< Maswali ya Biblia kutoka 2 Samweli
S: Katika 2 Sam, lini kitabu hiki kilitenganishwa na 1 Sam?
J: Katika Maandiko ya Kiyahudi leo hii ni kitabu kimoja. 1 na 2 Wafalme pia ni kitabu kimoja. 1 na 2 Samweli vilitenganishwa Septuagint ilipotafsiriwa karibu 250 K.K. Katika Septuagint vinaitwa 1, 2, 3, na 4 Wafalme mtawalia.
Si muhimu kama 1 na 2 Samweli vinachukuliwa kama kitabu kimoja au viwili. Kinachohusika ni maudhui yaliyomo katika 1 na 2 Samweli.
S: 2 Sam inatofautiana vipi na 1 Nya 1-21?
J: Zinashughulikia kipindi sawa cha wakati na zinafanana. Hata hivyo, 1 Mambo ya Nyakati inajali zaidi ukoo na inaacha mambo mabaya aliyoyafanya Daudi. Aidha, wimbo wa sifa katika 2 Samweli 22 unafanana sana na Zab 18.
S: Katika 2 Sam, tuna ushahidi gani wa kiakiolojia wa utawala wa Daudi?
J: Kabla ya 1993 haukuwepo, lakini sasa tuna vitu vitatu vya kiakiolojia ambavyo vinaweza kumrejelea Daudi.
Jiwe la Tel Dan liliundwa la jiwe la thamani na mtawala wa Kiaramu karibu 800 K.K. Linataja "Yehoramu mwana wa Ahabu, Mfalme wa Israeli" na "Ahazia mwana wa Yehoramu, mfalme wa nyumba ya Daudi."
Jiwe la Mesha (11-18) katika Moabu linataja "nyumba [ya Da]udi." Unaweza kuona picha ya Jiwe la Mesha, pia liitwalo Jiwe la Moabi, katika Rose Book of Charts, Maps & Time Lines uk.77.
Mchoro wa Shoshenq huko Thebes, Misri unakumbuka uvamizi wa Farao Shoshenq/Shishaki katika Yuda mwaka 925 K.K. Unataja "nchi ya juu/vilima vya Daudi."
Tazama http://theophilogue.com/2009/04/24/extrabiblical-evidence-for-king-david/ (Jan. 4, 2014) kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 1:4-10, kwa nini maneno ya Mwamaleki yanakinzana na simulizi ya kifo cha Sauli katika 1 Samweli 31:3-5?
J: Maelezo yanakinzana. Katika 1 Samweli 31:3-5, wapiga mishale walikuwa wamemjeruhi Sauli. Baada ya kujeruhiwa mauti Sauli alijisaidia mwenyewe. Wafilisti walichukua silaha za Sauli kuzipamba hekaluni mwao. Mwamaleki alisema kulikuwa na magari ya vita na wapanda farasi, yeye ndiye aliyemua Sauli, na Wafilisti waliiacha silaha ili Mwamaleki aichukue baadaye.
Jibu rahisi zaidi ni kwamba Mwamaleki alikuwa akisema uongo, kwa sababu alifikiri Daudi atampa zawadi. Inaonekana Mwamaleki alikutana na Sauli kabla Wafilisti hawajamvua maiti kwa sababu Mwamaleki alipokimbia na taji na mkufu. Pia ingekuwa jambo la ajabu sana kama Mwamaleki angekuwa kambini mwa Waisraeli kama askari wao. Inawezekana zaidi kwamba Mwamaleki alikuwepo eneo hilo baada ya vita na alikuja kuvua maiti vitu vya thamani.
Yosefu alijaribu kwa makosa kuoanisha maneno ya Mwamaleki na 1 Samweli 31, lakini hakuna haja ya kujaribu hivyo kama Mwamaleki alikuwa akisema uongo.
S: Katika 2 Sam 1:4-16, je, kuna nyakati leo ambapo watu wanasema uongo kuhusu kutenda dhambi walizoziua?
J: Katika hali ya Mwamaleki, aliona faida kubwa na hakuona madhara yoyote katika kufanya hivyo. Hakika asingefikiria kwamba Daudi angeona kuwa hiyo ni kosa. Vivyo hivyo, watu wanaweza kusema uongo kuhusu kutenda dhambi leo, pale ambapo a) hawafikirii kuwa ni kosa, au b) hawaoni madhara katika "kuimarisha sifa yao," au c) wanaona faida katika kufanya hivyo.
Mwamaleki alipoteza kabisa ni kwamba Daudi juu ya yote alikuwa mtu wa heshima na uadilifu, na Sauli, kama wengine wengi, hakuwa hivyo. Wengi duniani hawaelewa dhana ya mtu au mwanamke wa heshima.
S: Katika 2 Sam 1:6-15, kwa nini Daudi alimuua mtu aliyedai kumuua adui wa Daudi?
J: Daudi aliona heshima kwa cheo cha ufalme kuwa muhimu zaidi kuliko haraka anavyoweza kuwa mfalme. Daudi pia angeweza kuwa hakujali sana Mungu kutotimiza ahadi yake kuliko watu kutoheshimu serikali. Masuala haya mawili: kutumainia Mungu hatimaye kutenda sawasawa, na kuamini kwamba muda wa Mungu ni bora, ni mambo muhimu ya imani yetu kwa Mungu leo pia.
Kwa upande mwingine, kama watu wangesikia kwamba Daudi alimsamehe na hata kumtuza mtu aliyemuua mfalme wa awali, Daudi asingeonekana kama mfalme halali, mwenye kuwalipa wale waliouwa mtangulizi wake.
S: Katika 2 Sam 1:19-27, muundo wa mashairi haya ni upi?
J: Mistari hii ina aina ya usawa wa kisanaa wa Kiebrania unaopatikana mara nyingi katika Agano la Kale unaoitwa chiasm. Inaonekana kulikuwa shairi maarufu, kwa sababu mwandishi wa 2 Samweli anataja kwamba lipo katika Kitabu cha Yasheri. Huu ndio muundo wa shairi hilo:
2 Sam 1:19 Yonathani (isiyodhihirishwa)
— 2 Sam 1:20 watu wote wawili (isiyodhihirishwa)
— — 2 Sam 1:21 Sauli (imedhihirishwa)
— — — 2 Sam 1:22-23 Yonathani na Sauli (imedhihirishwa)
— 2 Sam 1:24 Sauli (imedhihirishwa)
— 2 Sam 1:25-26 Yonathani (imedhihirishwa)
2 Sam 1:27 watu wote wawili isiyodhihirishwa
Kama kidokezo cha kupendeza, kwa Kiebrania wimbo wa mazishi kama huu, pamoja na Kitabu cha Maombolezo, ukiambatana na kuomboleza unaitwa qyn. Huko Ireland wimbo wa mazishi ukiambatana na kuomboleza unaitwa "keen." Daudi aliamrisha hii ifundishwe kwa watu wa Yuda kwa sababu Daudi bado si mfalme wa Israeli yote.
S: Katika 2 Sam 1:23, kwa nini Daudi alisema Sauli alikuwa mzuri na mpole maishani mwake hali Sauli mara kwa mara alitaka kumuua Daudi?
J: Daudi angekuwa na mengi ya kulalamika kama angechagua kufanya hivyo. Daudi alikuwa na adabu na alikumbusha sehemu ya mapema na bora zaidi ya maisha ya Sauli.
Kwa kawaida mtu angetarajia Daudi kuwa na chuki kali dhidi ya Sauli moyoni mwake. Maneno yake hapa yanaonyesha alichagua kutobeba kinyongo hiki. Vivyo hivyo, sisi tuna chaguo la kubeba chuki na kinyongo moyoni mwetu au la. Math 18:21-35 na 1 Wakorintho 13 zinaonyesha kwamba hatupaswi.
S: Katika 2 Sam 1:23-24, ni lini tunapaswa kupuuza mambo mabaya na ya wasiwasi kuhusu mtu na kusema mazuri tu kama Daudi alivyofanya?
J: Daudi alionekana kupita kiasi katika sifa zake kwa Sauli, na Maandiko yanashuhudia kwa uaminifu alichoimba. Huhitaji kusema kitu kibaya kuhusu mtu; wakati mwingine ni bora kukaa kimya. Daudi alikuwa na madhumuni matatu hapa. Kweli angetaka kuomboleza rafiki yake Yonathani. Daudi alitaka kuonyesha wazi kwamba hakuchangia wala kusaidia kifo cha mfalme aliyetangulia. Daudi alitaka kupata msaada wa makabila ya kaskazini. Jambo kuu hapa ni kwamba Daudi haonyeshi uchungu wowote dhidi ya Sauli.
S: Katika 2 Sam 1:26, kwa kuwa upendo wa Daudi kwa Yonathani ulipita ule wa wanawake, je, hiyo inamaanisha walikuwa na hisia za kimapenzi kwa mmoja wao?
J: Hapana. Neno la Kiebrania hapa, 'aheb, linamaanisha upendo wa urafiki. Halijatumika mahali popote kwa ushoga. Watu wanaweza kuwa na hisia kali za urafiki bila kuwepo uhusiano wa kimapenzi.
S: Katika 1 Sam 2:1, ni matokeo gani ya Daudi kupakwa mafuta kama mfalme wa Yuda?
J: Daudi alikuwa amepakwa mafuta kwa siri kama mfalme na Sauli miaka kumi na mitano iliyopita. Lakini kumtiwa mafuta Daudi hadharani kama mfalme kungesababisha msukosuko mkubwa. Kwanza, ingekuwa ishara wazi kwa Wafilisti kwamba yeye si mtumwa wao. Pili, Daudi alisubiri miaka kumi na mitano hadi Sauli, aliyetiwa mafuta na Bwana, afe kabla ya kuwa mfalme. Lakini Daudi hangeweza kukubali Ish-Boshethi, ambaye hakuchaguliwa na Mungu, kuwa mfalme ujao. Daudi alipotiwa taji kama mfalme wa Yuda, hii ingeashiria mgawanyiko na Israeli iliyobaki, ambao ungesababisha vita vya wenyewe kwa wenyewe.
S: Katika 2 Sam 2:1, kwa nini Mungu angetaka Daudi afanye Hebroni mji mkuu wake?
J: Maandiko hayasemi, lakini tunaweza kuona sababu tano.
1. Hebroni ulikuwa moja ya miji mikubwa zaidi katika Yuda.
2. Kihistoria Ibrahimu na mababu walizikwa huko.
3. Waisraeli wa kaskazini hawakuwa wamemkubali Daudi kama mfalme, bado.
4. Hebroni ulikuwa milimani, juu kuliko mji mwingine wowote wa Yuda, na salama zaidi dhidi ya shambulio lolote. Yerusalemu, maili 19/20 kaskazini kaskazini-mashariki, ingekuwa bora zaidi, lakini Yerusalemu bado ilikuwa chini ya udhibiti wa Wayebusi.
5. Hebroni ulikuwa moja ya miji ya Yuda ambayo Daudi alikuwa amepeleka nyara hapo awali katika 1 Samweli 30:31.
S: Katika 2 Sam 2:5-7, kwa nini Daudi alituma wajumbe hasa kwa mji wa Yabesh-Gileadi?
J: Wangeweza kufikiri matendo yao ya kuheshimu Sauli na Yonathani yangemfanya mfalme mpya, Daudi, awakasirikia. Daudi alituma wajumbe kwa makusudi kuwahakikishia kwamba haikuwa hivyo, na kwamba Daudi aliheshimu kumbukumbu ya Sauli na Yonathani. Hii pia ilikuwa busara kwa Daudi kujaribu kwa amani kuwavutia watu wa Yabesh-Gileadi wakubali utawala wake.
S: Katika 2 Sam 2:8, kwa nini Ish-Boshethi anaitwa Esh-Baali katika 1 Nya 8:33; 9:39?
J: Baali inaweza kumaanisha bwana, Bwana, au mungu wa Kanaani. "Esh-Baali" inamaanisha "moto wa Baali," na "ish" inamaanisha mtu. Sauli alimpa mwanawe jina Ish (mtu) wa Baali, uwezekano zaidi akikusudia bwana au Bwana. Waandishi au wanakili uwezekano waliibadilisha jina kuwa bosheth linalomaanisha aibu. Ish-Boshethi pia anaweza kuwa Isvi katika 1 Samweli 14.
S: Katika 2 Sam 2:8, kwa nini Abneri hakumsaidia Daudi?
J: Kama angefanya hivyo, ingezuia vita vya wenyewe kwa wenyewe vya miaka saba. Ingawa Maandiko hayasemi, kumbuka kwamba Abneri uwezekano alikuwa mmoja wa viongozi wa jeshi waliomfuatilia Daudi hapo awali. Abneri alikuwa binamu wa Sauli, hivyo baada ya mwana wa Sauli angekuwa na madai ya kiti cha enzi. Mara nyingi watu wanakabiliwa na moja ya matatizo mawili. Au hawana uaminifu wanapopaswa kuwa nao, au wana uaminifu kwa wasio nao.
Kwa upande mwingine, Daudi alitawala Yuda peke yake kwa miaka saba na nusu, na Ish-Boshethi alitawala kaskazini kwa miaka miwili. Hiyo inamaanisha kulikuwa na miaka mitano na nusu ya Abneri kuiongoza jeshi la kaskazini kabla ya kufanya ujanja wa kutiwa taji na kumfanya Ish-Boshethi mfalme, aliyekuwa na umri wa miaka 40 wakati huo. Kumbuka haikusemwa kwamba watu wa Israeli walimtawaza Ish-Boshethi mfalme; Abneri peke yake alifanya hivyo. Abneri angeweza alikuwa akishughulika sana kuwafukuza Wafilisti kutoka Israeli. Abneri alikuwa anajali zaidi kubaki mamlakani, kuliko umoja wa taifa au kumfanya Ish-Boshethi mfalme. Lakini baada ya Ish-Boshethi kumkaripia Abneri kwa kuchukua suria wa Sauli kama wake, Abneri aliona mamlaka yake imepunguzwa, kisha akakimbilia upande wa Daudi, ambapo alitumainia bado kuwa na mamlaka chini ya au pamoja na Yoabu.
Mfano mkuu ni mkemia maarufu wa Kijerumani Fritz Haber. Alikuwa baba wa mchakato wa Haber, ambao ulikuwa njia ya kutoa nitrojeni kutoka hewani. Hii iliwezesha Ujerumani kutengeneza vilipuzi bila kutegemea uagizaji kutoka Chile au nchi nyingine. Kitabu cha Ukweli cha Isaac Asimov uk.254 kinaonyesha kwamba kama si kazi ya Haber, Ujerumani ingelazimika kutoka Vita vya Kwanza vya Dunia ifikapo 1916. Haber pia aliongoza maendeleo ya gesi sumu ya Ujerumani katika Vita vya Kwanza vya Dunia. Mwongozo wa Biblia wa Asimov uk.254 pia unataja kwamba Haber alipigwa uhamishoni Hitler alipoingia mamlakani, kwa sababu Haber alikuwa Myahudi.
Unaamini nini katika mambo yote unayokuwa nayo?
S: Katika 2 Sam 2:8, ni lini leo tunapaswa kusubiri kwa uvumilivu uovu kutoweka, kukimbia iwapo ni lazima, na ni lini tunapaswa kusimama na kupigana, ama kwa ajili ya alichokipa Mungu au alichowapa wengine?
J: Daudi kusubiri kwa uvumilivu Sauli, na Daudi kutokuwa tayari kuvumilia Ish-Boshethi ni mfano wa kuvutia wa ni lini bora kuvumilia na ni lini si hivyo.
Jibu rahisi ni kupigana Mungu anapotuambia, na kutopigana Mungu anapokataza. Lakini jinsi gani tunajua Mungu anataka tupigane?
Wakristo wanateswa katika China Bara, Korea Kaskazini, Afganistani, Iran, Assamu huko India, na kaskazini mwa Nigeria. Bila shaka Marekani haipaswa kugawanya jeshi lake katika sehemu sita, na kushambulia China Bara na maeneo mengine matano, kuwalinda wanaoteswa wakati mmoja. Basi jinsi gani unaamua ni lini kulinda wengine na ni lini huwezi?
S: Katika 2 Sam 2:8-11, kwa nini Abneri na baadaye Ish-Boshethi walianzisha mji mkuu wa Israeli upande wa mashariki wa Mto Yordani?
J: Kumbuka, Wafilisti walikuwa wamichukua ardhi nyingi kati ya Yuda na Bahari ya Galilaya. Mji mkuu upande wa mashariki ungewa mgumu kwao kuufika. Mahanaimu uwezekano ulikuwa na ngome nzuri, kwani Daudi alikimbilia huko alipokuwa akikimbia kutoka kwa Absalomu.
S: Katika 2 Sam 2:9, Washuri walikuwa nani?
J: Hawa uwezekano walikuwa watu kutoka kijiji kilichoitwa Ashuri. Watu wa kabila la Asheri walikuwa mbali zaidi. Hawa hawakutoka Ashuri, mji mkuu wa awali wa Ashuri.
S: Katika 2 Sam 2:10, je, Ish-Boshethi alitawala miaka miwili, au Daudi alitawala miaka saba na nusu huko Hebroni kama 2 Sam 2:11 na 2 Sam 5:5 zinavyosema?
J: Wakristo wana majibu mawili tofauti.
Daudi alitawala Yuda peke yake kwa miaka saba na nusu: Ish-Boshethi, Abneri, na jeshi la Waisraeli walilazimika kurudi mashariki ng'ambo ya Yordani baada ya ushindi wa Wafilisti. Ish-Boshethi alitawazwa mfalme wa Gileadi, Ashuri, na Yezreeli kwanza, kulingana na 2 Samweli 2:8-9. Baada ya miaka mitano na nusu tu ndipo walipoweza kurudisha eneo la kutosha magharibi mwa Yordani. Kwa hivyo, Israeli haikuwa na mfalme kwa miaka 5½, kisha Ish-Boshethi alitawala kwa miaka miwili, kisha Daudi.
Daudi alitawala huko Hebroni kwa miaka saba na nusu: Ingawa kungeweza kuwa na ucheleweshaji mdogo kabla Ish-Boshethi kutawazwa, kipindi cha miaka saba na nusu kilirejelea muda wote Daudi aliotawala huko Hebroni kabla ya kuteka Yerusalemu na kutawala huko. Kati ya wakati Ish-Boshethi aliuliwa na Daudi kutawala Yerusalemu, Daudi hakutawala mahali popote kingine bali Hebroni. Kwa hivyo, Ish-Boshethi alikuwa mfalme wa Israeli kwa miaka miwili, kisha Daudi alikuwa mfalme wa Israeli na Yuda kwa miaka 5 huko Hebroni, kisha Daudi alihamisha mji mkuu wake Yerusalemu.
Hata hivyo, mtazamo wa kwanza uwezekano ni sahihi; hakuna kinachosema Abneri alimtawaza Ish-Boshethi mara moja.
S: Katika 2 Sam 2:19-24, kwa nini Asaheli alifuatilia Abneri peke yake na kwa nini Abneri alimpigia na nyuma ya mkuki wake?
J: Yoabu na Abishai pia walifuatilia Abneri hasa katika 2 Sam 2:24. Labda walitambua kwamba Abneri alikuwa nguvu ya uasi na jenerali stadi, na kama wangempiga tu basi Waisraeli wangeomba msamaha. Asaheli alikimbia haraka sana; labda alikuwa mwembamba kuliko Abneri (aliyekuwa mzee zaidi) na wengine. Abneri alionekana kutojali sana Asaheli kumuua; lakini aliona vita hivi vitakwisha kwa ugumu zaidi akimuua kaka wa Yoabu na Abishai. Labda badala ya kugeuka na kutumia ncha kali ya mkuki, Abneri alikusudia tu kumjeruhi Asaheli. Lakini bila kujali Abneri alikusudia nini, pigo hilo lilimua Asaheli ambaye hakutarajiwa hilo.
S: Katika 2 Sam 2:19-24, Asaheli alikuwa na uhakika kwamba uwezo wake wa kukimbia kwa kasi ulitosha kushinda shujaa mwenye nguvu na silaha nzuri. Kiburi cha Asaheli kilimharibu. Je, kuna nyakati leo ambapo ujuzi wa mtu katika eneo moja humpa ujasiri wa uongo katika eneo jingine?
J: Hii inaweza kuwa kawaida katika biashara pale ambapo mafanikio katika sekta moja humfanya mkurugenzi afikiri anaweza kuenea sekta nyingine. Wakati mwingine wanafanikiwa, na wakati mwingine hawafanikiwa. Wakati mwingine wanasiasa na madaktari, ambao wana uzoefu au maarifa mengi katika eneo moja, wanadhani utaalamu wao utaenea maeneo yote.
S: Katika 2 Sam 2:26-32, kwa nini Yoabu alisimama kuwafuatilia jeshi la Abneri?
J: Maandiko hayasemi. Labda Yoabu alijua hii ilikuwa vita vya kipuuzi, na alifurahi kusimama mara tu Abneri aliposimama. Lakini kama Abneri hakuleta wazo la huruma, labda Yoabu angeweza kuendelea na jeshi kuua Waisraeli wengi iwezekanavyo.
S: Katika 2 Sam 2:30-31, kwa nini hasara zilikuwa 375 dhidi ya 20, tofauti kubwa hivyo?
J: Daudi uwezekano alijifunza silaha mpya na mbinu mpya, kutoka kupigana dhidi ya Wafilisti, kutoka kupigana upande mmoja na Wafilisti wa Gathi (1 Sam 27), na kuwa na baadhi ya Wafilisti katika jeshi lake. (Waliitwa Wakerethimu na Wapelethimu.) 2 Samweli 1:18 pia inasema kwamba Daudi aliwafundisha askari wake jinsi ya kutumia upinde na mishale. Pia, Daudi alikuwa na askari wenye uzoefu, na askari wengi wenye uzoefu katika jeshi la Sauli walikuwa wameuliwa na Wafilisti katika Mlima Gilboa.
S: Je, 2 Sam 3:1 inamaanisha kulikuwa na mapigano muda wote kwa miaka saba na nusu?
J: Hali hii ilikuwa ya uhasama, si mapigano ya mara kwa mara. Kumbuka kwamba Abneri na Daudi na Yoabu wote walikuwa na mikono yao imejaa kupigana na Wafilisti. Katikati ya uhasama huu Daudi alimwomba Ish-Boshethi amrudishie mke wake Mikali, na Ish-Boshethi alikubali bila malalamiko. Kama tutakavyoona baadaye katika 2 Samweli 3-4, kuna aina tofauti za uaminifu, na aina tofauti za uhaini. Wakati wote huu karibu Abneri alikuwa mwaminifu kwa Ish-Boshethi, lakini swali kubwa zaidi ni: "Je, alikuwa mwaminifu kwa Mungu?"
S: Katika 2 Sam 3:1-5, je, Daudi angepaswa kuoa wake hawa wote?
J: Hapana, baadhi ya watoto wao wangemhuzunisha Daudi sana baadaye. Kumb 17:17 inasema kwamba mfalme asioe wake wengi ili moyo wake usije ukaacha uaminifu kwa Mungu. Baada ya Daudi kuoa Mikali, Ahinoamu, na Abigaili, aliendelea kuoa Maaka, Hagithi, Abitali, na Egla. Maandiko hayamtaji tena Kileobu/Kileabu/Kalebu, kwa hivyo uwezekano alikufa kabla ya kuwa mtu mzima. Watatu wa wana wake kutoka kwa wake zake, Amnoni mwana wa Ahinoamu, Absalomu mwana wa Maaka, na Adoniya mwana wa Hagithi, wangemhuzunisha Daudi sana na maisha yao yaliishia kwa msiba.
S: Katika 2 Sam 3:3 na 1 Nya 2:23, je, kuna ushahidi wowote wa kiakiolojia wa ufalme wa Geshuri?
J: Ndiyo. Jumba la kifalme lililochomwa, lenye kifaa cha kuchuja bia ndani, limepewa tarehe 1100-1000 K.K. kulingana na Timothy Renner na Ira Spar katika "Mradi wa Nchi ya Geshuri" katika Jarida la Muungano wa Kiakiolojia wa New Jersey 3 (1988). Uharibifu huu uwezekano ulifanywa na Yoabu na Waisraeli kabla Daudi kutenda uzinzi na Bathsheba.
S: Katika 2 Sam 3:7, tunajua nini kuhusu Rizpa?
J: Rizpa alikuwa suria wa Sauli, au mke wa daraja la pili. Ish-Boshethi alipokuwa mfalme, ilikuwa desturi ya wafalme kurithi masuria wa baba zao. Hii ingemfanya Rizpa mke wa baba wa Ish-Boshethi, jambo la kusisimua kidogo. Desturi hii inaenda kinyume na Law 18:8 pamoja na 1 Wakorintho 5:1 katika Agano Jipya. Kisha Abneri alilala naye. Hatujui kama Rizpa alikuwa na chaguo lolote katika mambo haya. Rizpa ndiye aliyevilindia maiti vilivyoachwa nje vya watoto saba wa kiume wa Sauli katika 2 Samweli 21:8-11. Licha ya wakati wake wa "kupitishwa" Rizpa alikuwa mwaminifu kwa heshima ya familia yake iliyopanuliwa.
S: Katika 2 Sam 3:8, je, uaminifu ni njia ya pande zote mbili, au kwa maneno mengine, je, kiongozi ana jukumu lolote la uaminifu kwa wafuasi wake?
J: Abneri alikuwa na maoni hivyo, na alihisi amesalitiwa na mashtaka ya Ish-Boshethi. Watu wanaomweka kiongozi mamlakani wanatarajia kiongozi kufanya walichomweka kwa ajili yake. Viongozi wanatarajiwa kujali kwa uaminifu nafasi yao na wale walio chini yao.
Kumbuka kwamba Abneri hakusema "mbwa," bali "kichwa cha mbwa," ambayo bado ni matukuzi. Watoa maoni wa Kiyahudi walifasiri hii kumaanisha Abneri alipoteza hasira na kwa hasira aliuliza kama Ish-Boshethi alimheshimu Abneri kama kiongozi tu wa pakiti ya mbwa. Abneri anazidisha na anaruka hitimisho kuhusu kutoridhishwa kwa Ish-Boshethi na kitu Abneri anachoona ni kidogo tu. Hata hivyo, ingeweza kutengeneza njia kwa Abneri kuchukua kiti cha enzi baadaye, na Ish-Boshethi hakuona hili kama kitu kidogo.
S: Katika 3:12, Abneri alimaanisha nini kwa "nchi ni ya nani?"
J: Hii inaweza kuwa hali ya ukinzani wa kimkakati kwa upande wa Abneri. Kwa upande mmoja Abneri alimfanya Ish-Boshethi mfalme hivyo Abneri alikuwa katika nafasi yenye nguvu ya kudhibiti ufalme wa kaskazini. Kwa upande mwingine, Daudi alikuwa mfalme wa haki aliyeteuliwa na Mungu, na Abneri alikuwa akikiri kwamba Daudi kweli anapaswa kuwa mfalme wa Israeli yote. Maana zote mbili zinaungana kumaanisha Abneri kumwambia Daudi, "Nina udhibiti wa kweli wa ufalme wa kaskazini, na ninaukabidhi kwako. Kwa hivyo tafadhali niangalie vizuri."
S: Katika 2 Sam 3:14-16 na 1 Sam 25:44, kwa nini Daudi alimchukua Mikali kutoka kwa mumewe Palti/Falthieli?
J: Mtu anapomwoa mwanamke ambaye bado ana ndoa, na mume wake hakumtaliki wala kumwacha, hali hii ni ngumu. Daudi hakumwacha kwa hiari yake mwenyewe, bali alilazimiwa kukimbia na baba wa Mikali Mfalme Sauli. Hakuna atajwa kama Mikali alipinga ndoa ya pili au la. Daudi alikuwa na haki kama mume wa kwanza kumwomba arudi. Hata hivyo, pia hakuna atajwa kama Daudi alifanya bora zaidi, au kama Daudi alisukumwa zaidi na upendo kwa Mikali au kiburi. Kwa kuwa alimchukua "mbali" na Falthieli, hiyo inaonyesha hakumdhuru Falthieli, ambaye alikuwa katika hali ngumu kidogo na mfalme wake. Palti na Mikali walikuwa waaminifu kwa kila mmoja, lakini kulikuwa na ahadi ya awali kati ya Daudi na Mikali.
Zaidi ya hayo, kwa kuwa Daudi alikuwa "ameolewa" katika familia ya Sauli, hii ingeweza kuimarisha madai ya Daudi ya kiti cha enzi baada ya Sauli machoni pa Waisraeli wa ufalme wa kaskazini.
Kuoana tena kunaweza kuwa hali ngumu leo. Kwa uchache, ni muhimu kuzungumza na wote wanaohusika.
Katika 2 Samweli 3:16, Falthieli alimfuata Mikali hadi mji wa Bahurimu, labda maili 1.5 kaskazini mashariki mwa Yerusalemu. Baadaye, Shimei, kutoka nyumba ya Sauli, angetoka mji huo huo kumlaani Daudi katika 2 Samweli 16:5-8.
S: Katika 2 Sam 3:14-16, je, Daudi alikiuka Kumb 24:1-4 inayosema mtu ambaye amemtaliki mke wake na yeye akamwoa mwingine hawezi kumrudisha tena?
J: Kwa kweli, hapana. Daudi hakumtaliki Mikali kamwe; Sauli alimchukua kutoka kwa Daudi.
S: Katika 2 Sam 3:24-25, kwa nini Yoabu alimshtaki Abneri kwa udanganyifu na kusema alikuja kupeleleza Daudi tu?
J: Hatuoni kwamba Yoabu alikuwa na msingi wowote wa kusema hivyo. Hata hivyo, ingeweza kuonekana kama uwezekano. Yoabu alifikia haraka kueleza hili kwa sababu hakutaka mshindani kama jenerali mkuu katika jeshi la Daudi. Pia, vita hivi vyote vilianza kwa sababu ya Abneri, na watu waaminifu wa Yuda waliuliwa, akiwemo kaka wa Yoabu, na Yoabu asingefarijika na Daudi kula karamu na muuaji wa kaka yake.
Abneri uwezekano alikuwa mwaminifu kabisa katika mazungumzo yake na Daudi. Katika 2 Samweli 3:1, nguvu za Daudi zilipozidi kuimarika, na za Abneri kudhoofu, Abneri aliona matokeo, kwa sababu Ish-Boshethi hangeacha kwa hiari kuwa mfalme. Hivyo Abneri aliona hii ilikuwa njia pekee ya kutoka.
Yoabu alionekana kujua mengi kuhusu udanganyifu. Ni Yoabu aliyeamua kumuua Abneri bila kumwambia Daudi katika 2 Samweli 3:26-30. Yoabu amekuwa akibadilika kutoka kutii, kufuata, na kutumikia Daudi hadi kufanya chochote alichoona ni bora kwa ajili yake mwenyewe. Ingawa Abneri alimuua Asaheli vitani, si kwa bahati mbaya, katika mji wa Hebroni, mji wa kimbilio, Abneri angekuwa na haki ya kusikilizwa. Lakini Yoabu hakujali hivyo pia.
Wakati mwingine mtu anayetenda kwa heshima atashtakiwa kwa uhaini, hata na wale ambao wao wenyewe ni wasaliti. Yoabu alimshtaki Abneri kwa usaliti, lakini kwa kweli ni Yoabu ndiye aliyekuwa msaliti.
S: Katika 2 Sam 3:26-30, je, Yoabu alikuwa mwaminifu kwa Daudi?
J: Ndiyo na hapana. Yoabu bila shaka alikuwa na uaminifu fulani kwa Daudi, lakini Yoabu aliona maslahi yake mwenyewe, akiwemo kulipiza kisasi na kulinda nafasi yake, kuwa juu kuliko uaminifu wake kwa Daudi. Kama vile kuna utii wa sehemu, kuna pia uaminifu wa sehemu. Yoabu angeweza kuhalalisha uaminifu wake kwa kutoa udhuru kwamba hakulidhini Daudi kamwe, na hakupinga kitu chochote Daudi alichoamuru kwa uwazi. Lakini Yoabu alijua vizuri alichotaka Daudi, na Yoabu kwa uhaini alipinga matakwa ya Daudi na kumfanya mfalme wake aonekane kama mwongo msaliti. Mtu anaweza kuuliza kama uaminifu wa sehemu unaweza kuhesabiwa kama uaminifu kabisa.
S: Katika 2 Sam 3:27, 2 Sam 4:6, na 2 Sam 20:10, kwa nini Abneri, Ish-Boshethi, na Amasa wote waliuliwa chini ya [ubavu wa] tano?
J: Uwezekano hii ilikuwa msemo unaomaanisha walichomwa katika sehemu ya chini ya mbavu. Wengine wanafikiri hii inamaanisha "kuchomwa tumboni."
S: Katika 2 Sam 3:28-36, je, ufalme wa Daudi ulikuwa huru kweli kweli na damu ya Abneri?
J: Labda haukuwa. Ni Yoabu na kaka yake Abishai, wakitenda peke yao, waliomua Abneri. Wangeweza kufikiria jukumu la ndugu za mtu aliyeuliwa (Asaheli) kuleta muuaji mbele ya haki. Hata hivyo, Abneri hakumuua Asaheli; alimuua kwa heshima vitani. Hata hivyo, Daudi hakutenda haki na kumkamata Yoabu na Abishai na kuwatekeleza kwa maudhui. Kwa upande mwingine, Daudi aliona kwamba kama angekamata Yoabu na Abishai, labda yeye mwenyewe ndiye angetekelezwa; yaani, kama Daudi hakumtegemea Mungu.
S: Katika 2 Sam 3:39, kwa nini Daudi tu alimlaani Yoabu badala ya kumuua?
J: Yoabu alifikiri Abneri alikuwa mtu wa kujinufaisha tu, na labda kwa maana fulani alikuwa hivyo. Yoabu alitaka kulipiza kifo cha haki cha kaka yake vitani. Yoabu alionyesha hapa kwamba alikuwa akijali maslahi yake mwenyewe na alichokifikiria kilikuwa bora kwa Israeli; kufuata Daudi haikuwa wasiwasi wake wa kwanza. Daudi kutowadhibiti maafisa wake na wanawe alipohitajika kuonekana kama moja ya udhaifu mkubwa wa Daudi. Kwa maana fulani, Daudi alilipa uhusiano wake wa uaminifu na Yoabu, Abishai, na wanawe kipaumbele zaidi kuliko utumishi wake wa uaminifu kutekeleza matakwa ya Mungu. Daudi alihalalisha kwamba hakuwa na nguvu za kutosha kuadhibu Yoabu na Abishai.
Daudi alimwona Abneri kama mtu mwenye heshima pamoja na kuwa mpinzani wa awali. Aliomboleza kweli kwa Abneri, lakini pia ilikuwa tukio la umma kumshawishi kila mtu kwamba Daudi hakuhusiana na jambo hili. Katika 2 Samweli 3:31-38, lazima ilikuwa jambo lenye usumbufu mkubwa sana, sana kwa Yoabu na Abishai kuwepo miongoni mwa watu na viongozi wakati Daudi alipomlilia hadharani Abneri.
S: Katika 2 Sam 4:1-2,4-8, kwa nini Rekabu na Baana walimua Ish-Boshethi?
J: Uwezekano haukuwa kwa sababu ya chuki yoyote ya Ish-Boshethi. Inaonekana kwamba Abneri hata hivyo alilazimisha ufalme kwa Ish-Boshethi. Lakini Abneri mkuu wao alipokuwa ameenda, na baadhi ya wakuu wa kaskazini wakiwa wako tayari kwenda kwa Daudi, kulikuwa na hofu na watu hawa waliiona haikuwepo tumaini la ufalme wa kaskazini kushinda. Pia walidhani kwamba Ish-Boshethi hangewahi kukubaliana na kujisalimisha, hivyo walidhani njia pekee ya kutoka ilikuwa kuchukua hatua kwa uhaini.
Mtu angeweza kusema kwamba Rekabu na Baana walikuwa wakifanya matakwa ya siri/ya mwisho ya Mungu; kwa sababu Mungu alitumia njia hii kuleta ufalme wote kwa Daudi. Lakini walipinga matakwa yaliyodhihirishwa ya Mungu, kwamba hatupaswi kuua. Mungu wakati mwingine hutumia matendo mabaya na watu wabaya kukamilisha malengo yake, lakini hii haiwaacha watu wale huru na jukumu la kutotii amri za Mungu.
S: Katika 2 Sam 4:4, 9:6-13; 16:1-4; 19:24-30; 21:7, kwa nini hakuna angetaka kumtiia mafuta Mefiboshethi kama mfalme?
J: Mefiboshethi alikuwa na umri wa miaka 5 tu alipomlemewa, na alikuwa na miaka 12 tu katika 2 Samweli 4:4. Bila Abneri, haikuwepo mtu wa kutumika kama msimamizi, kutawala kwa niaba ya mfalme mtoto. Muhimu zaidi, mfalme aliyelemewa hangeweza kuongoza jeshi na ingekuwa vigumu kwake kusafiri kukutana na wengine.
S: Katika 2 Sam 4:8, je, Daudi angepaswa kufurahi Rekabu na Baana kumuua Ish-Boshethi, kwa sababu walisema Bwana ndiye alileta kisasi?
J: Kama Daudi alijua, tunapaswa kutambua kwamba huwezi kuamini kila kitu mtu anachosema. Hata kama wanasema ilikuwa kwa Mungu, sisi lazima daima tufikiria kwamba wanaweza kubuniwa. Bila shaka Mungu anaweza kulipiza kisasi, lakini hii haiwapi ruhusa ya kuua mtu kwa uhaini.
S: Katika 2 Sam 4:9-12, kwa nini Rekabu na Baana wangedhani Daudi atafurahi nao kwa kumuua Ish-Boshethi kwa uhaini?
J: Inaonekana hawakujua au walikuwa wamesahau kuhusu Mwamaleki aliyedai kumuua Sauli. Walidhani ni wazi kwamba Daudi angeona kuondoa mwasi dhidi ya mfalme wa haki ni lengo zuri na la thamani. Lakini walikosea kuona ni kwamba Daudi hakukubali njia zao za uhaini na kukosa heshima. Walikuwa na uwezo wa kuingia nyumbani kwa Ish-Boshethi kwa sababu aliwaamini. Kauli moja katika ukomunisti na itikadi nyingine ni "lengo linahalalisha njia." Rekabu na Baana kwa makosa makubwa walidhani Daudi alithamini matokeo kama kila kitu na uaminifu kama si kitu.
Kitu kidogo sawa na hiki kilitokea karne nyingi baadaye. Alexander wa Makedonia alipokuwa akiishinda Milki ya Uajemi chini ya Mfalme Dario, na Dario aliuliwa, badala ya kuwalipa wauaji, Alexander aliwaua wauaji hao kwa kitendo chao cha uhaini kulingana na historia ya Justin (12:6) na Curtius (7:5). Kama watu wengi, Alexander alithamini heshima. Alexander uwezekano pia aliona kwamba angekuwa na haki zaidi kama mfalme machoni pa raia wake wa Kiajemi kama hakukubali mauaji ya kihaini.
S: Katika 2 Sam 4:9-12, ni njia zipi watu, akiwemo sisi wenyewe, wanaweza kusahau (kweli kupuuza) taarifa muhimu?
J: Rekabu na Baana walikuwa na hakika Daudi atafurahi nao. Lakini jibu la Daudi lingehisi kwamba walisikia alichofanya na Mwamaleki aliyedai kumuua Sauli. Katika hali ya watu wengi wanaosahau au kupuuza taarifa muhimu, si kwa sababu kumbukumbu yao ni mbaya; bali kuna kitu kingine.
Tuna "mifumo" tunayoijenga kuhusu watu wengine kutusaidia kuelewa ukweli na kutoa muhtasari mfupi wa jinsi mambo yanavyofanya kazi akili zetu. Tukiwa na ukweli kidogo, na unafaa na mfumo uliopo, basi tunafanya hitimisho kwamba mfumo wote ni wa kweli. Mifumo, kama dhana potofu, ni njia za haraka na bora za kufikia maamuzi ya haraka. Tatizo ni kwamba maamuzi hayo yanaweza kuwa makosa, au katika kesi hii, makosa makubwa sana. Tatizo la kuunda mifumo ni kwamba watu wengi hutupa ukweli usiofaa na mfumo. Ni jambo la kuridhisha zaidi, na humpa mtu imara zaidi kwa wengine, unaposema "Naelewa yote" badala ya kusema baadhi ya mambo hayanielewi. Kama Rekabu na Baana walikuwa kama watu wengi, hawakusahau kusikia kuhusu Daudi na Mwamaleki, bali walitupa ukweli huo kwa sababu wafalme wa kawaida hawatendi hivyo.
Kwa sisi, tutakuwa na busara zaidi kama sisi daima tuko wazi kwa uwezekano wa kwa unyenyekevu kukiri kwetu wenyewe, na kwa wengine, kwamba baadhi ya mambo hayafai mfumo wetu. Tunahitaji mifumo; hatuwezi kutumia muda mwingi kuchambua kwa kina maamuzi elfu madogo tunayoyafanya kila siku. Lakini tambua kwamba mifumo yetu ni muhtasari kupita kiasi. Kama mmoja wa waundaji wa mifumo ya hisabati alisema vizuri: "mifumo yote ni makosa, lakini baadhi ya mifumo ni ya manufaa."
S: Katika 2 Sam 4:11-12, kwa nini Daudi angemwita mwasi Ish-Boshethi mtu mwenye haki?
J: Hii inasikika kama alichoimba Daudi kuhusu Sauli katika wimbo wake wa mazishi. Kwa kadri tunavyoweza kuona, Ish-Boshethi alikuwa na heshima; alifanya mambo kwa njia ya heshima; ni kwamba lengo lake lilikuwa kinyume na aliyetiwa mafuta na Mungu. Katika Vita vya wenyewe kwa wenyewe vya Amerika, baadhi ya watu wamemshtaki Robert E. Lee kwa uhaini, kwa sababu alikula kiapo cha kupigana kwa nchi yetu kisha akabadilisha utiifu wake. Lakini hiyo si kweli; Lee hakuwa msaliti. Hakutumia udanganyifu au uhaini, bali alibadilisha utiifu wake kwa heshima. Kwa bahati mbaya, alipigana, na akapigana vizuri, kwa lengo ambalo lingeliacha utumwa wa kudumu wa Waafrika wa Marekani. Kama angekuwa jenerali mbaya, badala ya mzuri hivyo, askari wachache, wakiwemo askari wa kusini, wangefariki. Kama daima unafanya kwa heshima, basi vyema; lakini pia hakikisha unafanya kwa upande sahihi.
Baada ya Vita vya wenyewe kwa wenyewe kumalizika, Lee hakushtakiwa kwa uhaini wala uhalifu wa kivita kwa sababu wote walijua alikuwa bila hatia. Lakini Makaburi ya Kitaifa ya Arlington yaliundwa karibu na ardhi yake, ambapo angeweza daima kuwa na mtazamo mzuri.
S: Katika 2 Sam 5:7, ngome ya Yerusalemu ilikuwa na ukubwa gani?
J: Ngome ilikuwa "boma" ndani ya mji na mahali pa hifadhi ya mwisho. Mwaka 1983 Yigal Shilo aligundua ilikuwa ngome uwezekano katika nyakati za kabla ya Daudi, na ni kubwa, futi za mraba 2,150. Tazama Maelezo ya Biblia ya Mtoa wa Maelezo juz.3 uk.858 na Hershel Shanks, "Mji wa Daudi Baada ya Miaka Mitano ya Uchimbaji" katika Biblical Archaeology Review 11, 6 [1985] uk.25-26 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 5:8, kwa nini Daudi aliwachukia vilemavu na vipofu?
J: Kuna mambo matatu ya kuzingatia katika jibu.
1. Kwa sababu vilemavu na vipofu hawakuwa na uwezo mkubwa wa kutembea, viongozi vya Wayebusi viliwapa jukumu la kuwa askari waliohifadhi mfereji wa maji.
2. Vilemavu na vipofu kwa kawaida hawakushiriki katika vita. Kwa kweli, hakuna rekodi ya Daudi au mtu mwingine yeyote kupigana dhidi ya vilemavu na vipofu isipokuwa kesi hii moja.
3. Lakini hapa, kwa sababu walikata hadhi yao ya kutopigana ili kupigana na Daudi, Daudi na watu wake walipigana nao, bila kujali ilivyokuwa jambo gumu kiasi gani.
S: Katika 2 Sam 5:9, 1 Fal 9:15, 2 Fal 12:20, 2 Nya 32:5, Milo (au Millo) ulikuwa nini?
J: Wanaakiolojia hawana uhakika kuhusu Millo ulikuwa nini, lakini Kamusi ya Biblia ya Wycliffe uk.1120-1121 inasema ungeweza kuwa ngome upande wa kaskazini wa kuta za Yerusalemu.
Kamusi ya Kimataifa Mpya ya Biblia uk.651 inasema ulikuwa kilima kilichoinuliwa, kinachoitwa boma, nje ya mji wa Daudi.
Bila kujali, ulikuwa na umuhimu wa kimkakati, kwani Daudi aliijenga, Solomoni aliimarisha (1 Fal 9:15, 24; 11:27), na Hezekia aliimarisha dhidi ya Waashuri katika 2 Nya 32:5.
S: Katika 2 Sam 5:11 na 1 Fal 5:1, kwa kuwa Hiramu wa Tiro alikuwa maarufu sana, je, aliwekwa kwa makosa kichronolojia kwenye kiti cha enzi wakati wa Daudi kama Asimov asiye mwaminifu wa Mwongozo wa Biblia uk.304, 325 anavyodai?
J: Hapana. Asimov anasema Hiramu wa Tiro alikuwa amekuwa mfalme tu mwaka 969 K.K., miaka minne baada ya Solomoni (Asimov uk.325). Hata hivyo, Biblia ya Utafiti ya NIV uk.479 inasema Hiramu alitawala kuanzia karibu 978-944 K.K. na kwamba angeweza pia kutawala kama mtawala-mwenza na baba yake mapema kama 993 K.K. Biblia ya Utafiti ya Nelson uk.567 pia inasema Hiramu alitawala 978-944 K.K. Biblia ya Utafiti Mpya ya Geneva uk.480 inasema Hiramu alitawala kuanzia karibu 980-947 K.K.
S: Katika 2 Sam 5 na 6, je, Daudi alileta sanduku kwa nyumba ya Obed-Edomu baada ya kushinda Wafilisti, au kabla kama 1 Nya 13 na 14 inavyoashiria? (Mwislamu aliuliza hili.)
J: 1 Mambo ya Nyakati 13 na 14 havisemi ilikuwa kabla ya kushinda Wafilisti. Hakuna ugumu mara tu unapotambua kwamba vifungu si lazima viwe katika mpangilio wa kichronolojia. Isipokuwa kifungu kinaendelea na maneno kama "kisha" au "baadaye" au kitu kingine kama hivyo, vinaweza kuwa wakati ule ule au kwa mpangilio wowote.
2 Samweli 6:1 ina neno "tena" ndani yake, lakini "tena" si lazima limaanishe baada ya mapigano. Pia hakuna neno la mpangilio wa wakati katika 1 Mambo ya Nyakati.
Kwa njia inayofanana, Sura 16:115-119 inasema vyakula mbalimbali vilipigwa marufuku kwa Wayahudi. Hata hivyo, Sura 16:120 inazungumza kuhusu Ibrahimu. Wayahudi walianza na Yakobu, mjukuu wa Ibrahimu, kwa hivyo hizi ziko nje ya mpangilio. Basi, je, hii ni tatizo katika Qurani? Katika kesi hii maalum hapana, kwa sababu Qurani haikudai mistari hii iko katika mpangilio. Hakukuwa na neno la mpangilio wa wakati katika Sura 16:119-120.
S: Katika 2 Sam 5:17-8:18, ni nini cha ajabu kuhusu muundo wa kifungu hiki?
J: Hii ni kifaa cha kisanaa cha kawaida kwa Kiebrania kinachoitwa chiasm, chenye usawa wa mistari.
— Daudi ashinda Wafilisti (5:17-25)
— — Daudi alileta sanduku Yerusalemu (6:1-23)
— — — Mungu afanya agano na Daudi (7:1-17)
— — Daudi anaomba kwa BWANA (7:18-29)
— Daudi ashinda maadui wake (8:1-14)
S: Katika 2 Sam 6:1-5, Daudi alifanya jambo gani la kusifiwa hapa?
J: Daudi alikuwa tu amekuwa mfalme pekee wa Yuda na Israeli, na hata hivyo Daudi alimweka Mungu kwanza. Unapofanikiwa, au unapotiwa mafuta kama mfalme wa kitu, je, unatoa karamu kwa nafsi yako mwenyewe, au una sherehe ya ibada kwa Mungu, mfalme wako?
S: Katika 2 Sam 6:3 na 1 Nya 13:7, Daudi alifanya nini kosa hapa?
J: Daudi alimheshimu Mungu kwa hasa kuweka sanduku kwenye gari jipya. Hata hivyo, hii haikuwa njia sahihi ya kubeba sanduku. Sanduku lilipaswa kusafirishwa kwa kuingiza nguzo kupitia pete, na kuwa na Walawi, si wanyama, kuibeba.
Leo wakati mwingine tunaweza kufanya mambo kumheshimu Mungu hasa. Hata hivyo, Mungu anataka tumheshimu tu kwa njia ambazo hazikinzani kile Biblia inachofundisha.
S: Katika 2 Sam 6:6-7 na 1 Nya 13:9-14, kwa nini Mungu alimuua Uza?
J: Uza na wengine walionyesha ukosefu wa heshima kwa Mungu kwa kubeba sanduku kwenye gari la kubebwa juu ya ardhi yenye mapumziko katika 2 Samweli 6:3. Ilipaswa kubebwa kwenye nguzo, na na Walawi peke yao. Baadhi ya watu wamedhani kwamba Mungu alikuwa dhalimu kumuua Uza kwa kujaribu kusimamisha sanduku.
Kuna pointi mbili za kuzingatia, hata hivyo.
1. Uza na wengine hawakuishughulikia sanduku kwa heshima Mungu aliyowaamrisha wampe. Daudi baadaye alitambua kwamba alikuwa makosa kuruhusu mtazamo wa kawaida kuelekea sanduku katika 1 Mambo ya Nyakati 15:13.
2. Mungu alionekana kujali zaidi heshima watu waliomonyesha sanduku, kuliko kama iliingia matopeni au la. Matope hayangeudhia dhahabu.
3. Kuhusu vitu vya ibada vya Mungu, Mungu ana haki ya kuweka sheria. Huduma yetu kwa Mungu lazima iwe kwa masharti ya Mungu, si masharti yetu.
S: Katika 2 Sam 6:6-7, kwa nini Mungu hakuwaua Wafilisti walioshughulikia sanduku, kwa kuwa Mungu alimuua Uza kwa kulishika katika 2 Sam 6:6-7?
J: Biblia haisemi kama Wafilisti walishughulikia sanduku kwa mikono yao au kwa nguzo. Kwa njia yoyote hata hivyo, Mungu alijua hawakujua sheria za Mungu kuhusu sanduku, na Mungu anazingatia kiasi mtu aliweza kujua, kama Waroma 4:15; 5:13 unavyoonyesha.
S: Katika 2 Sam 6:7, je, kushikilia sanduku kuwa takatifu kunamaanisha tunapaswa kuabudu masalia kama makanisa ya Orthodoksi na Katoliki yanavyofanya?
J: Hapana. Kama hii ingehusiana na "masalia", ingepigana dhidi ya kulishika masalia zaidi ya kuabudu masalia. Kuna pointi tatu za kuzingatia katika jibu.
1. Uza aliuliwa kwa kutotii sheria ya kugusa sanduku (Hesabu 4:15), si kwa ukosefu wa ibada au heshima.
2. Waisraeli walipaswa kuwa na heshima kwa sanduku hili la Bwana, lakini hiyo ni aina tofauti ya heshima kuliko kuheshimu vitu vya wanadamu.
3. Ingawa heshima kwa watu wa Mungu, duniani na Mbinguni, ni sawa, hiyo ni tofauti na uabudu. Uabudu unatofautiana na heshima, kwani uabudu unajumuisha kuomba kwa au kupitia picha au sanamu.
S: Katika 2 Sam 6:20, kwa nini Daudi (inadaiwa) alicheza hadharani bila mavazi?
J: Daudi hakuwa uchi; alikuwa amevaa ephodi ya kitani, kulingana na 2 Samweli 6:14. Daudi hakuvaa mavazi ya kifalme wala kutenda kwa njia Mikali alifikiri mfalme anapaswa kutenda, na Mikali alimkosoa kwa hivyo.
Ni jambo moja kukosoa mtu ili kumsaidia kuboresha. Ni jambo lingine kumkosoa mtu kwa njia inayoonyesha huna tena heshima yoyote kwake.
S: Katika 2 Sam 6:20, tunastahili vipi mwamini mwenzetu anapotuchekesha kwa dharau tunapojiambia tunamfurahisha Bwana?
J: Zingatia mambo manne mazuri Daudi aliyofanya.
Kutolipiza: Hatupaswi kutafuta kulipiza kisasi (Luka 6:27-36 na Math 5:43-44) wala kulipiza (1 Pet 2:23).
Kujitetea: Tunapaswa kujitetea kwa kueleza kwamba tunachofanya ni sahihi. Vivyo hivyo, Waroma 14:16 inasema usiacha kile unachokifikiria kuwa kizuri kisemwe kama kiovu.
Kuendelea: Daudi anasisitiza kwamba angeendelea kufanya hivyo.
Kuweka fokasi kwa Mungu, si kwa mchochezi: Tunapaswa kuchagua kutokuacha maneno mabaya machache kuharibu uzoefu wake wa kuabudu Mungu.
S: Katika 2 Sam 6:23, je, Mikali hakupata watoto kwa sababu ya maoni yake dhidi ya mfalme?
J: Ndiyo, hii ndio mistari hii inavyoonyesha. Mikali hakupata watoto kwa sababu ya maoni yake ya kudharau mume wake mfalme. Hata hivyo, Biblia inakaa kimya kama kutopata watoto kulitokana na Mungu au kutokuwepo kwa Daudi.
Lakini kwa njia yoyote, neno moja la uhaini na la kukosa utauwa kutoka kwa mtu ambaye ungetarajia kuwa mwaminifu na mtauwa linaweza kuwa na athari ya muda mrefu. Math 12:36 inasema, "Ninakuambia kwamba siku ya hukumu, watu watatoa hesabu kwa kila neno bure watakalolisema." (NET). Hii inatufanya tufikie hitimisho moja na Yakobo alivyofundisha katika Yak 1:19.
S: Katika 2 Sam 6:23, kwa nini Mikali alibaki bila watoto maisha yake yote?
J: Maandiko hayasemi, lakini kuna uwezekano manne.
1. Hakuwahi kuweza kupata watoto. Kumbuka kwamba hakupata watoto na Falthieli pia.
2. Daudi hakutaka kwa makusudi kupata watoto naye, kwa sababu hakumheshimu.
3. Daudi hakuwa naye mara nyingi, na hakupata watoto.
4. Daudi alikuwa naye mara nyingi, lakini Mungu alimfanya Mikali asipate watoto baada ya kuonyesha kutomheshimu mume wake.
Bila kujali, Maandiko yanakaa kimya kama Mikali aliwahi kubadilika moyoni mwake, na kumgeukia Daudi au Mungu akiomba msamaha.
Maandiko yanakaa kimya kuhusu mfumo wa moja kwa moja wa kwa nini hakupata watoto. Labda sababu Maandiko yanakaa kimya ni kwamba hatuhitaji kujua. Somo kwetu hapa ni kwamba Mikali hakumheshimu mume wake na mfalme wa Israeli, na kwa njia yoyote, Mungu alimfundisha kwa hiyo.
S: Katika 2 Sam 7:1-2, je, nia nzuri zote tunazo kweli zinakuja kutoka kwa Mungu?
J: Hapana. Ingawa Mungu anajua kila kitu tunachofikiria (Zab 139:2), na kila kitu tunachosema kabla ya kukisema (Zab 139:4), Mungu anachagua kutututawala kama bandia. Mambo mazuri baadhi hutoka kwa mpango wa mwamini mwenyewe, kama 2 Wakorintho 8:17 inavyoonyesha. Katika kesi hii, Daudi alikuwa na nia nzuri, lakini haikuwa mapenzi ya Mungu kwa Daudi kutekeleza nia hiyo. Ni kutii mapenzi ya Mungu ndiyo muhimu, si kufuata nia nzuri tu. Nia nzuri si mbadala wa utiifu.
S: Katika 2 Sam 7:3-17, je, Nathani alikuwa nabii wa uongo kwa kwanza kumwambia Daudi afanye atakavyo?
J: Hapana. Kuwa nabii wa kweli haimaanishi hatasema kitu kwa makosa kamwe. Inamaanisha kwamba, akinena kama nabii, nabii wa kweli anaposema, "Bwana asema hivi," ni neno la kweli la Mungu.
S: Katika 2 Sam 7:5, matari yalitokea wapi?
J: Ingawa hatujui yalitoka wapi, yalikuwa chombo cha kale sana. Kwa Kiebrania umbo la wingi, mesiltayim, inaonekana lilitoka neno la kale la Kiugariti, msltm, kulingana na Maelezo ya Biblia ya Mtoa wa Maelezo juz.3 uk879. Watu wa Ugariti waliishi pwani ya Siria na Lebanon tangu kabla ya nyakati za Ibrahimu.
S: Katika 2 Sam 7:13,16 inasema ufalme wa Solomoni ungedumu milele, lakini haukudumu. Tunafafanuaje hilo?
J: 2 Samweli 7:5-17 ni unabii mmoja wote kwa Daudi wenye utimilifu maradufu: unazungumza kuhusu uzao wa Daudi, wa karibu na wa muda mrefu. Mara tu Daudi alipofariki, uzao wake mwenyewe, Solomoni, angekuwa mfalme na Solomoni ndiye angejenga Hekalu. Kwa muda mrefu, 2 Samweli 7:13 inaahidi kwamba kiti cha enzi cha ufalme wa Solomoni kitaanzishwa milele.
Biblia pia inasema Masihi atakuwa kutoka kwa Daudi: Yer 23:4; na katika Agano Jipya Luka 3:31; Matendo 13:22-23; Ufu 22:16.
Talmud nyingi za Kiyahudi zinasema Masihi atakuja kutoka kwa ukoo wa Daudi. Kulingana na Maelezo ya Biblia ya Mtoa wa Maelezo juz.9 uk.298, makundi fulani katika Uyahudi wa Marehemu yalizingatia hili, kama vile 4QFlor.
Inabainika kwamba hizi ni za kweli kwa njia mbili tofauti. Kwa njia ya biolojia Yesu alitoka kwa Maria, aliyekuwa mzao wa Daudi, lakini si Solomoni, katika Luka 3:23-31. Kisheria, lakini si kwa njia ya biolojia, Yesu alikuwa mwana wa Yosefu, mzao wa Daudi na Solomoni katika Math 1:6-16. Hivyo kwa njia ya biolojia Yesu alitoka kwa Daudi kupitia Maria, lakini ufalme haukupitishwa kupitia mama. Kwa hivyo, kwa Maria peke yake, Yesu asingekuwa na haki ya ufalme katika Israeli. Lakini kwa kuwa Yesu kisheria alikuwa mwana wa Yosefu, Yesu alikuwa na haki ya kiti cha enzi.
Kuna masuala mawili ya kuvutia ya ziada hapa.
Kama Yesu kwa kweli angekuwa kwa njia ya biolojia kutoka kwa Yosefu, unabii wa Maandiko ungevunjwa. Yosefu alikuwa mzao wa Mfalme Yekonia (Yehoyakini), mzao wa Solomoni, katika Math 1:11-12. Hata hivyo, Yer 22:30 inasema kwamba hakuna mzao wa Yekonia atakayewahi kukaa tena kwenye kiti cha enzi.
Suala la pili ni kwamba tangu uhamisho hakujawa na mzao wa Daudi aliyekuwa mfalme, na Wayahudi wachache leo hata wanajua ni kabila gani wao wenyewe (baadhi ya Walawi wanajua hata hivyo.) Hivyo, kutoka mtazamo wa Kiyahudi tu, unabii huu unaonekana kushindwa - isipokuwa bila shaka kiti cha enzi cha Solomoni kilianzishwa milele kupitia Kristo.
S: Katika 2 Sam 7:18-29, ni nini muhimu kuhusu mtazamo wa Daudi hapa?
J: Kwa upande mmoja, hii ingeonekana kuwa ya kuumiza sana kwa Daudi. Daudi alitoa kujenga Hekalu kwa Mungu, akitumia rasilimali zake zote, na Mungu wazi alimkatalia hapa. Daudi alitaka sana kujenga nyumba kwa Mungu. Mungu alisema "hapana," lakini Mungu akageuka na kumjengea Daudi nyumba hai, kupitia Solomoni na mzao wake.
Tunaweza kubashiri kwamba kwa sababu Mungu alijua alichofanya Daudi na Bathsheba na watu wa Moabu, Mungu hakuona inafaa Daudi awe ndiye kujenga hekalu.
S: Katika 2 Sam 8:2, je, Daudi alikuwa sahihi kuua theluthi mbili ya watu wa Moabu wa kiume?
J: Daudi alikuwa mkali sana hapa. Lengo lake inaonekana halikuwa kuua Wamoabu wote, bali kupunguza uwezo wao wa kuasi. Hakuna katika Maandiko inayosema Mungu alipendezwa na kitendo hiki. Kinyume chake, 1 Fal 5:3 inasema Mungu hakutaka Daudi awe ndiye kujenga Hekalu, kwa sababu Daudi alikuwa mtu wa vita.
S: Katika 2 Sam 8:3, je, Daudi alimshinda Hadadezer, au Hadarezer kama 1 Nya 18:3 inavyosema?
J: Tofauti hii ya herufi moja katika Kiebrania uwezekano ni kosa la mnakili. Matatizo ya Biblia na Makinzano Yanayoonekana uk.130 inasema kwamba herufi za Kiebrania "d" na "r" zinafanana.
S: Katika 2 Sam 8:4, je, Daudi aliteka wapanda farasi 1,700, au wasururu wa magari ya vita 7,000/wapanda farasi kama 1 Nya 18:4 inavyosema?
J: Yalikuwa magari ya vita elfu moja na wasururu wa magari 7,000. 1 Mambo ya Nyakati 18:4 na hati za Bahari ya Chumvi za 2 Samweli 8:4 zinasema 7,000. Tafsiri ya Kigiriki ya Septuagint pia inasema magari 1,000 na wapanda farasi 7,000. Hivyo, 1,700 katika maandishi ya Masoreti ya 2 Samweli 8:4 karibu bila shaka ni kosa la mnakili. Wakati Wahakiki Wanauliza uk.171-172, Ensaiklopidia ya Matatizo ya Biblia uk.184, Maelezo ya Biblia ya Mtoa wa Maelezo juz.4 uk.398, na Biblia ya Utafiti ya NIV kuhusu 2 Samweli 8:4 vinasema vivyo hivyo. Maandishi ya Masoreti pia yana kosa la kisarufi linaloonyesha neno liliachwa.
S: Katika 2 Sam 8:17, kwa nini Ahimeleki anatajwa kama mwana wa Abiathari, kwa kuwa baba wa Abiathari, aliyeuliwa kabla Daudi kuwa mfalme, aliitwa Ahimeleki?
J: Kuna uwezekano mbili.
Kosa la Mnakili: Uwezekano majina yalibadilishwa. Katika 2 Samweli 8:17 na 1 Mambo ya Nyakati 18:16 toleo la Kisiriaka linasoma "Abiathari mwana wa Ahimeleki" badala ya "Ahimeleki mwana wa Abiathari" kama maandishi ya Masoreti na Septuagint yanavyosoma. (2 Samweli 8:17 na 1 Mambo ya Nyakati 18:16 hazihifadhiwa katika Hati za Bahari ya Chumvi.) Tazama Biblia ya Utafiti Mpya ya Geneva uk.438 na Maelezo ya Biblia ya Kimataifa Mpya uk.380 kwa maelezo zaidi ya mtazamo huu.
Mjukuu aliyepewa jina la babu yake: Kama mjukuu alipewa jina la babu yake aliyeuliwa, Ahimeleki mdogo uwezekano hakuwa kasisi hadi sehemu ya mwisho ya utawala wa Daudi. Maelezo ya Biblia ya Mtoa wa Maelezo juz.3 uk.911 inasema desturi hii, inayoitwa papponymy, ilikuwa ya kawaida. (Tazama 1 Nya 6:9b-10:a; 7:20). Tazama Maelezo ya Maarifa ya Biblia: Agano la Kale uk.466 kwa mtazamo huu.
S: Katika 2 Sam 8:18, jinsi gani wana wa Daudi walikuwa makasisi, kwa kuwa Daudi alitoka kabila la Yuda, si Lawi?
J: Hawakuwa; hakuna ushahidi kwamba wana wa Daudi walikuwa na majukumu yoyote ya ukasisi hekaluni. Ingawa neno la Kiebrania hapa ni la kawaida kwa makasisi (kohen), 1 Mambo ya Nyakati 18:17 inasema walitumikia kama maafisa wakuu. Wakati Wahakiki Wanauliza uk.172 inabainisha kwamba neno la Kiebrania pia linamaanisha mtumishi, msimamizi, au mshauri.
S: Katika 2 Sam 8:19, Wakerethimu na Wapelethimu walikuwa nani?
J: Hawa walikuwa askari wa Kifilisti waliomtumikia Daudi kwa uaminifu katika jeshi lake.
S: Katika 2 Sam 9:1-13, muundo wa sura hii ni upi?
J: Hii imeandikwa kama kiasm, kipengele cha kawaida cha ushairi wa Kiebrania.
9:1 Daudi anataka kuonyesha neema kwa familia ya Sauli
- 9:2-5 Daudi anazungumza na Ziba, mtumishi wa Sauli
- - 9:6-8 Daudi anaonyesha neema kwa Mefiboshethi
- 9:9-11a Daudi anazungumza na Ziba, mtumishi wa Sauli
9:11b-13 Daudi anaonyesha neema kwa familia ya Sauli kupitia Mefiboshethi
Angalia The Expositor’s Bible Commentary juz.3 uk.916 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 9:1-13, kwa nini Daudi alimhurumia Mefiboshethi aliyekuwa kiwete, huku akichukia viwete na vipofu waliokuwa wakiilinda Yerusalemu kulingana na 2 Sam 5:8?
J: Ingawa viwete na vipofu hawangeweza kupigana vizuri, Daudi alichukia kulazimika kuwaua ili kupata mfereji unaolisha Yerusalemu. Ukweli kwamba Mefiboshethi alikuwa kiwete haukufanya wema wa Daudi kwake kuwa mkubwa zaidi wala mdogo zaidi.
Je, askari wazuri wanaweza kuwa na hisia kama hiyo leo? Kama askari, je, ungependa kumrushia risasi mtoto mdogo? Vipi kama mtoto huyo mdogo angekuwa ameshika bunduki ya AK-47 na kukulenga? Ndio, ungemuua, lakini hungehisi vizuri ukifanya hivyo, na ungedharau hali zilizokusukuma kufanya hivyo.
Angalia The Expositor’s Bible Commentary juz.3 uk.918 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 9:1-13, kwa nini Daudi alimhurumia Mefiboshethi?
J: Daudi hakumhurumia Mefiboshethi kwa sababu Daudi alimkutana naye kwa bahati mbaya. Badala yake, Daudi alichagua kumtafuta Mefiboshethi kwa sababu alikuwa akitafuta njia za kuonyesha huruma kwa familia ya Sauli, ili kuonyesha kwamba hakuwa na chuki kwao. Daudi alikuwa amemwahidi Yonathani katika 1 Samweli 20:42 kumhudumia yeye na familia yake, na Daudi alikuwa mtu wa heshima. Hii ndiyo kiini cha upendo wa agano katika Agano la Kale, ahadi iliyoaminika na imani. Ingawa Yonathani alikuwa amekufa na asingeweza tena kufanya chochote kusaidia au kudhuru Daudi, Daudi alikuwa ataendelea kutimiza ahadi yake ya kumhudumia uzao wa Yonathani.
Hata hivyo, Mefiboshethi labda hakujua kuhusu ahadi hii na alishangaa kwa wema wa Daudi. Mefiboshethi alikuwa kiwete (2 Samweli 4:4) kwa sababu mlezi wake alimchukua kukimbia mbali na Daudi. Mefiboshethi angekuwa na umri wa miaka mitano wakati huo. Wafalme mara nyingi waliua watoto wote wa watangulizi wao, na ilidhaniwa kwamba Daudi angefanya kama mfalme wa kawaida na kutaka kufanya hivyo hivyo. Hata hivyo, Daudi haukuwa mfalme wa kawaida.
Mefiboshethi anaweza kufikiwa kwa mfano kama mtu aliyepotea. Yeye ni maskini aliyeachwa, kiwete bila njia ya kuja kwa Daudi. Lakini kwa neema na upendo wa agano, Daudi alimfanya Mefiboshethi aletwe Yerusalemu na kuhudumwa.
Angalia the New International Bible Commentary uk.380, The Expositor’s Bible Commentary juz.3 uk.916-918, The Tony Evans Bible Commentary uk.329-330, the Evangelical Commentary on the Bible uk.218-219, the Believer’s Bible Commentary uk.332-333, na The Bible Knowledge Commentary: Old Testament uk.466 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 9:1, je, Daudi alisema hili baada ya kuuawa kwa wana wa Sauli, kama Asimov’s Guide to the Bible uk.309 inavyosema?
J: Asimov anadai kwamba Daudi alisema hili kabla ya mauaji, kwa sababu ingekuwa si vigumu kupata wanachama wa familia ya Sauli kabla ya mauaji.
Pointi mbili za kuzingatia katika jibu.
Kutafuta mtoto mwaminifu kwake: Daudi hakusema alikuwa tu anatafuta mmoja wa wana wa Sauli. Badala yake, Daudi alisema alikuwa anatafuta mmoja wa wana wa Sauli ambaye angeweza kuonyesha wema kwa ajili ya Yonathani.
Si kwa mpangilio wa wakati: 2 Samweli 21:1 inasema kwamba uuaji wa wana wa Sauli ulitokea “wakati wa utawala wa Daudi”, na si lazima iwe kwa mpangilio wa wakati. Kwa maneno mengine, inawezekana kwamba Asimov anaweza kuwa sahihi hapa.
S: Katika 2 Sam 9:4, Lo-Debari ilikuwa wapi?
J: Lo-Debari ilikuwa mashariki mwa Yordani na kusini mwa Bahari ya Galilaya. Mji huu ungekuwa mahali salama mbali na Yerusalemu, ng’ambo ya Mto Yordani, na karibu na jangwa ambapo Daudi angeweza kukimbia kwenye jangwa ikiwa angehitaji kufanya hivyo. The New International Dictionary of the Bible uk.599 inasema kwamba mji huu bado haukupatikana. The Wycliffe Bible Dictionary uk.1044 na The Expositor’s Bible Commentary juz.3 uk.917 wanasema kwamba ingawa eneo haliko wazi, wanaakiolojia wanafikiri eneo hilo linaweza kuwa Umm ed-Dabar umbali wa maili 8 hadi 10 kusini au kusini-mashariki mwa Bahari ya Galilaya. Lo-Debari pia inamaanisha “hakuna kitu”.
S: Katika 2 Sam 10:2,4-8, kwa kuwa nia ya asili ya Daudi ilikuwa kuonyesha wema kwa mwana wa Nahashi, kwa nini Daudi alipigana naye vita?
J: Daudi hakujua chochote, kizuri au kibaya, kuhusu Hanuni, mwana wa Nahashi, lakini alitaka kuheshimu maisha ya mfalme aliyekuwa mshirika. Labda Daudi alikuwa akifanya utaratibu sahihi wa kisiasa, lakini wakuu wa Hanuni, labda wakiwa na wasiwasi kuhusu ufalme mkubwa karibu na Amoni, walimwambia Hanuni anapaswa kuitafsiri tofauti kabisa. Hanuni alipoonyesha bila kutarajiwa kwamba alitaka kuwa adui wa Daudi, Daudi alimridhisha. Hanuni alionyesha dharau kwa Daudi wala hakuogopa kuonyesha hilo. Daudi labda alifikiri kwamba kama hakuchukua hatua, mataifa mengine pia yatadharau Israeli.
Angalia The Expositor’s Bible Commentary juz.3 uk.922 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 10:2,4-8, jinsi gani kuwa na wasiwasi, au kudhani nia mbaya zaidi kwa wengine, kunaweza kuwa unabii unaojitimiza?
J: Unapotarajia ubaya kutoka kwa wengine, ni rahisi kukimbia kwamba unatarajia wapinge dhidi yako. Watu wanapofahamu kwamba huwaamini na hata unafikiri watakudhuru, wanaweza mara moja kujiuliza, “je, kuna sababu wanaona hivyo kuhusu mimi”, na “je, kuna kitu ninachopaswa kujua ili kujilinda dhidi yao”, na “je, nifanye jinsi wanavyotarajia niwe?”
S: Katika 2 Sam 10:7-19, jinsi gani Yoabu na Daudi waliweza kushinda jeshi la pamoja la Waamoni na Washami?
J: Pointi tatu za kuzingatia katika jibu.
1. Kuwa mpanda gari la vita unaopigana na jeshi lisilo na silaha za kutosha ni kazi salama kiasi fulani. Mtu anahitaji tu kupiga mishale kutoka mbali. Kama jeshi lilikuwa karibu sana, mtu angeweza tu kuendesha farasi mbali zaidi. Askari wa miguu wasingeweza kuzuia mshambulio wa gari la vita kama walikuwa na panga fupi tu.
2. Hata hivyo, ni hadithi tofauti kupigana dhidi ya askari wa miguu wenye silaha nzuri. Waisraeli walikuwa na uzoefu wa kupigana dhidi ya magari ya vita ya Wafilisti. Walikuwa na mishale, na kikundi kikubwa cha wapiga mishale wa miguu kingelikuwa na nguvu zaidi ya moto kuliko magari ya vita. Ukuta wa askari wa miguu wenye mikuki mirefu ungeuzuia mshambulio wa gari la vita.
3. Karne nyingi baadaye, mfalme wa Uajemi Dario alijifunza hili, kwa hasara yake, kwani mara kwa mara falange za jeshi la Makedonia lililokuwa na askari wengi wa miguu zilishinda idadi kubwa ya wapanda farasi wa Kiajemi.
S: Katika 2 Sam 10:17-19, matokeo ya vita hii yalikuwa nini?
J: Nahashi, mfalme wa Waamoni, alishindwa na Sauli zamani katika 1 Samweli 11 baada ya Waamoni kushambulia Yabesh-Gileadi. Inakadiriwa kwamba alimwsaidia Daudi wakati Daudi alikuwa mkimbizi kutoka kwa Sauli. Kwa hivyo Daudi alitaka kutoa pole alipofariki Mfalme Nahashi. Vita hii asili yake ilikuwa tu kuadhibu Hanuni, mfalme wa Waamoni, kwa matibabu ya aibu ya mabalozi wa Daudi, kama vile kinachofanywa kwa wafungwa wa vita. Daudi alitambua ilikuwa nini: tamko la vita. Lakini Hanuni alipowaaleta washirika wengi kutoka falme mbalimbali za Kiaramu (Shamu), Waisraeli waliona kwamba hii haukuwa vita rahisi katika 2 Samweli 10:11-12. Majeshi mawili ya Israeli yaliishia kuwashinda wote na kuwa na falme hadi kwenye Mto Frati zilizomtumikia. Kisiasa na kijeshi ilionekana kama ushindi mkubwa kwa Waisraeli. Lakini wakati mwingine katikati ya mafanikio makubwa tunahitaji kuwa makini kutoweka ulinzi wetu na kuruhusu kitu kibaya kuingia, kama sura inayofuata inavyoonyesha.
Kufanya uzinzi na Bathsheba ilikuwa hatua ya mabadiliko katika utawala wake. Baada ya hapo angepoteza heshima miongoni mwa watu na angekuwa na maasi mengi. Mapigano na karibu kupoteza kwa Absalomu yalikuwa msiba mkubwa zaidi kuliko kupata ardhi hadi Frati.
Angalia the Evangelical Commentary on the Bible uk.219, The Bible Knowledge Commentary: Old Testament uk.466, the Believer’s Bible Commentary uk.333, The MacArthur Bible Commentary uk.364, The Expositor’s Bible Commentary juz.3 uk.923-925, na The Bible Knowledge Commentary: Old Testament uk.468 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 10:18 kulikuwa na wapanda magari wa vita 700, au wapanda magari wa vita 7,000 kama 1 Nya 19:18 inavyosema?
J: Inaweza kuwa chochote kati ya hizo mbili. Hii inaonekana ni kosa la mwandishi wa maandishi ya Kimasoretiki.
2 Samweli 10:18 inasema magari ya vita 700 na wapanda farasi 40,000 katika maandishi ya Kimasoretiki na Septuagint.
1 Mambo ya Nyakati 19:18 inasema watu 7,000 waliopigana katika magari ya vita na askari wa miguu 40,000 katika maandishi ya Kimasoretiki na Septuagint.
Labda walikuwa watu 700 waliопigana katika magari ya vita na askari wa miguu 40,000.
Mafundisho ya kutokukosea yanamaanisha kwamba tunaamini Biblia haikuwa na makosa yoyote (ikiwa ni pamoja na mikinzano ya kweli) katika hati za asili, lakini inakubali kwamba baadhi ya makosa ya waandishi yalitokea wakati wa uhamishaji.
Kilengo, mtu hawezi kuthibitisha wala kukanusha kwamba hii ilikuwa kosa la mwandishi au kosa katika hati za asili. Hata hivyo,
1. Kwa kuzingatia matamko mengi yaliyothibitishwa kwa akiolojia katika Agano la Kale, na
2. Kwa kuzingatia kwamba maeneo mengi mengine ambapo kuna tofauti za kweli katika nakala za kisasa zinahusiana na nambari,
Kwa hivyo, ushahidi si wa kuhitimisha lakini unaunga mkono kosa la mwandishi. Angalia the Believer’s Bible Commentary uk.333, Haley’s Alleged Discrepancies of the Bible uk.320-321, The Expositor’s Bible Commentary juz.3 uk.925, Hard Sayings of the Bible uk.239-240, the Believer’s Bible Commentary uk.333, na Bible Difficulties & Seeming Contradictions uk.157-157 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 11-12, muundo wa sura hizi mbili ni upi?
J: Hizi zimepangwa kama kiasm, na hii ni moja ya kiasm ndefu zaidi katika maandiko.
11:1 Daudi anamtuma Yoabu kuzingira Raba
- 11:2-5 Daudi anampa Bathsheba mimba
- - 11:6-17 Daudi anafanya Uria auawe
- - - 11:18-27a Yoabu anamtumia Daudi mjumbe
- - - - 11:27b Bwana ana hasira sana
- - - 12:1-14 Bwana anamtumia Daudi mjumbe
- - 12:15-23 Bwana anamua mtoto mchanga wa Daudi
- 12:24-25 Daudi anampa Bathsheba mimba tena
12:26-31 Yoabu anamwita Daudi kuteka Raba
Angalia The Expositor’s Bible Commentary juz.3 uk.927 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 11:1-5, kwa kuwa Daudi alikuwa mtu wa Mungu, jinsi gani angeweza kutamani mke wa mtu mwingine, kufanya uzinzi, kumlewa mtu, na kuamuru mauaji? (mtu asiyeamini Mungu aliuliza hili)
J: Hakuna utetezi wa Daudi; Daudi alitenda dhambi kubwa kwa kufanya mambo haya. Alikuwa katika nafasi ya starehe; alikuwa bwana wa kila kitu; — inageuka kila kitu isipokuwa yeye mwenyewe. Alikuwa mvivu badala ya kwenda na jeshi, alikuwa kwa maana fulani “na starehe nyingi sana”, na alikuwa na jicho la kutangatanga. Daudi alikuwa akitembea na Mungu katika ushindi, na hakuna dalili kwamba Daudi alikuwa anatafuta kuanguka. Badala yake, Daudi alijiweka katika nafasi ya hatari na hakugeuza macho yake, lakini badala yake alitenda kwa sababu ya jaribu lake. Kumbukumbu la Torati 27:24 linasisitiza jinsi ilivyo mabaya kwa mtu kumuua jirani yake kwa siri.
Pointi tatu za kuzingatia katika jibu.
1. Tatizo hapa si mkinzano unaodaiwa katika Biblia. Maandiko tu yalirekodia mambo mabaya Daudi aliyosema na kufanya. Daudi hakufikiri tu kuhusu kufanya hivi; Daudi alikuwa mtu wa vitendo na alitekeleza. Wakati mwingine kuwa mtu wa vitendo ni jambo baya.
2. Tatizo hapa ni mkinzano ndani ya Daudi. Daudi alikuwa mtu wa moyo wa Mungu mwenyewe, lakini 2 Samweli 12:10 inasema Daudi alimchukia Mungu hapa. Hata hivyo, watu wengi wana mawazo mawili (angalia Yakobo 1:7) wakati fulani katika maisha yao. Kumekuwa na wanafiki daima, na tunaweza wote kukubaliana kwamba hapa Daudi alikuwa mnafiki wa daraja la kwanza.
3. Tatizo la kweli ni kwa nini Mungu angempenda bado na kumtumia mtu kama Daudi. Kuna pointi nne rahisi sana kuhusu suala hili.
3.1 Mungu anaweza kufanya chochote anachotaka na yeyote anachotaka. Sisi ni nani kumwambia Mungu jinsi ya kutumia viumbe vyake.
3.2 Mungu alijua kwamba Daudi alikuwa na upendo wa kweli kwake. Somo hapa ni kwamba ingawa kila mnafiki si lazima awe mwamini wa kweli, baadhi ya wanafiki wanaweza bado kuwa waamini wa kweli, na kuwa na upendo wa kweli kwa Mungu chini ya unafiki wao.
3.3 Mungu alimpenda Daudi na kumadhibu vikali kwa unafiki wake. Adhabu kali inaweza kuwa aina ya upendo wa Mungu: ingawa haitarajiwa wakati huo, inaweza kuzaa tunda la toba.
3.4 Baada ya Daudi kutubu, Mungu alimsamehe kabisa. Bado kulikuwa na matokeo na adhabu kwa Daudi; hata hivyo, Daudi alisamehewa. Tunapaswa kuwasamehe wengine waliokutubu pia. Warumi 15:7 inasema kwamba tunapaswa kukubali mmoja wamwingine kama Kristo alivyotukubali.
Kwa jibu tofauti lakini linalolingana, hapa kuna kile Today’s Handbook for Solving Bible Difficulties uk.260-261 inachosema kuhusu tatizo la kweli.
“Kumbuka ukweli kwamba wachache sana wa zana zilizochaguliwa za Mungu hawakuwa na dosari, au hata dhambi kubwa. Musa alikuwa muuaji. Daudi alikuwa mzinzi na muuaji. Yakobo alikuwa mlaghai na Abrahamu alikuwa mwongo. Yona alikuwa mtu wa ubaguzi wa rangi ambaye aliasi dhidi ya wazo kwamba Mungu atawasamehe Waashuri. Na kuhusu msongo wa hisia za Petro na roho za ugomvi zilizoonyeshwa na Yakobo na Yohana? Hata hivyo, Mungu aliwatumia wote.
Mungu anaweza kumtumia yeyote anayechagua kumtumia. Alimtumia Balaamu, nabii wa Shamu. Alimtumia Koreshi, mfalme wa Uajemi. Hata alimtumia Farao na ugumu wa moyo wake kuendeleza mpango wake. … Napata ujuzi huu kuwa wa kutia moyo.”
Angalia The Expositor’s Bible Commentary juz.3 uk.928,935, The Tony Evans Bible Commentary uk.331, the Believer’s Bible Commentary uk.334, the Keil-Delitzsch Commentary on the Old Testament juz.2 sehemu 2 uk.372, na The Bible Knowledge Commentary: Old Testament uk.468 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 11:1, je, Daudi alikuwa kawaida kukaa nyumbani wakati jeshi lilienda vitani?
J: Hapana. Daudi alikwenda na jeshi katika 2 Samweli 5:2; 8:1-14; na 10:17. Hata hivyo, Daudi alipokuwa mzee zaidi watu wake waliomwomba kukaa mjini katika 2 Samweli 18:3; 21:17.
Angalia The MacArthur Bible Commentary uk.36 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 11:3, tunajua nini kuhusu asili ya Bathsheba?
J: Mume wa Bathsheba Uria alikuwa Mhiti, na Wahiti kwa kawaida walikuwa wafanyakazi hekaluni. Jina la Uria linamaanisha “BWANA ni nuru yangu” kwa hivyo wazazi wake labda walikuwa waamini. Baba wa Bathsheba alikuwa Eliamu, mmoja wa mashujaa wa Daudi katika 2 Samweli 23:24. Eliamu alikuwa mwana wa Ahithofeli, mshauri mwenye hekima wa Daudi. Baadaye, Absalomu alipoasi dhidi ya Daudi, Ahithofeli alimpa uaminifu wake Absalomu badala ya Daudi. Labda jinsi Bathsheba aliyempoteza mume wake wa kwanza ilikuwa na ladha mbaya kwake.
Angalia The MacArthur Bible Commentary uk.366 na The Expositor’s Bible Commentary juz.3 uk.929 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 11:1-5, hii inatuambia nini kuhusu rekodi katika 2 Samweli?
J: Kwa kawaida waandishi wa mahakama wangerekodi historia ya mfalme; na mfalme alikuwa na udhibiti wa moja kwa moja juu ya kilichojumuishwa dhidi ya kilichoachwa. Kifungu hiki kinaonyesha kwamba rekodi hii haikuwa chini ya udhibiti wa mfalme. Wala Daudi wala Solomoni hawangetaka habari hii kutangazwa, kwa hivyo hii haikuwa chini ya udhibiti wao.
Angalia The Tony Evans Bible Commentary uk.331 na The Expositor’s Bible Commentary juz.3 uk.928 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 11:3 kwa nini Eliamu, baba wa Bathsheba, anaitwa Amieli katika 1 Nya 3:5?
J: Kuna angalau jozi 22 za maeneo katika Agano la Kale ambapo watu walikuwa na majina mawili. Angalia mjadala wa Kutoka 2:18 kwa jibu. Angalia pia 1001 Bible Questions Answered uk.323 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 11:8f, kwa nini Daudi alimpa Uria zawadi?
J: Hii ingeonyesha kuwa Daudi anampendelea Uria, na shukrani kwake. Pia ingeonyesha wengine kwamba Daudi alikuwa na mtazamo mzuri sana kwa Uria. Kwa kweli hii ilikuwa mbinu chafu, ya bei nafuu. Labda haikuwa kwa sababu ya hisia ya hatia; kwa sababu ya kile Daudi angefanya kwa Uria baada ya hapo. Daudi alipanga kudanganya wengine kuhusu nia zake, bila kujali Uria kabisa.
Angalia the New International Bible Commentary uk.381 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 11:8f, je, kuna nyakati leo ambapo mtu anampa mtu ambaye hawajali zawadi chafu, ya bei nafuu?
J: Msukumo wote wa Daudi ulikuwa kuzika dhambi yake, hata kama ilimaanisha kuzika Uria pia. Rushwa wazi ni kama hii kidogo; lakini pia kuna rushwa za siri. Unapopokea zawadi, hasa zawadi ya ukarimu, kutoka kwa mtu ambaye hufikiri alikuwa na upendo na shukrani nyingi kwako; ni vizuri kimya kimya kujiuliza kwa nini. Je, kuna kitu wanachotaka kutoka kwako, na je, wako wazi na wa uaminifu kuhusu hilo?
Angalia The Tony Evans Bible Commentary uk.332 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 11:11, Daudi anahisi nini hapa?
J: Daudi labda ana mchanganyiko wa kuchoshwa na kukata tamaa. Alifikiri alikuwa na mpango kamili wa kuficha dhambi yake, isipokuwa kwamba Uria alikuwa mwaminifu sana kushiriki. Bila kujua Uria “alisugua zaidi” kwa kumwita “mke wangu” badala ya “Bathsheba”. Uria alimwita kwa jukumu lake. Uria alijua alikuwa nani, na alijua mke wake alikuwa nani, kama vile Daudi alikuwa akisahau alikuwa nani.
Angalia The Expositor’s Bible Commentary juz.3 uk.934-935 na the Keil-Delitzsch Commentary on the Old Testament juz.2 sehemu 2 uk.385 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 11:14-21, nini kilikuwa kibaya mara mbili kuhusu hili?
J: Bila shaka ilikuwa si haki, Uria, shujaa mwaminifu wa Daudi, angeuwawa kwa udanganyifu namna hii. Lakini askari wa Kiisraeli waliokuwa karibu walifanya nini kupata kuuwawa kwa udanganyifu wa Daudi na Yoabu? “Uhalifu” wao pekee ulikuwa kuzuia tamaa ya Daudi. Uovu wa Daudi haukuelekea tu kwa Uria, lakini alikuwa tayari kutoa muhanga watu wengine waliomwamini ili kuficha dhambi yake ya usiku mmoja.
Angalia the New International Bible Commentary uk.381-382 na the Believer’s Bible Commentary uk.334 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 11:15-27, jinsi gani waamini wa kimungu, ambao wanaanza vizuri sana, wanaweza kuharibika kwa kuwa na mamlaka? Hilo linawezaje kuzuiwa?
J: Hakuna mwamini, yeyote awe, aliye mzuri kiasi kwamba anaweza kupunja ulinzi wake. Daudi yule yule ambaye hangemuua Mfalme Sauli aliyemfuatia, angemuua Uria na wale waliomzunguka. Daudi yule yule aliyeomboleza kifo cha Sauli na Yonathani mtukufu, inaonekana hakuomboleza kifo cha Uria mwaminifu, ambaye kifo chake alisababisha. Hii inapaswa kuwa onyo kwetu. Lakini kwa neema ya Mungu, na sisi kukaribia Mungu kila siku, tungeweza kuishia kama yeye au kama Dema katika Agano Jipya.
Ikiwa mtu yeyote angeweza kupunja ulinzi wake, ungefikiri ingekuwa Paulo. Na hata hivyo Paulo mwenyewe alisema, “Je, hamjui kwamba katika mbio wote wanaokimbia wanakimbia, lakini mmoja tu anapata tuzo? Kimbia kwa njia ya kupata tuzo. 1 Kor 9:25 Kila anayeshindana katika michezo hufunza kwa nidhamu kali. Wanafanya hivyo kwa taji inayoharibika, lakini sisi tunafanya kwa taji isiyoharibika. Kwa hivyo sikimbi bila lengo; sipigani kama ninapiga hewa. Hapana, nadhibiti mwili wangu na kuufanya mtumwa wangu, ili baada ya kuhubiri kwa wengine, mimi mwenyewe nisidharauliwe.” 1 Wakorintho 9:24-27 (Biblia ya Berean). Paulo anazungumza na waamini anaposema kwamba tunapaswa kujichunguza kuona kwamba tuko “katika imani” katika 2 Wakorintho 13:5.
Ili kutuzuia kutoweka ulinzi wetu tunahitaji kukaa karibu na Mungu, na kuwa katika ushirika na wengine, ambao wanaweza kushikilia uwajibikaji wetu.
Angalia the Keil-Delitzsch Commentary on the Old Testament juz.2 sehemu 2 uk.385-386 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 11:16, hii inaonyesha nini kuhusu uaminifu wa Yoabu?
J: Mapema tuliona kwamba Yoabu alikuwa kweli mwaminifu kwa Daudi, lakini alikuwa mwaminifu zaidi kwa maslahi yake mwenyewe. Lakini hapa Yoabu ni mwaminifu zaidi kwa kiongozi wake kuliko alivyo mwaminifu kwa kinachofaa. Uaminifu unaweza kuwa jambo zuri, lakini uaminifu ni mbaya kama ni kwa kitu ambacho Mungu hakitaki. Kama Yoabu alikuwa na uaminifu wa sehemu tu kwa Daudi, Yoabu alikuwa na uaminifu mdogo zaidi kwa kinachofaa.
Uria ameorodheshwa kama mmoja wa askari 37 bora wa Daudi katika 2 Samweli 23:39, lakini unaweza kuona mahali ambapo uaminifu wa Uria ulimpeleka, akimtumikia jenerali mwaminifu kwa sehemu na mfalme mbaya.
Angalia the Evangelical Commentary on the Bible uk.220 kwa maelezo zaidi.
S: Katika 2 Sam 12:1-12, kwa nini Nathani alitumia mbinu hii kuzungumza na Daudi kuhusu dhambi yake?
J: Sababu mbili zinazowezekana, zote mbili zinaweza kuwa za kweli.
1. Mfalme Daudi tayari alijua alichofanya kilikuwa kibaya. Daudi hakuhitaji mafunzo wala marekebisho hapa; alihitaji kukemewa. Nathani alimkaribia Daudi kwa njia ambayo “ulinzi” wake haulingekuwa umewashwa. Nathani alipokata rufaa kwa hisia kali ya haki ya Daudi, na kumfanya Daudi awe na hasira kwa “mkandamizaji asiyetajwa jina” huyu, ndipo Nathani alimweka mzigo mzito kwa Daudi.
2. Daudi alikuwa mfalme ambaye alikuwa tu ameagiza kifo cha mtumishi muhimu na mwaminifu. Ingawa Nathani tayari alikuwa anahatarisha maisha yake kumkemea Daudi, Nathani angetaka kutumia mbinu isiyo ya moja kwa moja, lakini yenye ufanisi.
S: Katika 2 Sam 12:8, kwa nini Mungu alimpa Daudi wake wengi, kama unyakuzi ulikuwa dhambi?
J: Mambo fulani yalifanywa wakati wa Agano la Kale, lakini tuna kiwango cha juu zaidi tangu Yesu alipokuja. Katika nyakati za Agano la Kale, Yesu alisema Mungu alikubali baadhi ya mambo (kama vile talaka) kwa sababu mioyo yao ilikuwa migumu. Nafikiri unyakuzi ni jambo lingine kama hilo. Hata hivyo, Biblia ilisema mfalme asio wa wake wengi, na Solomoni alitenda dhambi kwa kuoa wake wengi (Neh 13:26; 1 Fal 11:2-11).
Agano la Kale linatoa mfano wa ndoa ya mume na mke mmoja (Adamu na Hawa lakini si Lisa pia), na linaonyesha matatizo yaliyotokea kwa unyakuzi na Ibrahimu, Yakobu, Solomoni, n.k., lakini Biblia haikataaza unyakuzi kwa kweli. Hata hivyo, kama mtu ana wake wengi, basi anastahilika kuwa kasisi wa kanisa katika 1 Tim 3:2.
Kwa njia nyingine, kuna watu wa dhehebu karibu 50,000 nchini Marekani ambao wana wake wengi leo; wanaitwa Mormons wa Kimsingi. Wanakiuka Waroma 13:1, inayosema tunapaswa kutii mamlaka za serikali. Wengi wao wanaishi kusini mwa Utah, kaskazini magharibi mwa Arizona, na Nevada.
Ninaporogea Mormons, kuna mambo mengi mtu anaweza kuzungumza nao, lakini si yote yana tija sawa. Mambo muhimu zaidi yanahusiana na a) Kuamini Mungu wa Kweli, Aliye Juu; b) Kuamini Yesu wa Kweli; c) Kuamini ukweli kuhusu wokovu; d) Kuamini Maandiko sahihi.
Kama mtu ana makosa kuhusu mambo hayo matatu, haijalishi ana haki kuhusu nini. Badala ya kuzungumza kuhusu unyakuzi na Mormons, ningependa kuzungumza kuhusu kwa nini wanaamini katika mungu mdogo, kwa nini Yosefu Smithi, alipooa mke wake wa pili, aliificha kwa mke wake wa kwanza. Kwa kuwa mafundisho ya kupinga weusi katika Maandiko yao yalibadilishwa mwaka 1978, na LDS walibadilisha mafundisho yao kupiga marufuku unyakuzi, ni mafundisho gani mengine katika Umormoni ambayo yanapaswa kutupwa.
Kwa yeyote yule, kuna tofauti kama mtu anasoma Biblia ili kujibu "ninaweza kupita kiasi kiasi gani" dhidi ya kuisoma ili kujibu "ni mapenzi kamili ya Mungu kwangu ni gani." Kama mtu katika nyakati za Agano la Kale aliisoma Biblia kwa njia ya kwanza, angeona kwamba talaka na mambo mengine ni sawa.
Kwa upande mwingine, mtu katika nyakati za Agano la Kale angeweza kusoma Malaki 2:16: "Mungu anachukia talaka." Vivyo hivyo, unyakuzi si mapenzi kamili ya Mungu lakini ulikubaliwa.
S: Katika 2 Sam 12:13, ni nini muhimu kuhusu mwitikio wa Daudi?
J: Daudi alifunga ili aguse moyo wa Mungu. Mungu alikuwa tayari ameamua atakachofanya, na mtoto alipofariki, Daudi alijua haikuwa na maana kumwomba Mungu kile Mungu alikuwa ameamua vinginevyo.
S: Katika 2 Sam 12:15-23, kwa nini Mungu alimfanya mwana wa kwanza wa Daudi na Bathsheba afe?
J: Hii haikuwa adhabu ya mtoto bali adhabu ya hatia ya Daudi na Bathsheba. Mungu atafanya kila kitu kuwa haki mwishowe, na lazima tusubiri hadi wakati huo tuone haki kamili duniani.
Baadhi ya Wakalvini wanasema kwamba kwa kuwa watoto wachanga wanakufa, hii "inathibitisha" kwamba watoto wachanga wana hatia ya dhambi ya Adamu. Hii ni mantiki ya makosa, kwa sababu kupata matokeo ya mateso hakuthibitishi hatia. Vinginevyo, ukweli kwamba makori yanakufa "ungethibitisha" kwamba pia yana hatia kwa dhambi ya Adamu. Hata hivyo, ukweli wa jambo hili ni kwamba Uumbaji wote uliwekwa chini ya Kuanguka, kama Waroma 8:19-22 inavyosema.
Hitimisho:
1. Wakristo wote wanakubaliana kwamba watoto wachanga waliozaliwa hivi karibuni hawana dhambi zao za kibinafsi.
2. Wakristo wote wanakubaliana kwamba wote wanazaliwa na asili ya dhambi.
3. Kwa bahati mbaya, Wakristo wote bado hawakubaliani kwamba kupata matokeo ya mateso hakuthibitishi hatia.
S: Katika 2 Sam 12:20, kwa nini Daudi aliiabudu Mungu baada tu ya mwanawe kufariki?
J: Unapaswa kumwabudu Mungu unapokuwa sawa na Mungu. Unapaswa pia kumwabudu unapokuwa na uasi na sasa unataka kupatana na Mungu.
S: Katika 2 Sam 12:20, je, Mungu angekubali ibada kama hii?
J: Ndiyo. Mungu anakubali ibada yake yote ya kweli kwake. Hata hivyo, kuabudu sanamu si kumwabudu yeye, kama 1 Wakorintho 10:20 na 2 Wakorintho 6:15-17 zinavyoonyesha wazi.
S: Katika 2 Sam 12:21, hii inasema nini kuhusu desturi ya Kikatoliki ya kuwaombea wafu?
J: Hii inasema kwamba Daudi hakuona faida yoyote katika kumuombea mwanawe aliyefariki. Wakatoliki wanaamini hili kwa sababu ya kifungu katika vitabu vya apokrufa vya Kikatoliki na Kiorthodoksi (2 Mamboleo 12:46), ambacho hakipo katika Biblia za Kiprotestanti au Kiyahudi.
S: Katika 2 Sam 12:21-23, je, mwana wa kwanza wa Daudi na Bathsheba alikwenda Mbinguni, au la?
J: Hakuna kinachoonyesha kwamba hakwenda, na uwezekano alikwenda. Hata hivyo, 2 Samweli 12:21-23 haithibitishi kwamba alikwenda. Daudi aliposema angeenda mahali alipokuwa mwanawe, alimaanisha kwenye kaburi (Sheoli), si lazima Mbinguni.
S: Katika 2 Sam 13:1-2, kwa kuwa hili lilitimiza unabii wa Nathani, je, Mungu alituma dhambi hii?
J: Hapana, lakini Mungu, akijua moyo mbaya na usio na nidhamu wa Amnoni, alimruhusu Amnoni kutokuzuiwa. Mungu si tu anaweza kutarajia kitu kizuri atakachofanya; anaweza kutarajia kizuri na kiovu watu watakachofanya na wangefanya, wakipewa fursa. Mungu si tu anatazamia watu wangefanya nini; anaweza kuwawezesha kutimiza nia zao kama sehemu ya mpango wake.
S: Katika 2 Sam 13:6-7, tunaweza kujifunza nini kutoka kwa Daudi kuhusu uzazi hapa?
J: Mtu aliyempenda Mungu, kama Daudi, bado anaweza kuwa mzazi mbaya, kama hawachukui uzazi kwa uzito wa kutosha.
Daudi alipenda watoto wake kwa hisia, hasa alipowapoteza kwa kifo. Hata hivyo, hatuna ushahidi kwamba alionyesha utunzaji wake wa uzazi. Hakumadhibu Amnoni; hakumfariji Tamari, na hakuzungumza hata na Amnoni. Daudi alikuwa mbali na Absalomu. Tamari kusema kwamba Daudi angemruhusu aoe ndugu yake wa kambo nusu inaonyesha alikuwa amepungukiwa mafunzo katika Neno la Mungu. Daudi alipenda Sheria ya Mungu, na alipenda watoto wake. Kwa bahati mbaya, Daudi inaonekana hakugundua kamwe kwamba alikuwa na jukumu la kuwafundisha watoto wake Sheria ya Mungu, na hiyo ingekuwa onyesho la upendo wake.
S: Katika 2 Sam 13:11-17, kwa nini hisia za Amnoni kwa Tamari zilibadilika haraka hivyo kutoka tamaa hadi chuki?
J: Ingawa upendo na chuki ni kinyume, tamaa na chuki si lazima ziwe hazifanani. Amnoni aliporidhika, alitambua kwamba uwezekano angekabiliana na matokeo mabaya kwa kile alichofanya. Inaonekana alitupa hisia zake za hatia kwa Tamari.
S: Katika 2 Sam 13:11-29 na 2 Sam 16:22, kwa nini watoto wanapaswa kuona wahusika wa Biblia kama Absalomu na Amnoni kama mifano inayostahili heshima na upendo? (Msioamini Mungu aliuliza hili)
J: Bila shaka hapana; hakuna aliyewahi kuwaona watu hawa kama mifano. Biblia haisemi tunapaswa kuwaona watu hawa kama mashujaa wa imani zaidi kuliko tunavyopaswa kumwona Yuda na Kayafa kwa njia hiyo. Biblia inarekodia kwa usawa matendo mengi mabaya ya watu wabaya.
"Suala hili lisilo suala" linaonekana kuonyesha kwamba baadhi ya wasioamini Mungu wanaelewa kimsingi vibaya Biblia inachofundisha. Biblia si hati ya propaganda iliyopakwa nyeupe inayopiga picha nzuri ya ubinadamu. La, ni picha ya kweli na ya kweli ya watu, wamcha Mungu na wasio wamcha Mungu walivyo. Ingekuwa vizuri kama kila mtu angeweza kutofautisha kati ya "watu wazuri" na "watu wabaya" bila wanahitajika kuvaa kofia nyeupe na nyeusi kama katika michezo ya TV ya Magharibi.
S: Katika 2 Sam 13:24-25, kwa nini Absalomu alimwomba Daudi kwenda "karamu ya mauaji"?
J: Absalomu hakujaribu kumuua Daudi au kuchukua kiti cha enzi wakati huu, kwani Absalomu hakuua hata mmoja wa wana wa mfalme isipokuwa Amnoni.
Absalomu uwezekano alijua Daudi asingeweza kuja. Alimwomba Daudi ili kupotesha shaka na kumshawishi Daudi kwa udanganyifu kwamba huu ulikuwa mpango usio na hatia.
S: Katika 2 Sam 14:1-9, kwa nini Yoabu alitumia mkakati huu kumfanya Daudi amrudishe Absalomu?
J: Ilikuwa sawa na mkakati wa Nathani, na Yoabu uwezekano alifikiri kama ulifanya kazi mara moja, ungeweza kufanya kazi tena. Haukufanya kazi vizuri sana wakati huu ingawa.
S: Katika 2 Sam 14:24,28, je, Daudi alikuwa sahihi kutomruhusu Absalomu kuona uso wake?
J: Hapana. Msamaha ulichanganywa na kutomsamehe hautendi kazi vizuri.
S: Katika 2 Sam 14:27, je, Absalomu alikuwa na wana watatu, au hakuwa na wana wowote wa kubeba jina lake, kama 2 Sam 18:18 inavyosema?
J: Uwezekano zote mbili ni za kweli. Katika nyakati za kale karibu nusu ya watoto wote wangeweza kufariki kabla ya kufikia utu uzima. Keil na Delitzsch wanakumbuka kwamba majina ya wana kwa kawaida hutolewa, lakini hayatolewi katika 2 Samweli 14:27. Haingeweza kuwa na sababu ya ukimbia huu, isipokuwa walifariki wakiwa vijana. Wakati Wahakiki Wanauliza uk.175-176 na Biblia ya Utafiti ya NIV uk.445 pia vinasema kwamba wana uwezekano walifariki wakiwa wadogo.
Absalomu alijenga mnara wake kwa ajili yake mwenyewe kwa huzuni ya kutokuwa na wana wowote wanaoweza kuwa kumbukumbu kwake. Kwa kawaida, mtu ambaye hana watoto yoyote asingehisi sana kuhusu kutokuwa na wa kubeba jina lake, kama vile mtu ambaye alikuwa na watoto waliokufa.
S: Katika 2 Sam 15:6, jinsi gani mtu anaiba mioyo ya watu?
J: Kama wanasiasa wengi katika nyakati zilizopita, Absalomu alikuwa stadi katika kuahidi watu angeweza kuwaongoza kwa uwezo, bila kweli kufanya chochote. Kuwashawishi watu wa hili, Absalomu alipunguza heshima wengine walikuwa nayo kwa Daudi. Hata leo, watu mara nyingi hujaribu kuonekana wema kwa kuwadhalilisha wengine.
S: Katika 2 Sam 15:7, je, inapaswa kusema miaka 40, au miaka 4?
J: Inapaswa kusema miaka minne, ambayo inafaa zaidi na maisha ya Absalomu. Maandishi ya Masoreti yanasema miaka 40, lakini Septuagint, Siria, na Yosefu wanasema miaka 4.
S: Katika 2 Sam 15:7, jinsi gani Absalomu aliweka nadhiri kwa Bwana?
J: Absalomu alisema hivi tu ili kwenda Hebroni kutawazwa mfalme. Ama Absalomu alikuwa akisema uongo na hakuweka nadhiri, au labda Absalomu alisema kweli. Kuna visa vingine katika historia ambapo wadai wa kiti cha enzi waliweka nadhiri kwa mungu wao kama wangekuwa wafalme. Hivyo Absalomu angeweza kuweka nadhiri kwa Mungu, lakini si kila nadhiri iliyowekwa kwa Mungu ni nadhiri nzuri.
S: Katika 2 Sam 15:14, kwa nini Daudi alikimbia Yerusalemu, kwa kuwa Yerusalemu ilikuwa na ngome nzuri sana?
J: Daudi uwezekano alikuwa na hekima kufanya hivyo. Wakati huo, hakujua nani huko Yerusalemu angeweza kumwamini, na kama kuna walinzi wachache wasaliti tu, hata mji wenye ngome nzuri ni mgumu kulinda. Usisahau kwamba mmoja wa mababu wa Daudi alikuwa Ruthu.
S: Katika 2 Sam 15:19-20, kwa nini Daudi alimwambia Ithai Mgiti hakuhitaji kwenda na Daudi?
J: Daudi hakutaka mtu yeyote kwenda ambaye alimmsaidia nusu nusu tu. Daudi alimpa Ithai udhuru wa kukaa, na pia angeliona moyo wake kwa jibu lake. Hali mbili zinazofanana na hizi zilikuwa na Naomi na wakwe zake katika Ruthu 1:11-18.
Leo, tunapokiongoza timu inayokaribia kufanya kazi, ni sawa kuwapa watu fursa ya kujiondoa. Kwa njia hii unaweza kuwa na watu wachache, lakini utakuwa na watu wanaokuamini.
S: Katika 2 Sam 15:32-34, je, Daudi alikuwa sahihi kumfanya Hushai aseme uongo kwa ajili yake?
J: Biblia inarekodia alichofanya Hushai wakati wa vita. Wakristo wana mitazamo miwili kuhusu suala hili.
Baadhi wanasema Hushai alikuwa makosa kusema uongo, na Daudi alikuwa makosa kumwambia Hushai aseme uongo.
Wengine wanasema ni sawa kusema uongo kwa adui wakati wa vita, ili kuokoa maisha.
S: Katika 2 Sam 16:5-8, je, Shimei alimlaani Daudi kwa kutekeleza wana wa Sauli, ambayo iliandikwa baadaye katika kitabu, kama Mwongozo wa Biblia wa Asimov uk.315-316 anavyodai?
J: Kuna maelezo mawili yanayowezekana kwa Shimei kulaani.
Sababu nyingine: Shimei angeweza kuwahusu vita ndefu kati ya majeshi ya Daudi na Ish-Boshethi.
Si kichronolojia: Kwa kuwa 2 Samweli 21:1 inasema utekelezaji wa wana wa Sauli ulitokea "wakati wa utawala wa Daudi," si lazima iwe kichronolojia. Hivyo Shimei kulaani Daudi kunaweza kuwa baada ya utekelezaji wa wana wa Sauli.
S: Katika 2 Sam 16:7-12, ni nini muhimu kuhusu mwitikio wa Daudi wa kutojaribu kulipa Shimei kisasi?
J: Kuna pointi tatu za kuzingatia katika jibu.
1. Daudi alijua kwamba baadhi ya alichokuwa akisema Shimei ilikuwa ya kweli. Kama mistari 10-11 inavyoonyesha, Daudi alifikiri kwamba labda Mungu alitaka Shimei amshuhudie hadharani Daudi.
2. Kwa sababu Daudi alihisi hatia ya kumuua Uria, Daudi hakuwa katika hali ya kumua mtu aliyesema kweli.
3. Mstari 12 unaonyesha kwamba Daudi aliwacha hili mikononi mwa Mungu. Kama Daudi angemuua Shimei, na Mungu asingependa hivyo, Mungu angeweza kumuadhibu Daudi kwa hili pia. Kama Daudi alimwokoa Shimei, na Mungu asingependa hivyo, Mungu bado angeweza kumuadhibu Shimei na Mungu angeweza kumlipa Daudi kwa uvumilivu wake.
Hitimisho: Daudi hakujua kama ilikuwa sahihi kwa Shimei kumlaani wakati huo au la. Leo, tunapojua kwamba kosa lililofanywa kwetu linaweza kuwa la haki, uvumilivu na kusubiri kwa Mungu ni fadhila.
S: Katika 2 Sam 16:22, kwa nini Absalomu alilala na masuria kumi wa Daudi?
J: Hii inaonekana haikuchochewa na tamaa ya kijinsia. Absalomu alikuwa makosa kufanya hivyo, lakini hapa kuna hoja inayowezekana ya kuhalalisha kitendo chake. Waisraeli wengi walikuwa wapendao Daudi na Absalomu, mfalme wa baadaye wa baadaye. Baada ya ugomvi huu kupita, Waisraeli hawa wangebaki upande wa washindi. Kitendo cha Absalomu hakikusema tu kwamba yeye alikuwa mfalme, bali kwamba Daudi sasa hakuwa tena mfalme. Watu wangekuwa lazima wachague hadharani kati ya hawa wawili. Kwa kuwa Absalomu wakati huo alikuwa na faida ya juu, njia salama zaidi kwa wengi ingeonekana kuwa kuchagua Absalomu.
Si jibu: Ingawa Absalomu kutokuwa na wana (2 Samweli 18:18) ingeweza kuonekana kama sababu, hii haiwezekani. Kulala na masuria wazi, wakati huo, haingeweza kuwa kwa madhumuni hayo peke yake.
S: Katika 2 Sam 17, kwa nini ushauri wa Ahithofeli ulikuwa kweli ushauri bora kuliko ule wa Hushai, na jinsi gani tungeweza kuamua?
J: Mwishowe, Absalomu kufuata ushauri wa Hushai kulimuwezesha Daudi, lakini jinsi gani Hushai angeweza kujua hili? Maandiko hayasemi, lakini tunaweza kubashiri hapa. Hapa kuna pointi tano za kuzingatia katika jibu.
1. Mtu hawezi kusema hii ilikuwa kwa sababu tu Hushai alikuwa na taarifa zaidi kutoka kwa kuwa na Daudi katika 2 Samweli 15:32-37, kwa sababu hata Ahithofeli alijua kwamba ushauri huu haukuwa mzuri katika 2 Samweli 16:17:1-3, 23.
2. Isipokuwa Daudi angeuliwa, vita vya kweli havikuwa uwanjani, bali kwa mioyo na uaminifu wa Waisraeli. Ingekuwa rahisi kwa watu waliokuwa waaminifu kwa Daudi miaka michache tu iliyopita kutaka kuwa waaminifu kwake tena.
3. Ingawa kumuua Daudi kungesimamisha mapambano, na kutawanya wanajeshi wa Daudi bado kungesaidia Absalomu, kufanya hivyo kungehatarisha, kwa sababu kushindwa kwa uchungu wowote kungeleta umaarufu mbaya. Je, hatari ingestahili faida inayowezekana?
4. Katika kesi hii ilistahili hatari. Ingawa Hushai alisema kimsingi kwamba Absalomu asubiri hadi atayaradhisha, hilo lingempa Daudi wakati wa kuwa tayari, na Daudi na jeshi lake hawakuwa tayari wakati huo. Kutofuata ushauri wa Ahithofeli kuliruhusu mpango na jambo la kushangaza kutelezesha mikononi mwa Absalomu.
5. Haikuwepo swali kama wangepigana na jeshi la Daudi; swali pekee lilikuwa ni lini. Mara nyingi tunaweza kupoteza mpango kwa maamuzi mabaya. Hisia zetu zinaweza kutuambia kuchelewa kuchukua hatua, hata kama hekima yetu inaweza kutuambia ucheleweshaji utaifanya hali kuwa mbaya zaidi, si bora.
S: Katika 2 Sam 17, je, Hushai alikuwa sahihi kusema uongo kwa Daudi, kwa kutoa ushauri mbaya kwa Absalomu?
J: Wakristo hawakubaliani. Baadhi ya Wakristo wanasema kwamba kusema uongo kwa wasioamini ni sawa wakati wa vita na kuokoa maisha. Wakristo wengine wanasema katika hali kama hizo tunapaswa kutegemea Mungu, si udanganyifu. Wote wanaweza kukubaliana, hata hivyo, kwamba kukaa kimya si kusema uongo; bila kusema uongo mtu hahitaji kutoa taarifa nyeti kwa hiari, wala kujibu kila swali lililoulizwa.
S: Katika 2 Sam 17:23, kwa nini Ahithofeli angejiua ushauri wake ulipokuwa haujafuatwa?
J: Ingawa Maandiko hayasemi, tunaweza kuona mwelekeo wa busara na upotevu wa kiburi hapa. Ahithofeli alitaka kumtumikia mtu ambaye angekuwa mfalme mwenye mafanikio. Uwezekano aliona kwamba mtu anayesikiliza jambo rahisi zaidi kufuata badala ya kufanya maamuzi ya kimkakati hangeweza kudumu kama mfalme kwa muda mrefu - wala washauri wake hawangedumu pia.
Kwa upotevu, wakati mwingine ushauri wa mtu anayejiona mwenye hekima usipofuatwa baada ya kutoa hoja nzuri, wanaona haraka kwamba hakuna kingine watakalosema kitafuatwa pia. Ahithofeli angeweza kutubu mbele ya Mungu, kwenda kwa Daudi, mfalme aliyetiwa mafuta na Mungu, akiomba msamaha, na kutumainia Mungu atamsamehe bila kujali kama Daudi angemtekeleza au la. Hata hivyo, chaguo hilo uwezekano halikumjia Ahithofeli kabisa.
Jihadhari utakaposhuhudia utambulisho wako ukishikamana na jinsi unavyojiona mwerevu, mwenye hekima, au mwenye uzoefu, badala ya utambulisho wetu kuwa mtoto wa Mungu anayetembea naye kwa utiifu.
S: Katika 2 Sam 18:6, msitu wa Efraimu ulikuwa wapi?
J: Leo hatujui mahali pa msitu wa Efraimu. Kuna uwezekano mbili.
Magharibi mwa Yordani: Msitu ulikuwa ndani ya eneo la Efraimu, na vita vilipigwa huko.
Mashariki mwa Yordani: Kile kilichoitwa msitu wa Efraimu kilikuwa nje ya eneo la Efraimu, na vita vilipigwa huko.
S: Katika 2 Sam 18:6, kwa nini askari wa Daudi wangepigana msituni?
J: Askari wa kitaalamu wa Daudi waliwa wachache sana kulinganishwa na jeshi la Absalomu. Msitu ungeweza kupunguza faida ya wapiga mishale na ya idadi kubwa. Ungesaidia askari wanaohodari zaidi katika mapigano ya mtu mmoja dhidi ya mtu mmoja.
S: Katika 2 Sam 18:17, je, Absalomu alizikwa katika msitu wa Efraimu (mbali na Yerusalemu), au alijenga mnara katika Bonde la Kidroni (karibu na Yerusalemu) kama 2 Sam 18:18 inavyosema?
J: Matukio yote mawili yalitokea. Absalomu alijijenga mnara wake mwenyewe katika Bonde la Kidroni, lakini hakuna kilichosema watu wa Daudi walimzika huko, wala hata kwamba alikusudia kuzikwa huko.
S: Katika 2 Sam 18:7, kwa nini watu 20,000 walifariki kama matokeo ya dhambi za Daudi na Absalomu?
J: Tunajua vizuri kwa nini walifariki: kwa sababu ya ukosefu wa heshima na uaminifu ambao wengi walikuwa nao baada ya dhambi ya Daudi na Bathsheba, na kwa sababu ya dhambi ya Absalomu ya kuasi dhidi ya baba yake mwenyewe. Swali la kweli hapa ni kwa nini hata watu wamcha Mungu wakati mwingine wanateseka kwa sababu ya dhambi za wengine.
Katika maisha haya, watu mara nyingi wanateseka kwa sababu ya dhambi za wengine. Iwe ni muathiriwa wa mauaji, raia wanaoumia katika vita, au watoto wachanga waliozaliwa na akili iliyodhoofika kwa sababu mama yao alikuwa mlevi, mateso mengi duniani yanawafikiwa wale ambao hawakuhusika moja kwa moja nayo. Tangu Kuanguka kwa Adamu na Hawa, Uumbaji wenyewe si kamili (Waroma 8:20-22), ulimwengu wote uko chini ya ushawishi wa yule mwovu (1 Yohana 5:19). Ukamilifu, kutokuwepo kwa mateso, au haki haitudhaminiwa maishani hapa. Sisi wote lazima tusubiri maisha ya pili, na haki itafanywa Siku ya Hukumu.
S: Katika 2 Sam 18:7, kwa nini Yoabu alizuia Ahimaazi kumwambia Daudi kwamba Absalomu amekufa?
J: Yoabu alimjua Daudi vizuri, na alimpenda Ahimaazi. Yoabu alijaribu kumfanyia Ahimaazi wema. Mara ya mwisho mtu alipomwambia Daudi Sauli amekufa, kwa sababu alimua, Daudi alimtekeleza katika 2 Samweli 1:9-16. Yoabu angeweza kuwa na wasiwasi kwa Ahimaazi.
S: Katika 2 Sam 19:29, je, Daudi alikuwa sahihi kumfanya Mefiboshethi na Ziba wagawane ardhi?
J: Hapana. Kama Ziba alikuwa akisema uongo, Daudi alimpa zawadi kwa uongo wake pamoja na msaada wake. Kama Ziba alisema kweli, na Mefiboshethi alingojea kuwa mfalme, Daudi angempa zawadi msaliti. Daudi uwezekano angepaswa kuchunguza hili zaidi.
Inaonekana uwezekano ni Ziba ndiye alikuwa akisema uongo hapa. Labda Daudi tayari alishuku hivyo, na angekuwa katika hali ngumu ya kumlipa au kumuadhibu mtu aliyempa msaada mkubwa wakati muhimu, alionyesha uaminifu wake, na bado alisema uongo kuhusu uaminifu wa mwingine kufanya hivyo.
S: Katika 2 Sam 19:32-40, je, Barzilai alikuwa sahihi kukataa ofa ya mfalme?
J: Wakristo hawakubaliani kuhusu hili, na kama ombi la Daudi lilikuwa hasa thawabu au ofa ya kazi. Kama ilikuwa ofa ya kazi ya mshauri, kujaza nafasi iliyoachwa na Ahithofeli, baadhi ya Wakristo, kama vile J. Vernon Magee, wanaona kwamba Barzilai alikuwa makosa kukataa fursa hii ya kutumikia.
S: Katika 2 Sam 20:14, tuna ushahidi gani wa kiakiolojia wa Abel-Beth-Maaka?
J: Kabla ya wakati huu Farao wa Misri Thutmose III aliorodhesha mji huu wa Kikanaani kama Abel. Pia uliitwa Abel-Maimu, na Waaramu waulishinda chini ya Ben-Hadadi I. Waashuri waliuorodhesha kama mji ulioshindwa na Tiglatipileaseri III, wakiuita Abilakka.
S: Katika 2 Sam 20:15-26, je, Yoabu alikuwa sahihi kutishia kuuharibu mji wa Abeli?
J: Ingawa Yoabu mara nyingi alitumia njia za siri, katika kesi hii Yoabu alikuwa sahihi. Alipaswa kumkamata mwasi Sheba, na mji wa Abeli haukupaswa kumficha Sheba. Kama mji wa Abeli ungemkabidhi kwake, Yoabu hakuwa na chochote dhidi ya mji huo. Hata hivyo, kama mji wa Abeli ulimpa Sheba ulinzi, basi mji ungehusika katika uasi pia.
Jambo tunaloweza kujifunza leo ni kwamba kama tunawaasaidia na kuwaunga mkono watu katika uasi wao dhidi ya Mungu, basi tunashiriki katika dhambi zao pia.
S: Katika 2 Sam 20:15-26, je, ushauri wa mwanamke kutoka Abeli ulikuwa sahihi, wa kumuua Sheba kwa kumkata kichwa?
J: Pointi mbili za kuzingatia katika jibu.
Pragmatism: Wakazi wa mji wangependelea Sheba afe kuliko kila mtu kuuliwa.
Haki: Sheba alikuwa mwasi dhidi ya Daudi, mfalme aliyetiwa mafuta na Mungu. Haikuwa sahihi kwamba wampe hifadhi.
Hitimisho: Wakati mwingine waamini lazima wawe tayari kulipa gharama kubwa kwa ajili ya haki. Hata hivyo, katika hali kama hizi haki ni njia salama zaidi pia pamoja na kuwa njia bora zaidi ya kutenda.
S: Katika 2 Sam 21, kwa nini Mungu alituma njaa ili wana wengine wa Sauli wauliwe?
J: Daudi alichagua kutobeba chuki yoyote ya Sauli moyoni mwake. Kwa hivyo, alikosea kufikiri kwamba hapaswa kuadhibu uasi wa wana wa Sauli, na alikuwa radhi kuacha mambo yaendelee. Mungu alituma ujumbe, wazi kabisa, si kwa Daudi tu bali kwa watu, kwamba haki inapaswa kufanywa hapa.
S: Katika 2 Sam 21:1-7, je, Daudi alitekeleza wana wa Sauli kwa usalama wa utawala wake mwenyewe, kisha akaishia kwa Mungu, kama Mwongozo wa Biblia wa Asimov uk.308 unavyosema?
J: Hapana. Kama Daudi angetaka kufanya hivyo, angekuwa amepata udhuru mapema zaidi na asingengoja muda mrefu hivyo. Wafalme wengine walitumia mauaji ya siri, na kama Daudi angekuwa mbaya, kwa urahisi angeweza kufanya vivyo hivyo.
S: Katika 2 Sam 21:1-7, je, Mungu alitekeleza wana wa Sauli kwa dhambi ya Sauli, kinyume na Eze 18:4,17-20 na Kumb 24:16?
J: Hapana. Ezekieli 18 iliandikwa baadaye, lakini hilo si muhimu kwa jibu. Kuna pointi mbili za kuzingatia katika jibu.
1. 2 Samweli 21:1 haisemi dhambi ilikuwa ya Sauli peke yake, bali "Sauli na nyumba yake iliyomwaga damu." Sauli hakuuwa Wagibioni wote peke yake, na wakuu uwezekano walikuwa na sehemu katika kuua Wagibioni.
2. Katika 2 Samweli 3:1-6, hapo awali kulikuwa na vita ndefu kati ya wana wa Sauli na Daudi. Ni wana hawa waliompigana Daudi kwa muda mrefu.
S: Katika 1 Sam 21:1-9 kwa nini Mungu alimruhusu Daudi kuwaacha Wagibioni watekeleze wana saba wa Sauli, kwa kuwa Daudi aliapa kwa Sauli kwamba hatauua mzao wake katika 1 Sam 21:21-22?
J: Kwanza kile ambacho si jibu, kisha pointi mbili katika jibu.
Si jibu: Kama tungeahidi kitu kibaya, na Mungu angetuamuru moja kwa moja kutofanya tuliyoahidi, tunapaswa kumtii Mungu. Hata hivyo, Daudi hakuahidi kitu kibaya, na Daudi hakuvunja ahadi yake pia, kama pointi ya kwanza ya jibu inavyoonyesha.
Jibu:
1) Daudi hakutafuta wauliwe, bali alimruhusu Wagibioni wawatekeleze. Kwa mfano, kama mfalme anaahidi kutouwa mtu A kwa uasi wowote unaoonekana dhidi ya mfalme, lakini mtu A anaua familia ya mtu B, mfalme anaweza kumruhusu mtu B awafuatilie, si kwa chochote walichofanya dhidi ya mfalme, bali kwa kuua familia ya mtu B.
2) Hata hivyo, hawakuwa Sauli Wagibioni waliomtekeleza, bali wana wa Sauli. Inawezekana sana kwamba wana walikuwa na umri wa kisheria, na walikubali au kushiriki katika mauaji ya Wagibioni. Mwana wa Sauli Mefiboshethi, ambaye alikuwa mtoto tu Sauli alipouliwa vitani, aliokolewa.
S: Katika 2 Sam 21:8, je, Merabi au Mikali alikuwa na watoto hapa, kwa kuwa Mikali alikuwa na watoto wowote kulingana na 2 Sam 6:23?
J: Merabi na Mikali walikuwa watu tofauti wawili, na ingawa Mikali hakupata watoto na Daudi, 2 Samweli 21:8 inasema wazi hakupata watoto, kabisa, hadi siku ya kifo chake. Kuna majibu mawili:
Merabi, Kosa la Mnakili: Hati mbili za Kiebrania, baadhi ya Septuagint, na Kisiriaka vinasema Merabi, wakati hati nyingi za Kiebrania na hati nyingine za Septuagint vinasema Mikali. 1 na 2 Samweli zina makosa ya wanakili zaidi kiasi fulani kuliko vitabu vingine vya Biblia.
Mikali, Kupanga: Inawezekana ilikuwa Mikali. Mikali hakuzaa watoto, lakini angeweza kupanga watoto wa dada yake Merabi na mkwe wake Adrieli. Lea na Raheli walionekana kuwa na kitu kama hiki akilini katika Mwanzo 30:4-24.
S: Katika 2 Sam 21:16-17, kwa nini Daudi karibu kuuliwa hapa?
J: Daudi inaonekana alikuwa akizeeka. Alikuwa bado na tamaa ya kuongoza, lakini wakati unafika ambapo unahitaji kuruhusu watu vijana kuongoza vita fulani.
S: Katika 2 Sam 21:19, kwa nini Wafilisti walikuwa na majitu mengi?
J: Kama kulikuwa na mpira wa vikapu katika nyakati za kale, Ufilisti ndilo eneo ungependa kuchagua wachezaji wako.
Ingekuwa uwezekano zaidi Wafilisti walikuwa na majitu mengi kuliko jitu moja tu. Kama walikuwa na jitu moja tu, ambalo lilikuwa na watoto, kwa kuwa ukubwa wa mwili kwa kiasi kikubwa ni kazi ya jeni za mtu, watoto wanatazamiwa kuwa majitu mengi.
S: Katika 2 Sam 21:19, je, Elhanan alimuua Goliathi, au Daudi alimuua Goliathi Mgiti kama 1 Sam 17:50 inavyosema, au Elhanan alimuua Lahmi ndugu ya Goliathi kama 1 Nya 20:5 inavyosema?
J: Toleo letu lililohifadhiwa la 2 Samweli 21:19 inaonekana lina kosa la mnakili, ambapo waliiacha misemo "Lahmi ndugu ya."
1 Mambo ya Nyakati 20:5 inasema kwamba Elhanan alimuua Lahmi, ndugu ya Goliathi.
Kosa hili la mnakili ni rahisi kufuatilia, kulingana na Maneno Magumu ya Biblia uk.212-213, ambayo hutoa uchambuzi kamili wa Kiebrania.
S: Kwa nini 2 Sam 22 inafanana karibu na Zab 18?
J: Ama Daudi alikuwa na toleo la mapema na la baadaye, au angalau moja lilikuwa parafrei ya lingine.
Mafundisho ya kukosa makosa yanamaanisha kwamba Mungu awali alituwasilishia ukweli bila kosa, na umehifadhiwa bila kosa muhimu. Mtu anaweza kuangalia hili katika mwanga wa kukosa makosa kutoka mitazamo miwili.
1. Labda 2 Samweli 22 na Zab 18 zote zinahifadhi kwa usahihi matolewa mawili tofauti ya maneno halisi ya Daudi.
2. Bila kujali kama hizi ni maneno halisi au la, zote zinahifadhi ukweli sawa kuhusu Mungu, na zinaonyesha moyo wa Daudi kwa Mungu.
3. Ingawa makosa ya wanakili yangeweza kuhusika katika tofauti hizo, haikuwa lazima hivyo. Asili zingeweza kuwa tofauti; ukweli ulioandikwa kwa usahihi bado ni ukweli usio na kosa.
S: Kwa nini 2 Sam 22:9,15 ina sifa nyingi za kimwili za Mungu?
J: Pointi mbili za kuzingatia katika jibu.
1. Daudi inaonekana alifikiri kwa njia hii, na 2 Samweli 22 ni Zab iliyoandikwa naye.
2. Ni sawa kufikiria kuhusu Mungu kwa njia ya kimwili, mradi unatambua, kama Daudi alivyofanya, kwamba Mungu ni zaidi sana kuliko mtu tu.
S: Katika 2 Sam 22:21,25, je, Mungu hufanya mambo kuwalipa watu kulingana na haki yao?
J: Mungu inaonekana hakumwona Daudi kama muuaji na mzinzi. Mungu alimwona Daudi kama muuaji wa zamani na mzinzi wa zamani aliyetubu na kusamehewa.
Kama Daudi anaweza kusamehewa na kusafishwa kutoka dhambi zake kubwa, basi kuna matumaini kwetu. Daudi aliomba msamaha na kupoteza tamaa ya kutenda dhambi katika maeneo hayo, na kupitia Mungu kuna matumaini pia kwa wote wanaomkuja.
S: Katika 2 Sam 22:22-23, kwa nini Daudi alisema hakuacha Mungu, kwa kuwa Daudi kweli aliondoka?
J: Pointi mbili za kuzingatia katika jibu.
Daudi hakuondoka kamwe, kwa maana kwamba daima aliamini Mungu na alitaka kumtumikia Mungu.
Daudi alianguka mbali na Mungu katika uhusiano wake na Bathsheba na kumuua Uria, lakini Daudi aliomba msamaha na kurudi. Mungu alimsamehe, na ingawa Daudi hakukimbia adhabu na matokeo, Mungu alimwona kuwa mwenye haki na kama ambaye hakutenda dhambi. Vivyo hivyo, mwamini atakapoanguka mbali na Mungu kisha akaomba msamaha, anasamehewa kabisa. Hata hivyo, bado kunaweza kuwa na adhabu na matokeo.
S: Katika 2 Sam 22:26-27, kwa nini Mungu anaonyesha kuwa na huruma na hekima?
J: Mungu ana huruma na hekima. Mungu ana huruma kwa wale wanaotubu na kumkuja Yeye. Kwa wengine, Mungu huwakamata werevu katika ujanja wao wenyewe, kama Ayubu 5:13; Luka 20:23, 1 Wakorintho 3:19, na 2 Wakorintho 12:16 zinavyoonyesha. Tunapaswa kuwa na hekima kama nyoka, lakini wapole kama njiwa, kama Math 10:16 inavyosema.
S: Katika 2 Sam 22:28, kwa nini Mungu anataka kuleta chini wenye kiburi?
J: Tunaweza kuona sababu mbili.
1. Kiburi cha mwanadamu ni dhambi (1 Yohana 2:16), na Mungu anchukia dhambi. Hata hivyo, kwa nini Mungu hapa hasa angeelekeza kwenye kiburi, wala dhambi nyingine?
2. Kiburi si sana tendo moja, bali mtazamo wa kudumu unaowazuia watu kumkuja Mungu. Mungu ana huruma Anapowaondolea watu kiburi chao, kwa sababu kiburi kinaweza kuwazuia watu kumtumainia Mungu, kama Mith 30:8-9 inavyoonyesha.
S: Katika 2 Sam 23:1-7, ni nini cha ajabu kuhusu mistari hii?
J: Mistari hii inaunda aina maalum ya usawa katika mashairi ya Kiebrania inayoitwa chiasm.
2 Sam 23:1b-e Daudi anazungumza kuhusu nafsi yake kama "yeye"
— 2 Sam 23:2-3ab Daudi anazungumza kuhusu nafsi yake kama "mimi"
— — 2 Sam 23:3cd-4 Bwana anazungumza
— 2 Sam 23:5 Daudi anazungumza kuhusu nafsi yake kama "mimi"
2 Sam 23:6-7 Daudi anazungumza kuhusu watu waovu kama "wao"
S: Katika 2 Sam 23:8, je, Mtahmoniti aliua watu 800, au Mhakmoniti aliua watu 300 katika 1 Nya 11:11?
J: Tofauti hii ya herufi moja katika jina uwezekano ni kosa la mnakili. Ingawa kosa lingeweza kuwa katika 2 Samweli au 1 Mambo ya Nyakati, uwezekano liko katika 2 Samweli, kwani ina makosa ya wanakili mengi kuliko kitabu chochote kingine katika Agano la Kale. Maelezo ya Maarifa ya Biblia: Agano la Kale uk.604 inasema kwamba kwa Kiebrania 300 na 800 zinafanana.
S: Katika 2 Sam 23:11, je, Waisraeli walikombolewa katika shamba la dengu, au shamba la shayiri kama 1 Nya 11:13 inavyosema?
J: Kuna uwezekano mbili.
1. Kungeweza kuwa matukio mawili tofauti.
2. Uwezekano kulikuwa tukio moja tu na kuna kosa la mnakili hapa. Kulingana na Wakati Wahakiki Wanauliza uk.177, maneno ya Kiebrania kwa shayiri na dengu yanafanana sana.
S: Katika 2 Sam 23:16, kwa nini Daudi alimwaga maji?
J: Daudi alitaka kuonyesha kwamba alithamini dhabihu za wanajeshi wake zaidi kuliko kutuliza kiu chake mwenyewe. Hii ni alama ya kiongozi ambayo inaheshimu na huleta uaminifu. Karne nyingi baadaye, Alexander wa Makedonia alipowapeleka wanajeshi wake kupitia Iran ya kisasa, alifanya vivyo hivyo.
S: Katika 2 Sam 23:39, kwa nini Uria Mhiti anatajwa hapa, kwa kuwa Uria aliuliwa katika 2 Samweli 11:17,24?
J: Hii ni orodha ya wote waliokuwa maafisa wa Daudi, si tu maafisa wake waliokuwa hai wakati huo.
S: Katika 2 Sam 24:1, himaya ya Daudi ilikuwa na ukubwa gani zaidi?
J: Ilikuwa karibu maili za mraba 30,000, au karibu ukubwa wa jimbo la Maine la Marekani. Ilikuwa ndogo kuliko milki za Misri, Wahiti, Waashuri, na Wababiloni katika nyakati za mapema na za baadaye. Wakati wa Daudi ingawa, watu wote hawa wengine walikuwa dhaifu au waligawanyika kimasilahi.
S: Katika 2 Sam 24:1, kwa nini Mungu alikasirika na Israeli kuhusu sensa ya kuhesabu wanajeshi?
J: Maandiko hayasemi kwa nini Mungu alikasirika; labda ilikuwa kwa sababu ya kiburi chao kwa nafsi zao. Kizazi kimoja kilichopita tu, Waisraeli walikuwa mkusanyiko wa makabila yaliyozhindwa na Wafilisti. Sasa, kwa kipindi kifupi, walikuwa moja ya nguvu kali zaidi za Mashariki ya Kati. Kama 2 Samweli 22:28 inavyoonyesha, Mungu anataka kuleta chini wenye kiburi. Sensa hapa inaweza kuwa ishara kwamba walikuwa na kiburi kwa nafsi zao, idadi yao, na nguvu zao za kijeshi.
Kumbuka kwamba sensa ilitumika katika nyakati za kale kwa ajili ya utumishi wa kijeshi na kodi. Pia, Larry Richards katika Maswali 735 ya Vigumu ya Biblia Yaliyojibiwa uk.117 anaona kwamba kiongozi wa taifa hawezi kufanya maamuzi ambayo hayawaathiri watu wao.
S: Katika 2 Sam 24:1, kwa nini Mungu alimfanya Daudi ahesabu Israeli?
J: 2 Samweli 24:1 inasema Mungu alikasirika na Daudi na Israeli, uwezekano kwa sababu ya kiburi chao katika mafanikio yao ya kijeshi. Hivyo, kwa ajili ya Israeli Mungu angependa wapigwe chini. Njia gani Mungu alitumia? - Mungu hasa alimfanya Shetani amjaribu Daudi kuhesabu Israeli, ingawa watu kama Yoabu walitambua hili lilikuwa kosa (2 Samweli 24:1; 1 Mambo ya Nyakati 21:3-4) lililofanywa kwa kiburi na si kwa imani. Daudi alipopata jaribu, Mungu alimpa Daudi chaguo la adhabu ya njaa, ya tauni, au ya kukimbia maadui (1 Nya 21:12). Tunaweza kuona kwamba isingesaidia sana kwa Mungu kuwaadhibu kwa kiburi chao kama hawakuwa na wazo la nini walikuwa wakipatia adhabu. Kitendo cha Daudi, ambacho uwezekano kiliwakilisha imani ya taifa ya watu wengi wa Israeli, kilionyesha kwa wote adhabu ilikuwa kwa nini.
Leo, wakati mwingine Wakristo wanaotii Mungu bado wanaweza kutenda dhambi kwa kuwa na kiburi kwa nafsi zao badala ya shukrani kwa huruma na neema ya Mungu. Hatuna kitu chochote kizuri, uwezo, au kipaji, isipokuwa Mungu amekipa kwetu.
S: Katika 2 Sam 24:1, je, Mungu alimfanya Daudi ahesabu Israeli katika sensa, au Shetani alimfanya Daudi kama 1 Nya 21:1 inavyosema?
J: Zote mbili ni za kweli. Shetani alikuwa sababu ya karibu, na Mungu alimruhusu Shetani amjaribu Daudi kwa njia hii kuonyesha kiburi Daudi na taifa walikokuwa nacho.
Neno la Kiebrania kwa "kufanya" katika mistari yote miwili ni sawa. Mungu na Shetani walikuwa wakifanya kazi pamoja hapa. Ili kuelewa hili, mtu lazima aelewa mafundisho ya ushirikiano. Kwanza tutajadili mafundisho kwa ujumla, kisha jinsi inavyotumika katika kesi hii.
Pointi Tano za Mafundisho ya Ushirikiano:
1. Mungu huunganisha mambo yote pamoja kama sehemu ya mpango wake (Efe 1:11; Mith 16:4).
2. Mambo fulani, kama mambo ya dhambi, Mungu hayataki. (Yer 7:31; 19:5; Math 23:37).
3. Hata mambo mabaya watu wanayopanga na kuyafanya, Mungu mara nyingi si tu anayaruhusu, bali hata anakusudia yatumike kwa manufaa (Mwa 50:18-20; Waroma 8:28), na kwa utukufu wake (Waroma 9:17-18).
4. Zaidi ya hayo, Mungu hata ana jukumu la amilifu katika kuwawezesha watu kufanya uovu wanaoutaka kufanya. Kwa mfano, mtu anapoasi Mungu kwa makusudi na kuufanya moyo wake mgumu, wakati mwingine Mungu huufanya mgumu zaidi moyo wao, kama alivyofanya kwa Farao (Kut 7:13; 8:19; 9:7, 9:34-35; 10:20,27; 14:8).
5. Mungu haufanyi uovu wala kuwajaribu watu (Yak 1:13), lakini Mungu hutumia zana mbalimbali, hata Shetani mwenyewe, kukamilisha malengo yake (2 Nya 18:18-22).
Katika 2 Samweli 24:1 na 1 Mambo ya Nyakati 21:1, Mungu aliamua kumfanya Daudi na Waisraeli waonyeshe kiburi chao ili Mungu aishughulikie. Mungu alikuwa na jukumu la mwisho la "kumfanya" Daudi ahesabu Israeli, kwa kumpa Shetani jukumu la karibu la kumfanya Daudi. Kwa kuwa Mungu hufanya kazi mambo yote kulingana na mpango wake, kama Mkristo mmoja alivyosema kwa mzaha, hatimaye Shetani ni mtumishi asiye na hiari wa Mungu Aliye Juu Zaidi.
Hatimaye, kama hupendi ukweli kwamba Mungu hutumia njia zote, si njia nzuri tu, kukamilisha malengo yake, unaweza kujadili hilo na Mungu. Madhumuni ya mjadala huu si kusema jinsi Mungu "anapaswa kutenda" akilini mwetu. Bali, ni kueleza kwa muhtasari kile Mungu amechagua kutujulikania kuhusu Nafsi yake katika Neno lake.
S: Katika 2 Sam 24:9, je, matokeo ya sensa yalikuwa 800,000 katika Israeli na 500,000 katika Yuda, au yalikuwa 1,100,000 katika Israeli na 470,000 katika Yuda kama 1 Nya 21:5-6 inavyosema?
J: Kuna majibu mawili tofauti, na yoyote yanaweza kuwa ya kweli.
Kosa la Mnakili: Mstari mmoja unaweza kuwa na kosa la mnakili.
Zote mbili ni sahihi: Vinginevyo, zote mbili ni sahihi, kwa sababu jumla ziliwahusu makundi tofauti. Nambari katika 1 Mambo ya Nyakati 21:5-6 hazijumuishi Walawi na Wabenyamini. Nambari katika 2 Samweli 24:9 zinaweza pia kujumuisha watu 288,000 katika jeshi la kawaida lililotajwa katika 1 Nya 27:1-15 na 12,000 huko Yerusalemu na miji ya magari ya vita (2 Ny 1:14). Pia, 1 Mambo ya Nyakati 6:1 inataja jeshi la kawaida la Yuda, watu 30,000. Suluhisho moja ni kwamba 1,100,000 - 288,000 - 12,000 = 800,000, na 500,000 - 30,000 = 460,000.
S: Katika 2 Sam 24:10-12, kwa nini Mungu aliua Waisraeli kwa dhambi ya Daudi, badala ya kumuua Daudi?
J: Daudi inaonekana aliuliza swali hilo hilo katika 2 Samweli 24:17. Ingawa Maandiko hayasemi, kuna sababu kadhaa zinazowezekana, ambazo zinaweza kuunganishwa.
Daudi bado alihitaji kujifunza matokeo ya kiburi chake katika nguvu za kidunia, ingawa alikuwa tayari ameomba msamaha.
Watu walikuwa na kiburi sawa, na wao pia walihitaji kujifunza.
Vizazi vya baadaye vingekuwa na fursa ya kujifunza kutoka hapa ukali wa Mungu anaohusisha na dhambi ya kiburi.
Labda baadhi ya askari wa Daudi walikuwa malaika waliofichwa, na Shetani alitaka wahesabiwe ili ama kufunua walikuwa si watu wa kawaida au kulazimisha Mungu awaondoe. Mungu aliwaondoa kwa kuwafanya "wafe" katika tauni.
Somo tunaloweza kujifunza kutoka hapa ni kwamba Mungu anaweza kuadhibu atakavyo, na si lazima atuambie kwa nini alichagua aina moja ya adhabu badala ya nyingine.
S: Katika 2 Sam 24:13, je, kulikuwa na miaka saba ya njaa, au miaka mitatu ya njaa kulingana na 1 Nya 21?
J: Kuna majibu mawili yanayowezekana.
Mungu alibadilika: Kwanza kabisa, Mungu kamwe hakusema kutakuwa na njaa ya miaka saba. Bali, Mungu kwanza alimwuliza Daudi kuhusu chaguo la njaa ya miaka saba. Baadaye, Mungu alimpa Daudi chaguo la kuipunguza hadi miaka mitatu. Tazama Ensaiklopidia ya Matatizo ya Biblia uk.189-190 kwa maelezo zaidi ya mtazamo huu.
Kosa la Mnakili: Jibu linaloelekea zaidi ni kwamba kulikuwa na kosa la mnakili. Wakati Wahakiki Wanauliza uk.179 inabainisha kwamba baadhi ya hati zina miaka mitatu katika 2 Samweli 24:13.
S: Katika 2 Sam 24:14, kwa nini Daudi angechagua kuanguka mikononi mwa Mungu, kwa kuwa Waebrania 10:31 inasema ni jambo la kutisha sana?
J: Daudi, mwamini, alichagua adhabu ya Mungu ya tauni badala ya upanga au njaa. Waebrania 10:31 inazungumza kuhusu hali tofauti, ya hukumu ya mwisho, na itakuwa ya kutisha sana kwa wasioamini.
S: Katika 2 Sam 24:16, jinsi gani Mungu alibadilika?
J: Mapenzi yaliyodhihirishwa ya Mungu kwetu yanaweza kuonekana tofauti tunapobadilika na kutubu. Tazama mjadala kuhusu Mwanzo 6:6 na Mwanzo 20:3-6 kwa jibu.
S: Katika 2 Sam 24:24, je, Daudi alilipa Arauna shekeli 50 za fedha kwa ng'ombe na sakafu ya kupuria, au Daudi alilipa Arauna shekeli 600 za dhahabu kwa mahali pote?
J: Zote mbili ni za kweli. Shekeli 600 za dhahabu zilikuwa kwa mali (bila kujumuisha ng'ombe na sakafu ya kupuria), na shekeli 50 zilikuwa kwa ng'ombe na sakafu ya kupuria. Ensaiklopidia ya Matatizo ya Biblia uk.190 inabainisha kwamba sakafu ya kupuria kwa kawaida haikuwa kubwa, na sakafu ya kupuria na ng'ombe haingestahili zaidi ya shekeli 50 za fedha.
S: Ni mistari gani ya 2 Samweli iliyohifadhiwa katika Maandishi ya Bahari ya Chumvi?
J: Kwa ujumla, mistari 294 iliyohifadhiwa katika Maandishi ya Bahari ya Chumvi kati ya mistari 695 ya 2 Samweli (asilimia 42.3).
2 Sam 2:5-16,25-27,29-32; 3:1-8,23-29; 4:1-4,9-12; 5:1-16 (ikiacha 5:4-5); 6:2-9,12-18; 7:23-29; 8:2-8; 10:4-7,18-19; 11:2-12,16-20; 12:4-5,8-9,13-20,30-31; 13:1-6,13-34,36-39; 14:1-3,18-19; 14:7-33; 15:1-15,27-31; 16:1-2,11-13,17-18,21-23; 18:2-7,9-11; 19:7-12; 20:2-14,23-26; 21:1-2,4-6,15-18; 22:30-51; 23:1-6,7,9-12; 24:16-20.
S: Ni waandishi gani wa mapema waliotaja 2 Samweli?
J: Hawa ni waandishi wa Kabla ya Nikea waliorejelea au kukashifu mistari katika 2 Samweli. 1 na 2 Samweli ziliitwa 1 na 2 Wafalme.
Justin Martyr (karibu 138-165 B.K.) ananukuu 2 Samweli 7:14 ambapo Nathani anazungumza na Daudi. Mazungumzo na Trypho Myahudi sura ya 118 uk. 258.
Meleto/Melito wa Sardisi (170-177/180 B.K.) anarejelea "Vitabu Vinne vya Ufalme" [1, 2 Samweli, 1, 2 Wafalme] miongoni mwa vitabu vya Agano la Kale katika barua yake kwa Onesimo. Kuhusu Pasaka uk. 72. Imehifadhiwa katika Historia ya Kanisa ya Eusebius kitabu cha 4 sura ya 26.
Irenaeus wa Lyons (182-188 B.K.) ananukuu 2 Samweli 11:27, 2 Samweli 12:1. Irenaeus Dhidi ya Uzushi kitabu cha 4 sura ya 27 uk. 498.
Tertullian (198-220 B.K.) anavuta kuhusu 2 Samweli 11 na 12 kuhusu Uria. Kuhusu Unyoofu sura ya 6 uk. 79.
Tertullian (198-220 B.K.) anahusisha Nathani katika 2 Samweli 7:22 kama "katika Wafalme wa kwanza." Vitabu Vitano Dhidi ya Marcion kitabu cha 3 sura ya 20 uk. 339.
Origen (240 B.K.) anahusisha 2 Wafalme (ambayo ingekuwa 2 Samweli). Maelezo ya Wimbo wa Nyimbo utangulizi uk. 49.
Cypriani wa Carthage (karibu 246-258 B.K.) anazungumza 2 Samweli 7:4,5,12-16 kama 2 Wafalme. Risala za Cypriani Risala ya 12 sehemu ya kwanza sura ya 15 uk. 511.
Lactantius (karibu 303-karibu 325 B.K.) anataja "2 Wafalme" na anahusisha 2 Samweli 7:4,5,12-14,16. Taasisi za Kimungu kitabu cha 4 sura ya 13 uk. 113.
Kutoka Nikea hadi Efeso (325-431 B.K.)
Aphrahat Msiria (337-345 B.K.) anavuta kuhusu 2 Samweli.
Maisha ya Antony (356-362) anavuta kuhusu 2 Samweli.
Athanasio (367 B.K.) anataja "Vitabu vinne vya wafalme" katika kuorodhesha vitabu vya Agano la Kale. Barua ya Pasaka 39 sura ya 4 uk. 552.
Synopsis Scripturae Sacrae (350-370 B.K.)
Efraim Msiria (350-378 B.K.)
Cyrili wa Yerusalemu (karibu 349-386 B.K.) (Inayoashiriwa)
Ambrose wa Milan (370-390 B.K.) ananukuu kutoka 2 Samweli.
Gregory wa Nazianzeni (330-391 B.K.) anavuta kuhusu 2 Samweli.
Pacian wa Barcelona (342-379/392 B.K.) anavuta kuhusu 2 Samweli 12:15-16. Kuhusu Waonja uk. 9.2 uk. 80.
Gregory wa Nyssa (karibu 356-397 B.K.) anavuta kuhusu 2 Samweli.
Rufinus (374-406) Maelezo ya Imani ya Mitume.
Jerome (373-420 B.K.) anazungumza vitabu vya Agano la Kale. Anazungumza hasa Mwanzo, Kutoka, Mambo ya Walawi, Hesabu, Kumbukumbu la Torati, Pentateuki, Ayubu, Yesu mwana wa Nave [Yoshua], Waamuzi, Ruthi, Samweli Wafalme (vitabu 2), manabii kumi na wawili, Hosea, Yoeli, Amosi, Obadia, Yona, Mika, Nahumu, Habakuki, Sefania, Hagai, Zekaria, Malaki, Isaya, Yeremia, Ezekieli, Danieli, Esta, Ezra, Nehemia. Barua ya 53 sura ya 7-8 uk. 99-101.
Epiphanio wa Salamisi (373-420 B.K.)
Yohane Krisostomu (-407 B.K.) ananukuu 2 Samweli 12:7-9 kama maneno ya Mungu katika Homilia za Mathayo Homilia 75.5 uk. 455.
Orosius/Hosius wa Braga (414-418 B.K.) anavuta kuhusu 2 Samweli 15:16-17. Ulinzi Dhidi ya Wapelagia sura ya 2 uk. 117.
Baraza la Carthage (393-419 B.K.)
Sulpicio/Sulpitio Severus (363-420 B.K.) anahusisha 2 Samweli kama Wafalme katika Historia kitabu cha 1 sura ya 46 uk. 93.
Augustine wa Hippo (338-430 B.K.) ananukuu 2 Samweli 7:14,15 kutoka Kitabu cha Samweli katika Mji wa Mungu kitabu cha 17 sura ya 9 uk. 349.
Augustine wa Hippo (338-430 B.K.) anahusisha 2 Samweli kama maandiko katika Maelezo ya Zaburi uk. 412.
Yohane Cassian (419-430 B.K.) (Inayoashiriwa)
Miongoni mwa wazushi na vitabu vya uongo
pseudo-Methodius (270-311/312 B.K.) anavuta kuhusu 2 Samweli 7:7. Hotuba ya Simeoni na Anna sura ya 1 uk. 383.
Theodore wa Mopsuestia (392-423/429 B.K.)
Baada ya Nikea kuna waandishi wengine pia.
S: Katika 2 Sam, kuna tofauti gani za tafsiri kati ya Kiebrania na Kigiriki cha Septuagint?
J: 1 na 2 Samweli na 1 na 2 Wafalme huitwa 1, 2, 3, na 4 Wafalme katika Septuagint. Ukizingatia hasa sura ya 23 na sehemu ya sura ya 24, mbadala wa kwanza ni Maandiko ya Kimasoreti, na ya pili ni Septuagint, isipokuwa kama imeelezwa vinginevyo.
2 Sam 1:9 "katika hekalu za miungu yao" dhidi ya "miongoni mwa miungu yao" (Septuagint)
2 Sam 1:12 "BWANA" (Kimasoreti) dhidi ya "Yuda" (Septuagint)
2 Sam 1:18 "kitabu cha Yashar" (Kimasoreti) dhidi ya "kitabu cha wimbo" (Septuagint. The Expositor's Bible Commentary juz. 3 uk. 811 anaonyesha kwamba hii labda ilitoka neno la Kiebrania la wimbo hsyr badala ya Yashar hysr).
2 Sam 2:18 "Amesema" (Kimasoreti) dhidi ya "Kwa maana BWANA amesema" (maandishi mengi ya Kiebrania, Septuagint, Kisiria, Targum)
2 Sam 3:3 [jina la mtoto wa Daudi] "Kileabu" (Kimasoreti) dhidi ya "Dileabu" (4QSam(a) na Septuagint)
2 Sam 3:7 "Naye [Ish-bosheth] alimwambia Abneri" (Kimasoreti) dhidi ya "Naye Ish-bosheth alimwambia Abneri" (maandishi machache ya Kiebrania, 4QSam(a), Septuagint, Kisiria) Angalia The Expositor's Bible Commentary juz. 3 uk. 836 kwa maelezo zaidi.
2 Sam 3:12 "Wajumbe badala yake" (Kimasoreti) dhidi ya "wajumbe mara moja" (Symmachus, Chaldee).
2 Sam 3:12 "alipokuwa" dhidi ya "huko Hebroni"
2 Sam 4:29 "nyumba ya baba yake" (Kimasoreti, Septuagint) dhidi ya "nyumba ya Yoabu" (4QSam(a))
2 Sam 5:4-5 haiko katika Gombole la Bahari ya Chumvi 4Q51 (=4QSam(a)).
2 Sam 5:25 "Geba" (Kimasoreti) dhidi ya "Gibeoni" (Septuagint, 1 Mambo ya Nyakati 14:16) (Geba haina maana kijiografia hapa.)
2 Sam 6:2 "Baale-Yuda" dhidi ya "kwenda Ballah, yaani Kiri[ath-Yearimu, ambayo ni ya] Yuda" (4Q51)
2 Sam 6:2 "Jina, jina la BWANA Mwenyezi" (Kimasoreti) dhidi ya "jina la BWANA Mwenyezi" (Septuagint, Targum, Vulgate)
2 Sam 6:5 "wakisherehekea mbele za BWANA kwa [aina zote za vyombo vilivyotengenezwa na] miti ya misunobari na vinubi" (Kimasoreti) dhidi ya "wakisherehekea kwa uimbaji na vinubi" (Maandishi ya Bahari ya Chumvi, Septuagint)
2 Sam 7:4 "Naye akaileta kutoka nyumba ya Abinadabu iliyokuwa mlimani" iliandikwa kwa bahati mbaya mara mbili katika Maandiko ya Kimasoreti, kulingana na The Expositor's Bible Commentary juz. 3 uk. 879.
2 Sam 7:15 "Sitaondoka" (Kimasoreti) dhidi ya "Sitaondoa" (Septuagint, Kisiria, Vulgate)
2 Sam 7:16a "na itakuwa" (Kimasoreti) dhidi ya "na ilikuwa" (4QSam(a) na 1 Mambo ya Nyakati 15:29, ambayo kibalagha ina mantiki zaidi)
2 Sam 7:16b "mbele yako" (Kimasoreti nyingi) dhidi ya "mbele zangu" (baadhi ya Kimasoreti, Septuagint. Mbele zangu ina mantiki zaidi katika muktadha)
2 Sam 7:21 "neno" (Kimasoreti) dhidi ya "mtumishi" (baadhi ya Septuagint, 2 Mambo ya Nyakati 17:19)
2 Sam 7:23 "Je, kuna taifa moja" (Kimasoreti) dhidi ya "Je, kuna taifa lingine" (Septuagint) (maana ni sawa kimsingi)
2 Sam 7:23 "maajabu kwa nchi yako na mbele ya watu wako, uliowatoa Misri, kutoka kwa mataifa na miungu yao" (Kimasoreti) dhidi ya "maajabu kwa kuwafukuza mataifa na miungu yao mbele ya watu wako, uliowatoa Misri" (Septuagint)
2 Sam 8:4 "alichukua wapanda farasi wake 1700" (Kimasoreti) dhidi ya "alichukua magari 1000 ya vita, wapanda farasi 7000" (Septuagint, labda usomaji wa 4QSam(a))
2 Sam 8:8 "Betah" dhidi ya "Tebah" (Septuagint)
2 Sam 8:8 "Toi" dhidi ya "Tou" (baadhi ya Septuagint)
2 Sam 8:12 "Aramu [Siria]" (Kimasoreti) dhidi ya "Edomu" (baadhi ya maandishi ya Kiebrania) dhidi ya "Idumea [jina la baadaye la Edomu]" (Septuagint, Kisiria, baadhi ya Kiebrania)
2 Sam 8:13 "Waaramu [Wasyria]" (Kimasoreti) dhidi ya "Waedomu" (baadhi ya maandishi ya Kiebrania) dhidi ya "Idumea [jina la baadaye la Edomu]" (Septuagint, Kisiria, baadhi ya Kiebrania)
2 Sam 8:18 "Benaya mwana wa Yehoyada Wakerethi na Wapelethi" (Kimasoreti) dhidi ya "Benaya mwana wa Yehoyada alikuwa msimamizi wa Wakerethi na Wapelethi" (Kisiria, Targum, Vulgate) (Hii dhahiri imepotea kutoka Kiebrania.)
2 Sam 9:11 "alikula mezani mwangu" (Kimasoreti) dhidi ya "alikula mezani mwa Daudi" (Septuagint, hii labda ni sahihi katika muktadha)
2 Sam 10:18 "wapanda farasi" (Kimasoreti) dhidi ya "askari wa miguu" (baadhi ya Septuagint)
2 Sam 11:1 "wajumbe" (Kimasoreti) dhidi ya "wafalme" (maandishi kadhaa ya Kiebrania, Maandishi ya Bahari ya Chumvi) (The Expositor's Bible Commentary juz. 3 uk. 931 inasema kwamba wafalme ni sahihi hapa.)
2 Sam 11:3 [haikuwepo] (Kimasoreti, Septuagint) dhidi ya "Uria alikuwa mbeba silaha wa Yoabu" (Gombole la Bahari ya Chumvi 4Q51 (=4QSam(a)) na Yosefu) The Dead Sea Scrolls and the Origins of the Bible uk. 239
2 Sam 12:6 "mara nne" (Kimasoreti, Yosefu Antiquities of the Jews kitabu cha 7 sura ya 150 vii.3, Lucianic recension ya Septuagint, baadhi ya Targum) dhidi ya "mara saba" (Septuagint)
2 Sam 12:14 "alifanya maadui wa BWANA kudharau sana" (Kimasoreti) dhidi ya "hivi umedharau BWANA" (mila ya kale ya maandishi ya Kiebrania kulingana na NIV na NRSV)
2 Sam 12:24 "aliita" (Ketubim, Septuagint, Vulgate) dhidi ya "alimwita" [mwanamke] (Maandishi ya Bahari ya Chumvi, maandishi machache ya Kiebrania, Kisiria, Targum)
2 Sam 13:3 "Yonadabu" (Kimasoreti, Septuagint) dhidi ya "Yonathani" (4QSam(a), Lucianic recension ya Septuagint)
2 Sam 13:21 [haikuwepo] (Kimasoreti) dhidi ya "lakini yeye [Daudi] hangeweza kumwadhibu mwanawe Amnoni, kwa sababu alimpenda, kwa maana alikuwa mzaliwa wake wa kwanza." (4QSam(a), Septuagint, Yosefu Antiquities of the Jews kitabu cha 7 sura ya 173 viii.2)
2 Sam 13:34 [haikuwepo] (Kimasoreti) dhidi ya "Mlinzi alikwenda kumwambia mfalme, 'Naona watu upande wa Horonaimu, pembeni mwa kilima.'" (Septuagint)
2 Sam 13:39 "Lakini roho/moyo wa Daudi mfalme" (Kimasoreti, Kisiria, Vulgate) dhidi ya "na roho/moyo wa mfalme" (Maandishi ya Bahari ya Chumvi, baadhi ya Septuagint) dhidi ya "nafsi ya Mfalme Daudi" (Targum)
2 Sam 13:39 "alitulia kuhusu Amnoni" (Kimasoreti, Targum) dhidi ya "aliacha kumfuatia Amnoni" (Septuagint, Vulgate)
2 Sam 14:4 "alisema/alizungumza" (Kimasoreti nyingi) dhidi ya "alikwenda/alikuja" (baadhi ya Kimasoreti, baadhi ya Septuagint, Kisiria, Vulgate) dhidi ya "aliingia" (baadhi ya Septuagint)
2 Sam 15:7 "miaka arobaini" (Kimasoreti, baadhi ya Septuagint) (Hii haiwezekani katika muktadha huu.) dhidi ya "miaka minne" (baadhi ya Septuagint, Kisiria, Yosefu)
2 Sam 15:8 "BWANA" (Kimasoreti) dhidi ya "BWANA huko Hebroni" (baadhi ya Septuagint)
2 Sam 15:12 "njama" (Kimasoreti, Septuagint) dhidi ya "muungano" (Alexandrinus)
2 Sam 15:20 "upendo wa kudumu" (Kimasoreti) dhidi ya "na BWANA aonyeshe upendo wa kudumu na" (Septuagint) (Maneno haya yanaonekana yamefutwa kutoka Kiebrania)
2 Sam 15:27 "Je, wewe ni mwona, je, unaniangalia? Rudi" (Kimasoreti) dhidi ya "Tazama, je, unaniangalia? Rudi" (Septuagint)
2 Sam 15:30 "naye ana" (Kimasoreti) dhidi ya "lakini haikuwa na" (4QSam(c))
2 Sam 15:28 "na nafaka iliyochomwa" iliandikwa kwa bahati mbaya mara mbili katika Maandiko ya Kimasoreti, kulingana na The Expositor's Bible Commentary juz. 3 uk. 1016.
2 Sam 15:30 [haikuwepo] (Kimasoreti) dhidi ya "Vijana wa Yoabu walikwenda kwake nguo zao zikiwa zimechanika na kusema, 'Watumishi wa Absalomu walichoma shamba.'" (4QSam(c) na Septuagint)
2 Sam 16:12 "macho yangu" (Maandishi ya Bahari ya Chumvi) dhidi ya "machozi ya macho yangu" (Targum) dhidi ya "dhiki yangu" (Ketubim, Septuagint, Kisiria, Vulgate)
2 Sam 16:12 "uovu wangu" dhidi ya "msongo wangu" (Septuagint, Vulgate) (Kiebrania haikuwa na maana nzuri hapa katika muktadha)
2 Sam 16:14 "walichoka" (Kimasoreti) dhidi ya "walichoka huko Yordani" (Septuagint)
2 Sam 16:15 "watu wote, wanaume wa Israeli" (Kimasoreti) dhidi ya "Waisraeli wote" (Septuagint)
2 Sam 17:3 "kama kurudi kwa mchumba [ni] mtu ambaye unamtafuta" (Kimasoreti) dhidi ya "Unatafuta uhai wa mtu mmoja tu" (Septuagint)
2 Sam 17:9 "baadhi yao" (Kimasoreti) dhidi ya "baadhi ya wanajeshi wetu" (Septuagint)
2 Sam 17:25 "Ithra" (labda tofauti ya Yetheri) (Kimasoreti) dhidi ya "Yetheri" (Septuagint)
2 Sam 17:25 "Mwisraeli" (Kimasoreti, baadhi ya Septuagint, Targum) dhidi ya "Mwismaeli" (baadhi ya Septuagint) dhidi ya "Mwayezreeli" (baadhi ya Septuagint)
2 Sam 17:28 "dengu na nafaka iliyochomwa" (Kimasoreti) dhidi ya "maharagwe na dengu" (Septuagint nyingi na Kisiria)
2 Sam 18:2 "akapeleka jeshi" (Kimasoreti) dhidi ya "aligawanya jeshi katika makundi matatu" (Septuagint)
2 Sam 18:4 "jali; kwa maana sasa kuna elfu kumi kama sisi" (Kimasoreti nyingi) dhidi ya "jali kuhusu sisi. Hata kama nusu yetu wakifa, hawatajali; lakini wewe una thamani ya elfu kumi kwetu." (maandishi mawili ya Kiebrania, baadhi ya Septuagint, Vulgate, Symmachus)
2 Sam 18:9 "naye aliwekwa" (Kimasoreti) dhidi ya "naye alibaki akiwa amening'inia" (Septuagint, Kisiria, Targum)
2 Sam 18:12 inaweza kutafsiriwa "Absalomu yeyote wewe uwe" kulingana na NIV (Kimasoreti nyingi) dhidi ya "Absalomu kwa ajili yangu" (maandishi machache ya Kiebrania, Septuagint, Vulgate, Kisiria)
2 Sam 19:11 "kwa mfalme, nyumbani kwake" (Kimasoreti) dhidi ya "kwa mfalme" (Septuagint)
2 Sam 20:24 "Adoramu" (Kimasoreti) dhidi ya "Adinoramu" (baadhi ya Septuagint)
2 Sam 20:26 "Myairi" (Kimasoreti) dhidi ya "mwana wa Iarin" (Septuagint, mara nyingi walitumia I badala ya J) dhidi ya "Mwithri" (Lucianic recension ya Septuagint)
2 Sam 21:8 "Mikali" (Kimasoreti nyingi na Septuagint) dhidi ya "Merabi" (maandishi mawili ya Kiebrania, baadhi ya Septuagint, Kisiria)
2 Sam 22:8a "ardhi" dhidi ya "milima" (Vulgate, Kisiria)
2 Sam 22:8 "misingi ya mbingu" (Kimasoreti, Targum) dhidi ya "misingi ya mbingu" (Septuagint) dhidi ya "misingi ya milima" (Vulgate, Kisiria, Septuagint)
2 Sam 22:11 "alionekana" (Kimasoreti nyingi, Septuagint) dhidi ya "aliruka" (Kimasoreti nyingi, Kisiria, Vulgate) dhidi ya "alizungumza kwa nguvu" (Targum)
2 Sam 22:12 "mawingu mazito ya mvua" (Kimasoreti) dhidi ya "mawingu meusi ya mvua" (Septuagint na Vulgate)
2 Sam 22:25 "kulingana na usafi wangu mbele yake/macho yake" (Kimasoreti) dhidi ya "kulingana na usafi wa mikono yangu mbele yake/macho yake" (Septuagint, Vulgate, Zab 18:24) dhidi ya "kulingana na usafi wangu mbele ya neno lake" (Targum)
2 Sam 22:33 "aliye ngome yangu thabiti" (Kimasoreti) dhidi ya "ananipa nguvu" (Maandishi ya Bahari ya Chumvi, baadhi ya Septuagint, Kisiria, Vulgate, Zab 18:32) dhidi ya "ananitegemeza kwa nguvu" (Targum)
2 Sam 22:33 "njia yangu imekuwa kamili" (Maandishi ya Bahari ya Chumvi, Septuagint, Kisiria, Targum, Vulgate) dhidi ya "njia yake imekuwa kamili" (Ketubim)
2 Sam 22:36 "kujibu kwako" (Kimasoreti) dhidi ya "msaada wako" (Maandishi ya Bahari ya Chumvi)
2 Sam 22:44 "kutoka ugomvi na watu wangu" (Kimasoreti) dhidi ya "kutoka ugomvi na mataifa" (Septuagint)
2 Sam 22:46 "wanajiweka silaha" (Kimasoreti) dhidi ya "wanakuja wakitetemeka" (baadhi ya Septuagint, Vulgate, Zab 18:45)
2 Sam 23:1a "Maneno ya" (Kimasoreti) dhidi ya "Mwaminifu ni" (Septuagint)
2 Sam 23:1b "aliyeinuliwa juu" (Kimasoreti) dhidi ya "ambaye Mungu alimwinua / alimkuza" (Maandishi ya Bahari ya Chumvi, Septuagint)
2 Sam 23:1c "na mwimbaji mtamu wa Israeli" dhidi ya "mazuri [ni] zaburi za Israeli."
2 Sam 23:3 "aliniambia" dhidi ya "aliniambia mfano"
2 Sam 23:3 "anayetawala katika kumcha Mungu" dhidi ya "Jinsi utakavyoimarisha woga wa mpakwa mafuta"
2 Sam 23:4 "asubuhi bila mawingu" dhidi ya "kutoka kwenye nuru ambayo BWANA alipita"
2 Sam 23:5 "Kwa maana je, nyumba yangu si hivyo" dhidi ya "Kwa maana nyumba yangu si hivyo"
2 Sam 23:5 "imewekwa katika mambo yote, na imara." dhidi ya "ilindwa kila wakati"
2 Sam 23:5 "Je, hataifanya ikue?" dhidi ya "ili waovu wasifanikiwe."
2 Sam 23:6 "Kuhusu wasio watauwa" dhidi ya "Hawa wote"
2 Sam 23:6 "kwa mkono" dhidi ya "kwa mkono"
2 Sam 23:7 "Lakini mtu atakayewagusa lazima awe na silaha [ya] chuma na mkuki; watachomwa kabisa kwa moto [katika] mahali pao." dhidi ya "na mtu hatalima miongoni mwao; na kwa chuma, na mkuki, na atawachoma kwa moto, nao watachomwa katika aibu yao."
2 Sam 23:8 "Bashebethi" (Kimasoreti) dhidi ya "Ish-Bosheth" (baadhi ya Septuagint)
2 Sam 23:8 "Mtachmoniti" dhidi ya "Mkananiti"
2 Sam 23:8 "maakida" (Kimasoreti, Targum) dhidi ya "Watatu" (Septuagint, Vulgate)
2 Sam 23:8 "watatu - yeye [aliitwa] Adino Mezniti, kwa sababu ya wanane mia [aliowaua] wakati mmoja." dhidi ya "sehemu ya tatu: Adinoni Masoniti, alitoa upanga wake dhidi ya askari wanane mia mara moja."
2 Sam 23:9 "Eleazari mwana wa Dodo, mwana wa Ahohi." dhidi ya "Elenani mwana wa mjomba wake, mwana wa Dudi"
2 Sam 23:10 "alirudi nyuma yake" dhidi ya "alipumzika nyuma yake".
2 Sam 23:11 "walikusanyika pamoja" dhidi ya "walikusanyika huko Theria"
2 Sam 23:13 "maakida thelathini" dhidi ya "thelathini"
2 Sam 23:13 "wakati wa mavuno" dhidi ya "kwenda Kasoni"
2 Sam 23:15 "lango?" dhidi ya "lango? Basi kikosi cha Wafilisti [kilikuwa] wakati huo huko Bethlehemu"
2 Sam 23:18 "Watatu" (Kiebrania nyingi, Septuagint, Vulgate) dhidi ya "Thelathini" (maandishi mawili ya Kiebrania, Kisiria) dhidi ya "mashujaa" (Targum)
2 Sam 23:20 "mwana wa Yehoyada wa Kabzeeli, mwana wa mtu shujaa" dhidi ya "mwana wa Yodae, alikuwa na matendo mengi ya kishujaa, kutoka Kabeseli"
2 Sam 23:20 "Arieli/Wanaomaanisha simba" dhidi ya "wana wa Arieli" (Neno Arieli linamaanisha simba)
2 Sam 23:23 "aliheshimika zaidi ya thelathini" dhidi ya "aliheshimika miongoni mwa watatu wa pili"
2 Sam 23:23 "Na Daudi alimweka msimamizi wa walinzi wake" dhidi ya "na Daudi alimfanya msemaji wake."
2 Sam 23:24 "Asaheli" dhidi ya "Na haya [ni] majina ya mashujaa wa Mfalme Daudi. Asaeli"
2 Sam 23:24 "Dodo" dhidi ya "Dudi mjomba wake"
2 Sam 23:25-26 "Shama Mharoditi; Elika Mharoditi; Helezi Mpaltiti; Ira mwana wa Ikeshi, Mtekoiti" dhidi ya "Saema Mrudaiani. Seles Mkelothiti; Iras mwana wa Isca Mtekoiti."
2 Sam 23:27 "Mebunnai" (Kimasoreti) dhidi ya "Sibekai" (baadhi ya Septuagint; 1 Mambo ya Nyakati 11:29)
2 Sam 23:27 "Manathothiti" dhidi ya "Manothiti, wa wana wa Manothiti."
2 Sam 23:27-37, majina na maeneo katika Kiebrania dhidi ya Kigiriki hayafanani sana.
2 Sam 23:39 "Uria Mhiti" dhidi ya "Urias Mchettiti"
2 Sam 24:1 "Na hasira ya BWANA ilimulika tena dhidi ya Israeli, naye akamchochea Daudi dhidi yao" dhidi ya "Na BWANA aliumsha hasira yake kwa mara nyingine kwa Israeli, akamchochea Daudi dhidi yao"
2 Sam 24:2 "Yoabu mkuu wa jeshi" (Kimasoreti) dhidi ya "Yoabu na wakuu wa jeshi" (Septuagint)
2 Sam 24:5 "walipiga kambi huko Aroeri kusini mwa" (Kimasoreti) dhidi ya "walianza kutoka Aroeri" (Septuagint)
2 Sam 24:6 "kwenda nchi ya Tahtim-hodshi" dhidi ya "kwenda nchi ya Wahiti" (Septuagint)
2 Sam 24:9 "Katika Israeli 800,000 ... katika Yuda 500,000" (Maandiko ya Kimasoreti na Septuagint) dhidi ya "katika Israeli 900,000 ... katika Yuda 400,000" (Yosefu na familia ya Lucianic ya Septuagint) (Hii ni kulingana na Hard Sayings of the Bible uk. 227)
2 Sam 24:10 "Na baada ya kuhesabu watu, moyo wa Daudi ulimtia mshtuko." dhidi ya "Na moyo wa Daudi ulimtia mshtuko baada ya kuhesabu watu"
2 Sam 24:13 "miaka saba" (Kimasoreti) dhidi ya "miaka mitatu" (Septuagint, 1 Mambo ya Nyakati 21:12; hii ina mantiki zaidi katika muktadha huu)
2 Sam 24:17 "Mimi nimetenda dhambi" (Kimasoreti, Septuagint nyingi) dhidi ya "Mimi, mchungaji, nimetenda uovu" (4QSam(a), Alexandrinus) (1 Mambo ya Nyakati 2:17 inasema "Nimetenda uovu")
Marejeo kwa swali hili: tafsiri ya Kiebrania ni kutoka Jay P. Green's Literal Translation na tafsiri ya Septuagint ni kutoka kwa Sir Lancelot C.L. Brenton's translation of The Septuagint: Greek and English. The Expositor's Bible Commentary na maelezo ya chini katika Biblia za NASB, NIV, NKJV, NRSV, na JPS pia yalitumika.