< Pytanie biblijne dotyczące Listu do Kolosan

Pytanie: Jaki jest główny przekaz Listu do Kolosan?

Odp.: Do pobożnego kościoła, do którego wkradli się ludzie z „nadmiernie wyszukaną” teologią, skłaniającą wiernych do skupiania się na aniołach, filozofii itp. zamiast na Bogu, przesłanie Pawła było bardzo proste i sprowadzało się do jednego głównego punktu, choć miało wiele bogatych implikacji: Chrystus jest wszystkim, czego potrzebujesz; jeśli żyjesz w Chrystusie, powinieneś być martwy dla innych rzeczy. Inne sprawy religijne mogą być miłe lub interesujące, ale jeśli zastępują twoje oddanie Bogu, stają się dla ciebie czymś złym.

W rzeczywistości dość trudno jest znaleźć „ten” werset, który najlepiej podsumowuje List do Kolosan, ponieważ jest tak wiele dobrych opcji. Oto niektóre z nich ; List do Kolosan 1:17-18; 2:3; 2:6; 2:8-10; 3:1-3; 3:11; 3:17. Osobiście moje dwa ulubione to List do Kolosan 2:8-10 i 3:1-3.

P: Jaki jest zarys treści Listu do Kolosan?

Odp.: Oto dość szczegółowy zarys.

Odkąd przyjęliście Chrystusa, trwajcie w Jego ewangelii

I. Wprowadzenie

...A. Pozdrowienia Kol 1:1-2

......1. Od Pawła i Tymoteusza Kol 1,1

......2. Pozdrowienia dla świętych i wiernych w Kolosach Kol 1:2

...B. Dziękowanie Bogu za nich Kol 1:3-8

......1. Ich wiara i miłość płyną z nadziei Kol 1,3-6a

......2. Ewangelia przynosi w nich owoce. Kol 1,6b-8

...C. Modlitwa do Boga za nich Kol 1,9-14

......1. Aby byli napełnieni wiedzą i żyli w sposób miły Bogu oraz owocny w Jego mocy Kol 1:9-11

......2. Aby i oni byli wdzięczni Bogu Kol 1:12-14. (Przejście: Kol 1:13b-14)

II. Zrozumienie nadrzędności Chrystusa Kol 1:15-23

...A. Jak Chrystus jest wszystkim, czego potrzebujesz Kol 1:15-18

......1. Obraz Boga i Pan całego stworzenia Kol 1:15-17

......2. Głowa Kościoła i pierworodny (Kol 1,18)

...B. Dlaczego Chrystus jest wszystkim, czego potrzebujesz Kol 1:19-23

......1. Pełnia Boga mieszka w Chrystusie Kol 1:19

......2. Chrystus was pojednał Kol 1:20-22

...C. Ale tylko wtedy, gdy będziecie trwać Kol1:23 (Przejście: Paweł, sługa tej Ewangelii Kol 1:23b)

......1. Trwajcie w wierze i nadziei w Ewangelii Kol 1:23a

......2. Tę ewangelię już usłyszeliście i została ona głoszona przez Pawła. Kol 1:23b

Trwajcie w Chrystusie, abyście nie zostali zniewoleni

III. Walka i praca Pawła na ich rzecz Kol 1:24-2:7

...A. Co Paweł czyni dla nich (Kol1:24 –29)

......1. Radowanie się z cierpień Pawła Kol 1,24

......2. Sługa głoszący tajemnicę Kol 1,25-29

...B. Dlaczego Paweł zmagał się Kol 2:1-5

......1. O co walczy Paweł? Kol 2,1-3

......2. Z czym zmaga się Paweł? Kol 2,4-5

...C. Trwajcie w Chrystusie i budujcie się w Nim (Kol 2,6-7)

......1. Trwajcie w Chrystusie Kol 2,6

......2. Bądźcie zakorzenieni i umacniani w wierze, której was nauczono, oraz w wdzięczności (Kol 2,7)

IV. Trwanie w Chrystusie przeciwko dawnym błędom Kol 2,8–3,4

...A. Nie ufajcie ludzkim środkom, lecz Chrystusowi

......1. Nie ludzka filozofia, lecz pełnia Chrystusa (Kol 2,8-10)

......2. Nie ludzkie obrzezanie, lecz chrzest w Chrystusie (Kol 2,11-12)

...B. Nie trwanie w grzechach ani rytuałach, lecz w Chrystusie

......1. Nie martwi w grzechach, lecz żywi w Chrystusie dzięki triumfowi krzyża Kol2:13 –15

......2. Nie cień dawnych rytuałów, ale rzeczywistość Chrystusa Kol 2,16-17

...C. Nie upajajcie się aniołami ani przepisami, lecz Chrystusem

......1. Nie fałszywa pokora i kult aniołów, Kol 2:18-19

......2. Umarliśmy wraz z Chrystusem, więc nie przestrzegamy ascetycznych zasad Kol 2:20-23

Skoro umarliśmy i zmartwychwstaliśmy wraz z Chrystusem, żyjmy w Chrystusie

V. Nowe życie w Chrystusie, Kol 3:1-4:6

...A. Życie wewnętrzne: umarliśmy dla siebie, żyjemy w Chrystusie, Kol 3:1-3:17

......1. Umartwiajmy to, co ziemskie (Kol 3,1-9)

......2. Nasze życie jest odziane w Chrystusa (Kol 3,10-17)

...B. Relacje rodzinne i zawodowe Kol 3:18-4:7

......1. Małżeństwo i rodzina Kol 3:18-21

......2. Niewolnicy i panowie Kol 3,22–4,1

...C. Komunikacja Kol 4:2-6

......1. Poświęcenie się modlitwie Kol 4:2-4

......2. Mądre słowa skierowane do innych Kol 4:5-6

VI. Pozdrowienia końcowe Kol 4:7-18

...A. Pozdrowienia od Pawła i przyjaciół Kol 4:7-15

......1. Przybywają Tychik i Onesimus Kol 4:7-9

......2. Pozdrowienia od Pawła i sześciu innych Kol 4:10-15

...B. Wskazówki i błogosławieństwo Pawła Kol 4:16-18

......1. Wymieńcie się listami z Laodyceńczykami Kol 4:16

......2. Archippusie, wypełniaj swoje obowiązki Kol 4:17

...C. Ostatnie słowa Pawła Kol 4:18

......1. Własnoręczny podpis Pawła, pisany w kajdanach. Kol 4:18a

......2. Niech łaska będzie z nimi. Kol 4:18b

Pytanie: Jaki jest związek Listu do Kolosan z Listem do Efezjan?

Odp.: Istnieją dwa podobieństwa i jedna główna różnica.

Jeśli chodzi o czas, „...z pewnością niewiele czasu dzieliło te dwa listy”, jak podaje „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 11, str. 166.

Jeśli chodzi o treść, około jedna czwarta treści Listu do Kolosan wykazuje podobieństwa do treści Listu do Efezjan.

Jednak Paweł nie gani Efezjan, natomiast w Liście do Kolosan sprzeciwia się synkretycznemu judaistyczno-ebionickiemu legalizmowi, ascetyzmowi i kultowi aniołów. Niektórzy dostrzegają w tym argumenty przeciwko protognostycyzmowi. Pisarze wczesnego Kościoła wywodzili niektóre źródła późniejszego gnostycyzmu od Szymona z Samarii, o którym mowa w Dziejach Apostolskich 8:9-25. Proto-gnostycyzm różni się od prawdziwego gnostycyzmu tym, że nie odrzucał Starego Testamentu jako pochodzącego od innego boga.

Pytanie: Czy w Liście do Kolosan Paweł sprzeciwia się protognostycyzmowi?

Odp.: Nie, ale najpierw spróbujmy zrozumieć to pytanie.

Religie gnostyckie stanowiły rodzinę ponad 30 pogańskich synkretyzmów grecko-chrześcijańskich, które sprzeciwiały się Starym Testamentowi. Różne sekty gnostyków łączyły następujące poglądy: wierzyli, że Bóg Starego Testamentu jest złośliwy lub głupi, że świat materialny został stworzony jako zły, mroczny i niższy od ezoterycznego świata duchowego; posiadali rozbudowane panteony greckich i nowo wymyślonych istot boskich oraz twierdzili, że tylko oni dysponują tajemną wiedzą niezbędną do połączenia się z istotami boskimi i ucieczki ze świata materialnego. Niektórzy prowadzili ascetyczny tryb życia, a inni byli libertynami. Proto-gnostycyzm różnił się od prawdziwego gnostycyzmu tym, że nie odrzucał Starego Testamentu jako pochodzącego od innego boga. Pisarze wczesnego Kościoła wywodzili niektóre korzenie proto-gnostycyzmu od Szymona z Samarii, o którym mowa w Dziejach Apostolskich 8:9-25.

Niektórzy sugerują, że mogą istnieć argumenty przeciwko protognostycyzmowi, ponieważ List do Kolosan potępia: 1) kult aniołów, 2) umniejszanie wyższości Chrystusa, 3) twierdzenie, że Chrystus nie jest jedynym pośrednikiem, 4) specjalne rytuały, 5) ascetyzm oraz 6) tajemną wiedzę. Ponadto Marcion, ojciec gnostycyzmu, był Frygijczykiem pochodzącym z Pontu, na północ od Kolos. Zob. „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 11, str. 166; „The NIV Study Bible”, str. 1811; „Believer’s Bible Commentary”, str. 1986–1987.

Nie zgadzam się jednak z tym poglądem, ponieważ te sześć elementów, przed którymi ostrzega List do Kolosan, występowało również w sektach żydowskich i/lub wśród judaizujących/ebionitów. Po drugie, co równie ważne, choć Marcion odrzucał wiele ksiąg Nowego Testamentu, to zaakceptował List Pawła do Kolosan, więc najwyraźniej nie dostrzegł w nim żadnych wyraźnych nauk antygnostyckich.

P: Co wiemy o mieście Kolosach?

Odp.: Kolosy były ważnym miastem położonym 100 mil na wschód od Efezu, nad rzeką Lykos. Znajdowały się zaledwie około 12 mil od Hierapolis i Laodycei. Te trzy miasta posiadały złoża minerałów i bogate pastwiska, ale były narażone na trzęsienia ziemi. Gdy po podbojach Aleksandra Macedońskiego wpływy greckie rozprzestrzeniły się na wschód, miasto pozostało etniczną placówką Frygów i Lydów, choć mieszkali tam również Grecy. W , w II wieku p.n.e., cesarz Seleucydów Antioch III zmusił wielu Żydów do osiedlenia się w Kolosach.

Pytanie: Skoro w Kol 1,3 mowa jest o Bogu i Ojcu Jezusa, to w jaki sposób Jezus może być Bogiem?

Odp.: To tak naprawdę dwa pytania przedstawione jako jedno. Po pierwsze: jak Jezus może być Bogiem, a po drugie: jak Jezus może podlegać Ojcu. Odpowiedzmy tutaj tylko na pierwszą część; odpowiedź na drugą część znajduje się w następnym pytaniu.

W Biblii termin „Bóg/bóg” może oznaczać fałszywego bożka lub Jedynego Prawdziwego Boga. Jednak gdy odnosi się do Jedynego Prawdziwego Boga, może mieć cztery znaczenia. Może odnosić się wyłącznie do Boga Ojca, wyłącznie do Jezusa, Boga Syna, a w Dziejach Apostolskich – wyłącznie do Ducha Świętego. Czwarte znaczenie polega na tym, że może odnosić się do wszystkich Trzech Osób Trójcy Świętej. Na przykład w Ewangelii św. Jana 1:1, kiedy Słowo (Jezus) „było u Boga”, słowo „Bóg” odnosi się tam do Boga Ojca, ale później w tym samym wersecie, kiedy jest mowa o tym, że „było Bogiem”, chodzi o Jedynego Boga w Trójcy Świętej.

List do Hebrajczyków 1:9 również ukazuje wieloznaczność słowa „Bóg”, gdy mówi: „Dlatego Bóg, Twój Bóg, namaścił Cię”. Doktryna Trójcy Świętej naucza o trzech odrębnych osobach: Bogu Ojcu, Bogu Synu, Bogu Duchu Świętym, a jednocześnie o jednym Bogu w Trójcy Świętej.

W Liście do Kolosan 1:3 rozumiemy zatem, że słowo „Bóg” odnosi się tutaj wyłącznie do Boga Ojca.

Pytanie: W Kol 1,3 – w jaki sposób Ojciec jest obecnie Bogiem Jezusa?

Odp.: Najpierw to, co nie jest odpowiedzią, a potem sama odpowiedź.

Na ziemi, kiedy Jezus przyjął ludzką postać, dobrowolnie „opróżnił się” z większości swojej chwały, zanim przyszedł na świat, jak mówią nam List do Filipian 2:7 i Ewangelia Jana 17:5. Podczas pobytu na ziemi Jezus był posłuszny Ojcu, który pełnił rolę Jego Boga. Jednak w Ewangelii św. Jana 17:5, kiedy Jezus modlił się do Ojca, aby przywrócił Mu chwałę, jaką miał przed początkiem świata, Ojciec prawdopodobnie pozytywnie odpowiedział na tę modlitwę, więc to, w jaki sposób Jezus uniżył się podczas pobytu na ziemi, jest w kontekście tego pytania kwestią sporną.

1 List do Koryntian 15:23-28 pokazuje, że w czasach ostatecznych, po Tysiącleciu, Syn „zostanie podporządkowany” Ojcu, który poddał Mu wszystko pod stopy. Tak więc nawet teraz Syn pełni rolę podległą Ojcu.

Czy to jednak oznacza, że Syn jest „mniejszy” od Ojca? – Nie. Ojciec, Syn i Duch Święty są równi pod względem natury, chwały i czci. Mają jednak oczywiście różne role: na przykład to Syn modlił się do Ojca w Ogrodzie Getsemani, a nie odwrotnie. To nie Duch Święty, lecz Syn na krzyżu powiedział: „Boże mój, Boże mój, czemuś Mnie opuścił?” ( , Mt 27,46 i Mk 15,34). To nie mógł być Ojciec, który powiedział: „Ojcze, przebacz im, bo nie wiedzą, co czynią” (Łk 23,34).

Jednak tak jak różnią się oni rolami, tak różnią się również rangą. To Ojciec posłał Syna, a nie na odwrót. To Ojciec i Syn posłali Ducha Świętego, a nie na odwrót.

Nie ma na ziemi niczego, co byłoby dokładnie takie jak Trójca Święta. Jednak pewnym podobieństwem, które możemy dostrzec, jest relacja między ojcem a synem. Syn jest „równy” swojemu ojcu: z natury, w świetle prawa. Gdyby ojciec był większy od syna, a jego ojciec większy od niego i tak dalej, to jego prapradziadek musiałby być superczłowiekiem! Nie, wszyscy jesteśmy równi z natury. Jednak w relacji ojciec–syn istnieje różnica w roli i istnieje różnica w rangi.

Jako ciekawostkę historyczną warto wspomnieć, że jednym ze starożytnych teologów chrześcijańskich, który wyraźnie to dostrzegał, był Tertulian (pisał w latach 200–240 n.e.). Innym starożytnym teologiem chrześcijańskim, który zaprzeczał istnieniu jakiejkolwiek różnicy w randze, był Ambroży z Mediolanu (370–390 n.e.). Obaj wierzyli w Trójcę Świętą, a poglądy obu z nich są zgodne z wyznaniem wiary apostołów i Credo Nicejskim. Jednak w ramach wspólnej wiary w Trójcę Świętą istnieje ta drugorzędna różnica.

Pytanie: W Kol 1,3 – w jaki sposób Paweł zawsze modlił się za ludzi, których nigdy nie spotkał?

Odp.: Każdego dnia, wspominając ich, Paweł modlił się za nich. Jak barwnie ujął to „Komentarz biblijny Tony’ego Evansa” na stronie 1252: „Nie potrzebujesz z Bogiem doświadczenia typu mikrofalówka; potrzebujesz doświadczenia typu wolnowar. Gotuj się na wolnym ogniu w Jego obecności i wywieraj wpływ na życie innych dzięki temu, jaki wpływ wywiera na ciebie Pan”.

Pytanie: Krytyk biblijny Bart Ehrman pisze: „Kol 1,3–8 to w języku greckim jedno zdanie; jest to zdanie ogromne i zupełnie niepodobne do tych, które Paweł zazwyczaj pisał” („Jesus, Interrupted”, str. 126).

Odp.: List do Kolosan nie różni się zbytnio od innych pism Pawła. Historycznie rzecz biorąc, nikt nie wątpił, że Paweł jest autorem Listu do Kolosan, aż do czasu, gdy w 1838 roku pojawił się Meyerhoff, jak podaje „The Expositor’s Greek Testament”, tom 3, str. 488. Nie rozumiem, dlaczego Ehrman nie podaje żadnych podstaw do porównania. Poniżej przedstawiam takie porównanie. Ponieważ niektórzy uważają, że List do Hebrajczyków mógł zostać napisany przez Pawła, postanowiłem uwzględnić również ten tekst. Powszechnie uznaje się, że Ewangelia Łukasza i Dzieje Apostolskie pochodzą od tego samego autora, więc zamieściłem je wyłącznie w celach porównawczych.

Ehrman zgadza się, że księgi zapisane kursywą najprawdopodobniej zostały napisane przez Pawła. To „potężne” zdanie składające się ze 102 słów w Liście do Kolosan 1:3–8 jest nie tylko krótsze od innych wersetów w Liście do Kolosan, ale także krótsze od wielu innych wersetów w księgach, co do których Ehrman zgadza się, że napisał je Paweł. Najdłuższe zdanie w każdej księdze oraz to, które księgi uznaje on za autorstwa Pawła, wydają się wybrane przypadkowo.

Co zatem można powiedzieć o autorstwie na podstawie długości tych zdań? Jeśli przyjrzymy się tylko jednej lub dwóm księgom, można w zasadzie powiedzieć, co tylko się chce. Jeśli jednak weźmiemy pod uwagę wszystkie księgi, liczby te nie mówią nic na temat autorstwa.

Zarzut Ehrmana nie pochodzi od kogoś, kto nie ma o tym pojęcia; dwóch różnych muzułmanów powiedziało mi, że Ehrman jest obecnie największym znawcą Nowego Testamentu. Po prostu nie rozumiem, jak osoba uważana za znawcę Nowego Testamentu mogła wysunąć ten argument oparty na długości najdłuższego zdania, chyba że nie analizowała danych jak obiektywny badacz.

P: Kim jest Epafras w Kol 1,7 i Flm 23?

Odp.: Jest to skrócona forma imienia Epafrodyt. Jednak imię Epafrodyt było powszechne, więc może to być ta sama osoba, o której mowa w Liście do Filipian 2:25-30 i 4:18, albo ktoś inny.

Epaphras wiernie głosił Kolosanom przesłanie Ewangelii, którego nauczył się od Pawła. Paweł chwali go oraz wiernych Kolosan. Jednak niektóre późniejsze fragmenty listu sugerują, że być może niektórzy Kolosanie zastanawiali się, czy Epaphras naprawdę przekazał im „całą prawdę”, czy też istniały inne fundamentalne kwestie, których musieli się nauczyć, jak mogli im sugerować fałszywi nauczyciele.

Wreszcie, skąd Paweł wiedział o niektórych problemach w kościele, którego nigdy nie odwiedził? Być może Epafras odwiedził Pawła i mu o tym opowiedział.

Pytanie: Gdzie w Kol 1,9–20 należy umieścić podziały na zdania?

Odp.: Wczesne greckie rękopisy nie zawierały znaków interpunkcyjnych, co utrudnia ustalenie tego. Jednak zgodnie z greckim Nowym Testamentem autorstwa Alanda i in. (czwarta poprawiona edycja) oraz wydaniem Nestle-Alanda UBS (28. edycja), Kol 1,9–11a stanowi jedno zdanie, a 11b–20 – drugie. Jednak zgodnie z trzecim wydaniem List do Kolosan 1:9-17 stanowi jedno zdanie, a 1:18-20 – drugie. W piątym wydaniu poprawionym fragment 1:9-20 traktowany jest jako jedno zdanie. Jeden z pomocnych czytelników twierdzi, że List do Kolosan 1:9-20 prawdopodobnie należy traktować jako jedno zdanie ze względu na dwa dowody:

a) w wersach 11b-20 nie ma samodzielnego czasownika w formie skończonej oraz

b) diagramy Nowego Testamentu autorstwa Leedy’ego w oprogramowaniu BibleWorks również przedstawiają fragment Listu do Kolosan 1:9-20 jako jedno zdanie.

Sprawę komplikuje pogląd kilku teologów, że Paweł mógł zaczerpnąć część tego tekstu z istniejącego wcześniej hymnu, znanego już wczesnym chrześcijanom, o czym wspomina mimochodem Dick Lucas w książce „The Message of Colossians and Philemon Revised Edition” (str. 28).

Pytanie: Jak w Kol 1:10 możemy prowadzić życie godne Pana, skoro jesteśmy zbawieni z łaski?

Odp.: Zbawienie nie jest końcem naszej relacji z Bogiem; to dopiero początek. Jako wierzący jesteśmy nie tylko zachęcani, ale i zobowiązani do prowadzenia świętego życia (1 Piotra 1:15-16). Nie otrzymujemy tego nakazu po to, aby poprzez zbawienie wejść w relację z Bogiem, ale otrzymujemy ten nakaz i moc do tego działania właśnie dlatego, że zostaliśmy narodzeni na nowo w relacji z Bogiem.

P: Jak wygląda w Kol 1:11 chrześcijanin, który nie jest umocniony wszelką mocą w Chrystusie?

Odp.: Taka osoba może wierzyć, modlić się i czynić rzeczy zgodne z wolą Bożą, ale brakuje jej mocy, cierpliwości, wytrwałości i radości. Być może próbuje ona prowadzić życie chrześcijańskie, opierając się na własnej sile, a nie na mocy Chrystusa. Trzeba umieć „odpuścić i pozwolić Bogu działać”.

P: Jak, zgodnie z Kol 1,12, kwalifikujemy się do udziału w dziedzictwie niebieskim?

Odp.: Jako wierzący wszyscy rozumiemy, że sami z siebie nie jesteśmy godni, by kiedykolwiek trafić do nieba. Wystarczyłby jeden grzech, popełniony w dowolnym momencie naszego życia, by nas od niego odciąć, gdyby nie łaska Boża. Być może jednak nie zdajemy sobie sprawy, że nie tylko nie jesteśmy godni, by trafić do nieba o własnych siłach, ale także nie jesteśmy do tego zdolni.

Komentarz biblijny dla wierzących, str. 1993, trafnie to ujmuje: „W rzeczywistości, gdyby ludzie niezbawieni mogli w jakiś sposób zostać zabrani do nieba, nie cieszyliby się nim, lecz raczej pogrążyliby się w najgłębszej nędzy. Docenienie nieba wymaga odpowiedniej gotowości. Nawet jako wierzący w Pana Jezusa nie posiadamy w sobie żadnej gotowości do nieba... Kiedy Bóg zbawia kogoś, natychmiast obdarza tę osobę zdolnością do pójścia do nieba. Tą zdolnością jest Chrystus. Nic nie może tego przewyższyć”. Tak więc nawet osoba, która przyjęła Chrystusa, a wkrótce potem zginęła, nadal będzie zdolna do pójścia do nieba.

Pytanie: Jeśli w Kol 1:15-18 i Hbr 1:6 Jezus jest nie stworzony i nie jest stworzeniem, to w jaki sposób Jezus jest „pierworodnym każdego stworzenia”? (Kwestię tę poruszają Świadkowie Jehowy)

Odp.: Greckie słowo prototokos oznacza tutaj „najwybitniejszego”. Jesteśmy braćmi i siostrami Chrystusa, ale Chrystus jest najwybitniejszym pierworodnym.

W czasach biblijnych termin „pierworodny” nie oznaczał jedynie pierwszego urodzonego dziecka, ale także dziedzictwo i prawo pierworództwa. W publikacji Świadkowie Jehowy odpowiadają wers po wersie, str. 97–98, wskazano, że przykładem tego, iż „pierworodny” nie oznacza pierwszego urodzonego dziecka, jest Psalm 89:27, w którym mowa jest o tym, że Dawid zostanie ustanowiony jako jego pierworodny, mimo że był najmłodszym synem Jessego.

Jak stwierdzono w publikacji „Gdy krytycy pytają”, str. 485, Chrystus nie jest pierworodnym w stworzeniu, ale pierworodnym nad stworzeniem. Chrystus nie jest pierwszym, który narodził się na ziemi (poprzedzali go ludzie ze Starego Testamentu), ale jest pierworodnym zmartwychwstania i spadkobiercą wszystkiego.

Na to pytanie odpowiedział również Atanazy z Aleksandrii około 330 r. n.e. Stwierdził on, że skoro Chrystus jest zarówno Jednorodzonym, jak i pierworodnym, terminy te odnoszą się do różnych aspektów Chrystusa. Po rozróżnieniu między „stworzonym” ( ) a „zrodzonym”, Atanazy z Aleksandrii wykazuje, że określenie „Jednorodzony” odnosi się do tego, że Jezus pochodzi od Ojca, podczas gdy określenie „pierworodny” odnosi się zarówno do Jego wyższości nad ludzkością, jak i do Jego wyższości wśród wszystkich, którzy narodzili się na nowo. Pełny tekst szczegółowej argumentacji Atanazego można znaleźć w dziele Cztery traktaty przeciwko arianom, traktat II, rozdział 21, sekcje 57–60.

Jednak jeszcze przed Atanazym Hipolit z Rzymu (222–235/6 n.e.) odpowiedział na to w swoim komentarzu do Ewangelii Łukasza 2:7. Mówi on: „A jeśli wolno nam tak powiedzieć, to Słowo było pierworodnym Boga, który zstąpił z nieba do błogosławionej Marii i stał się pierworodnym człowiekiem w jej łonie, aby pierworodny Boga mógł objawić się w jedności z pierworodnym człowiekiem”.

Pytanie: Jakie źródła wskazują, że greckie słowo prototokos w Kol 1,15.18 ma znaczenie inne niż biologiczny pierworodny lub pierwszy stworzony?

Odp.: Zapytałem profesora z Seminarium w Dallas i dowiedziałem się, że współczesne greckie leksykony, które podają, iż prototokos (Konkordancja Stronga 4416) może oznaczać „pierwszy w hierarchii” lub coś innego poza biologicznym pierworodnym czy pierwszym stworzonym, to Bauer-Arndt-Gingrich-Danker oraz Liddell-Scott-Jones.

W Starym Testamencie, w Księdze Jeremiasza 31:9, Bóg mówi: „Efraim jest moim pierworodnym”. Jednak w Księdze Rodzaju 48:17-19 Manasses urodził się przed Efraimem, ale to Efraim otrzymał od Jakuba błogosławieństwo pierworodnego. Psalm 89:27 mówi, że Dawid zostanie ustanowiony jego pierworodnym, mimo że był najmłodszym synem Jessego.

W niektórych miejscach pierwsi chrześcijanie nie używali słowa „prototokos” wyłącznie w znaczeniu biologicznego pierworodnego. List Barnaby (ok. 70–130 r. n.e.), rozdz. 13, str. 145, odnoszący się do Manassesa i Efraima, oraz 1 List Klemensa (96–98 r. n.e.), rozdz. 4, tom 1, str. 6, odnoszący się do pierworodnego z owiec Abla.

To konkretne greckie słowo zdecydowanie NIE oznacza biologicznego pierworodnego ani pierwszego stworzonego w Liście Polikarpa do Filipian (100–155 r. n.e.), rozdz. 7, str. 35. „‚Każdy bowiem, kto nie wyznaje, że Jezus Chrystus przyszedł w ciele, jest antychrystem‘; a każdy, kto nie wyznaje świadectwa krzyża, jest z diabła; a każdy, kto wypacza słowa Pana zgodnie ze swoimi własnymi pożądliwościami i twierdzi, że nie ma ani zmartwychwstania, ani sądu, jest pierworodnym szatana”.

Ponadto Ireneusz z Lyonu (182–188 r. n.e.) pisze: „A sam Polikarp odpowiedział Marcionowi, który spotkał go pewnego razu i zapytał: «Czy mnie znasz?», na co on odparł: «Znam cię, pierworodny szatana». Tak wielką odrazę odczuwali apostołowie i ich uczniowie wobec nawiązywania nawet werbalnej komunikacji z kimkolwiek, kto wypaczał prawdę”. Ireneusz, „Przeciw herezjom”, księga 3, rozdz. 3.4, str. 416

Adamantiusz (ok. 300 r. n.e.) mówi: „Jest tam napisane: «Nikt nie wstąpił do nieba, z wyjątkiem Tego, który zstąpił z nieba». Słowo «wstąpił» wskazuje na czas przeszły. Nie powiedziano, że nikt nie wstąpi, ale że «nikt nie wstąpił». W ten sposób jasno wykazano, że przed Chrystusem nikt nie wstąpił. Tak jak mówi apostoł z : „pierworodny”; a także: „pierwsze owoce spośród tych, którzy zasnęli”. Dalej dodaje: „pierwsze owoce – Chrystus; potem ci, którzy należą do Chrystusa”. „Dialog o prawdziwej wierze”, część piąta, 855b, str. 157

Atanazy z Aleksandrii (326–373 r. n.e.) „jak Paweł w innym miejscu nazywa Go «pierworodnym całego stworzenia» (Kol1:15 ). Nazywając Go Pierworodnym, pokazuje, że nie jest On stworzeniem, lecz Potomkiem Ojca. Nazwanie Go bowiem stworzeniem byłoby sprzeczne z Jego boskością. Wszystkie bowiem rzeczy zostały stworzone przez Ojca za pośrednictwem Syna, ale tylko Syn został zrodzony odwiecznie z Ojca, stąd Bóg Słowo jest «pierworodnym całego stworzenia», niezmiennym z niezmiennego. Jednak ciało, które przyjął dla naszego dobra, jest istotą stworzoną”. Wyznanie wiary, rozdz. 3, s. 85

Jan Chryzostom (zm. 407 r. n.e.) prowadzi obszerną dyskusję na temat tego, w jaki sposób Chrystus jest pierworodnym. Po rozróżnieniu między tym, że Chrystus jest nazywany „pierworodnym”, ale nie „pierwszym stworzonym”, stwierdza on, że jedno z znaczeń – „pierworodny spośród umarłych” (Kol 1,18; Rz 8,29) – odnosi się do pierwszego zmartwychwstania. „Tak samo słowo «pierworodny» w sensie fundamentu. Nie oznacza to jednak, że stworzenia są tej samej substancji co On, lecz że wszystko istnieje przez Niego i w Nim się utrzymuje”. Homilie na List do Kolosan, homilia 3, s. 270–271

Pytanie: Czy w Kol 1,15–20 teologicznie zaawansowany i rozwinięty tekst [w jakiś sposób] wskazuje, że Paweł nie był autorem Listu do Kolosan? (Bart Ehrman twierdzi tak na str. 127)

Odp.: Nie. Ehrman twierdzi, że niektóre listy zostały napisane przez Pawła, a inne nie. Chociaż fragment Listu do Kolosan 1,15-20 jest bardzo głęboki, większość z 18 zawartych w nim pojęć i sformułowań jest bardzo podobna do innych tekstów Pawła lub przynajmniej do innych wersetów Biblii.

W innych miejscach Listu do Kolosan pojawiają się następujące podobne koncepcje.

Są też inni.

Pytanie: Czy w Kol 1:16 jest mowa o tym, że ktoś po śmierci staje się aniołem?

Odp.: Nie. Ci, którzy pójdą do nieba, nie będą aniołami, ale będziemy sądzić aniołów zgodnie z 1 Kor 6:3. Będziemy zasiadać razem z Chrystusem na Jego tronie, jak mówi List do Efezjan 2:6.

Niektórzy mogliby żałować, że nie urodzili się aniołami zamiast ludźmi. Jako aniołowie mieliby radość z służby Bogu i przebywania w Niebie, nie doświadczając grzeszności, cierpienia i śmierci. Jednak w przeciwieństwie do aniołów jesteśmy fizycznie zaangażowani w walkę na ziemi poprzez nasze słowa, życie i modlitwy w głoszeniu Ewangelii. Możemy mieć dzieci, a 1 List do Koryntian 6:2-3 pokazuje, że w Niebie wierzący będą wyżsi rangą od aniołów.

Pytanie: Czy w Kol 1,16 Bóg potrzebował aniołów, aby stworzyć świat?

Odp.: Nie. Fakt, że z nich skorzystał, nie oznacza, że Bóg ich potrzebował.

P: Czy w Kol 1:16 istnieją różne rangi wśród aniołów?

O: Tak, choć Biblia nie opisuje szczegółowo wszystkich rang i obowiązków. Wiemy o serafinach z Księgi Izajasza 6:2,3, cherubach z Księgi Ezechiela 1:5-21; 10:1-22 oraz o czterech żywych istotach z Apokalipsy św. Jana 4:6-9. Prawdopodobnie wszystkie one są tym samym. Wiemy również o archaniele Michaelu z Listu Judy 9, Apokalipsy 12:7 oraz Księgi Daniela 12:1. Gabriel pełnił rolę posłańca w Księdze Daniela 9:21 i Ewangelii Łukasza 1:26.

P: Co jest interesującego w greckim tekście fragmentu z Kol 1:17-22?

Odp.: Chrystus jest (czas teraźniejszy) pierworodnym całego stworzenia. Poprzez swoje zmartwychwstanie Chrystus stał się (czas aoryst) pierworodnym Kościoła. Greckie słowo oznaczające tutaj „mieszkać”, katoikēsai, oznacza dokładniej „mieszkać na stałe”, w przeciwieństwie do poglądu, że Bóg przebywał w Chrystusie jedynie przejściowo. W Kol 1:22 grecki tekst nie jest napisany zbyt dobrym stylem literackim – prawdopodobnie celowo, aby nadać mu wyjątkowo silny nacisk. Można by to przetłumaczyć jako „cielesne ciało Chrystusa”, co w sposób nadmierny podkreśla cielesne ciało Chrystusa.

Pytanie: Czy w Kol 1,20; Ef 1,10 i 2 Kor 5,19 demony również zostały pojednane?

O: Nie. W Liście do Filipian 2:10 Bóg rozróżnia między „w niebie”, „na ziemi” i „pod ziemią”. List do Kolosan nie wspomina o pojednaniu tych, którzy są „pod ziemią”. Jeśli demony należą do sfery określanej jako „pod ziemią”, to już dokonały swojego wyboru, mając pełną świadomość, kiedy upadły. List do Hebrajczyków2:16 pokazuje, że Jezus dokonał pojednania za ludzi, a nie pomógł aniołom ani upadłym aniołom.

Pytanie: Skoro w Kol 1,20; Ef 1,10 i 2 Kor 5,19 Bóg pojednał wszystko w niebie i na ziemi, czy wszyscy ludzie zostaną zbawieni, jak naucza herezja uniwersalizmu?

Odp.: Nie. Bóg pojednał wszystko z Sobą, ale nie wszystko pojednało się z Bogiem. Wszyscy ludzie mogą zostać zbawieni, ale nie wszyscy łączą to, co słyszą, z wiarą, jak pokazuje List do Hebrajczyków 4:2. List do Rzymian 4:2-5,16 oraz List do Efezjan 2:8-9 pokazują, że jesteśmy usprawiedliwieni przez wiarę.

Zbawienie to nie tylko przebaczenie, ani nawet usprawiedliwienie. Zbawienie to życie, a Ewangelia Jana 5:39,40 pokazuje, że świat nie przyjdzie do Chrystusa, aby otrzymać życie.

Piekło to wieczna kara, o czym mowa w Ewangelii Mateusza 25:41,46. Diabeł i inni będą dręczeni na wieki, jak czytamy w Apokalipsie 20:10. Piekło to wieczne zniszczenie, o czym mowa w 2 Liście do Tesaloniczan 1:9.

Pytanie: Co dokładnie zostaje tutaj pojednane w Liście do Kolosan 1:20?

Odp.: Najpierw to, co nie jest odpowiedzią, a potem sama odpowiedź.

Nie jest to odpowiedź: Nie jest tu mowa o „pod ziemią” ani o „Hadesie”, lecz jedynie o niebie i ziemi. Nawet to, co znajduje się pod ziemią, ugięłoby się i zostało podporządkowane Chrystusowi (List do Filipian 2:10-11), i choć można by to uznać za przymusowe pojednanie, nie jest to pojednanie dobrowolne ze strony tych, którzy są „pod ziemią”. List do Hebrajczyków 2:16 mówi, że Jezus dokonał pojednania za ludzi, ale to nie aniołom On pomaga. Kara jest wieczna zgodnie z Ewangelią Mateusza 25:41,46, a diabeł i inni będą tam dręczeni na wieki, jak podaje Objawienie 20:10. Piekło to wieczne zniszczenie, o czym mowa w 2 Liście do Tesaloniczan 1:9.

Odpowiedź składa się z dwóch części: ogólnej i szczegółowej.

Ogólnie rzecz biorąc, ostatecznie wszystko we wszechświecie dobrowolnie pojedna się z Bogiem. Ci, którzy znajdują się w Jeziorze Ognistym, nie należą jednak do tego wszechświata. Nawet rzeczy i istoty, które nigdy nie upadły ani nie zgrzeszyły, będą teraz podległy Chrystusowi, który będzie panował nad wszystkim. Jednak wyrażenie „wszystkie rzeczy” sugeruje więcej niż jeden rodzaj rzeczy. Zobaczmy więc konkretnie, co wymaga naprawy.

W szczegółach Pismo Święte wskazuje na szereg kwestii.

Zbawieni ludzie byli niegdyś zagubieni i odseparowani od Boga, a teraz zostali z Nim pojednani.

Samo stworzenie zostało poddane niewoli, gdy człowiek upadł. Dlaczego grzeszny, upadły człowiek miałby żyć w doskonałym świecie? Jednak samo stworzenie, choć obecnie zepsute, zostanie przywrócone zgodnie z Listem do Rzymian 8:19-21. Ziemia została przeklęta przez Boga po tym, jak Adam i Ewa zgrzeszyli, jak opisano w Księdze Rodzaju 3:17.

Nawet gwiazdy nie są czyste w oczach Boga, jak twierdzi Bildad w Księdze Hioba 25:5.

W niebie wszystko będzie musiało zostać oczyszczone, zgodnie z Listem do Hebrajczyków 9:23. Być może wynika to z faktu, że szatan miał dostęp do nieba, jak pokazują Księga Hioba 1:6,7 i Apokalipsa św. Jana 12:10.

Będziemy sądzić aniołów zgodnie z 1 Listem do Koryntian 6:3. Nie jest jednak jasne, czy będziemy oceniać jedynie to, jak dobrze wykonali swoją pracę.

Pytanie: Jakie jest podsumowanie tego, co Paweł mówi w Liście do Kolosan 1:21-23?

Odp.: Składa się z trzech części: tym, kim kiedyś byliście, tym, kim jesteście teraz, oraz tym, jak musicie postępować dalej.

P: Czy w Kol 1:22, w ramach okupu, Chrystus na stałe zrezygnował z posiadania fizycznego ciała, jak nauczają Świadkowie Jehowy, wielebny Moon i inni heretycy?

Odp.: Nie. Pojednanie nas poprzez śmierć fizycznego ciała Chrystusa nie oznacza, że Chrystus nie odzyskał tego ciała podczas swojego zmartwychwstania. Jeśli wierzysz w Jezusa, musisz zgodzić się, że fizyczne ciało Jezusa zostało wskrzeszone, co wynika z poniższych wersetów.

1. W Ewangelii św. Jana 2:19-22 czytamy: „Jezus odpowiedział: «Zburzcie tę świątynię, a Ja w ciągu trzech dni ją odbuduję». […] Jezus jednak mówił o świątyni swojego ciała”.

2. W Ewangelii Jana 20:25-29, kiedy Jezus powiedział Tomaszowi, aby położył na Nim palce i ręce, albo

2a) Jezus „robił Tomaszowi psikusa”, innymi słowy, oszukiwał go, albo

2b) To naprawdę było fizyczne ciało Jezusa.

3. W Ewangelii Łukasza 24:39 Jezus powiedział: „Spójrzcie na moje ręce i moje stopy. To ja sam. Dotknijcie mnie i zobaczcie – duch bowiem nie ma ciała ani kości, a jak widzicie, ja je mam”.

Apostołowie nauczali nas o tym, czego doświadczyli na własnej skórze, o tym, co widzieli, a nawet czego sami dotknęli (1 J 1,1-4). Jeśli należysz do religii, która zaprzecza temu, co na ten temat powiedzieli zarówno Jezus, jak i Jego apostołowie, musisz zdecydować, czy podążać za bogiem swojej religii, czy też za Bogiem Jezusa i apostołów. Mam nadzieję, że dokonasz właściwego wyboru.

Pytanie: Czy Kol 1,23 naucza, że ludzie, którzy nie trwają w wierze, utracą zbawienie?

Odp.: W odpowiedzi należy wziąć pod uwagę cztery kwestie.

Bóg zna wybranych: Na ziemi wielu może sprawiać wrażenie chrześcijan, ale jeszcze przed stworzeniem świata Bóg wiedział, kto pójdzie do nieba, i Bóg nigdy nie będzie zaskoczony. Twierdzenie, że Bóg wiedział na pewno, iż ktoś znajdzie się w niebie, a potem ta osoba nie trafi do nieba, jest sprzecznością samą w sobie.

Fałszywe nawrócenie: Człowiek może oszukać innych, sprawiając wrażenie, że jest chrześcijaninem. Co gorsza, ludzie mogą oszukiwać samych siebie, jak pokazuje Ewangelia Mateusza 7:21-23.

Konieczność samokontroli: Pewność zbawienia nie miałaby sensu, gdyby fałszywe nawrócenie było całkowicie niewykrywalne. Jednak nie jest ono niewykrywalne. Paweł napomina nas, byśmy badali samych siebie, aby upewnić się, że trwamy w wierze (2 List do Koryntian 13:5-6).

Odstępstwo: Ludzie czasami opuszczają wiarę chrześcijańską – by nigdy do niej nie powrócić. Jednak 1 List Jana 2:19 mówi, że odeszli spośród nas, ponieważ nigdy nie należeli do nas . List do Hebrajczyków 3:10 i następne wersety również mówią, że odstępcy ze Starego Testamentu „nie poznali” dróg Bożych.

Poza tym prawdziwi chrześcijanie nie są zgodni co do zasady „raz zbawiony – zawsze zbawiony”. Albo

a) ci, którzy nie trwają w wierze, utracili ją, albo

b) ci, którzy nie trwają w wierze, tak naprawdę nigdy jej nie mieli.

Pytanie: W Kol 1,24 – w jaki sposób Paweł mógł próbować „uzupełnić to, czego brakuje w cierpieniach Chrystusa”?

Odp.: Dwa słowa, o których należy pamiętać: spójność i język przybliżony.

Spójność: Jedynym sposobem na błędną interpretację jego słów byłoby zignorowanie tego, co powiedział w innych miejscach. Prawie nikt, ani wtedy, ani teraz, nie mógłby uznać, że Paweł próbował zająć miejsce krzyża, o którym głosił, ani że kiedykolwiek uważał się za drugiego mesjasza. Jednak w 2 rozdziale Listu do Kolosan niektórzy kolosanie próbowali uzupełnić to, co postrzegali jako brak w Chrystusie, poprzez prawo, kult aniołów i rytuały. W 1 Liście do Kolosan Paweł uzupełnił to, czego brakowało w ich zrozumieniu wystarczalności cierpień Chrystusa. Uczynił to nie tylko poprzez swoje słowa zawarte w 1 Liście do Kolosan 1:15-23, ale także poprzez swoje życie i wytrwałość w cierpieniu, które zarówno potwierdzały jego słowa, jak i świadczyły o wystarczalności Jezusa.

Język przybliżony: Paweł wypowiadał się na tyle precyzyjnie, by wszyscy, którzy chcieli go zrozumieć, mogli to uczynić. Paweł nie uważał, że zastępuje Chrystusa, gdy próbował „zbawić niektórych” w 1 Liście do Koryntian 9:22; Paweł stwierdził też, że Tymoteusz może zbawić swoich słuchaczy w 1 Liście do Tymoteusza 4:16, a Jakub napisał, że możemy zbawić innych w Liście Jakuba 5:20.

Pytanie: O czym przede wszystkim głosił Paweł w Kol 1,28 i 1 Kor 2,2?

Odp.: Powinniśmy dążyć do pogłębiania wiedzy (Kol 1,10), ale wiedza nie powinna być celem samym w sobie. Paweł NIE głosił przede wszystkim innej filozofii czy doktryny niż heretyccy nauczyciele, choć to również czynił. Jednak w przeciwieństwie do nich Paweł głosił przede wszystkim Osobę. Kiedy głosimy ewangelię, czy głosimy przede wszystkim fakty, filozofię, czy Osobę?

Pytanie: Dlaczego w Kol 1,28 Paweł naucza wszystkich mężczyzn, a nie kobiet?

Odp.: Podobnie jak angielskie i hebrajskie słowa oznaczające „człowieka”, greckie słowo „anthropos” może odnosić się zarówno do mężczyzn, jak i do kobiet. List do Galatów 3:28 wyraźnie stwierdza, że w Chrystusie nie ma mężczyzny ani kobiety.

Pytanie: Jak w Kol 1,29 możemy zmagać się („agonizować”) z Bożą mocą działania, tak jak czynił to Paweł?

Odp.: Trwamy w Nim, spędzając z Nim czas poprzez modlitwę, rozważanie o Nim i studiowanie Biblii. Odpoczywamy w Bogu i pragniemy ciężko dla Niego pracować. Nie rozprasza nas dążenie do innych rzeczy. Nie próbujemy pracować dla Niego wyłącznie własnymi siłami. Nie jesteśmy tak zajęci, nawet w mocy Bożej, by sądzić, że aktywność zastępuje bliskość z Bogiem.

P: Co w Kol 2,4 oznacza tutaj słowo „zwodzić”?

Odp.: W języku greckim istnieją różne słowa określające różne sposoby zwodzenia. Konkretnym greckim słowem używanym tutaj na określenie „zwodzić” jest paralogizetai. Oznacza ono błędne obliczenie lub rozumowanie odbiegające od sedna sprawy. Na końcu Listu do Kolosan 2:4 Paweł wyraźnie zaznacza, że nie ma na myśli braku jakiegokolwiek rozumowania czy argumentów, ale raczej złe rozumowanie. Pojedyncze greckie słowo przetłumaczone jako „gładka retoryka” oznacza „retorykę perswazyjną” lub, używając współczesnego slangu angielskiego, „gładką gadkę”. Mogą istnieć grzechy intelektu, podobnie jak grzechy serca. Rozszerzone tłumaczenie Wuesta oddaje to jako „sprowadzanie was na manowce fałszywym rozumowaniem”.

List do Kolosan 2:8 nakazuje nam sprawdzać nauki, które słyszymy lub czytamy. Jak pisze Dick Lucas w książce „The Message of Colossians & Philemon Revised Edition”: „musimy badać wszystkie nauki pod kątem prawdziwości ich treści, a nie atrakcyjności ich opakowania”. Czasami, gdy ktoś zostaje wprowadzony w błąd, winę za to może ponosić przynajmniej częściowo on sam.

Pytanie: Jak w Kol 2,5 i 1 Kor 5,3 Paweł był w duchu z innymi, skoro nie był obecny wszędzie?

Odp.: Paweł mógł to wiedzieć, ponieważ Bóg mógł go pouczać poprzez jego ducha. Chrześcijanie są zjednoczeni szczególną więzią Ducha, zgodnie z Listem do Efezjan 4:3.

P: Jakie znaczenie mają czasy gramatyczne w Kol 2,7?

O: Pierwsze trzy główne czasowniki: „zakorzenieni”, „budowani” i „utwierdzeni” – wszystkie występują w formie biernej. Innymi słowy, są to rzeczy, które Bóg czyni dla nas. Czasownik „zakorzenieni” występuje w czasie przeszłym doskonałym, co sugeruje działanie jednorazowe i ostateczne. Wyrażenie „przepełnieni wdzięcznością” jest w formie czynnej i wskazuje na naszą reakcję na to, co uczynił Bóg. Wiele osób kieruje się przede wszystkim chciwością, pożądaniem, strachem lub pragnieniem, by uchodzić za lepszych ludzi w oczach samych siebie i innych. Jednak dla chrześcijan główną motywacją powinna być wdzięczność wobec Boga. Powinniśmy mieć postawę wdzięczności.

Ponadto słowo „zakorzeniony” w języku greckim ma dwa znaczenia. Podobnie jak w języku angielskim, może oznaczać, że rośliny są dobrze zakorzenione. Drugie znaczenie polega jednak na tym, że budynek jest „zakorzeniony” w tym sensie, że ma solidny fundament. Jak można stwierdzić, czy drzewo lub budynek jest dobrze zakorzenione? Nie da się tego stwierdzić, gdy świeci słońce. Jednak gdy nadejdzie burza lub huragan, to, co jest dobrze zakorzenione, pozostanie na swoim miejscu, a to, co nie jest, może zostać zdmuchnięte.

Pytanie: Dlaczego w Kol 2,8 filozofia oparta na ludzkich tradycjach i zasadach tego świata jest zła?

O: Po pierwsze, czym właściwie jest filozofia? Filozofia oznacza miłość do mądrości i może być albo właściwą miłością, albo obsesyjnym bożkiem. Filozofie to nie tylko formalne systemy zachodnie czy azjatyckie, ale także sposób, w jaki ludzie myślą o różnych sprawach – zarówno formalnie, jak i nieformalnie. Być może lepszym określeniem dla nich są światopoglądy, które są po prostu mentalnymi modelami życia, kosmosu, ludzi i/lub etyki tworzonymi przez ludzi. Jednak model to tylko model, a nie samo życie. W modelowaniu matematycznym dobry model statycznego zachowania zakładu chemicznego lub innego systemu często nie jest dobrym modelem jego zachowania dynamicznego i na odwrót. Zatem model życia, nawet jeśli byłby wystarczająco dobry, by okazać się przydatny do niektórych celów, nie gwarantuje wszechstronnej użyteczności we wszystkich zastosowaniach. Kiedy twoja filozofia zajmuje miejsce życia, może stać się bożkiem – i to kiepskim wyborem. Podobnie nawet teologia może stać się bożkiem, jeśli stanie się ważniejsza od Słowa Bożego. Możemy i powinniśmy pomagać innym uwolnić się z umysłowej niewoli okrutnych bożków, ale upewnijmy się, że w naszych własnych umysłach również nie ma bożków.

Jednak wielu filozofów, nawet tych świeckich, nie czci swojej filozofii. Niemniej jednak każda filozofia „tego świata”, która twierdzi, że potrafi zrozumieć życie bez potrzeby odwoływania się do Boga, jest zła. Istnieją kłamstwa wobec samego siebie, jak również kłamstwa wobec innych. Istnieją grzechy umysłu, jak również grzechy języka. Jako przykład weźmy Jeana-Paula Sartre’a, który powiedział: „Życie jest pustą bańką na morzu nicości”. Sartre mógłby mieć rację, gdyby nie istniał Bóg. Ale Bóg jest sensem naszego życia, a zatem Sartre prowadzi nas w diametralnie błędnym kierunku.

Żartobliwe, filozoficzne rozumowanie może być całkiem atrakcyjne. Weźmy na przykład filozofa Davida Hume’a. Napisał on: „Jeśli weźmiemy do ręki dowolny tom – na przykład z teologii lub szkolnej metafizyki – zapytajmy: czy zawiera on jakieś abstrakcyjne rozumowanie dotyczące ilości lub liczby? Nie. Czy zawiera jakieś eksperymentalne argumenty dotyczące faktów i istnienia? Nie. Wrzućmy ją więc do ognia: zawiera bowiem nic poza sofistyką i iluzją”. Niewielu innych filozofów ateistycznych wykazało się taką szczerością i uczciwością, by powiedzieć ludziom, że ich własne pisma są bezwartościowe i należy je spalić – z tym wyjątkiem, że David Hume prawdopodobnie nie zdawał sobie sprawy, iż potępia swoje własne dzieła. Uważam bowiem, że skoro dzieła Hume’a nie są ani rozumowaniem matematycznym, ani nauką eksperymentalną (przynajmniej zgodnie z moimi osobistymi definicjami), mogę wywnioskować, że Hume wzywa do spalenia swoich własnych dzieł.

Innym przykładem jest Immanuel Kant, który próbował zdefiniować dobro w oderwaniu od Boga. Kant doszedł do wniosku, że dobro to coś, co czyni się z poczucia obowiązku. Zgodnie z tą analogią nazistowscy niemieccy żołnierze, którzy torturowali i mordowali Żydów z poczucia obowiązku, oraz komuniści, którzy zabijali nawet kobiety i dzieci z poczucia obowiązku ( ), wszyscy czynili dobro. Gdybym w jakiś sposób uznał, że moim obowiązkiem jest próba zniszczenia wszystkich dzieł Kanta, to – jak rozumuję – Kant zgodziłby się, że czyniłbym coś dobrego.

Świeccy filozofowie-ateiści i ja prawdopodobnie możemy się zgodzić co do jednej rzeczy: być może powinienem pozostać przy mojej dotychczasowej pracy, ponieważ poświęcanie życia filozofowaniu nie jest dla mnie zbyt opłacalne!

Jeszcze jedna uwaga. List do Kolosan 2:8 może sugerować, że nie powinniśmy nauczać pustej i zwodniczej filozofii (NIV), ale nie jest to dokładnie to, co mówi ten fragment. Powinniśmy raczej upewnić się, że nikt inny nie może nas uwięzić (greckie słowo oznaczające pojmanie w bitwie) poprzez pustą i zwodniczą filozofię. List do Kolosan 2:8 mówi, że istnieje tu niebezpieczeństwo, a my mamy obowiązek tego niebezpieczeństwa unikać. Nie czytałem dzieł Hume’a (zgodnie z jego radą), ani dzieł Kanta. Po co szukać prawdy tam, gdzie Bóg mówi, że czai się niebezpieczeństwo? Po co przystępować do kościoła, którego przywódcy nauczają rzeczy sprzecznych z ewangelią?

Pytanie: Jaki kontrast występuje w Kol 2,8-9 i w jaki sposób chrześcijanin może zostać porwany / wzięty do niewoli?

Odp.: Paweł przeciwstawia pustkę ludzkiej filozofii pełni Chrystusa. Pusta ludzka filozofia może wkradnąć się do kościoła, podszywając się pod chrześcijaństwo lub udając, że jest zgodna z wiarą chrześcijańską.

Jako chrześcijanie chcielibyśmy sądzić, że jesteśmy teraz wolni od bycia zwodzonymi i podążania w złym kierunku, ale upomnienie Pawła sugeruje, że niestety tak nie jest. A jeśli chrześcijanin jest dumny ze swojego życia duchowego lub wiedzy, może to być jeszcze łatwiejsze. Chrześcijanin może zostać duchowo porwany, najpierw podążając za pustą filozofią jako „dodatkiem” do naśladowania Chrystusa. Nie musimy jednak „wychodzić poza” wiarę, aby szukać więcej prawd w fałszywych religiach i filozofiach zaprzeczających istnieniu Boga. Jednak dla chrześcijanina, który tak postępuje, ta pusta filozofia może stać się dla niego równie ważna jak naśladowanie Chrystusa. Wtedy może stać się dla niego ważniejsza niż naśladowanie Chrystusa. Prosty test, który warto sobie zadać: gdyby Bóg chciał, abyś porzucił wszystko, co robisz, i wszystko, w co wierzysz, z wyjątkiem Boga i tego, co powiedział w swoim Słowie, jak bardzo niechętnie byś to zrobił?

Pytanie: Jak my, jako wierzący, osiągamy pełnię w Chrystusie, o której mowa w Kol 2,9-10?

Odp.: To, że Chrystus jest Głową, oznacza, że jest On władcą, a Kościół jest żywym organizmem. Nie potrzebujemy niczego więcej. Wiele fragmentów Listu do Kolosan nie dotyczy tego, co należy zacząć robić, ale raczej tego, czego należy zaprzestać. Jak powiedział Peter Drucker: „Poświęcamy dużo czasu na uczenie liderów, co mają robić. Nie poświęcamy wystarczająco dużo czasu na uczenie liderów, czego mają zaprzestać. Połowa liderów, których spotkałem, nie musi uczyć się, co mają robić. Muszą się nauczyć, czego mają zaprzestać”. Cytat pochodzi z książki Marshalla Goldsmitha „What Got You Here Won’t Get You There”, str. 36.

Pytanie: Czy Kol 2,10 wskazuje, że Bóg ma fizyczny obraz podobny do naszego?

O: Nie. List do Kolosan1:15 , 17 mówi o „obrazie niewidzialnego Boga”. Jednak Bóg ma rzeczywisty, fizyczny obraz; ponieważ Jezus posiada dziś fizyczne, uwielbione ciało, jak pokazują fragmenty z Ewangelii św. Jana 20:25-29; 2:19-22 oraz Ewangelii św. Łukasza 24:39. List do Hebrajczyków 13:8 mówi, że Jezus jest ten sam wczoraj, dziś i na wieki.

P: Jak my, jako wierzący, możemy osiągnąć pełną wspólnotę z Chrystusem, o której mowa w Kol 2:11-12?

Odp.: Nie mamy tylko częściowej wspólnoty, ale pełną relację. Możemy zwracać się do Niego nie tylko od czasu do czasu, gdy sprawy idą źle, ale zawsze – zarówno w dobrych, jak i złych chwilach.

Pytanie: Skoro w Kol 2:11-12 chrzest jest symbolem obrzezania, czy niemowlęta powinny być chrzczone?

Odp.: Chrzest jest zewnętrznym znakiem „obrzezania dokonanego przez Chrystusa”, dokonywanego wtedy, gdy byliśmy martwi w naszych grzechach i mieliśmy grzeszną naturę. Prawdziwi chrześcijanie mają różne poglądy na temat chrztu niemowląt.

Za chrztem niemowląt: Tak jak obrzezanie żydowskich chłopców było znakiem ich uczestnictwa w widzialnym wyrażaniu ludu Bożego na ziemi, tak samo jest z chrztem. Słowo „niemowlęta” sugeruje, że ich zgoda nie była wymagana, a określenie „mężczyźni” wskazuje, że nie chodziło o osobistą korzyść, lecz o zbiorowy wyraz wiary. Od czasów Ambrożego z Mediolanu (ok. 378 r. n.e.) i Augustyna z Hippony (388–430 r. n.e.) Kościół nieprzerwanie praktykuje chrzest niemowląt.

R.C. Sproul w książce *Now That’s a Good Question*, str. 341–342, w kontekście osoby, która została ochrzczona jako niemowlę, a następnie jako dorosły, mówi: „Powiedziałbym, że powtórzenie tego aktu [chrztu] byłoby ledwie zawoalowaną zniewagą wobec Bożej integralności, choć w pełni zdaję sobie sprawę, że ani jedna osoba na milion, która poddaje się drugiemu chrztowi, nie ma zamiaru, by było to zniewagą”.

Za chrztem wierzących: List do Kolosan 2:12 i List do Rzymian 6:3-7 pokazują, że chrzest jest widzialnym wyrazem naszego utożsamienia się z pogrzebem i zmartwychwstaniem Chrystusa. Chociaż niemowlęta, które umierają, mogą nadal zostać zbawione dzięki łasce Bożej, chrzest jest znakiem naszej przysięgi wobec Boga (1 List Piotra 3:21) oraz przyjęcia Ducha Świętego. Tak jak żydowscy mężczyźni byli obrzezani zaraz po dołączeniu do narodu żydowskiego (przez naturalne narodziny), tak chrześcijanie powinni być chrzczeni zaraz po dołączeniu do ludu Bożego, czyli Kościoła, poprzez drugie narodzenie. Justyn Męczennik (pisał ok. 138–165 r. n.e., Pierwsza Apologia, rozdział 61) odnotowuje, że we wczesnym Kościele chrzest udzielano „tym, którzy są przekonani i wierzą”, a zaraz po omówieniu kwestii niemowląt nie mówi, że niemowlęta są chrzczone, lecz że chrzest dotyczy „tego, kto decyduje się narodzić się na nowo i pokutował za swoje grzechy”. Justyn nazywa wierzących „dziećmi wyboru i wiedzy”.

Heretyk ebionita w Homilii Klemensa 17, rozdz. 7, mówi: „Posłał nas do nieświadomych pogan, abyśmy ich chrzcili dla odpuszczenia grzechów, i nakazał nam najpierw ich nauczać” (autor anonimowy, I–IV w.).

Do wszystkich: Jeśli ostatecznym powodem chrztu jest posłuszeństwo Jezusowi, prawdziwi chrześcijanie nie powinni oddzielać się od innych chrześcijan, którzy szczerze starają się być posłuszni Jezusowi.

Więcej na temat chrztu niemowląt można znaleźć w omówieniu 1 Listu do Koryntian 1:16; 7:14 oraz w książce „Christian Theology” autorstwa Millarda Ericksona (Baker 1985), str. 1089–1105.

Pytanie: Czy w Kol 2,13 i Ef 2,1.5 ludzie, którzy są martwi w grzechu, mogą mieć większą wolną wolę niż martwe zwierzęta?

Odp.: Zgodnie z Ps 14:1-3; 53:1-3 oraz Rz 3:10-12 nikt nie szuka Boga bez Jego łaski. Jednak wielu dzięki Bożej łasce szukało Boga, jak wynika z Ps 9:10;22:26 ; 24:6; 27:4,8; 40:16; 105:3,4; 119:2,30,45,94,173. Bóg nie tylko działa w ludziach po ich ponownym narodzeniu, ale konieczne jest również, aby Bóg działał w życiu ludzi, zanim przyjdą do Niego, aby narodzić się na nowo, jak pokazują fragmenty z Ewangelii św. Jana 6:44; 15:5.

Cały świat jest „uwięziony przez grzech”, jak czytamy w Liście do Galatów 3:22. Oprócz tego, że jesteśmy duchowo martwi, jesteśmy również prawnie martwi, skazani na wieczną śmierć. Charles Spurgeon podał następującą analogię dotyczącą skazanych przestępców w broszurze „Free Will – a Slave” (s. 3): „Chociaż może minąć miesiąc, zanim zostanie on wyprowadzony na szafot, by ponieść karę przewidzianą przez prawo, to jednak prawo traktuje go jak człowieka martwego”.

Pytanie: W jaki sposób my, jako wierzący, mamy wolność w Chrystusie, o czym mowa w Kol 2:13-15?

Odp.: Nie mamy wolności do grzeszenia; mamy raczej wolność od grzechu. Mamy wolność od świata, wolność od Prawa i wolność od ciała. Żyjemy po to, by chwalić Boga, co obejmuje czynienie tego, co Mu się podoba, i powstrzymywanie się od tego, co Mu się nie podoba.

Pytanie: Co dokładnie Paweł miał na myśli w Kol 2,14, mówiąc o „długu przypisanym nam w postanowieniach, które były przeciwko nam”?

Odp.: Grecki termin oznaczający „unieważnienie” dosłownie oznacza „wymazać”, tak jakby się coś wykreślało lub podarło. Chrześcijańscy uczeni mają dwa poglądy na to, co dokładnie to oznacza.

Prawo Boże spisane przez Mojżesza. Zostaje ono wymazane, gdy jesteśmy w Chrystusie. Służymy w nowy sposób według Ducha, przestrzegając prawa Chrystusa, a nie w stary sposób według spisanych przepisów (Rz 7,6; Hbr 7,18-19; 8,6-8.13). Takie stanowisko prezentuje „Komentarz biblijny dla wierzących” (str. 2004).

Nasze własne przyznanie się do winy. Nawet w przypadku ludzi, którzy nigdy nie znali Prawa Mojżeszowego, ich własne sumienie świadczy, że popełnili złe uczynki i nie zasługują na to, by trafić do doskonałego świata bez grzechu.

Być może odpowiedź można znaleźć, czytając obszerne rozważania samego Pawła na temat naszej sytuacji przed Bogiem bez Chrystusa, zawarte w Liście do Rzymian 2:1–3:20. Oznaczałoby to, że odpowiedź brzmi: jedno i drugie.

Pytanie: Co w Liście do Kolosan 2:16 sprawia, że ludzie przywiązują zbyt dużą wagę do spraw drugorzędnych, a zbyt małą do spraw pierwszorzędnych?

Odp.: Prawo Mojżeszowe nie zawierało żadnych zakazów dotyczących napojów, więc Paweł mówi tu o ascezie, a nie tylko o przestrzeganiu Prawa Mojżeszowego. Wielu ludziom sprawia „pocieszenie” możliwość pokazania innym, że są bardzo religijni lub uduchowieni dzięki temu, co jedzą i piją. Niektórzy nie jedzą wieprzowiny, wołowiny ani czerwonego mięsa w piątek, albo w ogóle nie jedzą mięsa ani ryb, ponieważ dzięki temu czują się bardziej uduchowieni.

Co byś pomyślał, gdybym ci powiedział, że osobiście nie jem kalafiora wyłącznie po to, by pokazać innym, jak bardzo jestem uduchowiony? Ale jeśli niejedzenie kalafiora, o którym nie ma wzmianki w Biblii, jest absurdalnym sposobem na okazywanie uduchowienia, to dlaczego niejedzenie mięsa lub ryb miałoby świadczyć o większym uduchowieniu, skoro nie ma o tym mowy w hinduskich Wedach, Upaniszadach, Koranie, Biblii ani żadnej innej księdze uważanej przez kogokolwiek za pismo święte? Jeśli chcesz lepiej podążać za Bogiem i bardziej Mu się podobać, poświęć swój czas i energię na to, co Bóg powiedział, że chce, abyśmy robili, i przestań robić to, czego Bóg nam zabrania. Nie zaczynaj wymyślać własnych rzeczy znikąd, twierdząc, że w ten sposób podążasz za Bogiem w sposób bardziej duchowy.

Pytanie: W jaki sposób niektórzy ludzie dzisiaj kładą nacisk na jedzenie i picie, o czym mowa w Kol 2,16?

Odp.: Mormoni nie powinni pić napojów pobudzających, takich jak kawa, herbata czy napoje bezalkoholowe zawierające kofeinę. Katolicy często nie jedzą mięsa (z wyjątkiem ryb) w piątki. Katolicy często rezygnują z czegoś na Wielki Post i świętują Mardi Gras, z jego ekscesami, tuż przed rozpoczęciem Wielkiego Postu. Wielu baptystów uważa, że picie jakiegokolwiek alkoholu jest złe. Oczywiście żadna z tych praktyk nie jest wyraźnie wymieniona w Biblii. Stary Testament mówi, że ówczesny lud Boży nie powinien spożywać wieprzowiny, krewetek, skorupiaków, wielbłąda ani krwi. Muzułmanie nie jedzą wieprzowiny ani krwi. Wielu hindusów nie je wołowiny. Religia dżinistyczna naucza, że bardziej duchowe jest powstrzymywanie się od jedzenia czegokolwiek, na ile to tylko możliwe. Dlatego niektórzy rzekomo „pobożni” dżiniści głodzą się na śmierć.

Pytanie: Co oznacza fragment z Kol 2,18 dotyczący nieoddawania czci aniołom?

Odp.: W sercach wielu ludzi na przestrzeni wieków zakorzeniła się świadomość, że powinni czcić kogoś lub coś. W Kolosach niektórzy czcili aniołów. Ponieważ anioły są uznawane za stworzenia Boże, prawdopodobnie próbowali czcić zarówno aniołów, jak i Boga. Chociaż niewątpliwie mieli swoje powody (nie była to oddanie ani kult, a jedynie cześć itp.), Paweł po prostu stwierdził, że cała ta praktyka była błędna.

W niektórych żydowskich pismach apokryficznych kładziono równie duży nacisk na spotkanie z aniołami w niebie, jak i na spotkanie z Bogiem. Żydowskie pisma apokryficzne, takie jak „Jubileusz” 2:2, „1 Księga Henocha” 43:1-2; 80:6 oraz „2 Księga Henocha” 4:1-2, mówią, że nad każdym żywiołem czuwał własny anioł. W literaturze gnostyckiej znaczna część tekstów dotyczy niższych eonów / półbogów oraz tego, jak oddziałują one między sobą i z najwyższą istotą, która sprzeciwiała się stworzeniu świata fizycznego. W buddyzmie mahajany duży nacisk kładzie się na bodhisattwów, którzy rezygnują z osiągnięcia nirwany lub opóźniają jej osiągnięcie, aby pomagać innym, którzy się do nich modlą. W niektórych odłamach islamu szyickiego kładzie się nacisk na muzułmańskich „świętych” oraz na zasługi płynące z odwiedzania ich grobów. Również na Bliskim Wschodzie istnieje religia jazydów, która twierdzi, że wyznaje istotę, która była zła i buntowała się przeciwko Bogu, ale okazała skruchę i obecnie podąża za Bogiem – a przynajmniej tak im powiedziała i oni w to wierzą. Dlatego wyznawcy tej religii podążają za tą istotą, zwaną „Pawem”, zamiast po prostu za Bogiem. W katolicyzmie i prawosławiu nie czci się aniołów, ale modli się do Maryi i innych „świętych” jako istot pośredniczących w uzyskaniu łaski z ich „zapasów zasług”, podczas gdy należałoby modlić się wyłącznie do Boga.

Greckie słowo oznaczające „dyskwalifikować”, katabrabeueto, może oznaczać „potępić” lub „orzec na niekorzyść”, zgodnie z „New International Bible Commentary”, str. 1457. Może odnosić się do sędziego dyskwalifikującego kogoś w kontekście sportowym. Zatem wyrażenie to można również przetłumaczyć jako „nie pozwól nikomu być twoim sędzią”, zgodnie z „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 11, str. 205.

Można wywnioskować, że wśród upadłej ludzkości na całym świecie istnieje silna skłonność do oddawania czci istotom pośredniczącym.

Pytanie: Jakie są przykłady pychy udającej pokorę w Kol 2,18–23?

Odp.: Niektórzy prawosławni i katolicy modlą się do Maryi i zmarłych świętych, ponieważ uważają, że są zbyt pokorni, by modlić się do Jezusa lub Ojca.

Pytanie: W jaki sposób, zgodnie z Kol 2,20; 3,3, chrześcijanie są martwi w Chrystusie?

Odp.: Mamy być martwi, jeśli chodzi o życie dla samych siebie. Tak jak Chrystus dosłownie umarł w tym świecie, tak chrzest symbolizuje naszą śmierć wobec życia dla samych siebie, zgodnie z własnymi drogami, mądrością, ambicjami i pragnieniami.

P: Dlaczego, jak czytamy w Kol 2,21, niektórzy ludzie religijni mają tak wielką skłonność do dodawania czegoś do Słowa Bożego?

O: Księga Przysłów 30:6 ostrzega nas, byśmy nie dodawali nic do Słowa Bożego, abyśmy nie zostali uznani za kłamców. 1 List do Koryntian 4:6 ostrzega nas, byśmy nie wykraczali poza to, co jest napisane. Niemniej jednak wielu ludzi religijnych i tak chętnie wykracza poza to, co jest napisane. Idea dodawania „nie dotykaj” do tego, co Bóg nakazał, sięga aż do kuszenia Ewy przez węża w Księdze Rodzaju 3:3.

Jednym ze sposobów, w jaki katolicy i prawosławni dodają coś do Słowa Bożego, jest to, co teologowie katoliccy nazywają „trójnożnym stołkiem” składającym się z Pisma Świętego, papieży i soborów kościelnych. Traktują je na równi z Pismem Świętym. Prawosławni twierdzą, że słowa pobożnego świętego są tak samo prawdziwe jak Pismo Święte. W oczach obu tych grup samo posiadanie Pisma Świętego nie wystarcza. Również niektórzy protestanci mogą popadać w tę pułapkę poprzez swoje własne tradycje. Drugim sposobem jest tak zwany „rozwój doktryny”. Chodzi tu o to, że Pismo Święte przekazało nam potrzebną doktrynę w formie podstawowej. Szlachetnym zadaniem teologów na przestrzeni wieków było udoskonalanie, wyjaśnianie i rozwijanie doktryny, którą powinniśmy znać. Przekształcili oni swoje zadanie z wyjaśniania Pisma Świętego w budowanie własnej nadbudowy na jego fundamencie. W przeciwieństwie do tego stoi pogląd, który nazywam „biblicyzmem”. Każda doktryna, której nie nauczają Pisma Święte, może być błędna lub słuszna. Ale nawet jeśli jest słuszna, to jeśli nie była na tyle ważna, by Bóg nauczał o niej w Piśmie Świętym, nie ma to tak naprawdę większego znaczenia. Jeśli twoja doktryna nie zgadza się z tym, co mówi Pismo Święte, nie zwlekaj z odrzuceniem „plew”.

Pewien czytelnik wyznania rzymskokatolickiego kiedyś (grzecznie) zakwestionował moje stanowisko w tej sprawie. Zapytał, jakie mamy dowody na to, że po spisaniu Nowego Testamentu pierwsi chrześcijanie uważali Pismo Święte za autorytet w swoim życiu (a nie tylko za coś, co warto przeczytać)? Zebranie wszystkich dowodów zajęło mi trochę czasu, więc podzieliłem to pytanie na dwie części: Stary Testament i Nowy Testament. Po przeprowadzeniu badań znalazłem 41 pisarzy kościelnych sprzed soboru nicejskiego, którzy mówili o Piśmie Świętym jako o naszym autorytecie. 38 pisarzy sprzed soboru nicejskiego mówiło o Starym Testamencie jako o Słowie Bożym, 28 nauczało, że Nowy Testament jest Słowem Bożym, a 35 nauczało, że słowa Pawła mają charakter autorytatywny. W rzeczywistości dwa słowa „Stary Testament” są używane przez 18 pisarzy przednicejskich, co sugeruje istnienie Nowego Testamentu. Dwa słowa „Nowy Testament” są używane przez 16 pisarzy przednicejskich. Okazywali oni Pismu Świętemu tyle samo miłości, posłuszeństwa, troski i dbałości, ile okazują mu dzisiaj ewangelicy. Szczegóły wszystkich badań można przeczytać na stroniewww.biblequery.org/history/churchhistory/WhatEarlyChristiansTaughtOnDoctrine.html (oraz w pliku .docx) w pozycjach Sc1, Sc2, Sc3, Otc26, Ntc19.

P: Dlaczego w Kol 3:1 kluczowe znaczenie ma tutaj nasze serce/uczucia?

Odp.: Po pierwsze, dla wierzącego słowo „jeśli” w niektórych tłumaczeniach lepiej przetłumaczyć jako „ponieważ”. Uczucia to to, czego pragniemy lub czego chcemy uniknąć. Musimy wykorzenić z naszego umysłu złe skłonności i złe nawyki. Podobnie 2 List do Koryntian 4:18 mówi, abyśmy kierowali nasze oczy na to, co w górze, ponieważ nasze skłonności pójdą za tym. Jak mówi Księga Przysłów 23:7, : „Bo jak myśli w swoim sercu, taki jest” (NKJV). Jeśli nie nastąpi zmiana w naszych skłonnościach, nie nastąpi zmiana w naszym zachowaniu.

Jak naucza Paweł, musimy pamiętać, że umarliśmy, nasze życie jest ukryte wraz z Chrystusem i zostaliśmy wskrzeszeni wraz z Chrystusem.

Pytanie: Kol 3,5 brzmi tak, jakby to była nasza odpowiedzialność. Skoro jesteśmy słabi i grzeszni, jak możemy wypełnić to, co nam nakazano?

Odp.: Bycie słabym i grzesznym to tylko wymówka dla kogoś, kto jest napełniony Duchem Świętym.

Pytanie: A konkretnie w Kol 3:8 – jeśli masz skłonność do jednego z tych grzechów, to w jaki sposób masz „umartwić” to, co może wydawać ci się naturalne?

Odp.: Termin „odłożyć na bok” oznacza coś w rodzaju odkładania ubrań, więc pomocna może być tu analogia. To „naturalne”, że nasze ubrania stają się coraz brudniejsze i coraz bardziej cuchnące, gdy nosimy je miesiącami bez zmiany ani prania. Jak możesz walczyć z tym, co jest „naturalne”? Możesz zmienić ubranie, wyprać je i wykąpać się. Codziennie możemy przychodzić do Chrystusa poprzez modlitwę, studiowanie Biblii i medytację. Trwając w Chrystusie, możemy czerpać duchową siłę, by „zmienić nasze ubranie” i pozwolić Duchowi Świętemu nas uświęcić. Możemy być gotowi, a nawet z niecierpliwością oczekiwać, by Duch Święty jeszcze bardziej uświęcił nasze serca, abyśmy lepiej kochali to, co podoba się Bogu, i nienawidzili tego, czego Bóg nienawidzi.

Słowo oznaczające tutaj „chciwość”, pleonexia, oznacza pragnienie posiadania więcej i sugeruje przekonanie, że wszystko i wszyscy istnieją dla twojej własnej korzyści.

Kilka pomocnych wskazówek to prowadzenie dziennika swoich postępów, który będzie służył jako przypomnienie. Możesz również rozważyć znalezienie chrześcijańskiego „partnera odpowiedzialności”, który zarówno a) troszczy się o ciebie takim, jakim jesteś, jak i b) troszczy się o ciebie na tyle, by nie pozwolić ci pozostać w miejscu, w którym jesteś, gdy powinieneś iść dalej, by upodabniać się do Chrystusa.

Czy to ty panujesz nad swoimi ustami, żołądkiem i nawykami, czy też one panują nad tobą?

Pytanie: Jak w Kol 3,12 mamy „zmienić naszą garderobę” i przyoblec się w te rzeczy?

Odp.: Aby odnieść sukces w życiu chrześcijańskim, musisz tego naprawdę chcieć. Nic nie zastąpi ciągłej praktyki; gdy będziesz robić to, czego Bóg od ciebie oczekuje, stanie się to łatwiejsze. Zrozum, że niektóre aspekty twojego życia w pewnym sensie „znikną”, a ty sam chcesz, by tak się stało.

P: Dlaczego w Kol 3,13 tak ważne jest, abyśmy przebaczali innym?

Odp.: Żal nie ma miejsca w sercu chrześcijanina. Jak mówi Tony Evans, odmowa przebaczenia to spalenie mostu, przez który musisz przejść. Musisz go przekroczyć, a przepłynięcie na drugą stronę jest o wiele trudniejsze, niż gdybyś po prostu przeszedł przez most, który właśnie spaliłeś.

Wybaczenie oznacza odpuszczenie tego, co ta osoba zrobiła. Oznacza to rezygnację z roszczeń, które ta osoba ma wobec ciebie – lub które, twoim zdaniem, ma wobec ciebie – z powodu tego, co zrobiła.

P: Jak w Kol 3,15, w gorączkowych i stresujących sytuacjach, możemy nadal pielęgnować pokój w naszym sercu?

Odp.: Najpierw wyjaśnijmy coś. List do Kolosan 3:15 nie mówi, że nie będzie sytuacji gorączkowych ani stresujących, a także nie mówi, że mamy mieć pokój tylko wtedy, gdy sytuacja nie jest gorączkowa ani stresująca. Powinniśmy mieć ten pokój przez cały czas, nawet w sytuacjach pełnych zgiełku i stresu. Jak uczy broszura „Moje serce – dom Chrystusa”, mamy pozwolić Chrystusowi być panem każdego pokoju w naszym domu, czyli w naszym sercu. Powierzmy Mu wszystko, a wynik jest Jego odpowiedzialnością.

P: Czy Kol 3,16 wskazuje, że nie powinniśmy używać instrumentów muzycznych?

Odp.: W rzeczywistości wskazuje na coś przeciwnego. Członkowie Kościoła Chrystusowego zwracają uwagę, że słowa w tym wersecie odnoszą się do śpiewu, a śpiew nie wymaga akompaniamentu muzycznego.

Członkowie Kościoła Chrystusowego często uważają, że jeśli w Nowym Testamencie nie ma przykładu jakiejś czynności, to nie należy jej wykonywać. Jeśli jednak nie ma przykładu mycia rąk przed posiłkiem, a Jezus nie umył rąk przed posiłkiem (Łk 11:38-41), to czy dzisiejszym chrześcijanom nie wolno myć rąk przed posiłkiem? – Oczywiście, że nie.

Wracając jednak do sedna sprawy, List do Kolosan3:16 wspomina o korzystaniu z Psalmów. Wiele Psalmów zawiera wskazówki dotyczące używania instrumentów muzycznych. Należą do nich między innymi Psalmy 4, 5, 6, 54, 55, 61, 67 i 76. Być może są też inne, ale nie mamy pewności co do terminów muzycznych. List do Kolosan 3:16 mówi, aby podczas śpiewania korzystać z Psalmów. Spróbujcie użyć tego Psalmu: „...Będę śpiewał i grał z całej duszy. Obudźcie się, harfo i cytra! Obudzę świt.” (Psalm 108:1-2 BSB) Przypuszczam jednak, że członkowie Kościoła Chrystusowego nie powinni słuchać tego, co śpiewają. ;-)

Psalmy, w których wspomina się o harfach, to: Psalm 33:2; 43:4; 49:4; 57:8; 71:22; 81:2; 92:3; 98:5; 108:2; 147:7; 149:3; 150:3.

Oto kilka innych dowodów na to, że używanie instrumentów muzycznych jest dopuszczalne.

Księga Habakuka 3 była pieśnią przeznaczoną do śpiewania i grania na instrumencie strunowym, zgodnie z Księgą Habakuka 3:19.

Prorocy Boży w Starym Testamencie prorokowali przy akompaniamencie lir, tamburynów, fletów i harf (1 Samuela 10:5).

Prorokini Miriam wielbiła Boga przy akompaniamencie tamburynu (Księga Wyjścia 15:20).

Dawid grał na lirze i wielbił Boga zgodnie z 1 Księgą Samuela 18:10, a także z Psalmami 4–6.

Za panowania Dawida wielu grało na trąbach, cymbałach i innych instrumentach (1 Kronik 16:5, 6, 42).

W świątyni Salomona niektórzy używali harf, dziękując i wielbiąc Pana (2 Kronik 5:12-13).

W świątyni Nehemiasza poświęcono ją przy dźwiękach cymbałów, harf i lir (Nehemiasza 12:27).

W Księdze Objawienia 5:8; 14:2; 15:2 czciciele Boga używali harf.

Podsumowanie: To, co Dawid i inni prorocy czynili, by podobać się Bogu w czasach Starego Testamentu, oraz to, co cztery żywe istoty i lud Boży będą czynić podczas niebiańskiego uwielbienia, nie jest obecnie nieprzyjemne dla Boga. Sam Bóg daje swojemu ludowi harfy, by Go wielbili (Obj. 15:2). Jeśli jesteś prawdziwym wierzącym, przyzwyczaj się do tego.

Zobacz jednak również następne pytanie, aby poznać dwie odpowiedzi, jakie mogą udzielić osoby należące do Kościoła Chrystusowego.

Pytanie: Jak w Kol 3:16, biorąc pod uwagę dowody na używanie instrumentów muzycznych przedstawione w poprzednim pytaniu, odpowiedziałby ktoś z Kościoła Chrystusowego?

Odp.: Istnieją dwie możliwe odpowiedzi.

Tylko podczas nabożeństw: Wielu (prawdopodobnie prawie wszyscy) w Kościele Chrystusowym nie jest przeciwnych instrumentom muzycznym we wszystkich okolicznościach, ani nie sprzeciwiają się używaniu instrumentów muzycznych w celu oddawania czci Bogu. Sprzeciwiają się jedynie używaniu instrumentów muzycznych w budynku kościoła i/lub podczas nabożeństw. Słyszałem o pewnym duchownym z Kościoła Chrystusowego, który kiedyś debatował z innym chrześcijaninem na temat używania instrumentów mechanicznych do muzyki, a później widziano go, jak z przyjemnością słuchał chrześcijańskiej stacji radiowej w swoim samochodzie. Nie był hipokrytą, ponieważ najwyraźniej sprzeciwiał się używaniu instrumentów muzycznych wyłącznie podczas nabożeństwa.

Nie ma jednak żadnego fragmentu Pisma Świętego, który rozróżniałby nabożeństwo kościelne od nabożeństwa uwielbienia. W rzeczywistości nie ma żadnego fragmentu Pisma Świętego, który mówiłby, że podczas jakiegokolwiek nabożeństwa śpiew jest dopuszczalny, a używanie instrumentów muzycznych nie.

Czasy Nowego Testamentu: Niektórzy mogą twierdzić, że używanie instrumentów muzycznych było dopuszczalne jedynie w Starym Testamencie, ponieważ Nowy Testament nie podaje żadnych przykładów oddawania czci Bogu przy akompaniamencie instrumentów muzycznych na ziemi.

Jednak Nowy Testament nie mówi, że praktyka ta została zniesiona, i rzeczywiście nie jest ona zniesiona, skoro ludzie będą nadal używać harf w Niebie w przyszłości.

Wszyscy mogą zgodzić się co do trzech punktów.

1. Wielbienie Boga i śpiewanie bez instrumentów muzycznych jest dopuszczalne.

2. Chociaż w Apokalipsie siedmiu aniołów miało trąby, te siedem trąb nie służyło do tworzenia muzyki.

3. Jeśli podczas nabożeństwa w kościele uwaga danej osoby skupia się na czymś innym niż Bóg – na przykład na słuchaniu muzyki instrumentalnej lub śpiewie – wówczas osoba ta powinna skierować swoją uwagę na Boga.

Pytanie: Co sądzisz o Kościele Chrystusowym w świetle Kol 3:16; na ile jest on zgodny z Biblią?

Odp.: Kościoły Chrystusowe są bardzo zróżnicowane. Służyłem w międzywyznaniowych chrześcijańskich stowarzyszeniach studenckich na kampusie wraz ze wspaniałymi braćmi i siostrami z Kościoła Chrystusowego. Niestety, w niektórych kwestiach odbiegają oni od nauczania biblijnego, np. w sprawie instrumentów muzycznych, chrztu wodnego itp. Jednak zarówno członkowie Kościoła Chrystusowego, jak i osoby spoza niego mogli zgodzić się co do tego, że Ten, który nas zjednoczył, był większy niż to, co nas dzieliło. Żadna z tych różnic nie jest jednak tutaj kwestią nadrzędną. Główny problem dotyczy drugiej grupy ludzi, którzy również nazywają się Kościołem Chrystusowym.

Pierwsza grupa twierdzi (w większości), że w kościele nie powinno się używać mechanicznych instrumentów muzycznych. Druga grupa twierdzi ponadto, że mechaniczne instrumenty muzyczne w kościele są znakiem antychrysta i skazują ludzi na piekło. Pierwsza grupa wierzy, że Bóg dokonuje odrodzenia podczas chrztu wodnego. Druga grupa uważa również, że każdy, kto nie zgadza się z ich interpretacją, trafi do piekła.

Pierwsza grupa ma bardzo „arminiańskie” podejście i nie wierzy w pewność zbawienia. Druga grupa, jak osobiście słyszałem, bardzo wysoko ceni Pelagiusza i zaprzecza, że ludzie rodzą się grzeszni. Przeznaczenie wydaje się dla nich brzydkim słowem.

Członkowie pierwszej grupy to chrześcijańscy bracia i siostry, którzy popełniają pewne błędy. Członkowie drugiej grupy wydają się być bardzo bliscy zastąpienia zbawczej krwi Chrystusa własnymi interpretacjami doktrynalnymi.

Oprócz tych dwóch szerokich kategorii Kościoła Chrystusowego istnieje trzecia grupa, zwana Boston Church of Christ (= Church of Christ International). Ludzie ci uważają, że cała reszta Kościoła Chrystusowego (jak również wszystkie inne wyznania) jest w błędzie i stanowi fałszywe grupy, które nie oddają chwały Bogu. W przeciwieństwie do dwóch pierwszych grup, Kościół Chrystusowy w Bostonie stosuje również praktyki sekciarskie, takie jak obowiązek wyznawania przez wierzących każdego grzechu przed starszymi, którzy wprowadzają je do bazy danych i mogą wykorzystać je przeciwko członkowi, jeśli ten spróbuje odejść.

Pytanie: Jak, zgodnie z Kol 3,17, mamy wszystko, nawet sprawy świeckie, czynić w imię Pana Jezusa?

Odp.: Wszystko, co robimy, powinniśmy robić tak, jakbyśmy robili to dla Boga. Można to ująć na cztery sposoby: polegać na Panu, uznawać autorytet Jezusa, pracować tak ciężko, jakbyśmy pracowali dla Pana, oraz pracować tak, jak Bóg chciałby, abyśmy byli Jego świadkami. Kiedy jesteś w pracy i nikt nie patrzy, czy nadal pracujesz ciężko, dla dobra firmy?

Pewien chrześcijanin miał nad zlewem kuchennym, gdzie zmywał naczynia, tabliczkę z napisem: „Trzykrotnie dziennie odbywa się tu nabożeństwo” (Komentarz biblijny dla wierzących, str. 1950).

Pytanie: W Kol 3,18 mowa jest o tym, że w prawidłowym, pobożnym małżeństwie żony mają podporządkowywać się mężom w sposób, w jaki mężowie nie mają podporządkowywać się żonom, skoro w Ef 5,21 jest napisane, że wszyscy mają się wzajemnie podporządkowywać?

Odp.: Należy zdawać sobie sprawę, że mężowie i żony są równi przed Bogiem. Jednak tak jak Ojciec i Syn mogą być równi, a mimo to Syn podporządkował się Ojcu, tak mąż i żona są równi, a mimo to żona podporządkowuje się mężowi, jak stwierdzają: „The Bible Knowledge Commentary: New Testament”, str. 683 oraz książka Dicka Lucasa „The Message of Colossians & Philemon”, wydanie poprawione, str. 136.

Jeśli się nie zgadzacie, porozmawiajcie o tym. Jeśli jednak nadal nie dojdziecie do porozumienia, decyzję musi podjąć mąż.

A co, jeśli żona nie jest posłuszna? Biblia nigdzie nie mówi, by mąż zmuszał żonę lub nakłaniał ją do posłuszeństwa. Mąż powinien zwrócić się w tej sprawie do Pana. Jeśli bardziej zależy ci na podejmowaniu własnych działań niż na modlitwie, to jest to problem w każdej sytuacji.

Żony niech będą posłuszne swoim mężom, tak jak Sara była posłuszna Abrahamowi (1 List Piotra 3:5). Bądźcie posłuszne tylko w Panu. Mężowie nie są dyktatorami, a żony nie są własnością. W rzeczywistości w Księdze Przysłów 31:10-31 pokazano, że kobiety odgrywają ważną rolę w nabywaniu majątku i podejmowaniu własnych decyzji finansowych.

W przeciwieństwie do tego w islamie żony i niewolnice są traktowane jak własność.

Gdy ktoś otrzymuje kobietę, sługę lub bydło, powinien chwycić je za czoło i modlić się do Allaha. Ibn Majah, tom 3, nr 1918, str. 157

Jeśli chodzi o kobiety w ogóle, oto co powiedział Mahomet: „Niewolnik jest pasterzem majątku swojego pana, a żona jest pasterzem domu i dzieci swojego męża”. Abu Dawud, tom 2, nr 2922, str. 827. Należy zauważyć, że dom i dzieci należą tutaj do męża.

Jahja przekazał mi od Malika, a ten od Zajda ibn Aslama, że Posłaniec Allaha, niech Allah go błogosławi i obdarzy pokojem, powiedział: „Kiedy poślubisz kobietę lub kupisz niewolnicę, chwyć ją za grzywę i proś o barakę [błogosławieństwo]. Kiedy kupujesz wielbłąda, chwyć go za szczyt garbu i szukaj schronienia u Allaha przed szatanem”. Muwatta’ Malika 28.22.52

Pytanie: Co łączy wszystkie te wersety z Listu do Kolosan 3:18-22?

Odp.: Są to wzajemne pary. Paweł nie mówi o żonie bez męża, o dziecku bez rodzica ani o niewolniku bez pana. Jeśli uważasz, że inni ludzie mają wobec ciebie obowiązki, a ty nie masz żadnych obowiązków wobec nich, twoje myślenie jest dalekie od tego, co Paweł miał tu na myśli.

P: Jakie są właściwe, a jakie niewłaściwe sposoby okazywania szacunku innym osobom w Kol 3:18-22?

Odp.: Nawet jeśli ktoś nie ma nad tobą władzy, to jeśli wydaje polecenie lub czegoś od ciebie oczekuje, a nie jest to niezgodne z prawem, niemoralne ani sprzeczne z wolą Boga, to dlaczego nie zrobić tego, o co prosi? Oczywiście, jeśli nakazuje ci lub oczekuje od ciebie czegoś sprzecznego z tym, co podoba się Bogu, to jako posłuszne dziecko Boże nie możesz tego zrobić. Bóg często posługuje się ludźmi sprawującymi nad nami władzę, aby nas kierować, i powinniśmy często podążać za ich wskazówkami – ale nie zawsze.

Spójrzmy na przykład i zobaczmy, jak odpowiedź na to pytanie nie zawsze jest taka prosta. Załóżmy na przykład, że mąż lub rodzic nakazał ci, byś nigdy nie chodził na nabożeństwa ani ich nie słuchał. Ponieważ w Liście do Hebrajczyków 10:25 Bóg nakazał nam, byśmy nie zaniedbywali wspólnych spotkań, nadal musisz przestrzegać tego nakazu. Czy powinieneś delikatnie, ale otwarcie oświadczyć, że musisz się temu sprzeciwić i nadal spotykać się z innymi wierzącymi, czy też robić to potajemnie? Być może, jeśli zagrożone jest twoje życie, to potajemnie. A co, jeśli zabraniają ci chodzić do konkretnego kościoła, ale możesz chodzić do innego? W takim razie musisz wziąć pod uwagę kilka kwestii. Po pierwsze, jeśli ten drugi kościół, do którego chcą, byś chodził, nie traktuje poważnie przestrzegania Słowa Bożego, musisz się temu sprzeciwić. Musisz też zapytać, dlaczego zabraniają ci chodzić do konkretnego kościoła. Może to być uzasadnione, na przykład jeśli ten kościół dopuszcza się rażącego nieposłuszeństwa wobec Boga. Jeśli jednak wynika to z niezgody co do drugorzędnej lub błahostkowej doktryny albo z powodu drobnej, niewybaczonej zniewagi, to prośba ta nie pochodzi od Boga. Jednak gdy nie podporządkujesz się czyjemuś nakazowi, ponieważ musisz być posłuszny Bogu, często możesz ponieść konsekwencje lub doświadczyć konfliktów. Raduj się jednak, ponieważ Bóg widzi prześladowania, jakie znosisz dla Niego.

Jako drugi przykład załóżmy, że twój przełożony w pracy wyśmiewa lub traktuje z brakiem szacunku twojego przyjaciela, niezależnie od tego, czy ten jest obecny, czy nie. Nie powinieneś śmiać się razem z nim z tego poniżającego żartu, ale czy powinieneś po prostu milczeć, czy też stanąć w obronie przyjaciela, nawet ryzykując rozgniewanie lub przynajmniej zirytowanie osoby stojącej nad tobą? Jak powinieneś postąpić?

Pytanie: W Kol 3,18-22, jako przeciwieństwo tego wersetu, jakie są niewłaściwe sposoby, w jakie ktoś mógłby próbować uzurpować sobie władzę nad kimś innym?

Odp.: Umniejszanie jego autorytetu za jego plecami lub w jego obecności. Czasami dobrze jest kwestionować pewne sprawy, ale nie należy tego robić nieustannie, zwłaszcza w obecności innych. Powinieneś doradzać mu w podejmowaniu decyzji, ale jeśli decyzja należy do niego i już ją podjął, nie kwestionuj jej nieustannie ani nie podważaj.

P: Czy zgodnie z Kol 3:20 i Mt 10:37 dzieci powinny być posłuszne rodzicom?

Odp.: Dzieci mają czcić swoich rodziców (Księga Wyjścia20:12 ; Księga Powtórzonego Prawa5:16 ) i być im posłuszne (List do Kolosan3:20 ; Księga Wyjścia 21:17; Księga Kapłańska 20:9) w Panu (List do Efezjan 6:1), ale nie powinny kochać swoich rodziców ani nikogo innego bardziej niż kochają Boga (Ewangelia według św. Mateusza10:37 ). Analogicznie, powinieneś przestrzegać praw swojego stanu, z wyjątkiem sytuacji, gdy są one sprzeczne z prawami twojego kraju. Podobnie powinieneś być posłuszny swoim rodzicom, z wyjątkiem sytuacji, gdy jest to sprzeczne z tym, co powiedział Bóg.

Doskonałym przykładem są Jezus i Jego matka. Kiedy rodzice Jezusa wrócili do świątyni i znaleźli tam Jezusa, On spokojnie wyjaśnił swoje postępowanie w Ewangelii Łukasza 2:41-50. Jezus podporządkował się prośbie Marii, by zamienić wodę w wino, mimo że nie był to jeszcze Jego czas (J 2,1-11). Jednak gdy matka i bracia Jezusa przyszli, by Go zabrać, Jezus odmówił pójścia z nimi (Mk 3,31-35).

Pytanie: Jak, zgodnie z Kol 3,20, powinniśmy wychowywać nasze małe dzieci?

Odp.: Nasz przykład może być co najmniej tak samo ważny jak to, co mówimy. Rodzice powinni być zgodni w swoim podejściu do wychowania. Dziecku jest trudno, gdy jedno z rodziców mówi, że coś jest złe, a drugie podważa słowa pierwszego.

Nie powinniśmy karać dzieci w gniewie, niesprawiedliwie lub bez wyjaśnienia powodu. Całkowicie w porządku jest powiedzieć dziecku: „Ukarzę cię za to, ale nie teraz. Najpierw muszę się uspokoić”. Nigdy nie róbcie rzeczy, które mogą trwale skrzywdzić dziecko, takich jak uderzanie w uszy, uderzanie w głowę czy gwałtowne potrząsanie nim.

Nie doprowadzajcie swoich dzieci do złości ani nie zniechęcajcie ich.

Pytanie: Jakie role pełnią rodzice wobec swoich dorosłych dzieci, zgodnie z Kol 3,20?

Odp.: Polecenia, które kierujemy do młodszych dzieci, w przypadku dorosłych dzieci stają się raczej wskazówkami i zaleceniami. Rodzice powinni zdać sobie sprawę, że w jednej lub kilku dziedzinach dziecko będzie miało większą wiedzę niż rodzic, i powinni się z tego cieszyć. Jednak dorośli również mogą popełniać głupie błędy. Miejmy nadzieję, że dzięki mądrym słowom i zaufaniu, które budowaliście przez lata, nadal będą was słuchać.

P: Jak dorosłe dzieci powinny czcić swoich rodziców zgodnie z Kol 3,20?

Odp.: Pomyśl o przeszłości, teraźniejszości i przyszłości.

Przeszłość: W pewnym momencie odkryjesz, że w niektórych dziedzinach wiesz teraz więcej niż oni wiedzą lub kiedykolwiek wiedzieli. Być może teraz jesteś w stanie lepiej chronić zarówno ich, jak i siebie, niż oni potrafią chronić siebie i ciebie. Niemniej jednak powinieneś okazywać wdzięczność za to, że poświęcili ci swoje życie, troszczyli się o ciebie i chronili cię, zapewniali ci utrzymanie oraz dzielili się swoją mądrością, na ile tylko mogli. Prawdopodobnie zdałeś sobie sprawę, że nie byli idealnymi rodzicami i ty też nimi nie będziesz. Ale szanuj ich za to, że starali się, jak tylko potrafili.

Teraźniejszość: Zarówno prywatnie, jak i publicznie powinieneś wyrażać wdzięczność za rolę, jaką odegrali, oraz okazywać im szacunek. Jedną z rzeczy, której wielu rodziców najbardziej pragnie od swoich dorosłych dzieci, jest poświęcenie im części czasu. Być może masz napięty harmonogram, ale mimo to wizyty u rodziców lub rozmowy z nimi powinny być dla ciebie priorytetem.

Przyszłość: W pewnym momencie twoi rodzice prawdopodobnie będą potrzebowali więcej pomocy, mądrości, a być może także środków finansowych, niż będą w stanie sami zapewnić. Tak jak oni opiekowali się tobą, gdy byłeś młody, tak ty możesz im się odwdzięczyć, gdy będą w podeszłym wieku. Pamiętaj też, że twoje własne dzieci obserwują cię i uczą się na przykładzie tego, jak dbasz o swoich rodziców.

Pytanie: Dlaczego w Kol 3:22 niewolnicy powinni być posłuszni swoim panom?

Odp.: Nowy Testament nie zalecał niewolnictwa, ale też go nie potępiał. Nawet gdy warunki nie były sprzyjające, na przykład gdy chrześcijanin miał niesprawiedliwego pana i doświadczał niesprawiedliwego cierpienia (1 Piotra 2:18-19), chrześcijanie mieli nadal znosić te trudne warunki. Zazwyczaj dzięki temu chrześcijanom w tym życiu wiodło się lepiej, a dla innych było to świadectwem o Chrystusie żyjącym w nich.

P: Jak, zgodnie z Kol 3,22, powinniśmy traktować osoby podległe nam w pracy?

Odp.: Traktuj podwładnych z godnością i szacunkiem. Terminowo wypłacaj im wynagrodzenie za wykonaną pracę i dotrzymuj złożonych im obietnic. Złota zasada – „czyń innym tak, jak chcesz, by oni czynili tobie” – zaprowadzi cię daleko. Jakie pozytywne cechy dostrzegałeś u swoich poprzednich przełożonych? Jak byłeś lub jak powinieneś być traktowany sprawiedliwie przez poprzednich przełożonych? Traktuj swoich podwładnych w ten sam sposób. Przyznaj się do swoich błędów. Nie dziw się, że osoby podlegające tobie popełniają błędy – chyba że twoja firma zatrudnia wyłącznie osoby idealne. Możesz wskazać te błędy i omówić, jak nauczyć się unikać podobnych pomyłek w przyszłości. Nie chcesz jednak sprawiać wrażenia, że nigdy nie zapomnisz o tym błędzie – o ile chcesz, by nadal dla ciebie pracowali. Nie sprawiaj wrażenia, jakbyś chciał znać tylko złe rzeczy, by wykorzystać je przeciwko nim podczas oceny, a o wszystkich dobrych rzeczach zapomniał.

Nigdy nie wyśmiewaj swoich podwładnych, niezależnie od tego, czy są obecni, czy nie.

Wreszcie, w przypadku osób podległych, z którymi pracujesz na co dzień, weź pod uwagę, że mogą one nauczyć cię czegoś ważnego. Być może masz słabe punkty, obszary, w których musisz się zmienić i poprawić, a których nie jesteś świadomy. Poproś ich o opinię na temat tego, jak mógłbyś lepiej wykonywać swoją pracę.

Pytanie: Jak, zgodnie z Kol 3,22, powinniśmy okazywać szacunek i cześć naszym przełożonym w pracy?

Odp.: Okaż im szacunek, a przynajmniej szacunek dla ich stanowiska. Nie staraj się jednak tylko zadowolić innych. Dobrze jest komplementować i dodawać otuchy, ale nie mów rzeczy, które nie są prawdą lub są nieszczere. Kiedy nie zgadzasz się z ich podejściem, masz obowiązek zasugerować im, co uważasz za najlepszy sposób postępowania – przynajmniej raz. Jeśli jednak nie chcą tego przyjąć, nie ma sensu im o tym przypominać. Podjęli już decyzję i muszą z nią żyć. Dobrze jest wysyłać e-maile i dokumentować sprawy, aby później móc uzasadnić swoje działania. Szef ma prawo mówić ci, co masz robić, ale nie ma prawa robić z ciebie kozła ofiarnego. Jak napisał (żartobliwie) jeden z menedżerów na tabliczce nad swoją kabiną: „Nie mówię, że to twoja wina. Mówię, że obwiniam ciebie”. Z drugiej jednak strony powinniśmy brać na siebie odpowiedzialność i przyznawać się do błędów, które popełniliśmy, lub do naszych złych decyzji.

Szefowie to ludzie i oni też mogą się zniechęcić oraz potrzebować wsparcia. Mogą również zmienić zdanie, ponieważ zmieniają się warunki zewnętrzne, których nie dało się przewidzieć. Przełożeni mogą również zmienić zdanie, nawet jeśli nic się nie zmieniło, z wyjątkiem tego, że być może czegoś się nauczyli. Jak mawiał pewien architekt oprogramowania: „Zastrzegam sobie prawo do bycia mądrzejszym”. Dobrze jest poruszyć tę kwestię raz, aby upewnić się co do nowego kierunku, sprzecznego ze starym, ale nie należy ciągle do tego wracać. My też nie jesteśmy idealni.

Pytanie: Jak, zgodnie z Kol 4,1, należy sprawiedliwie postępować z podwładnym – w pracy, w kościele, w wojsku lub na stanowisku politycznym?

Odp.: Istnieją co najmniej trzy aspekty „słusznego i sprawiedliwego” traktowania kogoś, kto jest pod twoim zwierzchnictwem.

Dotrzymywanie słowa: Jeśli dana osoba zgodziła się pracować dla ciebie na określonych warunkach i za określoną wynagrodzeniem, rezygnując z innych potencjalnych możliwości zatrudnienia, czy zamierzasz dotrzymać tego, co zostało uzgodnione? A może teraz, gdy nie ma już tak dobrych możliwości, by odejść gdzie indziej, zmienisz warunki i/lub wynagrodzenie na swoją korzyść? Jeśli jesteś potencjalnym pracownikiem i zgodziłeś się ustnie lub na piśmie pracować za określoną kwotę, a pojawi się lepsza oferta, czy złamiesz daną obietnicę, wrócisz i będziesz grozić jej złamaniem, chyba że zaoferują ci więcej, czy też będziesz osobą, która dotrzymuje słowa?

Złota zasada: Mateusz 7:12 mówi, aby traktować innych tak, jak chcesz, by oni traktowali ciebie. Gdybyś był na miejscu swojego pracownika i miał dobrego szefa, jak ten dobry i sprawiedliwy szef by cię traktował? Bądź takim dobrym szefem!

Brak faworyzowania: Czy jesteś bardziej lub mniej wyrozumiały wobec niektórych osób podlegających ci, które popełniają błędy, niż wobec innych? Czy bardziej cenisz ciężką pracę i wkład niektórych pracowników niż innych, tylko dlatego, kim są? Prawdopodobnie przydzielasz różne zadania różnym pracownikom w oparciu o ich umiejętności i doświadczenie, ale czy konsekwentnie dajesz niektórym pracownikom „najlepsze” zadania, które niemal na pewno pozwolą im się rozwijać i dobrze wypaść, podczas gdy inni otrzymują zadania, przy których – bez względu na to, jak dobrze się spiszą – ich wkład zostanie zapomniany? Czy być może, nawet nieświadomie, skazujesz niektórych pracowników na porażkę? Bóg nakazuje nam w Liście św. Jakuba 2:1, abyśmy nie okazywali stronniczości. Kontekst w Liście św. Jakuba dotyczy kogoś, kto przychodzi do kościoła, ale zastosowanie tej zasady jest uniwersalne. Księga Kapłańska 19:15 mówi, aby nie faworyzować ani bogatych, ani biednych, i chociaż nie podlegamy już przepisom Prawa Mojżeszowego, ta zasada nadal obowiązuje.

Czy chcesz, aby ludzie pod twoim kierownictwem byli zmotywowani do ciężkiej pracy? W takim razie przestań zaniedbywać te trzy rzeczy.

Pytanie: W jaki sposób rozdział 4 Listu do Kolosan (4:2-18) odnosi się do rozdziału 3:18-25?

Odp.: List do Kolosan 3:1-17 mówi nam, jak prowadzić autentyczne, miłe Bogu i dojrzałe życie chrześcijańskie w osobistej relacji z Chrystusem. List do Kolosan 3:18–4:1 pokazuje nam, jak powierzyć nasze relacje w ręce Boga. Jednak fragment Kol 4:2–18 to nie tylko krótkie pozdrowienia i zakończenie, ale raczej przykłady podane przez Pawła, pokazujące, jak relacje „napędzały” jego posługę dzięki „współpracy w ewangelii” z innymi wierzącymi.

P: Co w Kol 4:2 oznacza „czujność” w modlitwie?

Odp.: List do Efezjan 6:11-17 mówi nam, abyśmy przyoblekli się w pełną zbroję Bożą, a następnie w wersecie 6:18 wzywa nas do modlitwy. Czy słyszałeś kiedyś o skutecznym żołnierzu, który był dobrze wyposażony, ale pojawiał się na polu bitwy tylko wtedy, gdy miał na to ochotę? – Ja też nie.

Czuwanie w modlitwie oznacza pilnowanie, by nie popaść w zmęczenie modlitwą i nie ulec „duchowej senności”. Musimy wykazać się dyscypliną, by wytrwać w modlitwie za królestwo Boże, potrzeby innych i nasze własne. W przypowieści o niesprawiedliwym sędzim z Ewangelii Łukasza 18:1-8 Jezus podaje przykład wytrwałości, jaką powinniśmy wykazywać. Jeśli wytrwałość sprawdza się przed niesprawiedliwym sędzią, o ileż bardziej sprawdzi się w przypadku naszego dobrego Ojca? Jednak pod koniec tej przypowieści Jezus nie kwestionuje woli Ojca, lecz raczej naszą wiarę w wytrwałość. Czy kiedy Bóg widzi, jak się modlisz, dostrzega w tobie „wytrwałość”? Epaphras zawsze trudał się w modlitwie za nich (Kol 4,12), więc dlaczego oni nie mogliby również przyłączyć się do tej trudu? Kol 4,2-3 wskazuje, że Paweł nie spoczął, dopóki nie wykorzystał każdej okazji – słowem, czynem lub modlitwą – by głosić ewangelię, i oni również nie powinni.

Pytanie: W Kol 4,3 Paweł był tak uduchowiony, tak mądry i tak pracowity, dlaczego więc ktoś taki jak on widział potrzebę proszenia Kolosan o modlitwę?

Odp.: Paweł prosi tu konkretnie o to, by otworzyły się drzwi dla Ewangelii. Paweł wyraźnie dostrzegał, że jego własne wierne życie duchowe, oddanie, mądrość, wiara i ciężka praca nie otworzą tych możliwości dla Ewangelii, których Paweł szukał; tylko Bóg mógł to uczynić. Bóg uczyniłby to poprzez nasze modlitwy. Nie wynikało to z poczucia nieadekwatności ze strony Pawła, ale raczej z jego świadomości, jak ważna dla Boga jest modlitwa – w przeciwnym razie jego praca byłaby bezskuteczna. Co najciekawsze, w przeciwieństwie do tego, nie widzimy, by Paweł prosił ludzi o modlitwę o jego wyjście z więzienia, z wyjątkiem krótkiego i pośredniego „pamiętajcie o moich kajdanach” w Liście do Kolosan 4:18. To prawie tak, jakby Paweł myślał: „To, że trafiłem do więzienia, nie ma wielkiego znaczenia dla skuteczności mojej służby, ale to, że nie modlicie się za mnie – ma”. Jeśli modlitwa – zarówno jego własna, jak i innych – była tak kluczowa dla pracy Pawła, to jak bardzo cenisz modlitwę w swojej służbie?

Pytanie: Jakie są sposoby – świadome lub nieświadome – w jakie możemy nie postępować mądrze w obecności niechrześcijan, o których mowa w Kol 4,5?

Odp.: Możemy ukrywać, że jesteśmy chrześcijanami, możemy iść na kompromis w kwestii naszego świadectwa oraz możemy bez powodu zrażać do siebie innych.

Ukrywanie: Jeśli chodzi o ukrywanie tego, że jesteśmy chrześcijanami, to kiedyś, jako student pracujący na wakacjach, siedziałem w stołówce z kimś, kogo nie znałem, i zaczęliśmy rozmawiać. Wspomniałem o moich długoterminowych marzeniach i pragnieniu zostania misjonarzem. On natychmiast powiedział: „Aha! Myślałem, że jesteś mormonem”. Szybko to sprostowałem, ale nie mówiłem o Jezusie i o tym, czym On dla mnie jest.

Czytałem o mężczyźnie, który pewnego dnia przyszedł do pracy i ogłosił, że został chrześcijaninem. Jeden z chrześcijan w pracy pogratulował mu, a nowo nawrócony spojrzał na niego dziwnie. Powiedział: „Czy wiesz, że to właśnie ty byłeś powodem, dla którego przez wiele lat zwlekałem z przyjęciem chrześcijaństwa?”. Starszy chrześcijanin był zaskoczony i zapytał, dlaczego. Nowo nawrócony odpowiedział, że zawsze wydawał się zadowolony i miał uporządkowane życie. Nigdy nie wiedziałem, że jesteś chrześcijaninem, i myślałem, że skoro potrafisz mieć uporządkowane życie, nie będąc chrześcijaninem, to ja też nie muszę nim zostać”.

Kompromis w naszym świadectwie może polegać na jawnym nieposłuszeństwie wobec Boga lub też na opóźnianiu naszego posłuszeństwa Bogu ze względu na pracę, przyjaciół czy rodzinę.

Przez lekceważące wypowiedzi na temat chrześcijaństwa, naszego zaangażowania czy chodzenia do kościoła.

Czy spędzasz cały swój czas na bezsensownych rozmowach i żartach, przez co nasi przyjaciele uważają, że nie ma w nas ani odrobiny powagi? Są chwile, kiedy musimy być wobec nich poważni, dzieląc się ewangelią.

Zrażanie innych: Ewangelia jest nieuchronnie obraźliwa dla niektórych i nie powinniśmy się tym martwić. Powinniśmy jednak unikać niepotrzebnego obrażania lub irytowania naszych niechrześcijańskich sąsiadów.

Pytanie: Jak zgodnie z Kol 4,6 powinna wyglądać nasza mowa – pełna łaskawości, doprawiona solą i zdolna do udzielenia odpowiedzi każdemu?

Odp.: Nasza mowa powinna być pełna łaskawości, a nie obraźliwa, wroga ani zgorzkniała. Powinniśmy jednak również szukać sposobów, by dzielić się Bożą łaską. Sól konserwuje, nadaje smak i pobudza pragnienie. Powinniśmy posługiwać się wyłącznie mową budującą, wolną od wulgaryzmów, oszczerstw, plotek i kłótni. Powinniśmy mówić na podstawie naszego życia, aby pokazać im radość z bycia zbawionymi. Wreszcie, powinniśmy mówić tak, aby wzbudzić w nich pragnienie poznania Chrystusa, naszej Żywej Wody. Czy twoja mowa ma wartość? Czy to, co zamierzasz powiedzieć, jest warte wypowiedzenia i czy rzeczywiście trzeba to powiedzieć?

Musimy znaleźć równowagę między odważnym głoszeniem Ewangelii a taktem i dyskrecją. Właściwa równowaga zależy od sytuacji i odbiorców. Czasami, zwłaszcza w środowisku biurowym, istnieją ograniczenia co do tego, na ile można prowadzić bezpośrednią ewangelizację, szczególnie w godzinach pracy. Można jednak używać pobożnej mowy i odpowiadać na pojawiające się pytania dotyczące nadziei, którą się posiada. Lub, jak pisze Dick Lucas w książce „The Message of Colossians & Philemon” (wydanie poprawione), str. 152: „wykorzystuj okazje do dzielenia się, zamiast je tworzyć”.

P: Czy List do Kolosan (Kol 4:7) został napisany w tym samym czasie co List do Efezjan, 2 List do Tymoteusza i List do Tytusa?

Odp.: Zarówno w Liście do Efezjan (6:21 ), jak i w Liście do Kolosan (4:7) jest mowa o tym, że Tychik przekazał im to osobiście. W 2 Liście do Tymoteusza 4:12 Paweł wspomina, że wysłał Tychika do Efezu. W Liście do Tytusa 3:12 Paweł mówi, że wyśle do Tytusa Artemasa lub Tychika. Tychik był posłańcem tych listów i prawdopodobnie nie miał pojęcia, że ludzie będą o nim wiedzieć przez ponad 2000 lat dzięki fragmentom pergaminu, które przewoził.

Jednak w Liście do Tytusa 3:12 Paweł był na wolności, a pozostałe wzmianki pochodzą z okresu, gdy Paweł przebywał w więzieniu, więc miały miejsce co najmniej dwie podróże. Skoro były co najmniej dwie podróże, mogły być też trzy lub więcej. Niezależnie od tego, jak było w rzeczywistości, nie ma to wpływu na doktrynę chrześcijańską ani na autorytet biblijny (zwany kanonicznością) tych listów.

Pytanie: Dlaczego w Kol 4,9 Paweł nie wykorzystał tej okazji, by się wywyższyć, mówiąc czytelnikom, że Onesimus uciekł, a on sam przekonał go do powrotu?

Odp.: Paweł wspomniał jedynie o jego imieniu i o tym, że Onesimus był wierny. Kolosanie z pewnością wiedzieli już, kim był Onesimus, jeden z nich. Paweł nie miał potrzeby mówić im, kim był Onesimus, chwalić się ani wspominać, że Onesimus uciekł. Paweł nie widział sensu w poruszaniu jakichkolwiek negatywnych kwestii dotyczących Onesimusa, tak samo jak my nie powinniśmy poruszać negatywnych kwestii dotyczących innych, chyba że istnieje ku temu dobry powód . Jak ujął to „The Expositor’s Greek Testament”, tom 3, str. 545: „takie pominięcie w tym miejscu jest charakterystyczne dla delikatności Pawła”. A tak przy okazji, kiedy ktoś dokłada wszelkich starań, by się wywyższać, zazwyczaj dla wszystkich – a przynajmniej dla wszystkich oprócz niego samego – jest oczywiste, że właśnie to robi.

Pytanie: Dlaczego w Kol 4,10 Paweł mówi Kolosanom, by przyjęli Marka, skoro nie polecił im przyjąć nikogo innego?

Odp.: Było oczywiste, że powinni przyjąć każdego, kto służył Panu, ale w ich umysłach mogło pojawić się pytanie dotyczące Marka. Wielu z nich prawdopodobnie doskonale zdawało sobie sprawę, że Marek opuścił swoje stanowisko i wcześniej porzucił służbę Pawła. Zamiast wdawać się w szczegóły dotyczące Marka dla tych, którzy nie znali jeszcze jego porażki, Paweł wypowiada się pośrednio, tak aby ci, którzy są w temacie, zrozumieli, że Marek powrócił, pogodził się z Pawłem, a ich relacja i partnerstwo w głoszeniu Ewangelii zostały przywrócone.

Pytanie: O czym Paweł mówi w Kol 4,11, podkreślając ten smutny fakt?

Odp.: Paweł kierował się zasadą, by najpierw udawać się do synagogi i głosić Żydom, a dopiero potem poganom. Jednak pomimo tego, że poświęcał Żydom szczególną uwagę, wśród jego współpracowników znaleźli się wyłącznie Żydzi. Czasami, gdy wydaje nam się, że „wszystko już wiemy” o naszej służbie – a przynajmniej tak nam się wydaje – to, co uważaliśmy za istotne, przynosi niewiele owoców, a to, czemu nie poświęciliśmy wystarczającej uwagi, przynosi więcej owoców.

P: Czy w Kol 4,16 list z Laodycei jest zaginioną księgą Biblii?

Odp.: Nie, z dwóch powodów.

1) Po pierwsze, niekoniecznie musiałaby ona stanowić część Biblii, ponieważ nawet gdyby naprawdę istniała zaginiona księga, Bóg nie jest „zmuszony” do zachowania jakichkolwiek ksiąg, których nie chciał zachować. Na marginesie, istniał sfałszowany list do Laodyceńczyków, ale został on napisany w IV wieku i już wówczas uznano go za fałszerstwo.

2) Po drugie, czy istniała zaginiona księga, czy też jest to list znany nam jako List do Efezjan?

2a) Przypuszczalnie mógłby to być list, który nie został zachowany, jak nauczają: „The New International Bible Commentary”, str. 1459 oraz „The Expositor’s Bible Commentary”, tom 11, str. 226.

2b) Paweł nie wspomina w Liście do Kolosan, że napisał list do Laodyceńczyków, ale raczej o jednym z listów Pawła, który krążył i przybywał z Laodycei. Efez znajdował się około 100 mil (160 km) od miasta Kolosów, a Laodycea leżała pomiędzy nimi, 10–12 mil (16–19 km) na zachód i nieco na południe od Kolosów. Tak więc list ten był listem okólnym, który znamy jako List do Efezjan.

P: Jak, będąc chrześcijańskim przełożonym lub nadzorcą, w Kol 4,17 powiesz komuś podlegającemu tobie, że musi zwracać większą uwagę na wykonywanie swojej pracy?

Odp.: Archippus, o którym mowa w Liście do Filemona 1-2, był prawdopodobnie synem Filemona i Apphii. Mogło to odnosić się do tego, że cała trójka przyjęła z powrotem zbiegłego niewolnika Onesimusa. Z drugiej strony mogło to również dotyczyć innych obowiązków związanych ze służbą, oprócz przyjęcia Onesimusa z powrotem.

Mówiąc komuś, że musi lepiej wykonywać swoją pracę – czy to w służbie, czy w miejscu pracy – można zastosować co najmniej pięć kroków.

1) Pierwszym z nich jest rozważenie najlepszego sposobu dotarcia do tej osoby, biorąc pod uwagę powagę problemu.

2) Drugim krokiem może być potwierdzenie, że darzymy tę osobę szacunkiem, doceniamy jej pracę i dobre uczynki.

3) Trzecim krokiem jest zwrócenie jej uwagi na to, co naprawdę wymaga zmiany. Może to obejmować konsekwencje dla organizacji wynikające z braku zmiany lub powtórzenia danego zachowania, a także konsekwencje dla niej samej.

4) Czwartym krokiem jest utrzymanie relacji – pokazanie, że nadal ci na tej osobie zależy, szanujesz ją i masz nadzieję, że po naprawieniu sytuacji sprawa ta po prostu odejdzie w przeszłość.

5) Na koniec warto udokumentować datę, to, co powiedziałeś, co powiedziała ta osoba, co zostało uzgodnione, działania do wykonania oraz termin, w którym powinny one zostać zrealizowane.

P: Col, dlaczego ta księga powinna znajdować się w Biblii?

Odp.: Istnieją co najmniej trzy powody.

1. Napisał ją Paweł, a był on apostołem. Piotr potwierdził w 2 Liście Piotra 3:15-16, że słowa Pawła są Pismem Świętym.

2. Sam Paweł stwierdził, że jest apostołem w Liście do Rzymian 1:1; 1 Liście do Koryntian 1:1; 9:1, 2 Liście do Koryntian 1:1, 11:5; Liście do Galatów 1:1, Liście do Efezjan 1:1; Liście do Kolosan 1:1; 1 Liście do Tymoteusza 1:1; 2:7; 2 Liście do Tymoteusza 1:1; Liście do Tytusa 1:1.

3. Świadectwo wczesnego Kościoła. Zobacz następne pytanie, aby poznać autorów, którzy odwoływali się do wersetów z Listu do Kolosan.

Pytanie: Skąd wiemy, że to, co mamy dzisiaj w Liście do Kolosan, jest wiernym zachowaniem tego, co zostało pierwotnie napisane?

Odp.: Istnieją co najmniej trzy dobre powody.

1. Bóg obiecał zachować swoje słowo w Księdze Izajasza 55:10-11; Księdze Izajasza 59:21; Księdze Izajasza 40:6-8; 1 Liście Piotra 1:24-25; Ewangelii Mateusza 24:35.

2. Świadectwo wczesnego Kościoła. Pisarze wczesnego Kościoła aż do I Soboru Nicejskiego (325 r. n.e.) cytowali List do Kolosan około 105 razy, nie licząc aluzji. Cytowali 69,4% Listu do Kolosan, licząc ułamkowe wersety jako ułamki. To 65,97 z łącznej liczby 95 wersetów.

Oto 17 pisarzy sprzed soboru nicejskiego, o których wiemy, że odwoływali się do wersetów z Listu do Kolosan.

Klemens Rzymski (96–98 r. n.e.) nawiązuje do Listu do Kolosan 1:18: 1 List Klemensa, rozdz. 24, tom 1, str. 11; tom 9, str. 236

List Barnaby, rozdz. 12, str. 145, nawiązuje do Listu do Kolosan 1:16.

Ireneusz z Lyonu (182–188 r. n.e.) cytuje List do Kolosan 3:5 jako słowa apostoła zawarte w liście do Kolosan. Ireneusz, „Przeciw herezjom”, księga 5, rozdz. 12.3, str. 538

Kanon Muratoriego (ok. 190–217 r. n.e.) wymienia List Pawła do Kolosan, a także pozostałe 12 listów Pawła.

Klemens Aleksandryjski mówi: „a w innym miejscu [apostoł] mówi: «Abyście poznali całą tajemnicę Boga w Chrystusie, w którym ukryte są wszystkie skarby mądrości i wiedzy»” (List do Kolosan 2,2b–3). „Stromata” (193–202 r. n.e.), księga 5, rozdz. 12, s. 463

Tertulian (198–220 r. n.e.) parafrazuje List do Kolosan 1:21 jako „apostoł… swój List do Kolosan” w dziele „O zmartwychwstaniu ciała”, rozdz. 23, str. 561

Hipolit (222–235/6 r. n.e.) cytuje List do Kolosan 1,19 (kilka słów w innej kolejności) w dziele „Obalenie wszystkich herezji”, księga 8, rozdział 6

Orygenes (225–253/254 r. n.e.) cytuje List do Kolosan 1:15 jako słowa Pawła w dziele „De Principiis”, tom 1, rozdział 5, str. 247

Novatian (250–257 n.e.) cytuje List do Kolosan 1:16 jako pochodzący od „apostoła” w „Traktacie o Trójcy Świętej”, rozdział 13, str. 622

Novatian (250–257 r. n.e.) cytuje List do Kolosan 1:15 jako słowa „tego samego apostoła” – „Traktat o Trójcy Świętej”, rozdział 21, str. 632

Cyprian był biskupem Kartaginy od 248 r. aż do swojej śmierci męczeńskiej w 258 r. n.e. Cytuje on fragment z „Listu do Kolosan” w „Traktatach Cypriana”, traktat 12, księga trzecia, 11.

Adamantiusz (ok. 300 r. n.e.) odnosi się do Listu do Kolosan 1:21–22 jako do słów Pawła. „Dialog o prawdziwej wierze”, część piąta, str. 151

Teonas z Aleksandrii (ok. 300 r. n.e.) cytuje swobodnie połowę Listu do Kolosan 4:6. „List do Lucianusa, głównego szambelana”, rozdz. 8, s. 161

Metodiusz (270–311/312 r. n.e.) nawiązuje do Listu do Kolosan 1:15 jako do tekstu Pawła. „Uczta dziesięciu dziewic”, Rozprawa 3, rozdz. 3, s. 317. Paweł jest wspomniany na samym końcu rozdziału 2 i na samym początku rozdziału 4.

Metodiusz (270–311/312 r. n.e.) odwołuje się do Listu do Kolosan 3:4 zgodnie z „Greckim Nowym Testamentem” (4. poprawione wydanie) autorstwa Alanda i in. Nie udało mi się jednak potwierdzić tego w posiadanych przeze mnie pismach Metodiusza.

Adamantiusz (ok. 300 r. n.e.) cytuje List do Kolosan 4:10–11 jako „List Pawła do Kolosan”

Wiktorin, biskup Pettau (Poetovio, w dzisiejszej Słowenii) (męczennik z 304 r. n.e.), wspomina o Starym i Nowym Testamencie w swoim Komentarzu do Apokalipsy błogosławionego Jana, str. 345. Wymienił on listy Pawła jako: do Rzymian, do Koryntian, do Galatów, do Efezjan, do Tesaloniczan, do Filipian, do Kolosan i do Tymoteusza, a w rozdziale 16, s. 345, cytuje 1 List do Tymoteusza 3:15. Następnie na s. 346 cytuje 1 List do Koryntian 15:53.

Metodiusz (270–311/312 r. n.e.) nawiązuje do Listu do Kolosan 1,15: „Jak bowiem można Go uznać za «pierworodnego wszelkiego stworzenia»?”. „Uczta dziesięciu dziewic”, księga 3, rozdział 3, str. 317

Atanazy z Aleksandrii (318 r. n.e.) cytuje List do Kolosan 1:15-18 w dziele „Przeciw poganom”, rozdział 41, str. 26

Aleksander z Aleksandrii (313–326 r. n.e.) cytuje 1 List do Koryntian 2:9 jako słowa apostoła Pawła oraz List do Kolosan 1:16,17 jako słowa Pawła w „Listach o herezji ariańskiej”, List 1, rozdz. 5, str. 293

Po soborze nicejskim

Euzebiusz z Cezarei (318–339/340 r. n.e.)

Hegemoniusz (IV w.) cytuje List do Kolosan1:23 oraz 2:6-9 i nawiązuje do Listu do Kolosan 1:24 w „Spór z Manesem”, rozdz. 35, s. 209

Atanazy z Aleksandrii (367 r. n.e.) wymienia księgi Nowego Testamentu w „Liście świątecznym” nr 39, str. 552

Wiktorin z Rzymu (po 363 r. n.e.) odwołuje się do Listu do Kolosan 1:14

Hilary z Poitiers (355–367/368 r. n.e.) odnosi się do Listu do Kolosan 2:2–3 jako do dzieła Pawła. W dziele „O Trójcy Świętej”, księga 9, rozdział 62, str. 177

W dziele „Synopsis Scripturae Sacrae” (ok. 350–370 r. n.e. lub V w.) wspomniano o Liście św. Pawła do Kolosan jako o części Nowego Testamentu. Cytuje ono List do Kolosan 1,1–2a.

Efraim/Efrem Syryjski, autor hymnów (350–378 r. n.e.)

Bazyli z Kapadocji (357–378/379 r. n.e.) cytuje Kol 2,19 jako „List do Kolosan”. W dziele O Duchu, rozdz. 5.9, str. 6

Synod w Laodycei (we Frygii) (343–381 r. n.e.), kanon 60, str. 159, wymienia księgi Starego i Nowego Testamentu. Kanon 59, str. 158, stwierdza, że w kościele można czytać wyłącznie księgi kanoniczne Starego i Nowego Testamentu.

Ambrosiaster (po 384 r. n.e.) odwołuje się do Listu do Kolosan 1:2-3, 7, 12, 14, 20, 22; 2:7, 8, 13, 18, 23; 3:4, 6, 13, 16, 17, 21; 3:3, 8, 12

Cyryl z Jerozolimy (ok. 349–386 r. n.e.) cytuje List do Kolosan na str. 19

Ambroży z Mediolanu (370–390 r. n.e.)

Donatysta i schizmatyk Tyconius (po 390 r. n.e.) odwołuje się do Listu do Kolosan 3:6

Pacian z Barcelony (342–379/392 r. n.e.)

Jan Chryzostom w 396 r. n.e. spisał 12 kazań na temat Listu do Kolosan, które zachowały się do dziś. Stwierdził, że autorem listu był Paweł.

Grzegorz z Nyssy (ok. 356–397 r. n.e.) cytuje List do Kolosan 1:16 jako słowa Pawła w dziele „Przeciw Eunomiuszowi”, tom 1, rozdział 22, str. 63–64. Odwołuje się również do Listu do Kolosan 1:14.

Didymus (398 r. n.e.) odwołuje się do Listu do Kolosan 1,12

Schizmatyk Lucyfer z Cagliari na Sardynii (361–ok. 399 r. n.e.)

Gaudencjusz (po 406 r. n.e.)

Chromatius (407 r. n.e.)

Severian (po 408 r. n.e.)

Hieronim (373–420 r. n.e.)

Augustyn z Hippony (388–430 r. n.e.) twierdzi, że Paweł (w dziele „O przebaczeniu grzechów i chrzcie”, tom 5, rozdz. 43, str. 31) napisał List do Rzymian, 1 List do Koryntian i 2 List do Koryntian (rozdz. 44, str. 32), List do Galatów (rozdz. 45, str. 32), List do Efezjan (rozdz. 46, str. 33), List do Kolosan (rozdz. 47, str. 33), 1 List do Tymoteusza i 2 List do Tymoteusza (rozdz. 48, str. 33), List do Tytusa (rozdz. 49, str. 33) oraz List do Hebrajczyków (przez niektórych kwestionowany) (rozdz. 50, str. 34)

Półpelagianin Jan Kasjan (419–430 r. n.e.) cytuje List do Kolosan 1:16 jako dzieło Pawła w dziele „Siedem ksiąg”, księga 6.21, str. 601

Nilus (ok. 430 r. n.e.) odwołuje się do Listu do Kolosan 3:13

Paulin z Noli (431 r. n.e.) odwołuje się do Listu do Kolosan 1,12

„Speculum” (V w.) odwołuje się do Listu do Kolosan 1,12

Cyryl z Aleksandrii (444 r. n.e.)

Quodvultdeus (ok. 453 r. n.e.)

Varimadum (445/480 r. n.e.) odwołuje się do Listu do Kolosan 1:12

Teodoret z Kyru (biskup i historyk) (423–458 r. n.e.)

Wśród heretyków i fałszywych pism

Heretyk Priscillian (-385 r. n.e.) odnosi się do Listu do Kolosan 2:13

Heretyk Marcion według Tertuliana

Heretyk Pelagiusz (416–418 r. n.e.) odwołuje się do Listu do Kolosan 3:4

Heretyk pelagiański Teodor z Mopsuestii (428 r. n.e.)

3. Najwcześniejsze zachowane rękopisy Listu do Kolosan wykazują niewielkie różnice między rękopisami, ale nie zawierają żadnych błędów istotnych z teologicznego punktu widzenia.

Manuskrypt p46 Chester Beatty II (100–150 r. n.e.) zawiera 79 wersetów Listu do Kolosan. W szczególności zawiera on fragmenty: Kol 1:1–2, 5–13, 16–24;1:27-2:19 ;2:23-3:11 ;3:13 –24; 4:3–12, 16–18 oraz inne fragmenty listów Pawła i Listu do Hebrajczyków. W publikacji „The Complete Text of the Earliest New Testament Manuscripts” na stronie 192 znajduje się fotografia fragmentu p46. Na stronach 197–198 stwierdzono również, że jakość oraz znaki stichometryczne wskazują, iż tekst ten został sporządzony przez profesjonalnego skrybę.

Pierwsza połowa III wieku – 1936 r. – Frederic G. Kenyon według publikacji „The Complete Text of the Earliest New Testament Manuscripts”.

II wiek, 200 r. n.e. – 1935 r. – Ulrich Wilcken, zgodnie z publikacją „The Complete Text of the Earliest New Testament Manuscripts”.

200 r. n.e. – 1968 r. – „The Text of the New Testament”.

81–96 r. n.e. – 1988 – Young Kyu Kim na podstawie „The Complete Text of the Earliest New Testament Manuscripts”.

Około 200 r. n.e. – 1975 – Aland i in., wydanie trzecie.

Około 200 r. n.e. – 1998 – Aland i in., czwarte wydanie poprawione.

Od początku do połowy II wieku – 1999 – „Kompletny tekst najwcześniejszych rękopisów Nowego Testamentu”. Opiera się to częściowo na tym, że pismo jest bardzo podobne do papirusu Oxyrhynchus 8 (koniec I lub początek II wieku) oraz papirusu Oxyrhynchus 2337 (koniec I wieku).

str. 61 List do Rzymian 16:23, 25–27; 1 List do Koryntian 1:1–2, 2–6; 5:1–3, 5–6, 9–13; List do Filipian 3:5-9, 12-16; List do Kolosan 1:3-7, 9-13; 1 List do Tesaloniczan 1:2-3; List do Tytusa 3:1-5, 8-11, 14-15; List do Filemona 4-7. ok. 700 r. n.e.

ok. 700 r. n.e. – 1968 – Tekst Nowego Testamentu.

Około 700 r. n.e. – 1975 r. – Aland i in., wydanie trzecie.

ok. 700 r. n.e. – 1998 – Aland i in., czwarte wydanie poprawione.

Vaticanus [B] 325–350 r. n.e.

Sinaiticus [Si] 340–350 r. n.e.

Koptyjski bohairski [Boh] III/IV wiek

Koptyjski sahidyjski [Sah] III/IV wiek

gotycki 493–555 r. n.e.

Więcej informacji na temat wczesnych rękopisów Listu do Kolosan można znaleźć na stronie www.BibleQuery.org/ColossiansManuscripts.html.