nie chodzi tylko o to, byśmy się po prostu lubili. Jezus nakazuje nam kochać się nawzajem tak, jak On nas umiłował. Poprzez swoje zbliżające się ukrzyżowanie Jezus ostatecznie pokazał, jak bardzo ich kochał. W 1 J 2:7-8 Jan przyznaje, że wzajemna miłość jest starym przykazaniem, ale chce również, abyśmy uznali, że wzajemna miłość, tak jak Chrystus nas umiłował, jest nowym przykazaniem. Jan podkreśla również w 2 J 5, że miłość jest zarówno starym, jak i nowym przykazaniem.

Pytanie: W J 13,35 – w jaki sposób świat pozna, że jesteśmy uczniami Chrystusa, na podstawie tego, że się wzajemnie kochamy?

Odp.: Jeśli ktoś szuka powodu, by NIE kochać innej osoby, zazwyczaj nie musi daleko szukać. Jako wymówkę może powiedzieć, że nie ma z tą osobą zbyt wiele wspólnego, albo że różnią ich pochodzenie kulturowe, rasa, wiek, płeć, religia, poglądy polityczne, teologia czy wyznanie. Popełnili błąd z powodu złej oceny sytuacji lub innej złej decyzji. Nie jest osobą doskonałą i zgrzeszyła. W tym czy innym momencie cię zawiodła. W tym czy innym momencie doprowadziła cię do gniewu. Oczywiście wszystkie te racjonalizacje, które możesz wymyślić, by nie kochać kogoś innego, mogą zostać wykorzystane przez innych jako powody, by nie kochać ciebie.

Jednak odrzucając na bok wszystkie te „bzdury”, Jezus – który choć był doskonały, i tak nas kochał na tyle, by przelać swoją krew za nasze grzechy – nakazuje nam kochać innych. On nie tylko prosi nas, byśmy kochali innych, ale nakazuje nam to. Z powodu goryczy, nieprzebaczającego ducha lub po prostu nieufności niektórym może to sprawiać trudność. Jednak jako chrześcijanie sprawimy, że świat dostrzeże kontrast, gdy jako wierzący będziemy się wzajemnie kochać. Nie powinniśmy być w tej kwestii wybiórczy i kochać tylko tych wierzących, których najłatwiej nam kochać. Powinniśmy być całkowicie posłuszni i kochać nawet tych wierzących, których trudniej nam kochać. Być może trudniej nam ich kochać z powodu naszych własnych uprzedzeń, a może trudniej ich kochać, ponieważ sami sprawiają, że trudniej ich kochać. Tak czy inaczej, powinniśmy okazywać miłość ludziom, a zwłaszcza wszystkim wierzącym. Świat spojrzy wstecz i powie: „O rany, jak oni mogli tak postępować?”. A niektórzy z nich mogą nawet powiedzieć: „Jak ja mogę tak postępować!”.

Pytanie: Czy w J 12,40 to Bóg zaślepił niewierzących, czy też bóg tego świata (Szatan), jak mówi 2 Kor 4,4?

Odp.: Chociaż zarówno Bóg, jak i szatan mogliby osobno czynić te same lub podobne rzeczy, to prawdopodobnie nie jest to właściwe znaczenie w tym kontekście. Bóg często posługuje się szatanem jako swoim narzędziem. Kiedy ktoś odmawia podążania za prawdą, którą zna, Bóg może „sądowo zatwardzić” tę osobę, ponieważ utraciła ona szanse na dostrzeżenie głębszej prawdy. Bóg może posłużyć się szatanem jako swoim narzędziem, aby to uczynić.

P: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 14:1 serce czasami się niepokoi i co można z tym zrobić?

Odp.: Słowo „wy” w Ewangelii św. Jana 14:1 występuje w liczbie mnogiej, więc Jezus zwracał się do wszystkich uczniów, a oni mogli odczuwać niepokój z różnych powodów. Możemy odczuwać niepokój, ponieważ powiedziano nam, że nie można nam ufać, że będziemy wierni, tak jak Piotrowi (J 13:38), ponieważ naprawdę czujemy, że nie wiemy, co się dzieje, tak jak Tomasz (J 14:5), nie dostrzegamy Boga [Ojca] w tym, co robimy, tak jak Filip (J 14,8), albo wydaje nam się, że Boże drogi nie są najlepszym sposobem na szerzenie Jego przesłania, tak jak Judasz (nie Iskariota) (J 14,22).

W tym czasie próby, kiedy okoliczności mogłyby nas oddalać od Boga, możemy jednak zdecydować się zbliżyć do Niego mimo wszystko, nawet jeśli mamy wady, jesteśmy zdezorientowani lub brakuje nam wizji. Jak powiedział ojciec opętanego dziecka w Ewangelii Marka 9:24: „Wierzę, Panie! Pomóż mojej niewierze!” (NKJV)

Pytanie: Jak to jest, że w J 14,2 jest mowa o wielu mieszkaniach w Niebie?

Odp.: Prawdopodobnie w Niebie istnieje wiele rodzajów mieszkań, a także wiele samych mieszkań.

1. W niebie istnieją różne poziomy nagród; można to postrzegać jako różne rodzaje mieszkań. Bazyl (357–379 r. n.e.) głosił tę naukę, mówiąc o „różnicach w godnościach”. O Duchu 16.40, s. 25

2. Ponadto w Niebie jest miejsce dla każdej osoby, która zostanie zbawiona, i nie będzie tam żadnego przeludnienia. Chociaż oferta zbawienia jest skierowana do wszystkich ludzi bez wyjątku, w Niebie nie będzie żadnych pustych mieszkań.

Pytanie: Czy w J 14,6 to właśnie Jezus, a nie Jego słowa, jest drogą, prawdą i życiem, jak nauczał wielebny Moon?

Odp.: Nie. Najpierw przytoczę to, co powiedział rzekomy Mesjasz, wielebny Moon, a następnie to, co mówi Biblia w sprzeciwie do tego.

„Boska Zasada” wielebnego Moona, str. 131: „Jezus nie powiedział, że Jego słowo jest prawdą, ale że On sam jest prawdą, drogą i życiem (J 14,6). Dzieje się tak, ponieważ Jego słowa były jedynie środkiem wyrażania Jego samego jako prawdy... Możemy zrozumieć, że Nowy Testament został dany jako podręcznik do nauczania prawdy ludzi sprzed 2000 lat... W konsekwencji dzisiaj prawda musi pojawić się na wyższym poziomie i przy użyciu naukowej metody wyrażania, aby umożliwić jej zrozumienie inteligentnym współczesnym ludziom”.

Odpowiedź: Jezus powiedział: „Niebo i ziemia przeminą, ale moje słowa nigdy nie przeminą”. Łk 21,33

„Jezus odpowiedział: «Jeśli ktoś mnie miłuje, będzie przestrzegał mojej nauki. … Kto mnie nie miłuje, nie będzie przestrzegał mojej nauki»”. Ewangelia według św. Jana 14:23-24

Nie można twierdzić, że podąża się za Jezusem i jest Mu posłusznym, a jednocześnie odrzucać Jego słowa.

Pytanie: W jaki sposób, zgodnie z J 14,6, Jezus jest drogą, prawdą i życiem?

Odp.: Wybór słów przez Jezusa w tym miejscu jest fascynujący.

Droga to ścieżka, którą należy podążać, by dotrzeć do celu. Nie jest to „punkt”, lecz raczej ciąg punktów. Powinniśmy znajdować się w jednym z punktów tego ciągu, zmierzając we właściwym kierunku.

Prawda obejmuje poprawne fakty i logikę, ale oznacza też znacznie więcej. Prawda to to, co żyje w nas, co ma charakteryzować nasze życie, co mamy kochać i co mamy praktykować. Życie zbudowane na kłamstwie w ogóle nie jest prawdą. Zachodnie pojęcia „poprawności” i „rzeczywistości” łączą się w biblijnej koncepcji prawdy.

Życie to zarówno nasze doświadczenie życia, rzeczywistość naszego życia, jak i to, co podtrzymuje nasze życie. W innych miejscach Biblia posługuje się metaforami wody życia, a życie stworzenia jest w jego krwi.

Pytanie: Czy w J 14,6 każdy może pójść do nieba bez Jezusa?

Odp.: Nie. Wielu ludzi w Starym Testamencie dostało się do raju, nie słysząc imienia Jezusa. Dzisiaj nic nie stoi na przeszkodzie, by Bóg pozwolił dzieciom, które umierają i nigdy nie miały w sobie Ducha Świętego, dostać się do nieba.

Jednak, zgodnie z tym, co Jezus powiedział w Ewangelii św. Jana 14,6, nikt nie może przyjść do Ojca inaczej, jak tylko przez Jezusa. Oczywiście można by pomyśleć, że Jezus powinien to wiedzieć najlepiej.

Ponadto w Dziejach Apostolskich 4:12 czytamy, że nie ma pod niebem żadnego innego imienia, dane ludziom, przez które moglibyśmy zostać zbawieni. List do Filipian 2:10-11 mówi, że w końcu każde kolano się ugnie, a każdy język wyzna, że Jezus jest Panem, ku chwale Boga Ojca. Więcej informacji można znaleźć w książce „Trudne powiedzenia Biblii”, str. 500-502.

Pytanie: Czy zgodnie z Ewangelią św. Jana 14:6 każdy, kto nigdy nie słyszał imienia Jezusa, może dostać się do nieba?

Odp.: Niemowlęta, które umierają, osoby z poważnymi upośledzeniami umysłowymi oraz wierzący ze Starego Testamentu nigdy nie słyszeli o Jezusie. Jednak Bóg nie jest ograniczony w tym, by pozwolić im pójść do nieba przez Jezusa.

P: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 14:6-11 dowodzi, że Jezus jest Bogiem Ojcem, jak twierdzą pentekostaliści wyznający doktrynę jedności Boga, tacy jak David K. Bernard (The Oneness of God: Series in Pentecostal Theology, tom 1, str. 68)?

Odp.: Nie. Stwierdzenie „nikt nie przychodzi do Ojca inaczej jak tylko przez Jezusa” byłoby bezsensowne, gdyby brzmiało: „nikt nie przychodzi do Ojca, chyba że przychodzi do Ojca” lub „przez Ojca”. Jezus powiedział, że On i Ojciec są jednym, ale to stwierdzenie nie precyzuje, w jaki sposób są jednym; aby to zrozumieć, trzeba zapoznać się z pozostałą częścią Pisma Świętego. Są oni nierozłączni, jedni w naturze, chwale i czci. Jednak chrzest Jezusa, Jezus nauka posłuszeństwa w Liście do Hebrajczyków itp. pokazują, że są oni odrębni i różnią się pod względem roli oraz rangi.

Uzupełniającą odpowiedź można znaleźć w książce „When Cultists Ask” na stronach 180–181.

P: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 14:8-9 potwierdza panteizm, skoro Jezus powiedział, że On jest w Ojcu, a Ojciec jest w Nim, jak twierdzą niektórzy wyznawcy religii New Age?

Odp.: Nie, ponieważ Trójca Święta nie jest panteizmem. Fakt, że Ojciec jest w Jezusie, nie oznacza, że Ojciec jest we wszystkim, nawet w stercie śmieci. Po drugie, Bóg Ojciec jest istotą obdarzoną umysłem, wolą i emocjami, a nie bezosobowym wszechświatem. Bardziej szczegółową odpowiedź można znaleźć w książce „When Cultists Ask” na str. 181–182.

P: Czy w J 14,9, skoro Jezus powiedział, że każdy, kto Go widział, widział Ojca, oznacza to, że Ojciec również ma fizyczne ciało?

Odp.: Nie. Wręcz przeciwnie, ten werset lepiej służy do wykazania, że Ojciec nie ma ciała fizycznego. Skoro każdy, kto widział Jezusa, widział Ojca (który mieszka w Jezusie), werset ten sugeruje (choć nie dowodzi), że Ojciec nie posiada ciała fizycznego. Więcej informacji znajdziesz w książce „The Complete Book of Bible Answers”, str. 84–85.

P: W J 14,10-11 – w jaki sposób Ojciec mieszkał w Jezusie?

Odp.: Być może w sposób nieco podobny do tego, w jaki Jezus mieszka w nas. Ojciec, Syn i Duch Święty są nadal odrębni, ale nic w Piśmie Świętym nie wskazuje na to, że istnieje między nimi rozdzielenie. Jak wskazuje Patryk z Irlandii (ok. 389–461 r. n.e.), jeśli płatki trójlistnej koniczyny mogą być odrębne, ale nie oddzielone, to Trójca Święta może składać się z trzech odrębnych, ale nie oddzielonych osób.

P: Jak w J 14,12 chrześcijanie mogą dokonywać większych dzieł niż Jezus?

Odp.: Większe dzieła, które mamy czynić, nie należy rozumieć jako „popisywanie się”, ale raczej jako większe i liczniejsze dzieła na rzecz Królestwa. Chrześcijanie dokonali większych dzieł niż te, które Jezus uczynił do tamtego czasu, przynajmniej na cztery uzupełniające się sposoby.

Znaczenie: Podczas gdy Jezus nakarmił 4 000 i 5 000 osób, Dzieje Apostolskie 2:41 odnotowują, że dzięki nauczaniu apostołów zbawionych zostało ponad 3 000 osób. Z pewnością zbawienie ludzi jest ważniejsze niż tylko nakarmienie ich na jeden dzień. Od tamtego czasu chrześcijanie nakarmili z pewnością znacznie więcej niż 5 000 osób.

Liczby: W „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 145, wspomniano, że w Dziejach Apostolskich 2:41 mowa jest o większej liczbie zbawionych osób niż w całej ziemskiej służbie Jezusa.

Metoda: Duch Święty został wylany na wszystkie narody dopiero w dniu Pięćdziesiątnicy. Obietnica, że będą czynić rzeczy większe, jest zawarta w obietnicy Jezusa dotyczącej przyjścia do nich Pocieszyciela, zawartej w Ewangelii św. Jana 14:15-18, 25

Obszar: Chociaż Jezus nigdy nie opuścił stosunkowo niewielkiego obszaru geograficznego podczas swojego pobytu na ziemi, to w Dziejach Apostolskich 1:8 wysłał swoich uczniów nie tylko do Judei i Samarii, ale aż na krańce ziemi.

Więcej informacji można znaleźć w książkach: „The Complete Book of Bible Answers”, str. 58–59; „Hard Sayings of the Bible”, str. 502–503; „Now That’s a Good Question”, str. 48–49 oraz w „Believer’s Bible Commentary”, str. 1546.

P: Dlaczego w J 14,13-14 to stwierdzenie dotyczące proszenia w imieniu Jezusa [rzekomo] nie jest ograniczone?

Odp.: Jest ono ograniczone na dwa sposoby.

W sposób wyraźny: Jezus użył tu słowa „wy”, a zwracał się bezpośrednio do uczniów, a nie do wszystkich, którzy twierdzili, że podążają za Bogiem.

W sposób dorozumiany: modlimy się do naszego Ojca Niebieskiego, a nasz Ojciec Niebieski wie, co jest dla nas najlepsze, nawet lepiej niż nasi ziemscy ojcowie.

P: Co oznacza termin „Pocieszyciel” w J 14,16?

Odp.: Między innymi greckie słowo „Pocieszyciel” oznaczało tutaj obrońcę w procesie sądowym, zgodnie z „New Geneva Study Bible” (str. 1692) oraz „New International Bible Commentary” (str. 1255). Ponadto język grecki potrafi rozróżnić między „innym tego samego rodzaju” a „innym innego rodzaju”. Greckie słowo allon użyte w tym miejscu oznacza „innego tego samego rodzaju co Jezus”, zgodnie z „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 146. Komentarz ten wyjaśnia również, że w języku greckim słowo parakletos oznaczało osobę, która pomagała jako doradca, prawnik, orędownik lub mediator.

Zgodnie z „Believer’s Bible Commentary”, str. 1547, słowo oznaczające tutaj „modlić się” nie oznacza sytuacji, w której osoba niższa rangą prosi osobę wyższą o przysługę. Jest to słowo odnoszące się do kogoś, kto zwraca się z prośbą do równego sobie.

Pytanie: Dlaczego dokładnie, jak wynika z J 14,16, świat nie może przyjąć Ducha Świętego, Ducha Prawdy?

Odp.: Jezus podał kilka powiązanych ze sobą powodów.

Świat jest nieświadomy, jak powiedział Jezus w Ewangelii św. Jana 16:3. Jednak, jak pokazuje List do Rzymian 1:18-19, ta nieświadomość nie zawsze jest niewinną nieświadomością; dzieje się tak, gdy ludzie tłumią prawdę.

Niektórzy na świecie dosłownie „nienawidzą” Jezusa, jak Jezus przewidział w Ewangelii św. Jana 15:18,24.

Niektórzy są kłamcami, jak powiedział Jezus w Ewangelii św. Jana 8:55. Niektórzy potrafią okłamywać innych, ale potrafią też okłamywać samych siebie.

Niektórzy mają „inne sprawy na głowie”, ponieważ czczą innych bożków, czy to w postaci innych religii, pieniędzy, alkoholu itp. „Ci, którzy czczą bezwartościowych bożków, tracą łaskę, która mogłaby być ich udziałem” – Księga Jonasza 2:8 (NIV)

Niektórzy ludzie nie są owcami Bożymi, jak powiedział Jezus w Ewangelii św. Jana 10:26.

Nie ma miejsca na moje słowo, jak powiedział Jezus w Ewangelii według św. Jana 8:37

W nawiązaniu do powyższego, jeśli ktoś nie wierzy, że Jezus jest tym, za kogo się podaje, umrze w swoich grzechach, jak powiedział Jezus w Ewangelii Jana 8:24.

Świat jest wrogo nastawiony do osądu swojego materializmu i grzechu. Nie chcą Ducha Świętego, który przekona ich o grzechu i braku sprawiedliwości, jak powiedział Jezus w Ewangelii Jana 12:8-10.

Wreszcie, nikt nie może przyjść do Jezusa, jeśli Ojciec go nie pociągnie, jak powiedział Jezus w Ewangelii św. Jana 6:44.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 14:16-17 chrześcijanin z Azji Mniejszej z około 160 r. n.e. o imieniu Montanus twierdził, że jest wcieleniem Pocieszyciela, jak twierdzi sceptyczny „Przewodnik po Biblii” Asimova na stronie 988?

Odp.: Asimov powinien był pozostać przy pisaniu fantastyki naukowej, ponieważ w tym przypadku pomylił fakty. Montanus rzeczywiście twierdził, że jest prorokiem, przez którego przemawiał Pocieszyciel (parakletos), ale nikt (z wyjątkiem Asimova) nie twierdził, że Montanus był wcieleniem czegokolwiek lub kogokolwiek. Tertulian był najwybitniejszym członkiem „wyznania” montanistów, a jego obszerne pisma uznawano za ortodoksyjne i były one szeroko wykorzystywane przez ortodoksyjnych chrześcijan po nim. W rzeczywistości Cyprian z Kartaginy (ok. 246–258 r. n.e.) mawiał: „przynieście mi mojego mistrza”, gdy chciał, aby ktoś przyniósł mu książki Tertuliana do studiowania.

Pytanie: Czy w J 14,16 „Pocieszyciel” oznacza tutaj „Boską Naukę”, jak twierdziła Mary Baker Eddy, założycielka Chrześcijańskiej Nauki, w książce *Nauka i zdrowie z kluczem do Pisma Świętego*, str. 55,271?

Odp.: Nie, Pocieszycielem w wersecie 26 jest Duch Święty i jest on określany jako „On”, a nie jako „to”, jak miałoby to miejsce w przypadku Boskiej Nauki. Więcej informacji można znaleźć w książce *When Cultists Ask*, str. 183.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 14:16-26; 15:26; 16:5-15 prorokowano w Nowym Testamencie o Mahomecie jako o Parakletosie, czyli Duchu Świętym, jak twierdzą niektórzy muzułmanie?

Odp.: Nie. Gdyby to była prawda, muzułmanie wierzyliby w pięć następujących rzeczy (w które jednak na ogół nie wierzą).

1. Mahomet wielbił Jezusa. (J 16,14)

2. Allah posłał Mahometa w imieniu Jezusa. (J 14,26)

3. Mahomet został również posłany przez Jezusa. (J 16,7)

4. Mahomet przyjął mądrość Jezusa i objawił ją nam. (J 16,15)

5. Mahomet był „w” apostołach. (J 14,17)

Dlatego żaden dobrze poinformowany muzułmanin nie uwierzyłby, że te wersety odnoszą się do Mahometa. Muszą one odnosić się do kogoś innego, kto został posłany przez Boga.

Z drugiej strony, być może muzułmanie powinni wielbić Jezusa, jeśli na podstawie tych wersetów uważają, że Mahomet to czynił. Jednak pewien imam powiedział mi, że muzułmanie powinni chwalić i wielbić Jezusa, choć nie powinni Go czcić.

Nawiasem mówiąc, słowo „parakletos” występuje w Ewangelii św. Jana 14:6 w manuskrypcie p75 (Bodmer 14/15) datowanym na koniec II lub prawdopodobnie III wieku, w manuskrypcie p66 datowanym na połowę II wieku oraz w manuskrypcie Sinaiticus.

Ponadto Tertulian nauczał, że Paraklet, Pocieszyciel, działał w sercach ludzi w jego czasach (193 r. n.e.) w dziele „O monogamii”, rozdz. 3, str. 61

W dziele Hegemoniusza (IV w.) chrześcijanin Archelaus również omówił, w jaki sposób Paraklet z Ewangelii św. Jana 14–16 jest Bogiem Duchem Świętym w „Spórze z Manesem”, rozdz. 34–35, str. 208–209

Więcej informacji można znaleźć w książkach „Kiedy pytają wyznawcy sekt” (str. 182–183) oraz „Kiedy pytają krytycy” (str. 419–420).

Pytanie: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 14:18 wskazuje, że Chrystus jest Bogiem Ojcem, jak twierdzą pentekostaliści jednościowi?

Odp.: W książce „Kiedy pytają wyznawcy sekt” (str. 183–184) wskazano, że pentekostaliści wyznający doktrynę jedności mylą działania Jezusa z Jego tożsamością. To, że Jezus nie pozostawi nas jako sierot, nie oznacza, iż jest On tą samą istotą co Ojciec. Kiedy Jezus przyjął chrzest, nie oszukiwał ani nie wprowadzał ludzi w błąd, ani też nie udawał, że przemawia z nieba, gdy Ojciec przemówił. Ojciec nie powiedział: „To jestem ja sam, w którym mam upodobanie”. Ojciec powiedział raczej: „To jest mój Syn, w którym mam upodobanie”.

Pytanie: W jaki sposób, zgodnie z J 14,22-24, Jezus objawia się chrześcijanom, a nie światu?

Odp.: Trzeba przyznać, że każdy może coś wiedzieć o Jezusie. Jednak tylko chrześcijanie znają Jezusa osobiście, ponieważ Jezus mieszka w naszych sercach.

P: W jaki sposób, zgodnie z J 14,27, pokój Jezusa, Księcia Pokoju, różni się od pokoju świata?

Odp.: Pokój świata jest zewnętrzny i tymczasowy, ponieważ zależy od okoliczności zewnętrznych. Pokój Jezusa jest zarówno wewnętrzny, jak i zewnętrzny, i jest trwały, ponieważ jest niezależny od okoliczności zewnętrznych.

W pewnym sensie, podobnie jak ktoś, kto wkrótce umrze, pozostawia testament, aby zapewnić byt swoim dzieciom i obdarzyć je błogosławieństwem, tak Jezus udziela swoim dzieciom błogosławieństwa i obietnicy zaopatrzenia. Więcej informacji można znaleźć w „Believer’s Bible Commentary” na stronie 1548.

P: W J 14,27-28 w jaki sposób Ojciec jest większy od Jezusa?

Odp.: Na ziemi Jezus ogołocił się, więc oczywiście Ojciec był wtedy większy od Jezusa. W niebie Jezus pełni rolę podległą wobec Ojca. Bogiem Jezusa jest Ojciec. Zobacz 1 List do Koryntian 11:3; 15:25-28; Ewangelię według św. Mateusza 12:18; List do Efezjan 1:3, 17; Ewangelię według św. Jana 1:33; 14:16, 26, 28; List do Rzymian 8:26-27.

Ojciec nie jest większy od Jezusa pod dwoma względami:

Natura (List do Filipian 2:6). (Więcej informacji można znaleźć w dziele Hilarego „O Trójcy Świętej”, rozdziały 9:2 i 7:27.)

Cześć. Zob. Ewangelia według św. Jana 5:18; 5:23; List do Kolosan 2:9-10; (Księga Izajasza 44:6; Apokalipsa św. Jana 1:8 w porównaniu z Apokalipsą św. Jana 1:17-18; 22:13)

Jak pokazuje Ewangelia Jana 5:18, ojciec jest równy pod względem natury synowi, którego spłodził. W przeciwnym razie twój ojciec musiałby być większy od ciebie, twój dziadek większy od niego, a twój setny przodek musiałby być nadczłowiekiem. Ludzie tworzą rzeczy, ale „spłodzą” tylko ludzi. Bóg stworzył rzeczy, ale „spłodził” tylko Boga, swojego jedynego Syna. Obaj otrzymują cześć i chwałę w Apokalipsie 5:9, 12-14.

Książka „Now That’s a Good Question” (str. 43–44) rozróżnia fałszywe twierdzenie o „niższości” Syna od prawdziwej koncepcji „podporządkowania” Syna. R.C. Sproul dodaje: „To jeden z powodów, dla których Kościół zawsze wyznawał doktrynę zwaną podporządkowaniem Chrystusa”. Więcej informacji można znaleźć w książkach: „1001 odpowiedzi na pytania biblijne”, str. 27; „Encyklopedia trudności biblijnych”, str. 375; „Kiedy krytycy pytają”, str. 420; „Kompletna księga odpowiedzi biblijnych”, str. 110; „Trudności biblijne i pozorne sprzeczności”, str. 240–241, „Trudne powiedzenia Biblii”, str. 503–505 oraz „Kiedy pytają wyznawcy sekt”, str. 184.

Pytanie: Czym w J 15,1 „prawdziwa winorośl” różni się od zwykłej winorośli?

Odp.: Greckie słowo oznaczające tutaj „prawdziwy” nie odnosi się tyle do rozróżnienia między prawdziwym a fałszywym, ile do rozróżnienia między prawdziwym lub oryginalnym a imitacją lub kopią. Więcej informacji można znaleźć w „Komentarzu biblijnym Expositor’s” (The Expositor’s Bible Commentary), tom 9, str. 152.

Pytanie: Jaka inna metafora dotycząca winorośli pojawiła się wcześniej w Ewangelii św. Jana 15:1?

Odp.: Jezus mógł wypowiedzieć te słowa albo w Wieczerniku, albo idąc z Wieczernika na Górę Oliwną, albo też na samej Górze Oliwnej na zachód od Jerozolimy. Jeśli przechodzili obok świątyni, to przed jej wejściem znajdowała się duża złota winorośl z gałęziami, symbolizująca lud Izraela. Psalm 80:8-16, Ezechiel 17:1-6, Jeremiasz 12:10-11 oraz Izajasz 5:1-7 – wszystkie te fragmenty porównują lud Boży do winorośli. Bóg powiedział: „Albowiem winnicą Pana Zastępów jest dom Izraela, a mężowie Judy są Jego upodobaną rośliną. Oczekiwał sprawiedliwości, a oto ucisk; oczekiwał prawości, a oto wołanie o pomoc.” (Izajasz 5:7 (NKJV))

Więcej informacji można znaleźć w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 150 oraz w „Evangelical Commentary on the Bible”, str. 869.

Pytanie: Kim jest „ogrodnik” w Ewangelii św. Jana 15:1 (KJV)?

Odp.: Jest to rolnik lub osoba, która opiekowała się winoroślą i uprawami.

Pytanie: Jaka jest różnica między postrzeganiem Jezusa jako winorośli, która spaja latorośle, a postrzeganiem ludzi jako tych, którzy spajają latorośle, o czym mowa w Ewangelii św. Jana 15:1?

Odp.: Izrael był winoroślą w Jeremiasza 2:21. Jednak Jezus posługuje się tutaj inną metaforą: to On, a nie Izrael, jest winoroślą w Ewangelii św. Jana 15:1. Jeśli twoja organizacja kościelna kładzie większy nacisk na ludzi, którzy ją spajają, niż na Jezusa, który ją spaja, powinieneś zadać sobie pytanie, czy jesteś we właściwej organizacji.

Co sądzisz o tym cytacie? „Bóg jest w cichym, delikatnym głosie. We wszystkich tych oświadczeniach pod przysięgą, aktach oskarżenia – to wszystko dzieło diabła – cała ta korupcja. No dalej! Wy, oskarżyciele! Wy, fałszywi przysięgający! Niech całe piekło się zagotuje! Wy, płonące góry, wylejcie swoją lawę! Bo w końcu wyjdę na szczyt. Mam się czym chwalić bardziej niż ktokolwiek przedtem. Jestem jedynym człowiekiem, któremu od czasów Adama udało się utrzymać cały kościół w jedności. Zdecydowana większość wszystkich stanęła po mojej stronie. Ani Paweł, ani Jan, ani Piotr, ani nawet Jezus nigdy tego nie zrobili. Chwalę się, że żaden człowiek nigdy nie dokonał takiego dzieła jak ja. Naśladowcy Jezusa uciekli od Niego; ale Święci w Dniach Ostatnich jeszcze nigdy ode mnie nie uciekli. Znacie moje codzienne postępowanie i rozmowy. Znajduję się w gronie cnotliwych i dobrych ludzi. Jakże uwielbiam słuchać wycia wilków! Kiedy uda im się mnie pozbyć, odejdzie również diabeł. Przez ostatnie trzy lata prowadziłem rejestr wszystkich moich czynów i działań, gdyż zatrudniałem na stałe kilku dobrych, wiernych i sprawnych urzędników: towarzyszyli mi wszędzie i skrupulatnie zapisywali moją historię, a także spisywali to, co uczyniłem, gdzie byłem i co powiedziałem; dlatego moi wrogowie nie mogą oskarżyć mnie o nic w odniesieniu do żadnego dnia, godziny ani miejsca, ponieważ mam pisemne świadectwo potwierdzające moje działania; a moi wrogowie nie mogą udowodnić mi niczego”. Joseph Smith, założyciel mormonizmu. Historia Kościoła, tom 6, str. 408–409

A może ten cytat, który jest łagodniejszy? W Dictatus Papae (prawdopodobnie 1075 r. n.e.) papież Grzegorz VII powiedział: „Kościół rzymski został założony wyłącznie przez Boga; tylko papież rzymski może słusznie być nazywany powszechnym; tylko on może używać insygniów cesarskich; tylko jego stopy będą całowane przez wszystkich książąt; tylko on może pozbawiać tronu cesarzy; nikt nie ma prawa go osądzać; Kościół rzymski nigdy się nie mylił i nie pomyli się przez całą wieczność”. „Topical History of Christianity” Austina, str. 165.

Pytanie: Jak Jezus mógł powiedzieć w J 15,3, że wszyscy są czyści, skoro Judasz Go zdradził?

Odp.: Należy pamiętać, że w tym momencie Judasz już odszedł i nie był obecny, gdy Jezus przemawiał.

Pytanie: Co oznacza słowo „trwać” w Ewangelii św. Jana 15:4?

Odp.: Słowo „trwać” (meno w języku greckim) ma ogromne znaczenie we wszystkich pismach Jana. Występuje 11 razy w rozdziale 15 Ewangelii św. Jana, 40 razy w całej Ewangelii św. Jana oraz 27 razy w listach św. Jana.

Podobnie jak gałąź na winorośli oznacza to tylko jedno: żyć w połączeniu z winoroślą. Gałąź może zostać całkowicie odłączona poprzez odcięcie. Albo życie gałęzi może nie być połączone z winoroślą, a wtedy gałąź obumiera. Ciekawe jest to, jak drzewa tracą liście jesienią. Drzewo wytwarza korek, który zatrzymuje przepływ wody i składników odżywczych do liścia lub gałęzi. Bez składników odżywczych obumierają, tracą przyczepność i opadają. Drzewa czasami tracą gałęzie również latem. Gdy gałąź nie otrzymuje światła słonecznego, nie wytwarza cukrów ani owoców, a drzewo ją odcina.

Więcej informacji można znaleźć w „Bible Knowledge Commentary: New Testament”, str. 325.

P: W J 15,4 – w jaki sposób chrześcijanie trwają w Jezusie?

Odp.: Na wiele sposobów.

Ufając Mu, że poprowadzi nas krok po kroku.

Słuchając Jezusa – nie tylko z poczucia obowiązku, ale z natychmiastowego, pełnego i radosnego posłuszeństwa, ponieważ wiemy, że droga Boga jest najlepszą drogą.

Modlitwa powinna być kluczową cechą charakterystyczną naszego życia.

Tęsknimy za Jezusem, pragniemy być z Nim i modlimy się o Jego powrót.

P: Czy w J 15,6 odrzucenie gałęzi oznacza, że prawdziwy wierzący może utracić zbawienie?

Odp.: Ten werset mówi, że ten, kto nie trwa w Jezusie, może zostać odrzucony i spalony. Poza tym istnieją dwa sposoby interpretacji tego wersetu.

1. Wszyscy powinni zgodzić się co do tego, że skoro Bóg wie wszystko i znał tych, którzy pójdą do nieba (wybranych), jeszcze zanim ktokolwiek się urodził, to niektórzy trafią do piekła, mimo że należeli do Kościoła i sprawiali wrażenie chrześcijan. Jednak żaden z wybranych nie zginie, a wszyscy potępieni zginą, ponieważ wszechwiedzący Bóg wiedział o tym z góry.

2. Prawdziwi chrześcijanie nie są zgodni co do tego, czy osoba może naprawdę narodzić się na nowo, a później albo utracić swoje zbawienie, albo zdecydować się odwrócić od niego i trafić do piekła. Więcej na ten temat można znaleźć w omówieniu Listu do Hebrajczyków 6:4-14 oraz Listu do Efezjan 1:14.

Pytanie: W jaki sposób, zgodnie z Ewangelią św. Jana 15:8, wierzący przynoszą owoce w Chrystusie?

Odp.: Należy zauważyć, że istotną kwestią nie jest tutaj zdobywanie wiedzy, nauczanie innych ani pełnienie służby, lecz przynoszenie owoców. Wierzący przynoszą owoce w Chrystusie przynajmniej na trzy sposoby:

Naśladowanie Chrystusa: Wewnętrznie powinniśmy przynosić owoce Ducha Świętego, co powinno świadczyć o tym, że stajemy się coraz bardziej pobożni.

Miłość i datki: Powinniśmy pomagać zarówno wierzącym, jak i niewierzącym, poświęcając swój czas, pieniądze oraz pomagając uciśnionym.

Nawróceni i uczniowie: Możemy pomagać, przygotowując glebę, zasiewając ziarno Ewangelii i zbierając plony, aby przyprowadzić ludzi do wiary w Jezusa Chrystusa. Możemy również uczyć innych chrześcijan i pomagać w sprowadzaniu z powrotem tych, którzy się oddalili.

Wyniki nie polegają na tym, co robisz, ale raczej na tym, co kiełkuje w życiu innych ludzi.

Pytanie: Czy w J 15,8 ludzie są bezowocni, jeśli nie przyprowadzają innych do Chrystusa, jak nauczała pewna nietypowa grupa?

Odp.: Nie. Nie wiemy, czy Jeremiasz przyprowadził w swoim życiu choćby niewielką liczbę ludzi do Boga, ale mimo to służył Bogu jako skuteczny prorok i kaznodzieja. Jest to jeden z rodzajów dowodów na wydawanie owoców, ale nie jest to nawet wymienione jako jeden z owoców Ducha w Liście do Galatów 5:22-23. Zobacz uzupełniającą odpowiedź w artykule „Kiedy członkowie sekt zadają pytania”.

P: Czy w świetle J 15,14-15 powinniśmy nadal nazywać się sługami Chrystusa?

Odp.: Tak. Piotr, który słyszał te słowa z pierwszej ręki, byłby w najlepszej pozycji, by zrozumieć, co Jezus miał na myśli. W 2 Liście Piotra 1:1 Piotr nazwał siebie sługą (a właściwie niewolnikiem) Jezusa. W Liście do Rzymian 1:1, Liście do Filipian 1:1, Liście do Tytusa 1:1 oraz Liście Jakuba 1:1 Paweł i Jakub również określają się jako niewolnicy Chrystusa Jezusa.

Niezależnie od tego, czy interpretuje się to jako stwierdzenie, że Jezus nie nazywa uczniów „tylko sługami”, czy też „sługami”, Jezus mówi, że nie nazywa ich po prostu sługami. Jezus nie odnosi się do tego, jak dzieci Boże powinny się nazywać.

Pytanie: Jakie są, według Ewangelii św. Jana 15:15, sposoby, w jakie powinniśmy postępować jako słudzy Chrystusa, a jakie jako przyjaciele Chrystusa?

Odp.: Bycie sługą Chrystusa jest dobre, a niechęć do bycia sługą Chrystusa jest zła. Jednak w tym miejscu Jezus mówi, że istnieje coś znacznie więcej niż tylko bycie sługą Chrystusa. Spójrzmy na to z naszej perspektywy, a następnie z perspektywy Boga.

Z naszej perspektywy

Gdybyśmy byli tylko sługami, to sługa robi to, co mu się każe; przynajmniej wtedy, gdy jest obserwowany. Sługa często nie angażuje się w wynik ani sukces. Sługa może być sługą tylko przez pewien czas i troszczyć się jedynie o to, co dzieje się w perspektywie krótkoterminowej, zanim odejdzie. Nieszablonowe myślenie, poszukiwanie lepszych sposobów działania, wykazywanie inicjatywy czy wprowadzanie innowacji nie są zazwyczaj tym, czym zajmują się słudzy.

W przeciwieństwie do sługi, przyjaciel jest jak partner lub członek rodziny. Chętnie robi to, co jest potrzebne, nawet jeśli nikt mu tego nie każe. Bardzo zależy mu na wyniku i powodzeniu planu swojego pana. Nie chodzi nam tylko o to, by kwiaty zakwitły, ale o to, by owoce pozostały, a nie zniknęły.

Jednak, podobnie jak sługa, nadal mamy pana. Nawet syn powinien być posłuszny swojej matce i ojcu. Możemy wprowadzać innowacje i wymyślać lepsze sposoby działania, ale tylko w granicach tego, co nakazał nam nasz pan. Istnieje wiele różnych narzędzi, które można wykorzystać do realizacji planu: przemoc, zastraszanie, przymus, oszustwo, oszukiwanie, kradzież – i nigdy nie wolno nam z nich korzystać, niezależnie od tego, jak skuteczne wydają się nam one w danej sytuacji.

Z perspektywy Boga

Sługa nie musiałby wiedzieć, co się dzieje, a jedynie to, co w danej chwili każe mu się zrobić. To, jak ma coś wykonać, jak ma współpracować z innymi, jest już określone w jego zadaniu.

W przeciwieństwie do sługi, Bóg często chce, abyśmy sami wymyślili, jak coś wykonać, a nie tylko wykonywali czynności mechanicznie, jak sługa. Powinniśmy wykazywać inicjatywę. Bóg może powierzyć nam zadania, których nie jesteśmy w stanie wykonać samodzielnie, a mimo to oczekuje od nas, że je zrealizujemy. Jednak zamiast podejmować się bezowocnego zadania, ponosić porażkę i mówić Bogu: „Zrobiłem wszystko, co mogłem”, Bóg chce, abyśmy współpracowali z innymi wierzącymi i wspólnie zrealizowali to zadanie. To, co możesz lub nie możesz zrobić samodzielnie, bez korzystania z narzędzi i współpracowników, których dał ci Bóg, nie ma tak naprawdę znaczenia; liczy się to, co możesz lub nie możesz zrobić, korzystając z narzędzi i współpracowników, których dał ci Bóg, w mocy Ducha Świętego. Często ujawniamy przyjaciołom nasze poufne plany na przyszłość. Tak samo postępuje Bóg. Chcemy poznać Bożą wolę względem nas, ale powinniśmy również pragnąć poznać Jego serce.

Jednak, podobnie jak w przypadku sługi, na naszej drodze życiowej wciąż pojawia się wiele rzeczy, których Bóg postanowił nam nie objawiać lub przynajmniej nie objawiać jeszcze. Mogą też istnieć inne wydarzenia, które już nas spotkały, a wciąż nie mamy pojęcia, dlaczego Bóg na nie pozwolił. Jak powiedział pewien chrześcijański autor: „nie powinniśmy czuć się urażeni tym, co pozostaje niewyjaśnione”. Bóg jest nie tylko naszym przyjacielem, ale naszym najlepszym przyjacielem; pozostaje jednak naszym Panem.

Pytanie: W J 15,16 – w jakim sensie to nie oni wybrali Chrystusa, ale Chrystus wybrał ich?

Odp.: Istnieją dwa sposoby interpretacji tego fragmentu.

Bezpośrednim kontekstem jest wyświęcenie na apostołów. Chrystus mógł wybrać kogokolwiek na swoich apostołów, a wybrał właśnie ich. Pobłogosławił ich, wybierając ich; oni nie wyświadczali Jezusowi żadnej przysługi.

Niektórzy dostrzegają w tym ogólny kontekst Bożego wyboru do zbawienia.

Niezależnie od tego, czy uważasz, że ten konkretny fragment ma właśnie takie zamierzone znaczenie, Biblia naucza, że Bóg wybrał nas przed początkiem czasów. Jest więc oczywiste, że Bóg wybrał nas, zanim my wybraliśmy Jego. Co więcej, List do Rzymian 3:11-12 oraz inne fragmenty pokazują, że nie bylibyśmy nawet w stanie wybrać Boga, gdyby nie Jego działanie w naszym życiu.

Pytanie: Czym w Ewangelii św. Jana 15:16 jest owoc, który trwa, w przeciwieństwie do owocu, który nie trwa?

Odp.: Wyjaśnienia na ten temat znajdziemy w 1 Liście do Koryntian 3:12-15. Uczynki rzekomo wykonywane dla Boga, ale wynikające z pychy, zazdrości lub innych złych motywów, nie zostaną przez Boga uznane ani nagrodzone. Podobnie czyny, które nie wynikają z bezbożnych motywów, ale z motywów niebędących boskimi, takich jak bogactwo materialne, również zostaną odpowiednio osądzone.

Istnieje co najmniej pięć rodzajów owoców.

Wewnętrzne: Charakter definiuje się jako to, kim jesteś, gdy myślisz, że nikt cię nie obserwuje.

Zewnętrzne: Nasze działania przynoszą owoce, dobre lub złe.

Finansowe: Nasze datki na dzieło Boże oraz na rzecz ubogich i potrzebujących są odnotowywane, tak jak datki Korneliusza w Dziejach Apostolskich 10.

Ewangelizacja i formacja uczniów: W Liście do Filipian Paweł napisał, że sami Filipianie byli jego radością i koroną.

Nasze dzieci i ci, nad którymi czuwamy w kościele: W powyższym uwzględniono sposób, w jaki wychowujemy nasze dzieci, oraz to, jak starsi czuwają nad powierzonymi im osobami. Oni sami są odpowiedzialni za swoje decyzje, ale my ponosimy odpowiedzialność, czuwając nad nimi.

Pytanie: Jaka jest różnica między okazywaniem szczególnej miłości innym wierzącym a tworzeniem kliki, o czym mowa w Ewangelii św. Jana 15:17?

Odp.: Nie ma nic złego w tym, że mamy przyjaciół, z którymi jesteśmy bliżej niż z innymi. Oczywiście powinniśmy nie tylko darzyć współmałżonka uczuciem romantycznym, ale także utrzymywać z nim przyjaźń, która jest bliższa niż inne przyjaźnie. Jednak gdy twoja przyjaźń z niewielką grupą przyjaciół ma charakter wyłączny i nie chcesz, by dołączyli do niej osoby z zewnątrz, może to oznaczać, że „przyjaźń poszła w złym kierunku”. Zadaj sobie więc pytanie: „Czy twoja przyjaźń jest otwarta, czy zamknięta?”. Są jednak osoby niewierzące (a nawet chrześcijanie żyjący według ciała), od których powinieneś trzymać się z daleka, jeśli nieustannie kuszą cię do grzechu.

Pytanie: W J 15,18 – w jaki sposób świat nienawidził Jezusa?

Odp.: Na dwa sposoby:

Z imienia: Ludzie zazwyczaj nie używają imion Buddy, Konfucjusza czy Mahometa w próżny sposób. Wydaje się, że w próżny sposób używają jedynie słów „Bóg” i „Jezus”.

Ze względu na charakter: Niektórzy odrzucają wszystko, co ma związek z Chrystusem. Podczas gdy niektórzy wiedzą wiele o Chrystusie, a mimo to Go odrzucają, inni celowo nie chcą nic o Nim wiedzieć.

Pytanie: W jaki sposób, zgodnie z Ewangelią św. Jana 15:22,24, przyjście Jezusa sprawiło, że niektórzy stali się bardziej odpowiedzialni za swoje grzechy?

Odp.: Dobrą wiadomością jest to, że Bóg nie pociąga ludzi do odpowiedzialności za to, czego nie wiedzą (Rz 4,15; 5,12). Z drugiej strony, 2 List Piotra 2,22 i inne wersety pokazują, że ludzie podlegają mniej lub bardziej surowemu osądowi, gdy odrzucają prawdę, w oparciu o prawdę, którą znali.

P: Dlaczego w J 15,23 nikt nie może nienawidzić Jezusa, nie nienawidząc jednocześnie Ojca?

Odp.: Jako część Trójcy Świętej Ojciec, Syn i Duch Święty są tacy sami pod względem natury, celu i czci, a nasze posłuszeństwo, służba i miłość wobec Jednego są takie same jak wobec pozostałych.

Pytanie: Czy uważasz, że w Ewangelii św. Jana 16:2 sformułowanie „wyrzucenie was z synagogi” obejmuje również wyrzucanie chrześcijan z kościoła?

Odp.: Tak, obejmuje to wyrzucenie ze zgromadzenia religijnego. Marcin Luter, anabaptyści i John Wesley zostali wyrzuceni ze swoich kościołów. Wielu prawdziwych chrześcijan nie jest mile widzianych w niektórych liberalnych kościołach.

Pytanie: Jak w J 16,2-3 ktoś mógł sądzić, że wyświadcza Bogu przysługę, zabijając uczniów Jezusa?

Niektóre przypadki prześladowań chrześcijan

Odp.: Wiele osób miało bardzo wypaczone poglądy na temat Boga. Poniżej znajduje się częściowa lista prześladowań chrześcijan ze strony ludzi religijnych oraz, w miarę możliwości, liczba tysięcy zabitych.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 16:5 Jezus powiedział, że nikt nie pyta, dokąd idzie, skoro Tomasz [rzekomo] zapytał o to w Ewangelii św. Jana 14:5?

Odp.: Tomasz w rzeczywistości NIE zapytał, dokąd Jezus idzie. W Ewangelii św. Jana 14:5 Tomasz pyta jedynie, skąd mogą znać drogę, ponieważ stwierdza (a nie pyta), że jej nie znają. Jezus właśnie powiedział, że znają drogę, a Tomasz odpowiada, że jeszcze jej nie znają.

Można odnieść wrażenie, że Jezus po prostu czekał, aż ktoś zapyta, jak poznać drogę, aby mógł objawić tę prawdę o sobie w Ewangelii św. Jana 14:6-7. Żaden inny żydowski nauczyciel nie twierdził, że to właśnie on sam jest drogą. Jezus nie był jedynie nauczycielem prawdy wskazującym drogę – On sam był tą drogą.

Jednak po tym, jak Jezus to objawił i ludzie poznali drogę dzięki temu, że znali Jezusa, ani Tomasz, ani nikt inny nie wydawał się szczególnie zainteresowany pytaniem Jezusa, dokąd On idzie ani przez co będzie musiał przejść.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 16,5 Jezus powiedział, że nikt nie pyta, dokąd idzie, skoro Piotr faktycznie o to zapytał w Ewangelii św. Jana 13,36?

Odp.: Najpierw dwie rzeczy, które nie są częścią odpowiedzi, a potem sama odpowiedź.

X Zwrócił się do wszystkich oprócz Piotra: Jezus mógł wskazać na pozostałych 10 uczniów, nie licząc Piotra, i powiedzieć: „Dlaczego nikt z was nie pyta, dokąd idę?”. Chociaż jest to technicznie możliwe, Jan był naocznym świadkiem, a fragmenty te nie dają żadnej wskazówki, że Jezus rozróżniał pytanie Piotra od braku pytań ze strony pozostałych.

X Jezus zapomniał, że Piotr zapytał: Chociaż na ziemi Jezus był bezgrzeszny, to jako śmiertelny człowiek Pismo Święte nie mówi, że Jezus zawsze był w stanie zapamiętać każdy szczegół, zwłaszcza pod ogromną presją. Chociaż to wyjaśnienie ma tę zaletę, że jest proste, myślę, że istnieje lepsze wyjaśnienie.

Czas greckiego czasownika i kolejność nauk Jezusa: Kiedy Piotr i Tomasz po raz pierwszy zadali swoje pytania, Jezus nie mógł udzielić im pełnej odpowiedzi, dopóki nie poznali oni najpierw roli Jezusa jako drogi, prawdy i życia oraz nie zapoznali się z Duchem Świętym. Dopiero potem Jezus pyta: „A jednak nikt z was nie pyta mnie (czas teraźniejszy), dokąd idziesz?”. W rozszerzonym tłumaczeniu Wuesta brzmi to: „pyta mnie”.

W „Expositor’s Greek Testament”, tom 1, str. 835, napisano, że uczniowie byli tak pochłonięci własnym smutkiem z powodu odejścia Jezusa, że nie przyszło im do głowy, by zapytać, dokąd Jezus się udaje. W „New International Bible Commentary”, str. 1257, stwierdzono, że pytanie to zadano z powodu ich konsternacji, a nie z prawdziwej chęci dowiedzenia się, dokąd Jezus się udaje.

Pytanie: W J 16,8-11 w jaki sposób Pocieszyciel przekonuje świat o grzechu, sprawiedliwości i sądzie?

Odp.: Przynajmniej na dwa sposoby.

Bezpośrednio i wewnętrznie Duch Święty przekonuje ludzi, że powinni żałować za swoje grzechy i zwrócić się do Boga.

Pośrednio i zewnętrznie Duch Święty działa poprzez ludzi, aby przyprowadzać innych do Chrystusa.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 16:12 Jezus nie powiedział im wszystkiego, co powinni wiedzieć?

Odp.: Odpowiedź znajduje się w Ewangelii św. Jana 16:13. Bóg ostatecznie przekazał im wszystko, co kiedykolwiek musieli wiedzieć, po prostu nie nauczyli się tego od razu. Dlatego oni, podobnie jak my, potrzebują Ducha Świętego, który nas prowadzi, udzielając nam wskazówek niezbędnych na dany dzień.

Piękna historia ilustruje to. Żył kiedyś bogaty król, który miał syna, którego bardzo kochał. Raz w roku syn przychodził do ojca i prosił o kieszonkowe na cały rok. Król mu je dawał i nie widział syna przez cały rok. Król nie tylko kochał swojego syna, ale był też mądry. W następnym roku, gdy syn przyszedł, ojciec dał mu kieszonkowe na jeden dzień. Jeśli syn chciał kieszonkowe na następny dzień, musiał przyjść i porozmawiać z ojcem. Podobnie, jeśli jesteś wierzącym i naprawdę nie otrzymujesz od Boga tego, czego potrzebujesz, być może powinieneś poświęcić więcej czasu na codzienne zwracanie się do Niego w modlitwie.

Więcej informacji znajdziesz w książce „When Critics Ask” na stronie 421.

Pytanie: Czy w J 16,12-13 Duch Prawdy to Bahá’u’lláh?

Odp.: Nie, Duch Prawdy, o którym tu mowa, jest duchem, a nie osobą. Jest to ten sam Duch Święty, o którym Jezus właśnie mówił w rozdziałach 14–16 Ewangelii św. Jana. Nie można twierdzić, że w Ewangelii św. Jana 16:12–13 słowo „duch” odnosi się do jednej osoby, a w Ewangelii św. Jana 14:16–18, 25–26; 15:26; 16:5-11; 16:14-15. Duch Święty zstąpił w dniu Pięćdziesiątnicy, a nie w XIX wieku, kiedy powstała religia bahaitów. Więcej informacji znajdziesz w książce „When Cultists Ask” (Kiedy pytają wyznawcy sekt), str. 186.

Pytanie: W jaki sposób, zgodnie z Ewangelią św. Jana 16:13, Duch Święty prowadzi do całej prawdy?

Odp.: Ludzie Zachodu często postrzegają prawdę przede wszystkim jako prawdziwe lub fałszywe stwierdzenia. Jednak ktoś może mieć rację w wielu nieistotnych kwestiach, a mimo to bardzo się mylić w sprawach zasadniczych. Ktoś może postępować uczciwie w handlu, a mimo to służyć religii, która jest kłamstwem.

Prawdą jest Jezus, a nie tylko prawdziwe twierdzenia doktrynalne. To trwanie w prawdziwym Jezusie poprowadzi nas do prawdziwych twierdzeń doktrynalnych, a nie doktryna, która zastępuje Ducha prowadzącego nas do Chrystusa. Oczywiście w niebie poznamy również wszystkie prawdziwe twierdzenia doktrynalne.

Wszyscy prawdziwi chrześcijanie zgadzają się co do następujących kwestii:

1. Bóg jest święty, kochający, dobry, sprawiedliwy, wszechmocny, wszechwiedzący i wszechobecny.

2. Zgrzeszyliśmy i wszyscy potrzebujemy Zbawiciela.

3. Jezus, poprzez swoją śmierć i fizyczne zmartwychwstanie, jest jedyną drogą do zbawienia.

4. Musimy pokutować i wierzyć w Jezusa.

5. Wszyscy powinniśmy prowadzić święte życie.

Wiele innych ważnych kwestii.

Prawdziwi chrześcijanie nie są zgodni co do następujących kwestii:

Dokładne znaczenie chrztu oraz to, czy powinien on być udzielany wyłącznie wierzącym, czy też niemowlętom.

Czy lepiej oddawać cześć Bogu w sobotę, czy w niedzielę.

Czy wolno pracować w sobotę czy w niedzielę.

Dokładne znaczenie Wieczerzy Pańskiej.

Czy chrześcijanie powinni kiedykolwiek brać udział w wojnie lub kłamać, aby ocalić życie przed złymi ludźmi.

Równowaga między Bożym przeznaczeniem a ludzką wolną wolą.

Tysiąclecie i czas pochwycenia.

Prawidłowa liczba ksiąg Starego Testamentu.

Czy prawdziwi chrześcijanie mogą utracić zbawienie.

Inne kwestie drugorzędne i błahostki.

Pytanie: Skoro w Ewangelii św. Jana 16:13 napisano, że Duch Święty prowadzi do całej prawdy, to dlaczego wśród prawdziwych chrześcijan istnieje tak wiele sporów?

Odp.: Odpowiedź znajdziesz w omówieniu Listu do Efezjan 4:4.

Pytanie: Jak w Ewangelii św. Jana 16:20-22 smutek uczniów miał się zamienić w radość?

Odp.: Stało się to w dramatyczny sposób po zmartwychwstaniu, kiedy ponownie ujrzeli ukochanego Jezusa. Stanie się to z wszystkimi uczniami Chrystusa, gdy umrzemy i pójdziemy, by być z Jezusem w Niebie.

P: Czy w Ewangelii św. Jana 16:23 powinniśmy modlić się do Jezusa o różne sprawy, czy też prosić wyłącznie Ojca?

Odp.: Modlitwa Pańska jest skierowana do Ojca i wydaje się, że więcej modlitw kierowano do Ojca niż do Jezusa. Jednak zwracanie się z prośbami do Jezusa jest w porządku, tak jak uczynił to Szczepan, pełen Ducha Świętego, który w Dziejach Apostolskich 7:59-60 zwrócił się do Jezusa z dwiema prośbami.

P: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 16:24 oznacza, że w modlitwie możemy otrzymać wszystko, czego pragniemy, jak sugerują niektórzy nauczyciele ruchu „Słowo-Wiara”?

O: Paweł z pewnością tak nie uważał, ponieważ prosił o usunięcie ciernia w ciele, a nie zostało to spełnione. Paweł zwrócił się również po raz pierwszy do Galatów z powodu choroby i prawdopodobnie nie chciał być chory, choć Bóg wykorzystał chorobę Pawła dla dobra. Ewangelia Jana 16:24 zachęca nas do proszenia, ale dzieje się to w kontekście trwania w Nim. Prosicie więc o wszystko, o co, waszym zdaniem, Bóg chce, abyście prosili, ale z cierpliwością zdajcie sobie sprawę, że Bóg, jako mądry rodzic, powie „nie” zarówno w sprawie rzeczy, o których wiecie, że Bóg nie chce, abyście je teraz mieli, jak i w sprawie rzeczy, o których myślicie, że Bóg chce, abyście je mieli, ale Bóg wie lepiej. Uzupełniającą odpowiedź znajdziecie w rozdziale „Kiedy pytają członkowie sekt” na str. 186–187.

P: Dlaczego w J 16,25 Jezus przemawiał w przypowieściach nawet do swoich własnych uczniów?

Odp.: Być może pomoże to wyjaśnić ta prosta analogia. Wyobraź sobie nauczyciela, który prowadziłby lekcje matematyki wyłącznie w formie wykładu: bez zadań domowych i bez sprawdzianów. Nie mając potrzeby udzielania informacji zwrotnej, uczniowie wkrótce staliby się zbyt zadowoleni z siebie w nauce. Ponadto w przypadku takich przedmiotów, jak rachunek różniczkowy, równania różniczkowe cząstkowe i analiza elementów skończonych, wyzwaniem nie jest zapamiętanie równań, ale zrozumienie i zastosowanie pojęć. Chociaż Jezus nigdy nie zadawał pisemnych testów, zamiast tego stawiał pytania, zagadki i przypowieści. Trzeba było znać Słowo Boże, by w ogóle mieć nadzieję na zrozumienie choćby części z nich. Ponadto samo nauczanie się słów również nie wystarcza. Musimy rozważać te prawdy, aby pojąć koncepcje, które Bóg przekazał nam w Biblii.

Nie powinniśmy się zniechęcać, gdy niektóre fragmenty Biblii są dla nas trudne do zrozumienia. Czy nam się to podoba, czy nie, Jezus przyznał, że czasami celowo wypowiadał się w sposób niejasny. Wydaje się, że proces poznawania głębokich prawd Biblii, wraz z towarzyszącym mu rozważaniem i rozumowaniem, jest niemal tak samo ważny, jak samo osiągnięcie celu, jakim jest poznanie tych głębokich prawd.

Pytanie: Dlaczego treść modlitwy z J 17 różni się całkowicie od modlitwy o to, by ten kielich minął, wypowiedzianej w Ogrodzie Getsemani (Mt 26,36–46; Mk 14,32–43; Łk 22,39–47)?

Odp.: Ponieważ były to różne modlitwy. Modlitwa z 17 rozdziału Ewangelii św. Jana miała najprawdopodobniej miejsce w Ogrodzie Getsemani, choć mogła nastąpić nieco wcześniej. Niezależnie od tego, modlitwa opisana w ewangeliach synoptycznych miała miejsce zdecydowanie po modlitwie arcykapłańskiej z 17 rozdziału Ewangelii św. Jana, ponieważ strażnicy aresztowali Go, gdy się modlił. Więcej informacji można znaleźć w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 161.

P: Co dokładnie oznacza w J 17,1 wyrażenie „nadeszła godzina”?

Odp.: Oznacza to trzy różne, ale powiązane ze sobą rzeczy.

1) Nadeszła godzina, by zakończył swoją ziemską posługę i uczynił coś ważniejszego: przelał swoją krew na krzyżu za nasze grzechy. Zob. Ewangelia św. Jana 12:23, 27. Była to „godzina”, w której Jezus miał opuścić ten świat (Ewangelia św. Jana 13:1).

2) Aby tak się stało, Jezus miał zostać pozbawiony fizycznej ochrony ze strony Boga. Wcześniej nikt nie mógł Go dotknąć ani skrzywdzić. Dlaczego? „Ponieważ Jego godzina jeszcze nie nadeszła” (J 7,30; 8,20). Było to niemożliwe, ponieważ Ojciec na to nie pozwolił.

3) Wreszcie, była to ta „godzina”, w której panuje ciemność (Łk 22:53). Jezus nie bał się tej mrocznej godziny; wiedział, że była ona konieczna przed Jego największym triumfem. Przypomina to żołnierzy piechoty, którzy powoli i celowo wycofują się przed wrogiem, zanim kawaleria zastawi pułapkę i otoczy wroga, aby go zniszczyć (jak to miało miejsce w przypadku armii rzymskiej pod Kannami).

Więcej informacji można znaleźć w „Believer’s Bible Commentary”, str. 1556.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 17:2 Jezus daje życie wieczne tylko tym, których Ojciec Mu dał?

Odp.: Tak. Chrześcijanie są zgodni co do tego, że Jezus obdarza życiem wiecznym wszystkich, których Ojciec Mu dał, i tylko tych, których Ojciec Mu dał. Kalwiniści i niekalwiniści nie są zgodni co do tego, czy nasze decyzje oraz wiara, którą Bóg w nas wzbudził, odgrywają jakąkolwiek rolę w wyborze przez Ojca osób, które mają zostać przekazane Jezusowi, czy też nie.

P: Skoro w J 17,3 Jezus powiedział: „A to jest życie wieczne: aby znali Ciebie, jedynego prawdziwego Boga, oraz Jezusa Chrystusa, którego posłałeś”, to jak możemy nazywać Jezusa Bogiem?

Odp.: Termin „Bóg” ma różne znaczenia w Biblii. „Bóg” odnosi się tutaj do Ojca w Ewangelii św. Jana 1:1 (pierwsze wystąpienie) i w Liście do Hebrajczyków 1:9 (drugie wystąpienie). Nie można jednak używać tego jako dowodu, że Jezusa nie można nazywać Bogiem, ponieważ termin „Bóg” odnosi się do Jezusa w Ewangelii św. Jana 1:1 (drugie wystąpienie) i w Liście do Hebrajczyków 1:9 (pierwsze wystąpienie).

Wydaje mi się, że istnieje nie jeden, ale dwa problemy z twierdzeniem Świadków Jehowy, że Ewangelia Jana 17:3 mówi, iż nie powinniśmy nazywać Jezusa Bogiem.

1) Świadkowie Jehowy nie wydają się być spójni w swoich twierdzeniach. Gdyby użycie słowa „Bóg” w odniesieniu do Ojca oznaczało tutaj, że Jezus nie jest Bogiem, to użycie słów „Bóg” i „Pan” w kontekście, w którym Jezus jest Panem, oznaczałoby, że Ojciec nie jest Panem.

W 1 Liście do Tesaloniczan 4:16a czytamy: „Sam Pan zstąpi z nieba z okrzykiem, z głosem archanioła i z trąbą Bożą” (KJV). Skoro Jezus jest tu Panem, czy oznacza to, że Ojciec nie jest Panem?

Podobnie w książce Davida Reeda „Jehovah’s Witnesses Answered Verse by Verse” (Odpowiedzi na argumenty Świadków Jehowy wers po wersie), str. 82, wspomniano, że gdyby nazywanie Ojca Bogiem w jakiś sposób wykluczało Jezusa z bycia Bogiem, to nazwanie Jezusa naszym „jedynym Panem” w Liście Judy 4 wykluczałoby Ojca z bycia Panem. Co gorsza dla ich argumentacji, Duch Święty jest również nazwany Panem w 2 Liście do Koryntian 3:17.

„Bóg [Ojciec] i Pan Jezus” jest również wspomniany w Liście Jakuba 1:1; 1 Liście do Tesaloniczan 1:3; 3:11,13 oraz w innych miejscach.

2) Świadkowie Jehowy nie wydają się tutaj szczerzy wobec samych siebie. Jeśli twierdzą, że wyrażenie „Bóg i Jezus” oznacza, iż nie należy nazywać Jezusa Bogiem, to sami nazywają Jezusa Bogiem w swoim tłumaczeniu Jana 1:1 i Listu do Hebrajczyków 1:9. Świadkowie Jehowy powinni raczej stwierdzić, że Jezus nie jest tutaj Bogiem w rozumieniu tego słowa w tym wersecie; i możemy zgodzić się z tym stwierdzeniem.

Świadkowie Jehowy muszą zgodzić się z chrześcijanami, że w Piśmie Świętym występują różne definicje i zastosowania słowa „Bóg”. Oprócz odniesień do fałszywych bogów (1 List do Koryntian 8:5-6; Księga Rodzaju 31:30, 33) istnieją trzy prawdziwe zastosowania słowa „Bóg”.

Ojciec. List do Galatów 1:1, List do Efezjan 1:2-3, 17, List do Hebrajczyków 1:9 (drugie wystąpienie), Ewangelia Jana 17:3 itp.

Jezus. List do Hebrajczyków 1:9 (pierwsze wystąpienie); Ewangelia według św. Jana 1:1, 19; Księga Ozeasza 1:7; Księga Izajasza 7:14; 1 List św. Jana 5:11, 12 w porównaniu z wersetem 21; List do Kolosan 2:9 oraz Ewangelia według św. Mateusza 1:23

Duch Święty. List do Rzymian 8:9-16; Ewangelia Łukasza 1:35; 1 List Jana 4:12, 13, 15-16; 1 List do Koryntian 3:16 w porównaniu z 1 Listem do Koryntian 6:19; Dzieje Apostolskie 5:4.

Pytanie: Czy w J 17:3a tekst grecki brzmi: „To oznacza życie wieczne, aby poznali Ciebie…”, czy też „A oto życie wieczne: aby poznali Ciebie…” (NIV), podobnie jak w większości tłumaczeń?

Odp.: To ta druga wersja jest zgodna z większością tłumaczeń; wyrażenie „ich pojmowanie” jest nieco naciągane. W języku greckim pierwszy czasownik, estin (Strong 2076), oznacza „jest” i pochodzi od słowa „być”. W spisie 14 znaczeń Stronga znajduje się również znaczenie „oznacza”. Drugi czasownik, ginuskusi (Strong 1097), oznacza „aby poznali Ciebie”. Konkordancja Stronga podaje, że słowo to jest używane w bardzo różnorodnych kontekstach i ma wiele znaczeń.

Oto różne tłumaczenia fragmentu z Ewangelii św. Jana 17:3a.

„A to jest życie wieczne, aby poznali Ciebie…” (KJV)

„A to jest życie wieczne, aby poznali Ciebie…” (dosłowne tłumaczenie Greena)

„A to jest życie wieczne, aby poznali Ciebie/Ciebie…” (RSV, NRSV, wczesna wersja NASB, NKJV)

„A oto jest życie wieczne: aby poznali Ciebie…” (BSB, NIV)

„To jest życie wieczne, aby poznali Ciebie…” (NASB 1995, NASB 2020)

„A życie wieczne oznacza poznanie Ciebie…” – tłumaczenie Williamsa

„A to jest życie wieczne, mianowicie, aby mieli doświadczalną wiedzę o Tobie…” (Rozszerzone tłumaczenie Wuesta)

Pytanie: Dlaczego w J 17,4 Jezus powiedział, że zakończył swoje dzieło, jeszcze przed ukrzyżowaniem?

Odp.: W przeddzień swojego aresztowania Jezus dostrzegł, że w zasadzie nie pozostało Mu już nic do zrobienia w tym życiu. Od tego momentu wszystko miało być z Nim uczynione. Być może Jezus miał na myśli to samo, gdy w Ewangelii św. Jana 21:18-19 powiedział Piotrowi, że ten znajdzie się w podobnej sytuacji.

Zobacz książkę „1001 Bible Questions Answered” (str. 39) oraz „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9 (str. 162–163), gdzie znajdziesz inną, ale uzupełniającą tę odpowiedź.

Pytanie: Skoro w J 17,5 sam Jezus musiał prosić Ojca o pewne rzeczy, czy oznacza to, że był On mniejszy od Ojca?

Odp.: Nie. W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę trzy kwestie.

Na ziemi Jezus dobrowolnie ogołocił samego siebie, jak pokazuje List do Filipian 2:7. Był zmęczony (J 4:6). Jezus podporządkował się Ojcu i nauczył się posłuszeństwa, jak pokazuje List do Hebrajczyków 5:7-8.

Pod względem natury i czci obaj są tacy sami, jak pokazuje List do Filipian 2:7. Tak jak ziemski syn ma tę samą i równą naturę co jego rodzice, tak Jezus ma tę samą i równą naturę co Ojciec. Jezus posiada pełnię boskości, zgodnie z Listem do Kolosan 2:9. Wszyscy powinni czcić Syna tak samo, jak czczą Ojca, zgodnie ze słowami Jezusa z Ewangelii św. Jana 5:23.

Pod względem roli i rangi Ojciec zajmuje nadrzędne miejsce w Trójcy Świętej. Nawet po zmartwychwstaniu Ojciec pełni rolę Boga względem Syna Bożego, jak pokazują List do Hebrajczyków 1:8-9 oraz 1 List do Koryntian 15:24, 27, 28.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 17,9 Jezus wyraźnie odmówił modlitwy za cały świat?

Odp.: Jezus nie modlił się o nic, co Ojciec wyraźnie stwierdził, że się nie wydarzy. My również nie powinniśmy tego robić. W tym miejscu Jezus nie modlił się o uniwersalizm, czyli o to, by każda osoba znalazła się w niebie, a piekło pozostało puste. Jeremiaszowi również powiedziano, by nie modlił się za lud w Jeremiasza 7:16, 11:14 i 14:11.

Jak sugerował Jezus w Ewangelii św. Jana 17:16, świat stanowi odrębny system, a Królestwo Boże – inny. Ludzie tego świata często nie chcą być częścią Królestwa Bożego i żyć wiecznie, oddając cześć Bogu.

Więcej informacji można znaleźć w książce „When Critics Ask” na stronie 421.

Pytanie: W jaki sposób, zgodnie z Ewangelią św. Jana 17:11, 21-22, chrześcijanie są jednym, tak jak Ojciec i Syn są jednym?

Odp.: Istnieje wiele sposobów, w jakie mamy być zjednoczeni między sobą, tak jak Jezus i Ojciec są jednym.

Harmonia: W Trójcy Świętej nie ma kłótni ani sporów. Chociaż prawdziwi chrześcijanie nie zgadzają się w wielu sprawach, jesteśmy zgodni co do podstaw wiary i nie powinniśmy kłócić się ani dzielić z innymi prawdziwymi chrześcijanami.

Jedność celu: Ojciec i Syn nigdy nie działają w sprzeczności ze sobą. Jeśli realizujemy cel, jaki Jeden wyznaczył dla nas, jest to ten sam cel, jaki mają dla nas Ojciec, Syn i Duch Święty.

Miłość wzajemna: Ojciec, Syn i Duch Święty darzą się wzajemną, pełną i doskonałą miłością. Taki właśnie powinien być cel miłości, jaką powinniśmy darzyć się nawzajem.

Nie patrzenie z góry na siebie nawzajem: Nie powinniśmy twierdzić ani myśleć, że jesteśmy lepsi lub bardziej wartościowi od innych, jak pokazują List do Filipian 2:3 i 1 List do Koryntian 10:12.

Jednak Ojciec, Syn i Duch Święty są Jednością w pewnych aspektach, w których my nie jesteśmy jednością. Zobacz omówienie Ewangelii św. Jana 10:30, aby dowiedzieć się więcej o tym, w jaki sposób Ojciec i Syn są jednym Bogiem, a także o tym, w jaki sposób są odrębnymi istotami.

Pytanie: Jak, zgodnie z Ewangelią św. Jana 17:11, 14, 21, chrześcijanie powinni żyć na świecie, nie będąc jednak częścią tego świata?

Odp.: Poniżej znajduje się lista tego, jak powinniśmy żyć w świecie, a po niej częściowa lista tego, jak nie powinniśmy być częścią świata.

Dobrowolnie w świecie:

Nawiązuj relacje z ludźmi tego świata: Bądź wszystkim dla wszystkich ze względu na Ewangelię, jak powiedział Paweł w 1 Liście do Koryntian 9:19-23.

Podporządkujcie się światowym władzom: Powinniśmy być posłuszni królom i władzom (1 List Piotra 2:13-15,17; List do Rzymian 13:1-5), o ile nie są one sprzeczne z Bogiem, najwyższą władzą. Powinniśmy płacić podatki (List do Rzymian 13:6-7; Ewangelia Mateusza 17:24-27).

Kochajmy ludzi na świecie, ponieważ Bóg ich kocha (Ewangelia według św. Jana 3:16).

Miejmy nadzieję dla ludzi na świecie i pragnijmy, aby wielu zostało zbawionych.

Módlmy się za ludzi na świecie, o ich zbawienie.

Troszczmy się o ludzi na świecie, zaspokajając ich potrzeby fizyczne i duchowe.

To, że jesteśmy na świecie, jest poza naszą wolą: nie mamy wyboru w następujących kwestiach.

Pochodzenie: Zostaliśmy stworzeni przez Boga i urodziliśmy się z ciała w tym świecie.

Fizycznie jesteśmy częścią tego świata. Obejmuje to cierpienie, ból, głód, śmierć i niesprawiedliwość w tym życiu.

Konsekwencje grzechów innych: Tak jak niemowlęta czasami ponoszą konsekwencje zażywania przez matkę narkotyków i alkoholu, tak my wszyscy jesteśmy narażeni na cierpienie z powodu grzesznych czynów innych. Rzeczywiście, ponieważ urodziliśmy się w grzesznym świecie, wszyscy ponosimy konsekwencje grzechu Adama, jak pokazuje List do Rzymian 5:12-17.

Pokusy są wspólne dla wszystkich na tym świecie, jak mówi 1 List do Koryntian 10:12.

Dobrowolne oderwanie się od świata:

Złożyliśmy Bogu zobowiązanie: Bóg gromadzi tych, którzy zawarli z Nim przymierze (Psalm 50:5), przyjęli chrzest wodny (1 List Piotra 3:20; List do Hebrajczyków 10:22) oraz wyznali wiarę (List do Hebrajczyków 10:23) i mają czyste sumienie wobec Boga (1 List Piotra 3:21).

Nie kochajcie świata: Ani pożądliwości ciała, ani pożądliwości oczu, ani pychy życia, jak mówi 1 List Jana 2:15-17.

Nie kochaj tak, jak kocha świat: Nie kochamy tylko tych, którzy nas kochają, ale kochamy nawet naszych wrogów, jak nakazuje (a nie tylko sugeruje) Jezus w Ewangelii Łukasza 6:27-36.

Nie kierujmy się tymi samymi motywacjami: Nie mamy takich samych standardów, aspiracji, motywacji ani źródła siły jak świat. Nie żyjemy po prostu pod wpływem okoliczności. Jak ujął to Gene Getz w swojej książce poświęconej Listowi do Filipian, większość rzeczy robi się z jednego z trzech powodów: nadziei na nagrodę, strachu przed karą oraz chęci bycia postrzeganym jako lepsza osoba w oczach własnych i innych. Chociaż Biblia nigdy nie krytykuje tych motywów (i my również nie powinniśmy tego robić), mamy wyższą motywację – miłość agape – której świat nie jest w stanie pojąć.

Inne wartości: Mamy inną miarę znaczenia, wartości i sensu życia. Zostaliśmy stworzeni dla chwały Bożej (Izajasz 43:7; List do Efezjan 1:6).

Nie wchodzimy w jarzmo z niewierzącymi w małżeństwie, związkach, interesach i w innych dziedzinach, jak pokazuje 2 List do Koryntian 6:14-18. (Jeśli jednak jesteś w związku małżeńskim z niewierzącym, nie staraj się o rozwód, jak nakazuje 1 List do Koryntian 7:12-15).

Nie z własnej woli nie jesteśmy częścią tego świata: (Nie z własnej woli nie oznacza niechcianego, ale raczej, że nie jest to wybór ani opcja dla wierzących)

Przeznaczenie: Wybrani zmierzają do nieba. Powinniśmy upewnić się, że nie zadbamy o to, by czuć się tu „zbyt wygodnie”, ponieważ jest to dla nas tylko miejsce tymczasowe. Jesteśmy obcymi i przybyszami na tej ziemi (1 List Piotra 2:9,11).

Duch Święty mieszkający w nas: Wszyscy prawdziwi wierzący mają w sobie mieszkającego Ducha Świętego (Rzymian 8:9-16).

Dzieci Boże: Chociaż Bóg stworzył wszystkich ludzi, to właśnie my jesteśmy dziećmi Bożymi. Pismo Święte uznaje, że niewierzący nie są dziećmi Bożymi (J 1,12–13; Rz 8,14–16; Ef 2,3–5; 1 J 3,1–2).

Zobacz książkę „Now That’s a Good Question”, str. 249–250, gdzie znajdziesz inną, ale uzupełniającą tę odpowiedź.

Pytanie: Jak w J 17,19 Jezus mógł uświęcić samego siebie, skoro już był bezgrzeszny?

Odp.: Uświęcić się NIE oznacza jedynie zaprzestania grzeszenia. W rzeczywistości oznacza to oddzielenie się dla Boga lub poświęcenie się konkretnemu celowi. Liczne (dobre) uczynki Jezusa – rozmowy z ludźmi, uzdrawianie chorych, nauczanie itp. – schodziły teraz na dalszy plan, ponieważ poświęcił się On jednej rzeczy: przygotowywaniu się do śmierci na krzyżu. Tak jak arcykapłan ze Starego Testamentu przechodził ceremonię, by zostać wyodrębnionym jako arcykapłan, tak Jezus miał wkrótce przejść ceremonię (choć bolesną) stania się naszym arcykapłanem.

Chrześcijanie są powołani nie tylko do tego, by nie grzeszyć, ale by być uświęceni dla Chrystusa. Powinniśmy prowadzić życie „uświęcone” i poświęcone Bogu. Oczywiście obejmuje to unikanie grzesznych rzeczy, ale w pozytywnym sensie oznacza to, że mamy być oddani, tak jak żołnierz, sportowiec czy rolnik. Paweł mówi o tym więcej, choć nie używa bezpośrednio słowa „uświęcony”, w 2 Liście do Tymoteusza 2:3-6. Jesteśmy uświęceni, wyodrębnieni przez Boga, aby żyć i wykonywać dobre uczynki dla Niego. Mamy jednak obowiązek podążać za Duchem Świętym i realizować nasze uświęcenie w życiu. Piotr bardziej podkreśla znaczenie naszego indywidualnego uświęcenia (świętości) w 1 Liście Piotra 1:13-22. W 1 Liście Piotra 1:18 (NKJV) Piotr przeciwstawia to „bezcelowemu postępowaniu”. Następnie w 1 Liście Piotra 2:9-12 mówi o Kościele jako o ludu uświęconym.

Czy zdarza ci się czasem zastanawiać, na ile twoje życie jest zgodne z Bożymi zamierzeniami? Oczywiście nie możesz oceniać swoich modlitw, rozmów i słów zachęty dla innych według światowych standardów. Ale czy nadal się nad tym zastanawiasz? Być może Bóg czeka, aż zaczniesz się nad tym zastanawiać. On cierpliwie czeka, aż zechcesz prowadzić uświęcone życie, aby lepiej wyrażać swoją miłość do Niego i realizować Jego zamierzenia.

Więcej informacji znajdziesz w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 165 oraz w „Believer’s Bible Commentary”, str. 1558.

Pytanie: Czy w J 17,20-21, kiedy Jezus modlił się, aby wszyscy byli jedno, odnosi się to do jednej organizacji, jak nauczają Kościół rzymskokatolicki, Kościół prawosławny, Kościół koptyjski, lokalny kościół oraz wiele Kościołów Chrystusowych?

Odp.: Jezus mówił o tym, by wierzący byli jedno w duchu i jedno we wspólnocie. Nie mamy po prostu być „jednością”, ale „jednością w Chrystusie”. Od czasów Tertuliana w 200 r. n.e. istnieli chrześcijanie w różnych organizacjach. Kiedy organizacja nazywająca się Jedyną Prawdziwą Kościołem Chrystusowym pali wierzących na stosie, jak Jana Husa, ekskomunikuje wierzących, jak Marcina Lutra, i organizuje krucjaty przeciwko wierzącym, jak waldensom, lub dokonuje masakry całego włoskiego miasta, prawdziwi chrześcijanie w tamtych czasach powinni uciekać, a nie być zjednoczeni z tą organizacją. Zobacz książkę „When Cultists Ask” (str. 187–188), gdzie znajdziesz inną, ale uzupełniającą odpowiedź.

Pytanie: Jak to się stało, że Jezus często przychodził do Jerozolimy (J 18,2), skoro przebywał tam tylko w tym tygodniu?

Odp.: Nie był to jedyny raz, kiedy Jezus i uczniowie przebywali w Jerozolimie. Ponadto przechodzili przez Getsemani dwa razy dziennie, udając się do świątyni i wracając z niej. Nie było wystarczającej liczby zajazdów i domów, aby zakwaterować wszystkich ludzi, którzy przybywali do Jerozolimy w tygodniu Paschy. Pogoda była jednak dobra, więc większość ludzi po prostu spała na świeżym powietrzu.

Pytanie: Dlaczego w J 18,3 żołnierze przynieśli latarnie?

Odp.: Prawdopodobnie zabrali latarnie zarówno po to, by widzieć w ciemności, jak i dlatego, że sądzili, iż być może będą musieli przeszukiwać ogród przez całą noc w poszukiwaniu Jezusa. Zabrali miecze, by aresztować Księcia Pokoju. Należy zauważyć, że Jezus wyszedł im na spotkanie przy bramie.

P: Jak to się stało, że w J 18,9 Jezus nie stracił żadnego ze swoich uczniów, skoro w J 17,12 stracił jednego (Judasza)? (Kwestię tę poruszył muzułmanin Ahmad Deedat.)

O: Po tym, jak Judasz odszedł, by zdradzić Jezusa, Jezus w Ewangelii św. Jana 17:12 powiedział: „Gdy byłem z nimi, strzegłem ich i chroniłem w imieniu, które mi dałeś. Żaden z nich nie zginął, z wyjątkiem tego, który był przeznaczony na zagładę, aby się wypełniło Pismo” (NIV).

Z zewnętrznego punktu widzenia można to interpretować tak, że żaden z dwunastu uczniów (w tym Judasz) nie został fizycznie schwytany, aresztowany, skrzywdzony ani w inny sposób zagubiony w Ogrodzie Getsemani.

Lepiej jednak zrozumieć to w sensie duchowym. Kiedy uczniowie uciekli, w Ewangelii Jana 18:9 czytamy: „Stało się to [ucieczka], aby się wypełniły słowa, które wypowiedział: «Nie straciłem nikogo z tych, których mi dałeś»”. (NIV) W sensie duchowym Judasz rzeczywiście zaginął, ale w Ewangelii Jana 18:9 pojawia się zastrzeżenie: „z tych, których mi dałeś”. Judasz nie „stał się zły” dopiero pod koniec, lecz już od początku, zgodnie z Ewangelią Jana 12:6, kradł pieniądze z worka na datki podczas całej służby Jezusa.

Pytanie: Kim był arcykapłan w J 18,12?

Odp.: Annasz był arcykapłanem w latach 6–15 n.e. Mógł być nazywany arcykapłanem, tak samo jak były prezydent Stanów Zjednoczonych nadal nazywany jest prezydentem. W Starym Testamencie urząd arcykapłana sprawowano dożywotnio. Jednak w roku 15 n.e. Annasz został zdetronizowany przez rzymskiego prokuratora Judei, Waleriusza Gratusa. Ówczesnym arcykapłanem był Kajfasz, jeden z jego czterech zięciów. Więcej informacji można znaleźć w „Evangelical Commentary on the Bible” (s. 873) oraz w „The Expositor’s Bible Commentary” (tom 9, s. 170).

Pytanie: W tekście J 18,12–19,16 sceptyk Bart Ehrman pyta, dlaczego Jezus został wychłostany w trakcie procesu, a nie po jego zakończeniu. („Jesus, Interrupted”, str. 44)

Odp.: Po pierwsze, odbyły się nie jeden, ale dwa procesy: żydowski i rzymski. Po drugie, chłosta miała miejsce w momencie, który Piłat uważał za zakończenie procesu rzymskiego. Po podjęciu decyzji przez Piłata Ewangelia św. Jana 19:6 wyjaśnia, co uczynił Piłat, a Ewangelia św. Jana 19:12 wyjaśnia dlaczego. Piłat wiedział, że Żydzi pragnęli śmierci Jezusa, ale starał się Go uwolnić. Nakazał więc ubiczowanie Jezusa, a następnie pokazał zakrwawionego Jezusa tłumom, mając nadzieję, że to ich zadowoli. Tłumy jednak nalegały na śmierć i wysunęły argument, którego Piłat nie przewidział: Jezus nazwał siebie królem, a gdyby Piłat wypuścił samozwańczego króla, wyglądałoby to dla niego bardzo, bardzo źle. Piłat nie miał więc wyboru; uznanie, że Jezus nie zasługuje na śmierć, rzucałoby złe światło na Piłata, gdyby wieść dotarła do podejrzliwego cesarza Tyberiusza, że Piłat jest łagodny wobec zdrajców Rzymu.

Ehrman opiera się jednak na błędnym założeniu, że starożytne procesy musiały być sprawiedliwe lub musiały odpowiadać współczesnym standardom. Przykładowo, w latach 738/739 n.e. podczas procesu w Iraku grupa mężczyzn została oskarżona o niezwrócenie pieniędzy należących do innej osoby. Zmuszono ich do złożenia przysięgi, że tego nie zrobili, następnie zostali wychłostani, a potem kalif został poinformowany o ich sytuacji. Wyrok brzmiał, że powinni złożyć przysięgę, a następnie zostać zwolnieni [jako niewinni]. Więcej informacji można znaleźć w „Historii al-Tabari”, tom 26, str. 7.

Drugi przykład miał miejsce w 743/744 r. n.e., kiedy to kalif al-Walid nakazał swojej straży pobić Khalida, mówiąc: „Niech usłyszę jego głos” (tj. w agonii). Następnie Khalid został uwięziony, aż Yusuf bin ‘Umar przywiózł pieniądze z Iraku, by wykupić Khalida. Khalid nie chciał zostać sprzedany, ale nie dysponował takimi środkami jak Yusuf, więc al-Walid zabrał pieniądze i sprzedał Khalida. Jusuf najpierw torturował Khalida, potem go wychłostał, a na koniec zabił go za pomocą tortury z kolcami wbitymi w klatkę piersiową. Stało się to bez ogłoszenia przez kalifa ani nikogo innego, że Khalid jest winny czegokolwiek. Informacja ta pochodzi z „Historii al-Tabari”, tom 26, str. 176–177.

Trzeci przykład: w tym samym roku Sulayman pociągnął tak mocno za długą brodę Yusufa, że wyrwał mu jej część. Następnie Yusuf został uwięziony w zielonym pałacu. Kalif Yazid stwierdził, że uwięził Yusufa tylko po to, by można go było wysłać do Iraku i zaprezentować ludziom, wobec których dopuścił się niesprawiedliwości. Informacja ta znajduje się w „Historii al-Tabari”, tom 26, str. 203–204.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 18:13–27 istnieją wątpliwości co do kolejności tych wersetów?

Odp.: Niekoniecznie. Wersety te występują w obecnej kolejności w 55 tekstach i rodzinach tekstów. Tylko trzy źródła mają inną kolejność.

W manuskrypcie syryjskim z Synaju (IV–VII w.) kolejność jest następująca: 13, 24, 14–15, 19–23, 16–18, 25b–27. W pismach Cyryla (444 r. n.e.) kolejność ta jest następująca: 13, 24, 14–23, 24, 25–27. W rękopisie 225 (spisanym w 1192 r. n.e.) kolejność ta to: 13a, 24, 13b–23, 24–27.

Pytanie: Dlaczego w J 18,28 kapłani sądzili, że ulegną zanieczyszczeniu, jeśli wejdą do sali sądowej Piłata?

Odp.: Zgodnie z tradycją faryzeuszy uczynili się nieczystymi nie tylko wtedy, gdy jedli z poganinem, ale także wtedy, gdy wchodzili do domu poganina, ponieważ poganie spożywali nieczyste pokarmy, a faryzeusze uważali pogan za nieczystych. Faryzeusze sądzili, że takie postępowanie uczyni ich nieczystymi na siedem dni.

Pogląd ten nie ograniczał się wyłącznie do faryzeuszy. Nawet Piotr miał skłonność do takiego myślenia, jak pokazują Dzieje Apostolskie 10 oraz List do Galatów 2:12-15.

Jednak w Starym Testamencie nie było prawa zakazującego spożywania posiłków z poganami. Królowa Estera jadła z poganami. Zwróć uwagę, jak faryzeusze bardzo przejmowali się rytualną nieczystością, taką jak spożywanie posiłków z poganami, podczas gdy sami knuli spisek mający na celu morderstwo.

Pytanie: Czym jest „malefactor” w Ewangelii św. Jana 18:30 (KJV)?

Odp.: Jest to zarówno współczesne słowo, jak i termin występujący w Biblii Króla Jakuba, oznaczający złoczyńcę. Wymawia się je jako „MAL-e-FAC-tor”, z krótkimi samogłoskami z wyjątkiem „o”.

Pytanie: Skoro w Ewangelii św. Jana 18:31 Żydom nie wolno było skazać Jezusa na śmierć, dlaczego powiedzieli: „zgodnie z naszym prawem musi zostać skazany na śmierć”?

Odp.: Obie tezy są poprawne. Żydzi rozumowali, że zgodnie z żydowskim Prawem Starego Testamentu Jezus powinien zostać skazany na śmierć. Jednak Rzymianie odebrali im prawo do wykonywania kary śmierci. Dlatego wymyślili sposób, aby skłonić Rzymian do stracenia Jezusa za nich. Więcej informacji można znaleźć w książce „When Critics Ask” na stronach 421–422.

P: Dlaczego w J 18,31 rada żydowska nie mogła skazać Jezusa na śmierć?

Odp.: Rzymianie odebrali im prawo do wykonywania kary śmierci. Poniżej przedstawiono dokumentację historyczną.

1. Józef Flawiusz w swojej książce „Wojny żydowskie”, tom 2, rozdział 8, pisze: „A teraz część Judei należąca do Archelausa została przekształcona w prowincję, a Kaponiusz/Koponiusz, członek rzymskiego stanu jeźdźców, został wysłany jako prokurator, któremu Cezar powierzył władzę nad życiem i śmiercią”. Józef Flawiusz wspomina również, że Sanhedryn utracił władzę w sprawach dotyczących kary śmierci w dziele „Starożytności żydowskie” 20.9. (napisanym około 93–94 r. n.e.)

2. W Talmudzie Babilońskim, Sanhedrin, rozdz. 4 po 37, strona. Rabin Rachman powiedział: „Gdy członkowie Sanhedrynu stwierdzili, że zostali pozbawieni prawa do decydowania o życiu i śmierci, ogarnęło ich powszechne przerażenie; posypali głowy popiołem, a ciała okryli worem, wołając: «Biada nam, bo berło odeszło od Judy, a Mesjasz nie przyszedł!»” Miało to miejsce około 7 roku n.e. (Na podstawie książki Josha McDowella *Evidence That Demands a Verdict*, tom 1, str. 169, oraz *Jesus Before the Sanhedrin* autorstwa Augustina Lemanna, 1886 r., w tłumaczeniu Juliusa Magatha, nr katalogowy NL#0239683, nr Biblioteki Kongresu 15-24973. Zob. również „Pugio Fidei”, Martini, Raymundus, opublikowane przez De Vosina w 1651 r. (str. 148)

3. Talmud: „Nieco ponad czterdzieści lat przed zburzeniem Świątyni Żydom odebrano prawo do wydawania wyroków śmierci”. Talmud Jerozolimski, Sanhedrin, folio 24. (str. 147)

Pytanie: Czy w J 18,36 Królestwo Jezusa nie było z tego świata, ponieważ Żydzi odrzucili Jezusa?

Odp.: Piłat był rzymskim namiestnikiem Judei (lata 26–36 n.e.), ale nawet jemu nie wolno było nazywać się królem. W Judei nikt nie mógł być nazywany królem, z wyjątkiem króla Heroda. Dzieje Apostolskie 2:23 przypominały ludziom, że Bóg z góry wiedział, iż Jezus zostanie wydany na śmierć. Niemniej jednak Jezus przyszedł, oferując całemu narodowi możliwość wejścia do Jego królestwa. Oferta była szczera, a to, że ją odrzucili, było ich własną winą, a nie Chrystusa.

Być może pomoże tu analogia. Gdyby 100% wszystkich ludzi przyjęło Prawdziwego Boga, wówczas 100% wszystkich ludzi trafiłoby do nieba; piekło byłoby puste. Jednak Bóg wie, że tak się nie stanie. To wina samego człowieka, a nie Boga, że traci on szczerą ofertę Boga.

Pytanie: Czy w J 18,37 każdy, kto jest z prawdy, może nie słyszeć głosu Jezusa?

Odp.: Ostatecznie nie. Czy potrafisz sobie wyobrazić kogoś, kto żyje w niebie na zawsze i nigdy nie słyszy głosu Jezusa? – Oczywiście, że nie. Podobnie, wbrew katolickiej legendzie, to nie Piotr jest strażnikiem bram Nieba. To raczej Jezus jest bramą, jak pokazuje Ewangelia św. Jana 10,7.9. Jak podkreślił Jezus w Ewangelii św. Jana 10,1.3.8-9, każdy, kto idzie do Nieba, przechodzi przez te Jedne Drzwi. Nawet ci, którzy idą do Nieba, umierając jako małe dzieci, przechodzą przez Jezusa.

Pytanie: Co Piłat miał na myśli, mówiąc w Ewangelii św. Jana 18:38: „Czym jest prawda”?

Odp.: Najpierw żart z morałem, a potem odpowiedź. Pewnego razu poproszono naukowca, inżyniera i nieuczciwego prawnika o podanie wyniku działania 1 + 1. Naukowiec odpowiedział: 2,0; inżynier: około 2, a prawnik odparł: „A ile chcesz, żeby to było?”. Niektórzy uważają, że prawda podlega negocjacjom lub jest ustalana w drodze demokratycznego głosowania, przez przywódcę albo sędziego.

Odpowiedź: Chociaż Piłat mógł zadać to pytanie z naiwności, ponieważ nigdy nie zastanawiał się nad tą kwestią, jest to wysoce nieprawdopodobne. Albo zastanawiał się, jakie stanowisko w sprawie prawdy zajmował Jezus, albo Piłat wygłaszał cyniczną uwagę, nieco na wzór nieuczciwego prawnika z poprzedniego dowcipu.

Wiele osób dzisiaj nie interesuje się prawdą w ogóle lub interesuje się nią w niewielkim stopniu. Wielu uważa, że nie ma ona dla nich znaczenia. Niektórzy są tak bardzo przywiązani do myślenia relatywistycznego, że uważają, iż obiektywna prawda nie istnieje. Nic więc dziwnego, że Piłat nie rozpoznał prawdy, mimo że miała ona przed nim.

Pytanie: W J 18,38; 19,4.6 Bart Ehrman uważa za istotne, że to właśnie w Ewangelii św. Jana Piłat trzykrotnie ogłasza Jezusa niewinnym. Twierdzi on, że gdyby to Rzymianie uznali Jezusa za niewinnego, oznaczałoby to, że to Żydzi zabili Chrystusa. (Jesus, Interrupted, s. 45)

Odp.: Sceptyk Ehrman wspomina jedynie o Ewangelii św. Jana, co sprawia wrażenie, jakby próbował skłócić ze sobą autorów ewangelii, wskazując, że to właśnie Jan podkreślił, iż to nie Piłat uznał Jezusa za winnego. Jednak również w Ewangelii św. Łukasza Piłat trzykrotnie uznał Jezusa za niewinnego (Łk 23,4; 14; 22). Mateusz również to uczynił w Ewangelii Mateusza 27:24, a u Marka nie ma tych stwierdzeń, a jedynie sugestie. Jeśli więc Ehrman próbował przedstawić wyważony, dokładny obraz sytuacji, nie wiem, dlaczego nie wspomniał o Łukaszu tak samo często, jak o Janie.

Niezależnie od tego, fałszywe byłoby twierdzenie, że Jan „zwolnił Rzymian z odpowiedzialności” za śmierć Jezusa. W Ewangelii Jana 19:1 czytamy, że Piłat i rzymscy żołnierze biczowali Jezusa i nałożyli na niego koronę cierniową. W Ewangelii św. Jana 19:23 czytamy, że to żołnierze (tj. żołnierze rzymscy) ukrzyżowali Jezusa. To żołnierze Piłata, o których mowa w , mieli złamać Jezusowi nogi, ale zamiast tego przebili mu bok włócznią (Ewangelia św. Jana 19:33-34).

Wreszcie, choć w śmierć Jezusa zaangażowani byli zarówno przywódcy żydowscy, jak i Rzymianie, nie zapominajmy o tym, co jest jeszcze ważniejsze. Chociaż Jezus mógł uciec przed aresztowaniem w Ogrodzie Getsemani, dobrowolnie zdecydował się pozostać, by umrzeć na krzyżu za nasze grzechy. Tak więc w szerszym ujęciu to właśnie nasze grzechy oraz miłość Jezusa do nas, wystarczająca, by umrzeć za nasze grzechy, sprawiły, że Jezus znalazł się na tym krzyżu.

Pytanie: W książce „Jn 19:1-20:31” Ehrman pisze: „Ewangelia Jana w dość dosadny sposób obwinia »Żydów« za odrzucenie i zabicie Jezusa (rozdziały 19–20); a w jednym przerażającym fragmencie faktycznie wskazuje, że Żydzi nie są dziećmi Bożymi, lecz dziećmi diabła (J 8,42–44). Trudno jest zostać zbawionym, jeśli szatan jest twoim ojcem” (Jesus, Interrupted, str. 243)

Odp.: Najpierw zapoznaj się z poprzednim pytaniem, gdzie omówiono przypadek niesprawiedliwego obwiniania Jana przez Ehrmana. Poprzez błędne odwoływanie się do Pisma Świętego w celu wykorzystania kwestii rasowej, polemika Ehrmana traci wszelkie pozory bezstronności. Trzy punkty w odpowiedzi.

1) Ewangelia Jana 8:42-44 nie mówi nic o ich zdolności do pokuty i zbawienia.

2) Ewangelia Jana 8:42-44a mówi o ich stanie duchowym, a nie o pochodzeniu biologicznym. W rzeczywistości prawdopodobnie prawie 100% naśladowców Jezusa w tym momencie stanowili Żydzi. Ludzkie pochodzenie Jezusa było takie samo jak ich. Nie wierzę, by Ehrman poważnie uważał, że Jezus twierdził, iż genetyka Jego matki pochodziła od szatana.

3) Jezus nie zwracał się do wszystkich Żydów; odpowiadał Żydom, którzy kwestionowali Jego pochodzenie. Gdyby dziś ktoś nazwał cię (eufemistycznie) nieślubnym potomkiem, a ty byś na to odpowiedział, czy sprawiedliwe byłoby twierdzenie, że odnosiłeś się do wszystkich przedstawicieli rasy oskarżyciela? Ehrman nie jest bardziej sprawiedliwy.

Wreszcie interesujące jest zestawienie stwierdzenia Ehrmana zawartego tutaj, w książce *Jesus, Interrupted* (str. 243), z jego stwierdzeniem z tej samej książki (str. 72), gdzie pisze on, że w przeciwieństwie do innych ewangelii Jezus „nie przechodzi żadnego rodzaju oficjalnego procesu przed radą żydowską”. Chociaż uważam, że fragment z Ewangelii św. Jana 18:12-26 wskazuje (choć nie dowodzi) na oficjalny proces, chodzi o to, że Ehrman nie wyjaśnia, dlaczego z jednej strony uważa Ewangelię św. Jana za antysemicką, a z drugiej strony – dlaczego uważa, że w Ewangelii tej Jezusa osądzali wyłącznie Rzymianie, a nie Żydzi.

Pytanie: Jak wyglądało rzymskie biczowanie, o którym mowa w J 19,1?

O: Nie było to coś, czego chciałoby się doświadczyć na własnej skórze. Bicz, którego używali, nie przypominał zachodniego bicza do byków. Nazywano go raczej „kotem dziewięciogoniastym”, ponieważ miał dziewięć końcówek. Do każdej z nich przywiązano kawałek metalu lub kamienia. Wyszkolona osoba wykonująca chłostę nie starała się tyle zadawać bólu, co zerwać jak najwięcej skóry. Często zdarzało się, że więzień, który miał zostać ukrzyżowany, nie trafiał na krzyż, ponieważ nie przeżył biczowania. Zazwyczaj nakazano 40 uderzeń, ale wymierzano o jedno mniej, czyli 39, aby pokazać, jakimi byli miłymi ludźmi. Więcej informacji można znaleźć w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 176.

P: Jak wyglądały ciernie, o których mowa w J 19,2?

Odp.: Ciernie pochodziły z roślin pustynnych i często miały ponad cal długości.

P: Dlaczego w J 19,2 nałożyli na Jezusa purpurową szatę?

Odp.: Purpurowy barwnik był drogi, pozyskiwano go z małży murex żyjących wzdłuż wybrzeża fenickiego. Purpura była kolorem królewskim, a to miało być sarkastycznym nawiązaniem do twierdzeń Jezusa, że jest królem.

P: Dlaczego w J 19,8.12 Poncjusz Piłat się tutaj bał?

Odp.: Po pierwsze, Piłat był poganinem, a Grecy i Rzymianie wierzyli w mity o bogach, którzy zstępowali wśród ludzi i osądzali ich na podstawie tego, jak byli traktowani. Nie wiemy jednak, czy Piłat uważał roszczenia Jezusa za wiarygodne, czy nie.

Poncjusz Piłat miał sprzeczne cele. Nie uważał Jezusa za winnego i mógłby go uwolnić. Jednak gdyby Żydzi oskarżyli go o to, że nie jest przyjacielem Cezara, ponieważ wypuścił na wolność buntowniczego króla, Piłat nie mógłby na to pozwolić. Rzymski cesarz Tyberiusz był często podejrzliwy, gwałtowny i w tym czasie chory. Gdyby rozeszła się wieść, że Piłat uwolnił króla-rywala, mogłoby to bardzo źle wpłynąć na jego pozycję. Jednak w Ewangelii Mateusza 27:19 czytamy, że żona Piłata wysłała mu wiadomość, w której pisała, że cierpiała we śnie z powodu Jezusa. Piłat miał więc wystarczające powody do ostrożności. Kim był ten człowiek, aresztowany dopiero zeszłej nocy, który mógł pojawić się w śnie jego żony?

W J 19,8-11 Piłat powiedział, że ma władzę, ale w rzeczywistości był marionetką w rękach Żydów i szatana. Żydzi chcieli śmierci Jezusa i chcieli, by winą za to obciążono Piłata, a nie ich samych. Piłat przejrzał ten plan.

Więcej informacji można znaleźć w „The Bible Knowledge Commentary: New Testament”, str. 338–339 oraz w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 177.

Pytanie: W Ewangelii św. Jana 19:9-10 – kiedy jeszcze ludzie dostrzegli, że nie ma w tym nic złego, ale nie mieli odwagi moralnej, by stanąć w obronie tego, co słuszne?

Odp.: Niestety, tak postąpił Piotr, sprowadzając na manowce Barnabę (Galacjan 2:11-13). W Liście do Rzymian 14:16 nakazano nam, byśmy tego nie czynili. Niestety, chrześcijanie z południa Ameryki postąpili tak w czasach niewolnictwa w Ameryce – większość mieszkańców południa nie posiadała niewolników. Jednak nawet ci, którzy ich nie posiadali, nie wystąpili, by powiedzieć: „Wykorzystywanie tych ludzi jako niewolników jest złe”.

Świat postąpił tak samo w przypadku ludobójstwa Ormian, w wyniku którego w 1915 roku w Turcji zginęło nawet 1,5 miliona osób. Prezydent USA Woodrow Wilson próbował zachęcić świat do podjęcia działań , ale ani Kongres Stanów Zjednoczonych, ani reszta świata nie chciała nic zrobić. Później Hitler stwierdził, że nikt nie zwróci uwagi na holokaust Żydów, ponieważ nikt nie zwrócił uwagi na ludobójstwo Ormian. Nawet gdy trwał holokaust Żydów, przed atakiem na Pearl Harbor wielu Amerykanów nie przejmowało się tą tragedią; chcieli jedynie uniknąć udziału w wojnie (choć wysyłali zaopatrzenie do aliantów). Dopiero po tym, jak Stany Zjednoczone same zostały zaatakowane w Pearl Harbor, wśród Amerykanów zaczęło krążyć powiedzenie: „Jankesi są wspaniali, kiedy w końcu się pojawiają”.

A tak przy okazji, czy wiesz, że obecnie na świecie może być nawet milion niewolników? Znajdują się oni w Libii i Sudanie. Czy ktoś staje w ich obronie?

Niestety, zbyt łatwo jest nie stanąć w obronie tego, co słuszne.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 19:11 niektóre grzechy są większe od innych?

Odp.: Niektórym chrześcijanom wmawia się, że wszystkie grzechy są takie same, ale nie tego uczy Pismo Święte.

W Ewangelii św. Jana 19:11 Jezus powiedział Piłatowi, że ci, którzy wydali Jezusa Piłatowi, byli „winni większego grzechu”.

Bluźnierstwo przeciwko Duchowi Świętemu różni się od innych grzechów, ponieważ jest nieprzebaczalne (Mt 12,31-32; Mk 3,28-30; Łk 12,10-11).

1 List Jana 5:16-17 mówi o grzechu, który prowadzi do śmierci (bluźnierstwo przeciwko Duchowi Świętemu), oraz o innych grzechach, które do tego nie prowadzą.

List do Rzymian 1:24-28 mówi o niegodziwych ludziach, którzy są wydawani na coraz większą deprawację.

Ezechiel 8:6,13 pokazuje, że niektóre grzechy są dla Boga bardziej odrażające niż inne.

W Ewangelii Mateusza 23:14 Jezus mówi, że faryzeusze poniosą surowszy wyrok.

W Ewangelii Mateusza 23:15 czytamy, że niektórzy uczniowie faryzeuszy będą dwukrotnie bardziej synami piekła niż oni sami.

W Ewangelii Łukasza 10:12 Jezus powiedział, że w dniu sądu będzie lżej Sodomie i Gomorze niż tym, którzy odrzucili Jezusa.

Nawet podczas ukrzyżowania, po tym jak Jezus został ukrzyżowany z podżegania Żydów, nie chcieli oni zgrzeszyć, pozostawiając ciało na krzyżu w szabat. Cóż za hipokryzja!

Jednakże, mimo to, wszystkie grzechy są w pewnym sensie takie same: wystarczy nawet jeden grzech, by uniemożliwić ci osiągnięcie doskonałości i pójście do nieba, a nawet złamanie jednego prawa wystarczy, by uznać cię za łamacza prawa (List Jakuba 2:8-11)

Więcej informacji znajdziesz w książce „Now That’s a Good Question”, str. 150–152.

Pytanie: W J 19,14-15 Piłat okazał pogardę wobec Żydów. Dlaczego ludzie czasami okazują pogardę innym? Czy są sytuacje, w których powinniśmy to robić, a w których nie?

Odp.: Najwyraźniej Piłat chciał przypomnieć Żydom, że to on nad nimi panuje, i nie chciał, by myśleli, że są szanowani. Z drugiej strony Jezus w Ewangelii św. Jana 18:19-23, choć nie okazywał pogardy, nie poddawał się przesłuchaniu arcykapłana. Jezus nie zadał sobie trudu, by odpowiadać na zarzuty w Ewangelii św. Marka 14:60-61. Nie zmieniłoby to niczego.

Chociaż nie powinniśmy okazywać pogardy wobec ludzi, w Liście do Rzymian 14:16 nakazano nam, byśmy nie pozwalali, by to, co dobre, było nazywane złem. Jezus mógł uniknąć konfrontacji, gdy zdecydował się uzdrowić człowieka na oczach faryzeuszy w Ewangelii Marka 3:1-3, zamiast powiedzieć mu: „Wstań przed wszystkimi”. Są sytuacje, w których powinniśmy bronić swojego stanowiska.

Pytanie: Czego dowiadujemy się o ukrzyżowaniu z Ewangelii św. Jana 19:15?

Odp.: W jaskini położonej na północny wschód od Jerozolimy, zwanej Giv’at ha-Mivtar, znaleziono szczątki mężczyzny przybitego do krzyża wykonanego z drewna oliwnego. Wynika z nich, że mężczyzna został ukrzyżowany twarzą do przodu, a jeden gwóźdź został wbity prosto przez obie jego pięty, co oznacza, że jego nogi były obrócone w bok. Na krzyżu znajdował się dodatkowy kołek, który zapewniał pewne podparcie dla lewego biodra. Dwa gwoździe wbite w nadgarstki (a nie dłonie) utrzymywały go w tej pozycji. Greckie słowo oznaczające „rękę” obejmuje również nadgarstek. Nogi zostały zmiażdżone jednym ciosem, który złamał prawą nogę i pękł lewą.

Więcej informacji można znaleźć w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 182–183 oraz w IEJ, tom 20, nr 1, 2 (1970), str. 49–59.

Ocet był prawdopodobnie kwaśnym winem, pochodzącym z zapasów rzymskich żołnierzy. Kwaśne wino działało ściągająco, co powodowało skurcz mięśni gardła, uniemożliwiając mu głośne krzyczenie z bólu. Więcej informacji można znaleźć w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 184.

Pytanie: Co często dzieje się, gdy ktoś zmienia lojalność, jak opisano w J 19,15?

Odp.: Głośno zrzekli się podległości wobec króla Bożego, by złożyć wierność Rzymowi. Jednak w ciągu 40 lat zbuntowali się przeciwko Rzymowi, a Żydzi ponieśli ogromne straty w ludziach.

Winorośl, która rośnie na dwa różne sposoby, jest słaba, jak pokazuje alegoria z Księgi Ezechiela 17.

Czy wiesz, że w przeszłości we Francji było kiedyś wielu protestantów? We Francji żyło wielu protestantów, zwanych hugenotami. Król Karol IX był katolickim monarchą, który wykazywał tolerancję wobec protestantów. Aby zachować pokój między katolikami a protestantami, zaaranżował małżeństwo swojej siostry Małgorzaty z protestanckim szlachcicem, Henrykiem III z Nawarry. Niemal wszyscy przywódcy hugenotów przybyli do (antyprotestanckiego) Paryża, aby świętować ślub. Jednak kilka dni później, w dniach 23–24 sierpnia 1572 r., katolicy zamordowali 30 000 hugenotów za cichą zgodą króla ( ), pod wpływem jego matki, Katarzyny Medycejskiej. Wydarzenia te miały początkowo miejsce w Paryżu, a następnie rozprzestrzeniły się na cały kraj. Czynnikiem mogącym mieć na to wpływ był również fakt, że król Hiszpanii przygotowywał się do wysłania do Francji dużej armii. W każdym razie Karol IX zmarł w 1574 r. na gruźlicę.

Podczas II wojny światowej alianci obiecali przywódcom Filipin i Wietnamu, że ich kraje uzyskają niepodległość, jeśli będą stawiać opór Japończykom. Po wojnie Stany Zjednoczone postanowiły zatrzymać Filipiny. Wybuchła wojna partyzancka, po czym Stany Zjednoczone zdecydowały się przyznać im niepodległość. Francja, która została całkowicie podbita przez Niemcy, mogła zatrzymać Wietnam. Vo Nguyen Giap i Ho Chi Minh, który niegdyś sympatyzował ze Stanami Zjednoczonymi i Zachodem, zwrócili się do Rosji o pomoc w wyparciu Francuzów w latach 1946–1954. Gdyby alianci dotrzymali słowa, wojna w Wietnamie mogłaby nigdy nie wybuchnąć.

Więcej informacji można znaleźć w „The Bible Knowledge Commentary: New Testament”, str. 339.

Pytanie: Co symbolizuje fakt, że Jezus sam niósł swój krzyż poza miasto (J 19,17-18)?

Odp.: Jezus prawdopodobnie niósł ciężką poprzeczkę, a nie cały krzyż. Podobnie Izaak niósł drewno na własną ofiarę (Rdz 22,1-6). Ponadto zgodnie z Prawem Mojżeszowym ofiara za grzech miała być wyniesiona poza obóz (Księga Wyjścia 29:14 i List do Hebrajczyków 13:11 i nast.). W tym przypadku to, co dla nas najcenniejsze – ofiara Jezusa – było najbardziej pogardzane przez Rzymian i Żydów. Więcej informacji można znaleźć w „The Bible Knowledge Commentary: New Testament”, str. 339.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 19:22 Piłat nie zgodził się na prośbę kapłanów, by nie pisać „Król Żydowski”?

Odp.: Pilat najwyraźniej nie widział potrzeby ustępowania Sanhedrynowi. Być może Pilat chciał, aby napis ten nie tylko zniechęcał buntowników, ale także stanowił część „gry” mającej na celu znieważenie żydowskich władz.

Pilat i arcykapłani nie byli w dobrych stosunkach. Ciekawe jest to, że jedyny raz, kiedy działali w zgodzie, trwał tylko chwilę – wtedy, gdy szatan wykorzystał ich wspólnie do ukrzyżowania Chrystusa.

P: Czy płaszcz wspomniany w J 19,23 był rzadkością, skoro był bezszwowy?

Odp.: Nie, nie był rzadki, ale miał większą wartość. Zgodnie z „Wycliffe Bible Dictionary” (str. 477) płaszcz wewnętrzny był zazwyczaj wykonany z dwóch kawałków materiału i zszyty po bokach. Na str. 480 wspomniano, że skoro szata Jezusa była bezszwowa, prawdopodobnie była cenniejsza niż zwykła szata zszyta w szwach. Spekuluje się, że mogła ona zostać podarowana Jezusowi przez jedną z kobiet, które wspierały finansowo Jezusa i Jego uczniów.

Pytanie: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 19:26 sugeruje, że możemy również uważać Maryję za naszą matkę?

Odp.: Nie. To, co Biblia nakazuje jednej konkretnej osobie, niekoniecznie oznacza, że wszyscy powinni to robić. Jako absurdalny przykład: kiedy Bóg nakazał Jeremiaszowi, by nie żenił się, nie oznacza to, że wszyscy chrześcijanie nie powinni zawierać małżeństw.

Jezus powierzył Janowi opiekę nad Marią, tak jak dobry syn opiekuje się swoją matką. Nie musimy opiekować się Marią.

P: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 19:26 nadaje Maryi rolę „Pośredniczki” (współpośredniczki) i „Odkupicielki” (współodkupicielki), tak jak uważa to Kościół rzymskokatolicki?

Odp.: W żadnym wypadku. Sam fakt, że Jezus wspomniał o swojej matce, a nawet poprosił Jana, by się nią opiekował, nie nadaje jej większej roli niż ta, o której mówił Jezus. Biblia nie zawiera absolutnie żadnej wzmianki o tym, że Maryja byłaby współodkupicielką lub współpośredniczką. W rzeczywistości tradycja kościelna sprzed 325 r. n.e. nie zawiera absolutnie żadnych wzmianek o tych niedawno wymyślonych błędach doktrynalnych.

Oto najwcześniejsze wzmianki o Maryi jako Pośredniczce.

Św. Bernard (1090–1153): „[Maryja nazywana jest] bramą nieba, ponieważ nikt nie może wejść do tego błogosławionego królestwa, nie przechodząc przez nią”.

Św. Bonawentura (1221–1274): „Tak jak księżyc, który znajduje się między słońcem a ziemią, przekazuje tej ostatniej wszystko, co otrzymuje od tego pierwszego, tak samo Maryja wylewa na nas, którzy jesteśmy na tym świecie, niebiańskie łaski, które otrzymuje od boskiego słońca sprawiedliwości”.

Albert Wielki (zm. 1280): „Ona jest Powszechną Rozdzielczynią wszystkich niebiańskich darów”.

Św. Antonin (zm. 1459): „Wszystkie łaski, jakie kiedykolwiek zostały udzielone ludziom, przyszły przez Maryję”. Św. Antoni (ok. 250–350 r. n.e.) był inną osobą i nie ma żadnego zapisu, który potwierdzałby, że wypowiedział coś podobnego.

Alfons Maria de Liguori, kanonizowany jako św. Alfons w 1839 r. (ur. 1750 r.), napisał książkę „Chwała Maryi”. Jest ona nadal wydawana, z różnymi imprimaturami kościelnymi. Poszczególne rozdziały tej książki noszą tytuły: „Maryja, nasza Pomoc”, „Maryja, nasza Pośredniczka”, „Maryja, nasza Orędowniczka” itp.

1935: Papież Pius XI nadał Maryi tytuł Współodkupicielki podczas audycji radiowej. ₁

21 listopada 1964 r.: Rozdział 8 Konstytucji dogmatycznej o Kościele, uchwalonej przez Sobór Watykański II i „uroczyście ogłoszonej przez Jego Świątobliwość Papieża Pawła VI”, stwierdza między innymi: 

„Słusznie zatem Ojcowie Kościoła postrzegają Maryję nie tylko jako osobę biernie zaangażowaną przez Boga, ale jako swobodnie współpracującą w dziele zbawienia człowieka poprzez wiarę i posłuszeństwo. Jak bowiem mówi św. Ireneusz z Lyonu, będąc posłuszną, stała się przyczyną zbawienia dla siebie samej i dla całego rodzaju ludzkiego. Stąd też wielu z pierwszych Ojców chętnie potwierdza wraz z nim w swoich naukach… »śmierć przez Ewę, życie przez Maryję«. To zjednoczenie Matki z Synem w dziele zbawienia objawia się od czasu dziewiczych poczęć Chrystusa aż do Jego śmierci”

„Wzięta do nieba nie zrzekła się tej zbawczej funkcji, lecz poprzez swoje wielorakie wstawiennictwo nadal przynosi nam dary wiecznego zbawienia. Swoją macierzyńską miłością troszczy się o braci swojego Syna, którzy wciąż wędrują po ziemi w otoczeniu niebezpieczeństw i trudności, aż zostaną wprowadzeni do swojej błogosławionej ojczyzny. Dlatego Najświętsza Dziewica jest wzywana w Kościele pod tytułami Orędowniczki, Pomocnicy, Dobroczyńczyni i Pośredniczki”.

Uzupełniającą odpowiedź można znaleźć w książce „When Critics Ask”, str. 188–189.

Pytanie: Jak to możliwe, że w J 19,28 Bóg odczuwa pragnienie? (Kwestię tę poruszył muzułmanin Ahmad Deedat).

Odp.: Czczemy Boga, który osobiście rozumie nasze pragnienie i nasze potrzeby. Gdyby Jezus nigdy nie przyszedł na ziemię, Bóg nigdy nie doświadczyłby tych rzeczy. Jak więc Bóg mógłby kiedykolwiek wczuć się w naszą sytuację lub zrozumieć naszą ludzką kondycję? A co, gdyby Wszechmogący Bóg, który może wszystko, postanowił stać się człowiekiem? Jezus nie tylko mówi nam, byśmy byli wierni i wytrwali, ale On wie, jak trudne bywa to czasami, i rozumie nasze cierpienie. Muzułmanie powiedzieliby, że Allah jest świadomy cierpienia każdego człowieka, ale to Jezus, a nie Allah, rozumie z własnego doświadczenia, czym jest nasze cierpienie, ponieważ On również cierpiał i doświadczył bólu za nas.

Pytanie: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 19:29 w pobliżu znajdował się hyzop?

Odp.: Hyzop był porośniętą mchem rośliną, której wszyscy mieli używać do pokropienia krwią baranka paschalnego swoich drzwi, jak opisano w Księdze Wyjścia 12:22. Kapłani używali również hyzopu do ogłaszania trędowatych za czystych, jak opisano w Księdze Kapłańskiej 14.

P: Jak wyglądały gąbki w tamtych czasach, o których mowa w J 19,29?

Odp.: Dzisiejsze gąbki są często syntetyczne. Dawniej gąbki pozyskiwano z gąbek morskich, prymitywnych zwierząt rosnących na dnie oceanu.

P: Dlaczego w Ewangelii św. Jana 19:30 Jezus powiedział właśnie tutaj: „Wykonało się”?

O: Greckie słowo „tetelestai” było terminem księgowym oznaczającym „w całości opłacone”. Jak podaje „The Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 340), odkryto papirusowe pokwitowania z napisem „tetelestai”. Próba została zakończona, a dzięki śmierci Jezusa i Jego późniejszemu zmartwychwstaniu zapewniono nam odkupienie, spełniające wymagania sprawiedliwości. Okrzyk Jezusa był okrzykiem triumfu, a nie porażki.

Ponadto podczas wieczerzy paschalnej podawano cztery kielichy. Drugi kielich symbolizował wybawienie od anioła śmierci. Po jego wypiciu głowa rodziny mówiła: „Wykonało się”.

Pytanie: Czy w J 19,33 często łamano nogi skazanym na śmierć przestępcom?

Odp.: Oczywiście kości były łamane, gdy ktoś był skazany na śmierć przez ukamienowanie. Podczas ukrzyżowania, zgodnie z opisem, najwyraźniej nie było w tym nic nieoczekiwanego ani niezwykłego. W 1968 roku archeolodzy odkryli szkielet mężczyzny, który zginął na krzyżu, a jego podudzia zostały złamane jednym uderzeniem. Rzymianie nazywali to uderzenie crurifragium. Więcej informacji można znaleźć w „The Bible Knowledge Commentary: New Testament”, str. 340.

P: Czy w J 19,38 powinniśmy uznać istnienie „tajnych wierzących”, takich jak Józef z Arymatei?

Odp.: Istnieje ogromna różnica między osobą, która po prostu wie, że Ewangelia jest prawdziwa, a osobą, która powierza swoje życie Chrystusowi. Najwyraźniej istniały dwie grupy potajemnych wierzących.

Ci, którzy jedynie wierzyli: faryzeusze z Ewangelii św. Jana 12:42-43 wiedzieli, że nauczanie Jezusa jest prawdziwe, ale nie podążali za Nim, ponieważ „bardziej miłowali chwałę ludzką niż chwałę Bożą”. Inni, którzy jedynie wierzyli – choć nie w tajemnicy – to m.in. Szymon Mag z Dziejów Apostolskich 8:13, 18-20 oraz ci, którzy popełniali nieprawość, o których mowa w Ewangelii św. Mateusza 7:21-23.

Ci, którzy podążali za Nim: Józef z Arymatei nie tylko wierzył, ale podążał za Nim (J 19,38). Nie sprzeciwiał się Jezusowi, a Józef działał zgodnie ze swoją wiarą. Warto zastanowić się, kiedy Bóg pragnie, aby wierzący był otwarty, a w jakich okolicznościach pragnie, aby wierzący wierzył w tajemnicy? Oczywiście ta sama osoba może zachowywać dyskrecję w jednej sytuacji, a być otwarta w innej.

Pytanie: Czy w Ewangelii św. Jana 20:10-15 aniołowie zazwyczaj nie pojawiają się ze skrzydłami i aureolami?

Odp.: Tylko w sztuce, ale nie w Biblii, z wyjątkiem serafinów i cherubinów.

P: Dlaczego w J 20,14-16 Maria Magdalena nie rozpoznała Jezusa?

Odp.: Istnieją trzy możliwe powody i wszystkie one mogą być prawdziwe.

1. Maria nie spodziewała się, że jeszcze w tym życiu ujrzy Jezusa. Nie szukała Go, by Go rozpoznać.

2. Maria „wiedziała”, jak Jezus teraz wygląda. Widziała Jego zniszczone ciało, blade w śmierci. Kiedy ujrzała Jezusa żywego, nie odpowiadało to wcale jej oczekiwaniom. Na przykład, czasami, gdy spodziewam się lada chwila telefonu od konkretnego przyjaciela, a dzwoni inny przyjaciel, zajmuje mi sekundę lub dwie, zanim rozpoznam jego głos.

3. W Ewangelii Łukasza 24:16 Kleofas i inny uczeń nie byli w stanie rozpoznać Jezusa. Być może również w tym przypadku Maria chwilowo nie była w stanie rozpoznać Jezusa.

Dzisiaj niektórzy nie rozpoznają Jezusa jako pochodzącego od Boga, ponieważ nie chcą szukać ani znaleźć nikogo od Boga. Inni nie rozpoznają Jezusa, ponieważ nie pasuje On do ich z góry przyjętych oczekiwań. Wreszcie, inni chcieliby ujrzeć i podążać za prawdziwym Jezusem, ale powstrzymują ich przed tym takie rzeczy, jak szatańskie oszustwo fałszywej religii, troski tego świata, grzech i prześladowania.

Pytanie: Dlaczego w J 20,17 Jezus powiedział Marii, by się do Niego nie przytulała?

Odp.: Bezpośrednim powodem, jaki podał Jezus, było to, że nie wstąpił jeszcze do Ojca. Później, w Ewangelii św. Jana 20:27, Jezus poprosił Tomasza, aby dotknął Jego boku i rąk. Być może po prostu należało się, aby następnym, który „objął” Jezusa, był Ojciec w Niebie.

W książce „1001 odpowiedzi na pytania biblijne” (str. 44) wskazano, że aby Jezus był wypełnieniem ofiar Starego Testamentu, właściwe było, by jako
„pierwszym owocem” z 1 Listu do Koryntian 15:20-24 Jezus został przedstawiony Bogu Ojcu przed kimkolwiek innym. Więcej o pierwszych owocach można przeczytać w Księdze Kapłańskiej 23:9-14.

Pytanie: Czy fakt, że w Ewangelii św. Jana 20:17 Jezus nazwał Ojca „moim Bogiem”, dowodzi, że Jezus nie jest Bogiem?

Odp.: Nie. List do Hebrajczyków 1:9 mówi: „…Dlatego Bóg, Twój Bóg, namaścił Cię…”, gdzie Jezus jest Bogiem, a „Twój Bóg” odnosi się do Ojca.

Słowo „Bóg”, o ile nie odnosi się do fałszywego boga, ma w Biblii co najmniej cztery znaczenia: Bóg Ojciec, Bóg Syn, Bóg Duch Święty oraz Bóg w Trójcy Świętej. Oprócz tego, że te trzy osoby są jednym Bogiem, Ojciec pełnił również rolę Boga wobec Jezusa.

Więcej informacji można znaleźć w omówieniu fragmentów z Ewangelii Mateusza 28:19, Listu do Efezjan 1:3, 17, a zwłaszcza z Ewangelii Jana 13:3. Uzupełniającą odpowiedź można znaleźć w książkach „Complete Book of Bible Answers” (str. 110) oraz „When Cultists Ask” (str. 190).

P: Skoro w J 20,19 Jezus miał fizyczne ciało po zmartwychwstaniu, to w jaki sposób mógł wejść do zamkniętych pomieszczeń?

Odp.: Już przed swoją śmiercią Jezus potrafił w cudowny sposób przechodzić przez tłum (Łk 4:28-30). Nawet Filip został w cudowny sposób przeniesiony w Dz 8:39-40. Teraz jednak Jezus posiadał uwielbione ciało fizyczne. Z jednej strony Jezus miał moc przechodzenia przez zamknięte drzwi. Z drugiej strony mógł usiąść i zjeść rybę. Jego uwielbione ciało nie było pod żadnym względem „gorsze” od naszego ciała fizycznego, ale było „lepsze” od niego, ponieważ Jego uwielbione ciało fizyczne nie odczuwało bólu, nie ulegało rozkładowi ani śmierci.

Więcej informacji można znaleźć w książkach „The Complete Book of Bible Answers” (str. 136) oraz „When Critics Ask” (str. 422–423).

Pytanie: Czy w J 20,22, kiedy Jezus powiedział: „Pokój wam” i wysłał ich, otrzymali oni Ducha Świętego przed Pięćdziesiątnicą?

Odp.: Nie. Niezależnie od tego, czy Duch Święty był z nimi w jakikolwiek sposób w tym momencie, nie zostali napełnieni Duchem Świętym aż do Dnia Pięćdziesiątnicy opisanego w Dziejach Apostolskich 2. Więcej informacji można znaleźć w książkach „The Complete Book of Bible Answers” (str. 89–90), „Hard Sayings of the Bible” (str. 508–510), „When Critics Ask” (str. 423–424) oraz „When Cultists Ask” (str. 155–157).

P: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 20:22–23 wskazuje, że kapłani mają moc odpuszczania grzechów?

Odp.: Nie, chyba że kapłan twierdzi, że jest jednym z dwunastu apostołów. Zanim powstał Nowy Testament, zanim powstał Kościół i zanim Kościół osiągnął mądrość pozwalającą mu rozróżniać różne sekty, Jezus dał tym mężczyznom moc odpuszczania lub nieodpuszczania grzechów.

1. Nie jest tam mowy o tym, że przywilej ten został przekazany papieżom lub jakimkolwiek innym następcom, oraz

2. Nie jest też napisane, że kapłani otrzymali ten przywilej.

3. Jednak wszyscy chrześcijanie, niezależnie od tego, czy należą do duchowieństwa, czy nie, mogą głosić, że Bóg przebacza nasze grzechy.

Więcej informacji można znaleźć w książkach „When Critics Ask” (str. 424–425) oraz „When Cultists Ask” (str. 190–191).

Pytanie: W jaki sposób uczniowie w J 20,23 otrzymali moc odpuszczania lub nieodpuszczania grzechów?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę trzy kwestie.

Wszyscy chrześcijanie zgadzają się, że List do Efezjan 2:20 mówi, iż Kościół jest zbudowany na fundamencie apostołów i proroków. Tym samym apostołom przyznano prawo do ogłaszania, czy grzech został odpuszczony, czy nie. Poza tym niektórzy chrześcijanie wyznają jeden z dwóch dodatkowych poglądów.

Wszyscy chrześcijanie mogą ogłaszać: Komentarz „Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 343) stwierdza, że nie tylko apostołowie, ale także Kościół ma „przywilej ogłaszania niebiańskich warunków dotyczących tego, w jaki sposób dana osoba może otrzymać przebaczenie. Jeśli ktoś wierzy w Jezusa, wówczas chrześcijanin ma prawo ogłosić mu przebaczenie. Jeśli ktoś odrzuca ofiarę Jezusa, wówczas chrześcijanin może ogłosić, że tej osobie nie zostało przebaczone”. Podobnie w „Believer’s Bible Commentary” (str. 1569) stwierdzono, że apostołowie mieli moc ogłaszania przebaczenia grzechów.

Tylko uczniowie otrzymali szczególną władzę ogłaszania przebaczenia grzechów. Wykorzystali tę władzę w Dziejach Apostolskich 5:1-11 (Ananiasz i Safira), 1 Liście do Koryntian 5:3-5, 12-13 oraz 2 Liście do Koryntian 2:4-8 (człowiek niemoralny). Komentarz biblijny „Believer’s Bible Commentary” (str. 1569) wspomina o innych poglądach, ale zaleca właśnie ten.

Pytanie: Czy w świetle fragmentu z Ewangelii św. Jana 20:23 papieże w całej historii mieli władzę odpuszczania grzechów?

Odp.: Nie, z co najmniej trzech powodów.

1. Jak przyznają niektórzy teologowie katoliccy (np. ojciec Fastiggi), wielu skorumpowanych papieży było bezbożnych i znajdą się w piekle. W tej sytuacji osoba oddalona od Boga, która nie jest Jego naśladowcą, nie ma mocy odpuszczania ani nieodpuszczania grzechów.

2. Nie ma dowodów na istnienie sukcesji papieskiej.

3. Nawet gdyby istniała sukcesja papieska lub sukcesja apostolska, w którą wierzyli niektórzy członkowie wczesnego Kościoła, łańcuch sukcesji został przerwany. Gdy papież bierze udział w zabójstwie poprzedniego papieża, łańcuch ten ulega zerwaniu. Gdy papież zostaje pozbawiony urzędu wbrew swojej woli, a jako ostatni akt ekskomunikuje następnego papieża, to w jaki sposób osoba ekskomunikowana mogłaby mieć władzę odpuszczania lub nieodpuszczania grzechów, a następnie przekazywać ją swoim następcom?

Pytanie: Czy w J 20,24 fakt, że Jan nazwał ucznia „Tomaszem Didymusem” – gdzie Didymus oznacza bliźniaka – mógłby oznaczać, że miał na myśli, iż Tomasz był niezdecydowany, tj. był „wątpiącym Tomaszem”, jak sugeruje „Przewodnik po Biblii” Asimova na str. 994?

Odp.: Nie. Wszyscy uznają, że Didymus oznacza bliźniaka, a żaden z wczesnochrześcijańskich pisarzy nigdy nie przypuszczał, że Didymus mogłoby oznaczać „wątpiącego”.

P: Czy w Ewangelii św. Jana 20:24-25 mowa była naprawdę o tym samym ciele, które Jezus miał na ziemi?

Odp.: Tak. Proste porównanie: osoba może przejść operację i wrócić do domu z tym samym ciałem, ale w lepszym stanie. Podobnie Jezus miał to samo ciało, wraz ze śladami po gwoździach, ale było to ciało uwielbione. Jezus nie stosował oszustwa, ukazując się Tomaszowi, lecz był szczery i mówił prawdę, gdy poprosił Tomasza, by sam się przekonał, dotykając ran.

Hipolit (225–235/6 r. n.e.) w „Liście do pewnej królowej (lub księżniczki)”, str. 240, pisze: „On [Jezus] bowiem, zmartwychwstałszy i pragnąc pokazać, że zmartwychwstało to samo ciało, które umarło, gdy Jego uczniowie byli w wątpliwościach, wezwał do siebie Tomasza i rzekł: «Wyciągnij rękę, dotknij Mnie i zobacz, bo duch nie ma kości ani ciała, jak widzisz, że Ja mam»”.

Pytanie: Co w Ewangelii św. Jana 20:25 mówi o przybiciu Jezusa do krzyża?

Odp.: Świadkowie Jehowy twierdzą, że Jezus został przybity do „słupa tortur”, który, jak twierdzą, był drewnianym słupem bez poprzeczki. Pokazują ilustracje, na których widać tylko jeden duży gwóźdź przytrzymujący ręce Jezusa. Tekst grecki, a nawet własne tłumaczenie Świadków Jehowy – „Tłumaczenie Świata Nowego” – zawiera słowo „gwoździe” (w liczbie mnogiej), więc było to więcej niż jeden gwóźdź. Więcej informacji można znaleźć w książce „Jehovah’s Witnesses Answered Verse by Verse” (Odpowiedzi na pytania Świadków Jehowy – werset po wersecie), str. 82–83.

Jestem przekonany, że pierwsi chrześcijanie wiedzieli, w jaki sposób zginął Jezus, a oto, co o tym mówili.

List Barnaby (ok. 70–130 r. n.e.), rozdz. 12, str. 144, mówi, że Mojżesz stworzył symbol krzyża, gdy wyciągnął ramiona.

List Barnaby (ok. 70–130 r. n.e.), rozdz. 9, str. 143: „Albowiem [Pismo Święte] mówi: «A Abraham obrzezał dziesięciu, ośmiu i trzystu mężów ze swojego domu». Jaką zatem wiedzę otrzymał w tym? Najpierw naucz się osiemnastu, a potem trzystu. Dziesięciu i ośmiu oznacza się w ten sposób – dziesięciu literą I, a ośmiu literą H. Otrzymujecie [inicjały imienia] Jezusa. A ponieważ krzyż miał wyrażać łaskę [naszego odkupienia] za pomocą litery T, mówi on również: „Trzystu”. Oznacza zatem Jezusa za pomocą dwóch liter, a krzyż za pomocą jednej”.

Justyn Męczennik (ok. 138–165 r. n.e.) „Czyż nie powinniśmy raczej odnieść tego sztandaru do podobieństwa ukrzyżowanego Jezusa, skoro również Mojżesz poprzez swoje wyciągnięte ręce, wraz z tym, którego nazwano Jezusem (Jozue), odniósł zwycięstwo dla waszego ludu?”. „Dialog z Tryfonem”, rozdz. 112, s. 255. Zob. również rozdz. 111, s. 254

Justyn Męczennik (ok. 138–165 r. n.e.) „…a to baranek, który zgodnie z nakazem miał być w całości upieczony, był symbolem cierpienia krzyża, jakie miał ponieść Chrystus. Baranek bowiem, który jest pieczony, jest bowiem pieczony i ułożony w kształcie krzyża. Jeden rożen przebija je bowiem na wylot od dolnych części aż do głowy [pionowo], a drugi przechodzi przez grzbiet, do którego przymocowane są nogi baranka [poziomo]”. „Dialog z Tryfonem, Żydem”, rozdz. 40, s. 214

Minucius Felix (210 r. n.e.) Człowiek oddający cześć Bogu z rozpostartymi ramionami jest znakiem krzyża. „Oktawiusz” Minuciusza Feliksa, rozdz. 29, str. 191

Tertulian (198–220 r. n.e.) powiedział, że w czasach Mojżesza ludzie musieli podczas pierwszej Paschy napisać literę „Tau” (grecka litera t), aby anioł śmierci ich ominął. Nie wiedzieli o tym, ale był to znak krzyża Chrystusa. „Odpowiedź Żydom”, rozdz. 11, s. 167–168

Tertulian (198–220 r. n.e.): „Przy każdym kroku i ruchu, przy każdym wchodzeniu i wychodzeniu, kiedy zakładamy ubrania i buty, kiedy się kąpiemy, kiedy zasiadamy do stołu, kiedy zapalamy lampy, na leżance, na siedzeniu, we wszystkich zwykłych czynnościach codziennego życia rysujemy ten znak na czole” („Koronka” / De Corona 3.4).

Orygenes (225–254 r. n.e.) (fragment): „Mojżesz wprawdzie podnosi ręce, ale ich nie wyciąga. Jezus jednak, gdy został wywyższony na krzyżu i miał objąć ramionami całą ziemię, mówi: «Wyciągnąłem ręce ku ludowi, który nie wierzy i który przemawia przeciwko mnie»”. Homilie na Księgę Wyjścia. Homilia 11, s. 358

Adamantiusz (ok. 300 r. n.e.) wspomina, że Mojżesz wyciągnął ramiona, a Chrystus uczynił to samo. Jego wyciągnięta ręka zbawiła wszystkich. „Dialog o prawdziwej wierze”, część pierwsza, rozdz. 11, s. 53

Metodiusz (270–311/312 r. n.e.) „Ptaki bowiem, wznosząc się wysoko w powietrze, rozpostartymi skrzydłami tworzą kształt krzyża; również sam człowiek, z wyciągniętymi rękami, przedstawia ten sam symbol”. Trzy fragmenty o Męce Chrystusa, fragment 1, s. 399–400

Wiktorin z Petau (męczennik, zm. 304 r. n.e.): „Mojżesz, przewidując zatwardziałość tego ludu, podniósł zatem w szabat ręce i w ten sposób symbolicznie przybił się do krzyża”. O stworzeniu świata, s. 342

Atanazy, „Wcielenie”, 25:3: „Tylko bowiem na krzyżu człowiek umiera z rozpostartymi rękami. Stąd też należało, aby Pan również to zniósł i rozpostarł swoje ręce, aby jedną z nich przyciągnąć lud starożytny, a drugą – tych z pogan, i zjednoczyć obu w sobie”.

Laktancjusz (ok. 303–ok. 325 r. n.e.): „W ten sposób krzyż wywyższył Go zarówno faktycznie, jak i symbolicznie, tak że Jego majestat i moc stały się znane wszystkim wraz z Jego męką. Gdy bowiem rozpostarł ręce na krzyżu, wyraźnie rozpostarł swoje skrzydła ku wschodowi i zachodowi…” „Epitome do Instytucji Bożych”, rozdz. 51, str. 243.

Po 325 r. n.e.

Hegemoniusz (IV wiek) „Tam Mojżesz, gdy został zaatakowany, wyciągnął ręce i walczył przeciwko Amalekowi; a tutaj Pan Jezus… wyciągnął ręce na krzyżu i dał nam zbawienie”. „Spór z Manesem”, rozdz. 44, str. 220

Istnieje pogański graffiti z II wieku przedstawiający mężczyznę oddającego cześć ukrzyżowanemu osłowi z rękami wyciągniętymi na krzyżu. Napis brzmi: „Alexamenos szanuje Boga”, co prawdopodobnie miało na celu wyśmiewanie chrześcijańskiego żołnierza. (Z http://www.jesuswalk.com/christian-symbols/cross)

Pytanie: Czy w J 20,28 Tomasz nazwał Jezusa Bogiem?

Odp.: W przeciwieństwie do tego, co mogą twierdzić Świadkowie Jehowy, Tomasz z pewnością tak uczynił. Zwróć uwagę, że werset ten nie brzmi: „Tomasz rzekł: «Mój Pan i mój Bóg!»”, ale: „Tomasz rzekł do Niego: «Mój Pan i mój Bóg!»”. Zauważ, że werset ten nie zawiera słów „O Panie”, jakby Tomasz spoglądał w niebo i tak mówił. Tomasz raczej rzekł do Niego: „Mój Pan i mój Bóg!”. Co więcej, Jezus nie zganił ani nie skorygował Tomasza za te słowa.

W książce „Jehovah’s Witnesses Answered Verse by Verse” (str. 84) wskazano również, że w ich własnym wydaniu Biblii „Kingdom Interlinear” (1985) pod greckim tekstem prawidłowo napisano: „Mój Pan i mój Bóg”.

Więcej informacji można znaleźć również w książce „Kiedy pytają wyznawcy sekt”, str. 191–192.

Pytanie: Czy fragment J 21:1-25 został dodany później, jak sugerował muzułmanin, opierając się na twierdzeniach liberalnych sceptyków?

Odp.: Najpierw przedstawimy to, co zostało zasugerowane, a następnie udzielimy odpowiedzi. Wikipedia podaje: „Badacze Nowego Testamentu są w dużej mierze zgodni, że fragment ten nie był częścią oryginalnego tekstu Ewangelii św. Jana” (16 grudnia 2018 r.), cytując Ehrmana, Barta (13 lutego 2012 r.). „Debata »Czy zaginął oryginalny Nowy Testament?« (od około 23:40)”. The Ehrman Project. Pobrano 15 stycznia 2013 r.

Odpowiedź: Nie, nie ma na to żadnych dowodów. W „Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 197, czytamy: „Nie ma żadnych dowodów tekstowych pozwalających uznać rozdział 21 Ewangelii św. Jana za późniejszy dodatek do głównej części Ewangelii. Zawiera go każdy kompletny rękopis Ewangelii św. Jana”.

Jeden solidny dowód przy braku dowodów przeciwnych powinien wystarczyć do ustalenia, czy fragment ten istniał w czasach wczesnego chrześcijaństwa, czy też nie. Skoro jednak dysponujemy dziewięcioma dowodami wskazującymi na jego obecność i nie ma żadnych dowodów przeciwnych, kwestia ta powinna być rozstrzygnięta dla każdego, kto by ją kwestionował. (Wiele wzmianek tego samego autora traktuję jako jeden dowód).

str. 66 (Papirus Bodmer II) zawiera większość Ewangelii św. Jana, w tym fragmenty z rozdziału 21, wersety 12 i 17. Uważano, że pochodzi on z ok. 175 r. n.e., ale obecnie szacuje się, że powstał w latach ok. 125–150 n.e.

str. 109 (=Papirus z Oksyrynchosa 4448) Ewangelia św. Jana 21:18–20; 21:23–25 (III wiek)

Vaticanus [B] (325–350 r. n.e.) i Sinaiticus [Si] (340–350 r. n.e.) zawierają rozdział 21 Ewangelii św. Jana, a także pozostałe rozdziały. Sinaiticus pierwotnie nie zawierał fragmentu J 21,25, ale został on dodany później, zgodnie z informacją zawartą w „New International Bible Commentary”, str. 1263.

Następnie pojawiają się późniejsze rękopisy: p122, Kodeks Bezae, Kodeks Aleksandryjski, p59.

Pisarz Tatian (zm. 172 r. n.e.) w swoim „Diatessaronie”, czyli harmonii Ewangelii, cytuje każdy werset rozdziału 21 Ewangelii św. Jana.

Klemens Aleksandryjski (193–217/220 r. n.e.) cytuje fragmenty Ewangelii św. Jana 21:4,5 jako „Pismo Święte nas wychwala” oraz „w Ewangelii” – w dziele „Instruktor”, księga 1, rozdział 5, str. 212.

Tertulian (198–220 r. n.e.) cytuje fragment Ewangelii św. Jana 21:20 (nie 13, 4 ani 12 słów) w dziele „Przepis przeciwko heretykom”, rozdz. 22, str. 253.

Cyprian z Kartaginy (ok. 246–258 r. n.e.) cytuje fragment Ewangelii św. Jana 21:17 jako słowa Pana skierowane do Piotra. Traktaty Cypriana, Traktat 1, rozdz. 4, str. 422. Parafrazuje on również fragment z Ewangelii św. Jana 21:17, w którym Jezus zapytał Piotra, czy Go kocha, w Liście Cypriana, list 2, rozdz. 1, str. 280.

Orygenes (246–248 r. n.e.) cytuje ostatnie 14 z 23 słów z Ewangelii św. Jana 21:25 w swoim Komentarzu do Ewangelii św. Mateusza, księga 14, rozdz. 11, str. 502.

Orygenes (225–253/254 r. n.e.) cytuje 7 środkowych słów z Ewangelii św. Jana 21:18 (nie 13, 7 ani 9 słów) jako „wsłuchajcie się w słowa Jezusa”. Orygenes, „Przeciw Celsusowi”, księga 2, rozdział 45, str. 448

Pytanie: W J 21,5–6, w jaki sposób Jezus przejął kontrolę nad ich połowem i w jaki sposób, twoim zdaniem, Jezus przejmuje kontrolę nad naszym?

Odp.: Musieli łowić ryby: Piotr miał żonę, a oni wszyscy prawdopodobnie musieli utrzymać swoje rodziny. Ich własne wysiłki, mimo że byli doświadczonymi rybakami, nie przyniosły tego dnia żadnego połowu. Ale kiedy posłuchali Jezusa, wynik przerosnął ich oczekiwania.

Czasami, gdy poszukujemy Ewangelii, polegamy bardziej na własnych umiejętnościach niż na Jezusie. Musimy się zatrzymać i wsłuchać w słowa Jezusa.

Pytanie: W J 21,7 w jakich trzech rzeczach wyróżniał się Jan i jak powinniśmy pójść w jego ślady?

Odp.: Po pierwsze, Jan jako pierwszy rozpoznał Jezusa. Jan dobrze znał Jezusa i z łatwością rozpoznał Jego głos. Słowo Jezusa „paidia” można przetłumaczyć zarówno jako „chłopcy” czy „dzieci”, jak i „przyjaciele”, zgodnie z „The Bible Knowledge Commentary: New Testament”, str. 344.

Po drugie, Jan pragnął zbliżyć się do Jezusa. Ktoś może studiować i dowiedzieć się o Jezusie tyle, ile tylko zechce, ale czy pragnie przyjść do Jezusa i pozostać blisko Niego?

Po trzecie, Jan wskoczył jako pierwszy: choć dobrze, że pozostali uczniowie zostali i przypłynęli łodzią, impulsem Jana było natychmiastowe udanie się do Jezusa.

Pytanie: Jakie znaczenie ma liczba 153 ryb w J 21,11?

Odp.: Po pierwsze, zgodnie z „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 200, łow ta mogła ważyć ponad 300 funtów, co świadczy o tym, że Piotr był silnym człowiekiem. Należy wziąć pod uwagę dwie kwestie.

Ogólnie rzecz biorąc, złowili dużą liczbę ryb i policzyli je, aby sprawdzić, ile dokładnie złowili. Niektórzy uważają, że ta konkretna, precyzyjna liczba wskazuje, iż Bóg liczy każdą osobę, która do Niego przychodzi

W szczególności osoby poszukujące wzorców liczbowych w Biblii wskazują na fragment z Ewangelii św. Jana 21:11 jako kluczowy dowód. W tym fragmencie występuje wiele wzorców, które dają liczbę 153. Więcej informacji znajdziesz w dwóch kolejnych pytaniach. 1 + 2 + 3 + … 17 = 153.

P: Jaki jest „kod” numerologiczny w Nowym Testamencie w J 21,11?

Odp.: Jedną z form numerologii jest teomatyka, a Del Washburn napisał książkę zatytułowaną „Theomatics II”. Podobnie jak Rzymianie, Grecy używali liter do oznaczania liczb. Oto kod, z którego korzystał Washburn. Oczywiście, gdyby jego „kod” był błędny, wszystkie jego wnioski nie miałyby uzasadnienia.

„Kod”: W książce „Theomatics II” (str. 23) literom greckim od alfa do epsilon przypisano kolejno liczby od 1 do 5. Liczbie 6 przypisano literę „vau”, która występowała we wczesnych alfabetach greckich, ale nie w późniejszych. Liczbom od 7 do 10 przypisano litery od zeta do iota. Liczbom od 20 do 80, liczonym dziesiątkami, przypisano kolejne litery greckie od kappa do pi. Liczbie 90 przypisano grecką literę koppa (pisana jak litera O z pionową kreską dotykającą dolnej krawędzi O). Koppa występowała we wczesnych alfabetach greckich, ale nie w późniejszych. Liczbie 100 przypisano literę „rho”. Liczbie 200 przypisano obie formy litery sigma. Liczbom od 300 do 800, liczonym setkami, przypisano kolejno litery od tau do omega. Oczywiście w języku hebrajskim obowiązuje inne przypisanie, ponieważ język ten ma inny alfabet.

(Należy zauważyć, że zgodnie z Encyklopedią Brytyjską zarówno z 1956, jak i 1972 roku (pod hasłem „U”) alfabet semicki używał litery „vaw” jako szóstej litery. Grecy używali jej jako samogłoski i była to ostatnia litera w ich alfabecie, zaraz po tau. Grecy ci uczynili digammę (F) swoją szóstą literą. Digamma reprezentowała dźwięk „w”. Następujące alfabety greckie zawierały literę „vaw”: tearański (700–600 p.n.e.), attycki (600 p.n.e.), koryncki (600 p.n.e.), chalcidyjski (600 p.n.e.) oraz joński (403 p.n.e.). W grece attyckiej „vaw” wymawiano jak niemieckie „u” z umlautem. Litera „vaw” występuje w Nowym Testamencie jako liczba 6 w Apokalipsie13:18 („666”).)

Niezależnie od teomatyki, w książce „The Complete Text of the Earliest New Testament Manuscripts” (str. 25) (autorzy: Philip W. Comfort i David P. Barrett) stwierdza się, że nie był to żaden tajny kod, lecz standardowy sposób, w jaki skrybowie używali liter do oznaczania liczb, w tym numerów stron, oraz liczb występujących w Biblii, takich jak 12 apostołów, 7 aniołów itp. Przedstawia on identyczne przyporządkowanie jak Washburn, z wyjątkiem nieistotnego przypadku nazwania szóstej litery „stigma” zamiast „vaw” oraz przypisania „sampi” wartości 900, a „,alpha” – 1000. Te dwa ostatnie dodatki są nieistotne, ponieważ żadne słowa w Biblii nie zawierają słów „sampi” ani „,alpha”.

Słownik „Anchor Bible Dictionary”, tom 4, str. 1141, również opisuje sposób, w jaki Grecy używali liter do przedstawiania liczb. Stwierdza się tam, że nie wiadomo, kiedy po raz pierwszy zastosowano ten system, ale użycie liter do oznaczania liczb odnotowano w umowie małżeńskiej z Elefantiny w Egipcie z 310 r. p.n.e., na monetach z okresu panowania Ptolemeusza w Egipcie (286–246 p.n.e.) oraz na papirusach zawierających tabele mnożenia z III wieku p.n.e. Rzeczywisty kod liter greckich na str. 1141 jest taki sam, jak podano zarówno w książce „Theomatics II”, jak i w „The Complete Text of the Earliest New Testament Manuscripts”, z następującymi wyjątkami. W kodzie tym przestarzałą literę używaną na oznaczenie liczby 6 nazwano „digamma”, a 900 – „san”. Liczby od tysiąca do dziesięciu tysięcy są oznaczane literami od alfa do theta z dodanymi specjalnymi znakami.

W książce „The Manuscripts of the Greek Bible” (Bruce M. Metzger), str. 6–10, znajduje się obszerny rozdział poświęcony literom greckim używanym jako cyfry. Zawiera on ten sam „kod” co Washburn, z następującymi nieistotnymi wyjątkami. Podano w nim, że liczba 6 była nieużywaną już grecką literą zwaną „waw” lub „digamma”, „sampi” oznaczało 900, a „,a” itp. oznaczało 1 000 itd.

W papirusach Chester Beatty’ego (rękopis str. 47) w Księdze Objawienia czasami używa się greckich liter do oznaczenia liczb zamiast zapisywania ich słownie. (W Ewangelii św. Jana 10:1 liczba 72 została jednak zapisana słownie). Bardzo czytelny zapis można znaleźć w książce „The Complete Text of the Early New Testament Manuscripts” (str. 336). Jest on całkowicie zgodny z tym, co opisuje Washburn i pokazuje na zdjęciu w swojej książce „ ”. Ten sposób oznaczania numerów stron za pomocą greckich liter stosowano w następujących rękopisach: p1, p13, p23, p30, p38, p39, p45, p46, p66, p72, uncjał 0189, uncjał 0232.

Nie mamy żadnych dowodów na to, że pierwsi chrześcijanie próbowali stosować numerologię do analizy każdego słowa w danym fragmencie ani dostrzegali w tym jakiejkolwiek korzyści. Oczywiście, mówiąc żartobliwie, nie mamy też dowodów na to, że dysponowali komputerami i kalkulatorami niezbędnymi do tego celu. Jednak Washburn nie tylko nigdy nie twierdził, że robili to w dawnych czasach, ale jest to w rzeczywistości jeden z punktów jego teorii. Gdyby pierwsi chrześcijanie zauważyli, że sumy liczbowe fraz mogą pasować do jakiegoś wzorca, mogliby zostać oskarżeni o zmianę liter w celu stworzenia takich wzorców. Ponieważ jednak nie mamy dowodów na to, że ktokolwiek dostrzegał jakiekolwiek wzorce, wzorce te – o ile rzeczywiście są czymś więcej niż zbiegiem okoliczności – stanowiłyby dowód boskiego pochodzenia i zachowania tekstu.

Jednak Bruce Metzger w książce „The Manuscripts of the Greek Bible” (s. 9) stwierdza, że niektórzy pierwsi chrześcijanie stosowali rodzaj numerologii, zwany gematrią, aby odnaleźć szczególne znaczenia w liczbach. W Liście Barnaby (100 r. n.e.) wykorzystali liczbę ludzi Abrahama (318), aby pokazać, że Chrystus był obecny w Księdze Rodzaju. 300 = t, co przypominało autorowi krzyż, a 18 to pierwsze dwie litery greckiego imienia Jezusa. Nawet Augustyn z Hippony był świadomy takiego zastosowania gematrii. Metzger zauważa, że zapomnieli oni wziąć pod uwagę fakt, iż język grecki nie istniał jeszcze w czasach Abrahama.

Wniosek: Gdyby ktoś używał greckich liter do oznaczania liczb, dowodziłoby to, że Washburn stosuje ten sam skrót numeryczny, z którego powszechnie korzystali greccy skrybowie przy zapisywaniu numerów stron, a czasem także innych liczb.

Pytanie: Czym jest „teomatyka” w J 21,11?

Odp.: „Teomatyka”, której orędownikiem jest Del Washburn, jest jedną z form numerologii biblijnej. Podczas gdy „gematria” jest formą numerologii, która próbuje odnaleźć znaczenie w liczbach, teomatyka działa inaczej. Wykorzystuje komputery do przekształcania słów w liczby, a następnie próbuje odnaleźć znaczenie w tych liczbach. Osobiście nie zgłębiłem teomatyki na tyle, by w nią wierzyć. Moim celem nie jest tutaj przekonanie Państwa do czegokolwiek, a jedynie próba obiektywnego przybliżenia tej teorii na przykładzie fragmentu, który stanowi jeden z jego najsilniejszych argumentów. Zanim przyjrzymy się sumom liczb, należy przypisać liczby do każdej z greckich liter. Kod stosowany w teomatyce omówiono w poprzednim pytaniu.

Twierdzenia Washburna dotyczące teomatyki

1. Teomatyka, będąca nauką o liczbach w Biblii, nie jest w stanie odkryć żadnych nowych doktryn.

2. Jest to przydatne, ponieważ złożoność obliczeń wskazuje, że nie mogło to być dziełem ludzi, ponieważ wzory te nie byłyby łatwe do odkrycia bez użycia nowoczesnych komputerów.

3. Jest to przydatne do wykazania stopnia zachowania Słowa Bożego, a w wielu przypadkach także do ustalenia, które warianty rękopisów są poprawne.

W związku z tym można być konserwatywnym chrześcijaninem i albo akceptować teomatykę, albo ją odrzucać.

Pytanie: Dlaczego w J 21,15-17 Jezus posłużył się właśnie tą metodą pojednania z Piotrem?

Odp.: Przywrócenie ich relacji było dla Piotra niezręczną sytuacją. Jezus mógłby powiedzieć: „Wiem, że Mnie kochasz, więc wszystko jest w porządku”, a następnie natychmiast odejść. Jednak w ten sposób Jezus skłonił Piotra do refleksji i utwierdził go w postanowieniu, by kochać Jezusa ponad wszystko.

P: Dlaczego w J 21,15-17 Jezus trzykrotnie zapytał Piotra, czy Go kocha?

Odp.: Dwa pierwsze razy Jezus zapytał Piotra, czy Go kocha, używając słowa „agape” na określenie miłości. Za każdym razem Piotr odpowiadał, że kocha Jezusa „phileo”. Najwyraźniej po zaparciu się Jezusa Piotr nie czuł się na siłach, by twierdzić, że kocha Go miłością „agape”.

Za trzecim razem Jezus zapytał Piotra, czy Go kocha, używając słowa „phileo”. Piotr poczuł się urażony, zastanawiając się, czy Jezus w ogóle wierzy, że Piotr Go kocha.

Zamiast próbować się usprawiedliwiać, Piotr przestał próbować oceniać szczerość swojej miłości i równoważyć ją swoimi wcześniejszymi nieszczerymi czynami zaparcia się. Zamiast tego Piotr po prostu przyznał: „Panie, Ty wiesz wszystko, Ty wiesz, że Cię kocham”.

Jezus wiedział wszystko, przynajmniej po swoim zmartwychwstaniu, a pytał, ponieważ chciał, by Piotr odpowiedział, a nie dlatego, że nie wiedział. Bóg od czasów ogrodu Edenu zadaje ludziom pytania, na które zna już odpowiedź. Więcej informacji na ten temat można znaleźć w książce „Trudności biblijne i pozorne sprzeczności”, str. 240.

Bóg wie, jak bardzo Go kochamy, nawet lepiej niż my sami. Zamiast próbować powiedzieć Bogu, jak głęboka jest nasza miłość, po prostu przyznajmy, że Bóg to wie, i pragnijmy zbliżyć się do Niego i kochać Go jeszcze bardziej.

Pytanie: Czy fragment z Ewangelii św. Jana 21:15-19 wskazuje, że Piotr był pierwszym papieżem, jak twierdzą niektórzy katolicy rzymskokatoliccy?

Odp.: Nie, pokazuje to raczej, że Piotr popełnił błąd, zapierając się Jezusa trzykrotnie, że Jezus przywracał Piotra do służby oraz że Piotr miał obowiązki jako apostoł. Piotr trzykrotnie zaparł się Jezusa, więc Jezus trzykrotnie zapytał Piotra, czy Go kocha. Więcej informacji można znaleźć w książce „When Critics Ask” (str. 192–193).

P: W jaki sposób fragment z Ewangelii św. Jana 21:18 przepowiadał śmierć Piotra?

Odp.: Jezus powiedział, że Piotr umrze, a nacisk położono zarówno na sytuację poprzedzającą jego śmierć, jak i na postawę Piotra. Zgodnie z tradycją kościelną Piotr został ukrzyżowany w Rzymie. Piotr został ukrzyżowany głową w dół, na własną prośbę, ponieważ nie czuł się godny umrzeć w taki sam sposób, w jaki umarł Jezus.

W dziele „O dwunastu apostołach” (ANF, tom 5, str. 254–255) czytamy: „Piotr głosił Ewangelię w Pontusie, Galacji i Kapadocji [wszystkie te regiony leżą w Azji Mniejszej], a także w Betanii, Italii i Azji, a następnie został ukrzyżowany przez Nerona w Rzymie z głową skierowaną w dół, zgodnie z własnym pragnieniem, by ponieść śmierć w ten sposób”.

Pytanie: Jak zginęli wszyscy apostołowie, o czym mowa w J 21,18?

Odp.: Dzieło „O dwunastu apostołach” (ANF, tom 5, str. 254–255) podaje: „Piotr głosił Ewangelię w Pontusie, Galacji i Kapadocji [wszystkie w Azji Mniejszej], a także w Betanii, Italii i Azji, a następnie został ukrzyżowany przez Nerona w Rzymie z głową skierowaną w dół, zgodnie z własnym pragnieniem, by ponieść śmierć w ten sposób”.

Andrzej głosił wśród Scytów [w Rosji] i Traków, a następnie został ukrzyżowany, zawieszony na drzewie oliwnym w Patrach, mieście w Achai [w Grecji]; tam też został pochowany.

Jan, ponownie w Azji, został wygnany przez króla Domicjana na wyspę Patmos, gdzie napisał swoją Ewangelię i miał apokaliptyczną wizję; a za czasów Trajana zasnął w Efezie, gdzie poszukiwano jego szczątków, ale nie udało się ich odnaleźć.

Jego brat Jakub, głosząc kazania w Judei, został ścięty mieczem przez Heroda Tetrarchę i tam został pochowany. Euzebiusz 2:9 podaje, że został ścięty.

Filip głosił w Frygii [w Azji Mniejszej] i został ukrzyżowany w Hierapolis z głową skierowaną w dół za czasów Domicjana, a następnie tam pochowany.

Bartłomiej ponownie głosił Indyjczykom, którym przekazał również Ewangelię według św. Mateusza, a następnie został ukrzyżowany głową w dół i pochowany w Albanum, mieście w Wielkiej Armenii.

Mateusz napisał Ewangelię w języku hebrajskim i opublikował ją w Jerozolimie, a zasnął w Hierees, mieście w Partii [Iranie]. Papiasz (95–110 r. n.e.) również odnotowuje, że Ewangelia Mateusza została napisana w języku hebrajskim.

Tomasz głosił Partom, Medom, Persom, Hyrkanom, Baktrianom i Margianom (Magi?) [wszystkie te ludy zamieszkiwały tereny Iranu i Afganistanu oraz byłych republik radzieckich], a następnie w Calamene, mieście w Indiach, został przebity w cztery kończyny sosnową włócznią i tam został pochowany.

A Jakub, syn Alfeusza, głosząc w Jerozolimie, został ukamienowany przez Żydów i tam pochowany obok świątyni. Josh McDowell podaje, że został ukrzyżowany.

Juda, zwany również Lebbeuszem, głosił ludowi w Edessie oraz w całej Mezopotamii, a następnie zasnął w Berytusie i tam został pochowany. Josh McDowell podaje, że zginął od strzał.

Szymon Zelota, syn Kleofasa, zwany również Judą, został biskupem Jerozolimy po Jakubie Sprawiedliwym (bracie Pana), zasnął w Panu i został tam pochowany w wieku 120 lat. Josh McDowell podaje, że został ukrzyżowany.

A Maciej, który był jednym z siedemdziesięciu, został zaliczony do grona jedenastu apostołów, głosił w Jerozolimie, zasnął w Panu i został tam pochowany.

Paweł został apostołem rok po Wniebowstąpieniu Chrystusa; zaczynając od Jerozolimy, dotarł aż do Illyricum, Italii i Hiszpanii, głosząc Ewangelię przez trzydzieści pięć lat. Za czasów Nerona został ścięty w Rzymie i tam pochowany”.

Ponadto, zgodnie z legendą, apostoł Tomasz odwiedził północne Indie za panowania Gondofaresa i tam głosił Ewangelię. Gondofares panował od ok. 19 r. n.e. do 45 r. n.e.

Pytanie: W J 21,20-23, w jaki sposób niektórzy ludzie dzisiaj dają się rozpraszać niepotrzebnymi pytaniami?

Odp.: Zadawanie pytań jest w porządku, ale jeśli nie możesz zadać wszystkich swoich pytań, upewnij się, że najpierw uzyskasz najważniejsze informacje. Kiedy osoba niewierząca zadaje pytanie dotyczące Biblii, możesz najpierw zapytać ją w zamian: „Gdybym odpowiedział na to pytanie, czy przybliżyłoby cię to do podjęcia decyzji o przyjęciu Chrystusa?”. Jeśli odpowiedź brzmi „nie”, zapytaj: „Co przybliżyłoby cię do przyjęcia Jezusa jako swojego Pana i Zbawiciela?”.

Pytanie: Co Jezus mówi w Ewangelii św. Jana 21:22-23 na temat Jana?

Odp.: W rzeczywistości Jezus mówi tu więcej o Piotrze niż o Janie. Jezus wskazuje, że Piotr jest zbyt wścibski, martwiąc się o to, w jaki sposób Jan umrze. (Piotr prawdopodobnie uznał, że skoro Jezus mówił o śmierci Piotra, to chciałby usłyszeć o śmierci Jana.) Jezus mówi, że nawet gdyby Jan miał pozostać przy życiu aż do powrotu Jezusa, nie jest to sprawa, którą Piotr powinien się martwić.

Tertulian, piszący w latach 198–220 n.e. w dziele „Traktat o duszy”, rozdz. 50, str. 227–228, stwierdza, że istniało błędne przekonanie, iż Jan pozostanie przy życiu aż do przyjścia Pana.

W rzeczywistości Jan zmarł śmiercią naturalną. Żył dłużej niż którykolwiek z pozostałych apostołów, a przed śmiercią rzeczywiście ponownie ujrzał Jezusa: w wizji zawartej w Apokalipsie.

Powinniśmy pogodzić się z faktem, że są pewne rzeczy, o których Bóg nie chce, abyśmy wiedzieli w tej chwili. Na przykład w całym Nowym Testamencie pojawia się myśl, że Chrystus może powrócić w każdej chwili, dlatego powinniśmy czuwać na Jego przyjście i uważać na to, jak żyjemy. Ta doktryna, zwana „nieuchronnym powrotem Chrystusa”, została przedstawiona w 1 Liście do Tesaloniczan 4:15, gdzie sam Paweł nie wiedział, czy Chrystus powróci przed śmiercią Pawła, czy też nie.

P: Co jest interesującego w greckim tekście z J 21,24?

Odp.: Rękopisy były często zapisywane wyłącznie wielkimi literami, a w wielu z nich nie było odstępów między słowami. Rzadko jednak powodowało to niejasność znaczenia. Mamy tu jednak wyjątek. Greckie litery mogą równie dobrze oznaczać „Wiemy” lub „Z pewnością wiem”. Jednak greckie rękopisy, w których występują odstępy między słowami, wszystkie podają wersję „Wiemy”. Nie ma jednak żadnego znaczenia, czy brzmi to „Wiemy”, czy „Z pewnością wiem”. Więcej informacji można znaleźć w „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 9, str. 203.

Pytanie: Dlaczego w J 21,25 nie ma zapisu wszystkich innych rzeczy, które uczynił Jezus?

Odp.: Wielu ludziom wydaje się, że już samo przeczytanie tego, co zostało zapisane o Jezusie, stanowi wystarczające wyzwanie. Nawet w życiu Jezusa było wiele faktów, które nie miały znaczenia, takich jak pozycja, w jakiej spał, jego wzrost, waga, sposób, w jaki jadł itp. W wierze ufamy, że Bóg zachował dla nas wszystko, co powinniśmy wiedzieć, i powinniśmy pilnie zapoznawać się z tym wszystkim.

P: Jakie dowody w Ewangelii św. Jana wskazują, że to właśnie Jan napisał tę Ewangelię?

Odp.: Wczesny Kościół powszechnie uznawał Ewangelię św. Jana za dzieło apostoła Jana.

Strona 66 (papyrus Bodmera II) (datowana na ok. 175 r. lub ok. 125–150 r. n.e.) zawiera większość Ewangelii św. Jana. Tytuł podany na stronie 66 papirusu Bodmera brzmi: „Ewangelia według św. Jana”. Zdjęcie tego dokumentu można obejrzeć w książce „The Text of the Earliest New Testament Greek Manuscripts” na stronie 378.

Prawie trafione: Chociaż Ignacy, List Barnaby i List do Diogneta nawiązują do Jana, a Justyn Męczennik cytuje Jana, twierdząc, że słowa te pochodzą od Jezusa, nie wymienili oni Jana z imienia.

Teofil z Antiochii (168–181/188 r. n.e.) był pierwszym, który wspomniał, że Ewangelię napisał Jan – zgodnie zarówno z moimi własnymi badaniami, jak i z „Believer’s Bible Commentary”, str. 1463. Pisze on: „Jan mówi”, a następnie cytuje fragment z Ewangelii św. Jana 1:1a w dziele „Teofil do Autolika”, tom 2, rozdz. 22, str. 103.

Ireneusz z Lyonu (182–188 n.e.) w dziele „Przeciw herezjom”, tom 3, rozdział 16.2, str. 440, wspomina o apostołowi Janie wraz z innymi autorami Ewangelii. W tomie 3, rozdziale 11.1–2, str. 426, cytuje fragmenty Ewangelii św. Jana 1:1, 10, 11, 14, wskazując, że są one autorstwa Jana.

Klemens Aleksandryjski (193–202 r. n.e.) w dziele „Stromata”, tom 2, rozdział 15, str. 361, wspomina, że Ewangelia Jana została napisana przez apostoła Jana.

Hipolit (225–235/6 r. n.e.) wspomina o „Janie w jego Ewangelii”, a następnie cytuje fragment z Ewangelii św. Jana 1:1 w dziele „Przeciw herezji Noeta”, rozdział 14, str. 228

Cyprian, biskup Kartaginy (ok. 246–258 r. n.e.), cytuje Ewangelię św. Jana jako dzieło Jana w „Traktacie 12”, trzecia księga, 24, 25, str. 542.

Novatian w dziele „O Trójcy Świętej”, rozdz. 13, str. 622 (257 r. n.e.) cytuje fragment z Ewangelii św. Jana 1:14, stwierdzając, że jest to dzieło Jana. Zawiera on również liczne inne cytaty z Jana.

W „Komentarzu biblijnym dla wierzących” (str. 1463) stwierdza się, że aż do XIX wieku nikt nie odrzucał Ewangelii św. Jana jako dzieła Jana, z wyjątkiem mało znanej sekty zwanej Alogami.

Jeśli chodzi o ogólną wiarygodność Ewangelii św. Jana, zobacz trzy kolejne pytania.

Pytanie: Kiedy powstała Ewangelia św. Jana?

Odp.: Posiadamy fragment Ewangelii św. Jana, zwany rękopisem Johna Rylandsa, którego datę powstania ustalono metodą datowania radiowęglowego na lata 117–138 n.e., więc musiała ona powstać przed tym okresem. Ewangelia św. Jana została prawdopodobnie napisana między 70 a 125 rokiem n.e.

Poglądy różnych autorów

W „New Geneva Study Bible” (str. 1656) napisano, że zgodnie z tradycją kościelną datuje się ją na około 90 r. n.e.

W „Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 267) podano, że prawdopodobnie powstała ona między 85 a 95 r. n.e. Niektórzy krytycy próbowali datować ją nawet na 150 r. n.e., opierając się na podobieństwach do pism gnostyckich. Inni datują ją już na lata 45–66 n.e.

W „Bible Knowledge Commentary: New Testament” (str. 268) stwierdza się, że znaleziska archeologiczne potwierdzają fragmenty z Ewangelii św. Jana 4:11; 5:2–3, a analizy leksykalne, np. słowa „synchrontai” w Ewangelii św. Jana 4:9, oraz zwoje znad Morza Martwego przemawiają za wczesną datą powstania Ewangelii św. Jana.

W „New International Dictionary of the Bible” (s. 534) stwierdza się, że Ewangelia Jana została napisana „gdzieś pod koniec I wieku n.e.”.

W sceptycznym „Asimov’s Guide to the Bible” (str. 954) stwierdza się, że czwarta Ewangelia powstała później niż pozostałe, ale wydaje się, że już około 150 r. n.e. była znana i cytowana przez pisarzy. Być może prawdopodobną datą jest rok 100 n.e., choć mogło to nastąpić nieco później.

Dowody:

Zgodnie z „Wycliffe Bible Dictionary” (str. 937) Jan znał szczegóły dotyczące Jerozolimy sprzed jej zniszczenia, takie jak sadzawka Betesda (J 5,2) czy bruk (J 19,13). Użył również terminologii stosowanej w Qumran. Harmonia Ewangelii, zwana Papirusem Egertona 2, zawiera Ewangelię św. Jana 5 i jest datowana nie później niż na rok 150 n.e. (Więcej na ten temat można znaleźć w „Believer’s Bible Commentary”, str. 1464).

W swojej „Ewangelii Prawdy”, napisanej około 140 r. n.e., Walentyn zacytował Ewangelię św. Jana.

W rzymskich katakumbach znajdują się malowidła przedstawiające Chrystusa jako Dobrego Pasterza oraz wskrzeszenie Łazarza, datowane na ok. 150 r. n.e.

Pytanie: Skąd wiemy, że to, co mamy dzisiaj w Ewangelii św. Jana, jest wiarygodnym zachowaniem tego, co zostało pierwotnie napisane?

Odp.: Istnieją co najmniej trzy dobre powody.

1. Bóg obiecał zachować swoje słowo w Księdze Izajasza 55:10-11; Księdze Izajasza 59:21; Księdze Izajasza 40:6-8; 1 Liście Piotra 1:24-25 oraz Ewangelii Mateusza 24:35. Powszechnie przyznaje się, że ostatecznie wiąże się to z pewnym stopniem zaufania Bogu. Gdyby Bóg naprawdę chciał coś przekazać, zależałoby Mu na tym, by zostało to zachowane.

2. Świadectwa wczesnego Kościoła. Oto kilku pisarzy, zarówno chrześcijańskich, jak i niechrześcijańskich, którzy odwoływali się do wersetów z Ewangelii św. Jana.

Co ciekawe, w 1 Liście Klemensa nie ma żadnego fragmentu, który można by uznać za odniesienie do Ewangelii św. Jana. Ewangelia św. Jana była ostatnią z napisanych ewangelii, a 1 List Klemensa powstał tak wcześnie (96–98 r. n.e.), że Ewangelia św. Jana mogła jeszcze nie dotrzeć do Klemensa w Rzymie.

Ignacy (110–117 r. n.e.) nawiązuje do Ewangelii św. Jana 3:8: „Albowiem wie zarówno skąd pochodzi, jak i dokąd zmierza” – List Ignacego do Filadelfijczyków, rozdz. 7, str. 83. Komentarz biblijny „The Believer’s Bible Commentary” (str. 1463) również wskazuje, że Ignacy nawiązuje do Ewangelii św. Jana.

Starsi (95–117 r. n.e.) [Papiasz?] cytują połowę fragmentu z Ewangelii św. Jana 14:2 jako „Pan powiedział”: „że z tego powodu Pan powiedział: «W domu Ojca mego jest wiele mieszkań:»” – fragment 5, str. 154

„Mathetes do Diognetusa” (ok. 130 r. n.e.), rozdz. 6, str. 27, nawiązuje do Ewangelii św. Jana 17:11, 14, 16

List Barnaby (ok. 70–130 r. n.e.), rozdz. 6, s. 141, nawiązuje do Ewangelii św. Jana 1:14: „Miał się objawić w ciele i zamieszkać wśród nas”.

Justyn Męczennik (ok. 138–165 r. n.e.) Justyn cytuje Ewangelię św. Jana 3:5 jako słowa Jezusa i parafrazuje Ewangelię św. Jana 3:14.

„Diatessaron” Tatiana (ok. 172 r. n.e.) cytuje 828,0 z 879 wersetów Ewangelii św. Jana, czyli 94,2%. To wszystko z wyjątkiem 51,0 wersetów. „Diatessaron” zawiera fragmenty Ewangelii św. Jana 1:1–5, 1:7–28; 1:29 i nast. (19 z 21 słów); 1:30–40; 1:41a (14 z 18 słów); 1:42a (19 z 22 słów); 1:43–51; 2:1–11,14; 2:16–22,23 i nast. (11 z 24 słów); 2:24–25; 3:1–36; 4:1–2,3a (3 z 8 słów); 4:4–44; 4:45a (10 z 26 słów); 4:46–54; 5:1; 5:2m (5, a nie 7, 7 słów); 5:3–47; 6:1m (4, a nie 6, 2 słowa); 6:2f (6/14 słów); 6:3–4; 6:5a (17/23 słów); 6:6–9; 6:10m (nie 7, 7, nie 8 słów); 6:12–18; 6:19m (6, nie 14, 2 słowa); 6:21a (7/18 słów); 6:22a (4/37 słów); 6:23–71; 7:1–52; 8:12-18; 8:19f (25/26 słów); 8:20-24; 8:25a (10/17 słów); 8:26-59; 9:1-41; 10:1-42; 11:1-57; 12:1-11; 12:12 i nast. (15/17 słów); 12:13; 12:16-50; 13:1-30; 13:31 i nast. (12/17 słów); 13:32-36; 13:37 i nast. (6/18 słów); 13:38a (8/21 słów); 14:1-31; 15:1-27; 16:1-33; 17:1-26; 18:1-2; 18:4-10; 18:11m (4, a nie 8 z 11 słów); 18:12-24; 18:25a (7/24 słów); 18:26; 18:28f (13/26 słów); 18:29-37; 18:38a (13/24 słów); 18:39-40; 19:2a (11/16 słów); 19:4-17; 19:19-37; 19:38m (nie 2, 6, nie 4 słowa); 20:2-19; 20:20m (nie 10, 4, nie 3 słowa); 20:21-31; 21:1-25. Ułamki oznaczają liczbę cytowanych słów greckich w stosunku do całkowitej liczby słów greckich.

Chrześcijanie z Vienne i Lugdunum (177 r. n.e.) cytują Ewangelię św. Jana 16:2. ANF, tom 8, str. 779

Teofil z Antiochii (168–181/188 r. n.e.) pisze: „Jan mówi”, a następnie cytuje Ewangelię św. Jana 1:1a. List Teofila do Autolika, księga 2, rozdz. 22, s. 103

Ireneusz z Lyonu (182–188 r. n.e.) cytuje Ewangelię św. Jana 1:14 jako pochodzącą od Jana. Ireneusz, „Przeciw herezjom”, księga 1, rozdz. 8.5, s. 328–329. Ireneusz cytuje Ewangelię św. Jana 1:6 w dziele „Przeciw herezjom”, księga 3, rozdz. 11.4, s. 427.

Kanon Muratoriego 1. (ok. 190–217 r. n.e.) „Czwarta Ewangelia jest Ewangelią Jana”.

Klemens Aleksandryjski (193–202 r. n.e.): „Jan napisał swoją Ewangelię”. Stromata, księga 5, rozdz. 12, s. 463

Tertulian (ok. 213 r. n.e.) cytuje Ewangelię św. Jana 1,14 i stwierdza, że została ona napisana przez Jana oraz że znajduje się „w Ewangelii św. Jana” w dziele „Przeciw Praksjaszowi”, rozdz. 26, str. 622.

Tertulian (207/208 r. n.e.) podkreśla autorstwo Ewangelii według św. Mateusza, św. Marka, św. Łukasza, św. Jana, Apokalipsy oraz wielu Listów św. Pawła w dziele „Pięć ksiąg przeciwko Marcionowi”, księga 4, rozdział 5, str. 350.

Hipolit (225–235/6 r. n.e.) omawiając fragment Jana 1,1–3, stwierdza, że ta Ewangelia została napisana przez błogosławionego Jana w dziele „Przeciw herezji Noeta”, rozdz. 14, s. 228.

Hipolit wspomina o „Janie w jego Ewangelii”, a następnie cytuje J 1,1 w dziele „Przeciw herezji Noetusa”, rozdz. 14, s. 228.

Orygenes (ok. 225–253/254 r. n.e.) napisał cały komentarz do Ewangelii św. Jana.

Orygenes (225–254 r. n.e.) wspomina o Mateuszu, Marku, Łukaszu i Janie. Orygenes, „Przeciw Celsusowi”, księga 5, rozdz. 56, s. 568. Cytuje również Ewangelię Mateusza 18:1 w swoim „Komentarzu do Ewangelii Mateusza”, księga 13, rozdz. 14, s. 482.

Orygenes cytuje Ewangelię św. Jana 9:39 w dziele „Przeciw Celsusowi”, księga 7, rozdział 39, str. 626

Novatian (250–257 r. n.e.) stwierdza, że fragment z Ewangelii św. Jana 1:14 pochodzi od Jana w „Traktacie o Trójcy Świętej”, rozdz. 13, str. 622

W „Traktacie przeciwko Nowacjanowi”, rozdz. 2, str. 657 (254–256 r. n.e.) stwierdza się, że fragment z Ewangelii św. Jana 10:1 pochodzi z Ewangelii św. Jana.

Cyprian z Kartaginy (ok. 246–258 r. n.e.) wspomina o „Ewangelii według św. Jana”, a następnie cytuje fragment z Ewangelii św. Jana 3:18,19 w „Traktatach Cypriana – Świadectwa”, rozdz. 31, str. 543. Zob. również „Traktat 2”, tom drugi, rozdz. 1, str. 516. Zobacz także jego cytat z Ewangelii św. Jana 15:18–20, przypisany Janowi, w „Traktatach Cypriana”, traktat 3, rozdz. 29, s. 542

List rzymskich starszych do Cypriana (250–251 r. n.e.) cytuje Ewangelię św. Jana 10:11,12. Cytuje również Ewangelię św. Jana 16:17. Oba te fragmenty zostały przypisane „samemu Panu” – „Listy Cypriana”, list 2, str. 280.

Firmilian z Cezarei w liście do Cypriana (256 r. n.e.) cytuje Ewangelię św. Jana 20:22,23 jako „w Ewangelii”. List 74, rozdz. 16, str. 384

Firmilian z Cezarei do Cypriana (256 r. n.e.) cytuje Ewangelię św. Jana 17:21. List 74, rozdz. 3, s. 391

Nemesianus z Thubunae na VII Soborze Kartagińskim, s. 566 (ok. 256 r. n.e.) cytuje Ewangelię św. Jana 3:5, a następnie 3:6.

Libosius z Vagi na VII Soborze Kartagińskim, str. 569 (ok. 256 r. n.e.) cytuje jedną czwartą fragmentu z Ewangelii św. Jana 14:6: „Pan mówi: «Ja jestem prawdą»”.

Dionizy z Aleksandrii (246–265 r. n.e.): „Było to »pod koniec szabatu«, jak powiedział Mateusz; było to »wcześnie rano, gdy jeszcze było ciemno«, jak pisze Jan; było to »bardzo wcześnie rano«, jak ujął to Łukasz; i było to »bardzo wcześnie rano, o wschodzie słońca«, jak podaje Marek. Zatem nikt nie wskazał nam jasno dokładnej pory, o której zmartwychwstał”. List 5 do biskupa Bazylidesa, s. 94. Dionizy z Aleksandrii uznawał, że Ewangelia Jana została napisana przez „Jana”, ale zastanawiał się, czy jej autorem był apostoł, czy też inny Jan.

Dionizy z Aleksandrii (246–265 r. n.e.) cytuje cały fragment Jana 20:1 w Liście do biskupa Bazylidesa, kanon 1, s. 95

List Hymenaeusa (268 r. n.e.) odnosi się do Ewangelii św. Jana 1:3-4,18

Adamantiusz (ok. 300 r. n.e.): „Czy zgodzisz się, jeśli wykażę na podstawie Ewangelii, że nie są one zmyślone?” … „Napisali je uczniowie Chrystusa: Jan i Mateusz; Marek i Łukasz”. „Dialog o prawdziwej wierze”, część pierwsza, „b 5”, str. 41

Adamantiusz (ok. 300 r. n.e.) cytuje cały fragment Ewangelii św. Jana 1,17 jako pochodzący od św. Jana Ewangelisty. „Dialog o prawdziwej wierze”, część piąta, rozdz. 11, s. 160.

Arnobiusz (297–303 r. n.e.) nawiązuje do Ewangelii św. Jana 8:46: „Co więc was zmusza, co pobudza was do znieważania, do obrzucania obelgami, do nieprzejednanej nienawiści wobec Tego, którego nikt nie może oskarżyć o żadną zbrodnię?” (Arnobiusz, Przeciw poganom, księga 1, rozdz. 64, s. 432)

Wiktorin z Petau (męczennik, zm. 304 r. n.e.) wspomina o Jezusie jako Słowie Bożym i cytuje Ewangelię św. Jana 1,1 jako pochodzącą od św. Jana Ewangelisty w Komentarzu do stworzenia świata. Wiktorin z Petau (męczennik, zm. 304 r. n.e.) wspomina o Mateuszu, Marku i Łukaszu w Komentarzu do Apokalipsy błogosławionego Jana, rozdział czwarty, wersety 7–10, str. 348

Piotr z Aleksandrii (306, 285–311 r. n.e.) odwołuje się do Ewangelii według św. Jana. Z fragmentu 5.7, str. 282

Metodiusz (270–311/312 r. n.e.) cytuje Ewangelię św. Jana 1,1–2 w „Fragmencie z dzieła o rzeczach stworzonych”, rozdz. 6, s. 381

Atanazy (318 r. n.e.) cytuje fragment z Ewangelii św. Jana 3,3.5: „On [Jezus] sam mówi w Ewangeliach: «Przyszedłem, aby odnaleźć i zbawić zagubionych»”. *Wcielenie Słowa*, rozdz. 14, s. 43. Jeszcze przed soborem nicejskim Atanazy odwołuje się do Ewangelii św. Jana 1,1 (cytat w dziele *Przeciw poganom*, rozdz. 42, s. 26) 1,3 (cytowane jako „słowa Jana” w dziele „Wcielenie Słowa”, rozdz. 2.6, s. 37); 3,3.5; 9,32.33 (cytowane w dziele „Wcielenie Słowa”, rozdz. 39.6, s. 57); 10:17,18 (aluzja w dziele „Wcielenie Słowa”, rozdz. 22.3, s. 48); 10:37 (cytowane w dziele „Wcielenie Słowa”, rozdz. 18.2, s. 46); 12:32 (cytowane w dziele „Wcielenie Słowa”, rozdz. 25.4, s. 50); cytat środkowej trzeciej części wersetu 14:9 (Przeciw poganom, rozdz. 45, s. 28); cytat jednej czwartej wersetu 14:10 (Przeciw poganom, rozdz. 47:2, s. 29). Atanazy nie odwołuje się do żadnych innych wersetów z Ewangelii św. Jana przed soborem nicejskim, ale po nim odwołuje się do wielu innych wersetów z tej Ewangelii.

Laktancjusz (ok. 303–320/325 n.e.) cytuje fragment z Ewangelii św. Jana 1:1–3, pisząc: „Tak też nauczał Jan”. „Instytucje boskie”, tom 4, rozdział 9, str. 107

Aleksander z Aleksandrii (313–326 r. n.e.) cytuje fragmenty z Ewangelii św. Jana 1:1–3 i 1:18 jako słowa samego Jana. Listy o herezji ariańskiej, rozdz. 4, str. 292

Aleksander z Aleksandrii (313–326 r. n.e.) cytuje Ewangelię św. Jana 5:1 jako „sam Pan zaświadczył”. Listy o herezji ariańskiej, rozdz. 11, s. 295

Zobacz następne pytanie, aby dowiedzieć się, które wersety i fragmenty wersetów zostały zacytowane, a które nie.

Po soborze nicejskim

W „Historii kościelnej” Euzebiusza (318 r. n.e.), księga 3, rozdz. 24, str. 152, omówiono cztery ewangelie: Mateusza, Marka, Łukasza i Jana. Ojcowie nicejscy i postnicejscy, seria druga, tom 1, str. 152

Juwencus (329 r. n.e.) napisał epos łączący cztery ewangelie.